장음표시 사용
261쪽
num concitare possunt , quod plebs per suncta gravissimip sediticinibus ac disco, diis , otium malle videatur, conductas hahent conciones rum neque id agunt, ut ea dicant, aut ferant, qqsa illi velint audire , qui in concione sunt; sed pretio ac mercede perficiunt uni:, quidquid dicant, id
illi velle audire videantur. - Io . . Num vos existimatis , Gracchos, aut, Saturninum', aue quemquam litorum vesterum , qui populares..habebantur, uI Ium umquam in concio die habuisse cono
ductum P nemo habuit: ipsa enim largitio,
di spes commodi propositi, sine merce de ulla i multitudinem concitabat. Itaque temporibus i illis, qui populares erant, obfendebant illi quidem apud graves & honestos homines ; sed populi judiciis . atque omni significatione florisante his in theatro plaudebatur : hi suffragiis , quod
contenderant , consequebantur t horum homines nomon, orationem , vultum, in
cessum amabant: Qui autem adversabam tur ei generi, graves ae magni homines habebantur ; sed valetiant in senatu mutitum, apud honos viros plurimum: multi sudini jucundi non erant; suae lis ostenis debatur saepe eorum voluntas et Plausum xerti etiam si quis eorum aliquando accin Perat , ne quid peccasset , pertimefcctat. Attamen , di va res prat m/jor , ide
262쪽
ule populus horum auctoritate maximiu
L. Nunc , nisi me fallit, in eo statu civitas est, ut, si operas conductorum rem moveris , omnes idem de republica sens ri esse videantur. Etenim tribus; docis significari maxime populi Romani judicium ac voluntas potest . concione, comitiis , ludorum , gladiatorumque consessu. Quae concio iuit per hos anno' , quae quidem esset non conducta , sed ustra . in qua Ponpuli Romani consensus perspici posset e Habitae sunt mulsae de me a gladiatore sceleratissimo, ad quas nemo addat in corruptus . nemo integer: nemo illum is, dum vultum adspicere , nemo iuxtatem vorumcem bonus audire potexat. Erant, eruentillae conciones perditorum hominum nem
am. Habuit de eodem me P. Lentulus consul concionem : concursus est populi Romani factus : omnes ordiues , ista in illa concione Italia constitit: egit causam summa cum gravitate copiaque dicendi, tanto sileotio, at Dia vProbatione omnium , nihil ut umquam videretur ram pomputare ad populi Rompni auxes accidisse. Productus est ab eo Cn. Pompeius , qui se non solum auctorem meae salutis , sed etiam supplicem populo Romano exhibuit: hujus oratio 2 pergravis. & grata conm
263쪽
eioni suit: sic contendo, numquam neque sententiam ejus auctoritate , neque
eloquentiam jucunditate fuisse majorem.1o8. Quo silentio sunt auditi de me ceteri principes civitatis quos idcirco non appello hoc loco, ne mea oratio , Si minus de aliquo dixero , ingrata; si satis de omnibus, infinita esse videatur. Cedo nunc ejusdem illius inimici mei de me eodem ad verum populum in campo Martio concionem. Quis non modo approbavit, sed non indignissimum facinus putavit, illum non dicam loqui, sed vivere ac spirare tuis fuit, qui non ejus voce maculari remis Publicam ; seque, si eum audiret, scelere adstringi arbitraretur . LI. Venio ad comitia, sive magistratuum placet, sive legum. Leges videmus saepe ferri multas : omitto eas , quae feruntur ita, vix ut quini, & hi ex alia tri-hu , qui suffragium ferant, reperiantur. De
me, quem tyrannum atque ereptorem ibhertatis esse dicebat, in illa ruina reipu-hlicae dicit se legem tulisse. Quis est, qui
se, quum contra me ferebatur, inisse suffragium confiteatur quum autem de me eodem ex senatusconsulto, comitiis centuriatis , ferebatur , quis est , qui non Profiteatur se affuisse, & suffragium de talute mea tulisse Utra igitur causa popularis debet videri: in qua omnes honestates cia
264쪽
vitatis, omnes aetates, omnes ordines una
consentiunt an in qua furiae concitatae tamquam ad funus reipublicae convolant tIIo. An, sicubi aderit Gellius , homo& fratre indignus, viro clarissimo , atque optimo consule, & ordine equestri, cujus ille ordinis nomen retinet , ornamenta
confecit, id erit populare t est enim homo iste populo Romano deditus. Nihil vidi magis : qui , quum ejus adolescentia in amplissimis honoribus summi viri, L. Philippi , vitrici , florere potuisset, usque eo
non fuit popularis, ut bona solus comesset et deinde ex impuro adolescente &setulante, Posteaquam rem paternam ab idiotatum divitiis ad philosophorum regulam perduxit, Graeculum se atque otiosum putari voluit: studio litterarum se su-hilo dedidit. Nihil sani, Attae iuvabant :anagnostae , libelli etiam pro vino saepe
Dppignerabantur: manebat insaturabile abis domen , copiae deficiebant: itaque semperversabatur in spe rerum novarum : otio &tranquillitate reipublicae consenescebat.
LII. Ecquae seditio umquam iuit, in qua non ille princeps ecqui seditiosus, cui ille
non familiaris 3 ecquae turbulenta concio, cuius ille non concitator cui bene dixit umquam hono bene dixit immo , quem fortem & bonum civem non petulantissi
est insectatus t qui , ut credo, non lir
265쪽
hidinis causa, sed ut plebicola videretur, Iibertinam duxit uxorem. Is de me suffragium tulit, is assuit, is interfuit epulis &gratulationibus parricidarum ; in quo tamen est me ultus, quum illo ore inimiaeos est meos suaviatus et qui, quasi mea culpa bona perdiderit, ita ob eam ipsam causam est mihi inimicus, quia nihil habet. Utrum ego tibi patrimonium eripui, Gelli, an tu comedisti quid tu meo periculo , gurges ac vorago patrimonii sthelluabare ;ut, si ego consul rempublicam contra te& gregales tuos defendissem , in civitate
esse me nolles t te nemo tuorum videre vult et omnes aditum, sermonem , convgressum tuum iugiunt: te sororis filius Postumus , adolescens gravis , senili judicio ,
notavit, quum in magno numero tutorem
liberis non instituit. Sed elatus odio , &meo, & reipublicae nomine, quorum illa viti sit inimicior nescio , plura dixi, quam dicendum fuit , in furiosissimum atque
egentissimum ganeonem. Da. Illucjrevertor : contra me quum
sit actum , capta urbe atque oppressa, Gellium, Firmidium , Titium, ejusdem modi furias, illis mercenariis gregibus duces & auctores fuisse , quum ipso lator nihil ab horum turpitudine , audacia , sordibus abhorreret : at, quum de dignitate mea ferebatur, nemo sita nec valetudinis
266쪽
excusationem , nec senectutis, satis justam putavit: nemo suit, qui se non rempublicam mecum simul revocare in suas sedes arbitraretur. LIII. Videamus nunc eomitia magistratuum. Fuit collegium nuper tribunitium, in quo tres minimo , vehementer duo populares existimabantur et ex his ,
ut populares non habebantur , quibus inlo genere conductarum concionum consistendi potestas non erat duos a populo Romano praetores video esse factos : & , quantum sermonibus vulgi & suffragiis intelligere potui, prae se populus Romanus ferebat, sibi illum in tribunatu Cn. Domitii animum constantem & egregium , & Q. Ancharii fidem ac fortitudinem , etiam si nihil agere potuissent, tamen vomluntate ipsa gratum fuisse. Iam de C. Famnio quae sit existimatio, videmus : quod iudicium populi Romani in honoribus ejus futurum sit, nemini dubium esse debet. ii . Quid i populares illi duo quid ege. runt i alter, qui tamen se continuerat, tum ierat nihil; senserat tantum de republica aliud. atque homines exspectahant vir di bonus , Sc innocens, &. Donis viris seu per probatus ; quod parum videlicet intellexit in tribunatu . quid vero populo probaretur . & quod illum esse populum Romanum, qui in concione erat, arbitrin
267쪽
hatur, non tenuit eum locum, in quem nisi popularis esse voluisset, facillimh pervenisset et alter, qui ita se in populari ratione jactarat, ut auspicia, legem ZEliam,
senatus auctoritatem, consulem, collegaS,
bonorum iudicium, nihil putaret, aedilitatem petivit cum bonis viris & hominibus primis , sed non praestantissimis opi-hus & gratia; tribum suam non tulit; Valatinam denique , per quam omnes illae pestes vexare populum Romanum dice-hantur , perdidit: nec quidquam illis comitiis , quod boni viri vellent, nisi repulsam tulit. Videtis igitur, populum ipsum , ut ita dicam , jam non esse popularem, qui ita vehementer eos, qui populares hambentur , respuat; eos autem, qui et g neri adversantur, honore dignissimos su-
LIV. Veniamus ad ludos et facit enim, Iudices, vester iste in me animorum oculorumque conjectus , ut mihi jam licere putem remissiore uti genere dicendi. Comitiorum & concionum significationes interdum verae sunt , nonnumquam vitiatae
atque corruptae : theatrales gladiatoriique consessus dicuntur omnino solere , levitate nonnullorum , emptos plausus, & exiles,& raros excitare: attamen facile est, quum
id fit, quemadmodum , & a quibus fiat di quid integra multitudo faciat, videre.
268쪽
Quid ego nunc dicam , quibus viris, aut cui generi civium maxime applaudatur neminem vestrum fallit: sit hoc sane leve ; quod non ita est , quoniam optimo cuique
impertitur : sed , si est leve , homini gravi leve est ; ei vero, qui pendet a rebus levissimis , qui rumore , & ( ut ipsi loquuntur) favore populi tenetur, & ducitur,
plausum , immortalitatem , sibilum, mortem videri necesse est. II 6. Ex te igitur, Scaure , potissimum quaero , qui ludos apparatissimos magnificentissimosque fecisti, ecquis istorum popularium tuos ludos adspexerit: ecquis se theatro , populoque Romano commiserit. Ipse ille maxime ludius , non solum spectator, sed actor, & acroama, qui omnia sororis embolia novit; qui in coetum mulierum pro psaltria adducitur; nec tuos Iu-dos adspexit in illo ardenti tribunatu suo, nec ullos alios , nisi eos , a quibus vix vim .vus effugit. Semel, inquam, se ludis homo popularis commisit omnino, quum intemplo Honoris-virtutis honos habitus e
set virtuti , Caiique Marii, conservatoris hujus imperii , monumentum , municipi. ejus, & reipublicae defensori, sedem ad salutem praebuisset.. LV. Quo quidem tempore, quid pom. pulus Romanus sentire se ostenderit, utroque in genere declaratum est : primo,
269쪽
quum, audito senatustonsulto , ore Ipsi :atque absenti senatui plausus est ab un versis datus et deinde , quum senatoribus singulis spectatum e senatu redeuntibus. Quum vero ipse, qui ludos faciebat, Consul assedit; stantes , & , manibus PaSSis , gratias agentes , & lacrymantes gaudio ,
iam erga me benevolentiam ac miseri-xordiam declararunt. At, quum ille furi-hundus , incitata illa sua vecordi mente, venisset, vix se populus Romanus tenuit: vix homines odium suum a corpore ejus impuro atque infando represserunt et voces quidem , & palmarum intentus, & maledictorum clamorem omnes profuderunt.118. Sed quid ego populi Romani animum virtutemque commemoro , libertatem iam ex diuturna servitute respicientis, in eo homine, cui tum petenti sam aedilitatem ne histriones quidem coram sedenti pepercerunt Nam quum ageretur Togamia , Simulans , ut opinor , caterva tota, clarissima concentione in ore impuri hominis imminens concionata est. Huic vitaeium . . . & , Post principia , atque exitus vim
timae ohae I sedebat exanimatus ; & is, qui
antea cantorum convicio conciones cel
Mare suas solebat, cantorum ipsorum vocibus ejiciebatur. Et, quoniam facta mentio est ludorum, ne illud quidem praeterm mittam , in magna varietate sententiarum
270쪽
numquam ullum fuisse locum , in quo aliquid a poeta dictum cadere in tempus nosmirum videretur , quod aut populum universum fugeret, aut non exprimeret ipse actor. Et, quaeso , hoc loco , Iudices , nequa me levitate ductum ad insolitum genus dicendi labi putetis, si de poetis, de histrionibus , de ludis in judicio loquar. L VI. Non sum tam ignarus, Iudices,
causarum, non tam msolens in dicendo , ut omni ex genere orationem aucuper, &omnes undique flosculos carpam , atque
delibem: scio, quid gravitas vestra, quid haec advocatio , quid ille conventus, quid dignitas P. Sextii, quid periculi magnitudo , quid aetas, quid honos meus post let. Sed mihi sumpsi hoc loco doctrinam quamdam iuventuti , qui essent optimates : in ea explicanda demonstrandum est, non ege .populares omnes eos, qui putentur. Id facillimo consequar , si universi populi iudicium verum & incorruptum , & si intimos sensus civitatis expressero.iro. Quid fuit illud , quod.recenti
nuntio de iIlo senatusconialto quod sactum est in templo Virtutis , ad ludos ste Namque perlato , consessu maximo . summus artifex , .& mefiercule semper partium in republica, tamquam in scena, optimatium , flens , & recenti laetitia . &misto dolore ac desiderio mei, egit aper-