장음표시 사용
361쪽
Speetallor gratiarum actio pro diuinis benesidia, hominibus iuredemtione per christum praestitis. Hv NC hymnum proxime cxcipit in constitutionistis beneficiorum Dei, in redemtione mundi per mortem Christi prestitorum , enumeratio, & specialior gratiarum actio habito ad illa respectu; in qua etiam symbolum quoddam, siue praeci uorum christianae fidei ai ticulorum compendium, habetur. Quod integrum symbolum erat, quo ecclesia tunc temporis in hoc osticio utebatur. Nondum enim solemnis recitatio symboli baptismatis pars osticii eucharistici erat, uti quidem in posterioribus taculis, sed tantum istae doctrinae recitabantur, quae speciali oris gratiarum actionis pro magnis incarnationis ac redemtionis mysteriis erant argumentum. Ita in consitutionibus repraesciatatur, quo cum CHRYSO STOMUS concordat. Nam commentans in ista verba apostoli, Calix benedictionis, cui benedicimur, nonne communicatio sanguinis Christii est y ap stolum introducit, mentem suam in hunc modum cxplicantem : suando dico benedictionem, explico omnem thesaurum Dei ben- eentiae G magna illa domet in memoriam re eo. Et addit: Nos quoque
ad calidem recensentes s h fur abibia Dei beneficia, s quaecumque sumus adepti , ita ipsum osserimus G communicamus, gratias agentes, quod ab errore liberarit hominum genus: quod quum longe e nius, prope fecerit: quod quum spem non haberemus, ne Deo es tu , suos fores essecerit coh.eredes. Pro his ergo, quicumque sunt huiusmodi, gratias agentes, ita accedimur. Clarius specialioris gratiarum actionis
documentum, quam hoc est, habere non possvnius; adeoque hac in re nullum amplius tostimonium exquirimus, sed statim progredimur ad formulam consccrationis.
Ita Cyprianus epilLCXIlI. p. is 6. p. z78. edit. Festii Amst lov. Passionis eius mentionem tu omnibus lacriticiis iacimus.
362쪽
Eormula consecrationis semper composita ex recitariove verbo
rum institistionis, se oratione ad Deum pro finctificandisper spiritum fianctum donis.
NON fuit autem haec antiquis temporibus nuda repetitio verborum, Hoc est corpus meum, quae per multas aetates vulgaris scholasticorum Romanensium doctrina fuit; sed recitatio historiar institutionis una cum precibus ad Deum, ut spirituin suum sanctum super dona mittcre, ea luc corpus ac languincin Christi fieri iubere vellet, non immutando naturam & substantiam, sed qualitates & efficaciam, exaltandoque ea de simplicibus clementis panis ac vini, t essent typi & symbola carnis ac sanguinis CHRISTI, & eificacia instriimenta, per quae digne recipientibus omnia mortis ac passionis ipsius beneficia conlam rentur. Ita mani insto proponitur in constitutionibus, quod in lectoris gratiam huic iterum intcrponcmus: Membres lirer se Ieorum, q- propter nos pertulit, gratius GimV ribi, Deus omnipotens, non quantum debemus, at quantum possumus f constitutionem eius implemus. In qua enim nocte tradebatur, pane sancitis ac immaculatis manibus Dir accepto, Ezrimatis octilis ad Deum fluunt ac patrem, fregies ferii discipulis , dieres: fime est mysteriurn votii relamenti: arripite ex eo, manducate: Hoc est Uus meum, quod pro multis frangitur iurimi ovem peccatorum. Simili r calicem miscuit ex vino e aquai
fit prauit a dedit ii em, dicens; Bibite ex eo omnes; Hie est Ianguis
metu, qui pro multis est uditur tu remissionem peccatorum. Hoc facite in meam commemorationaem. OrιOtis metire enim manducabitis Ianem hune σhibetis hunc calicem, mortem meam adnuntiabitis, d nec Denseam. Itaque memores pqusionis eius cia mortis, cra moritiis resurrectionis,
atque in caelum reditus ἰ me non se uri alientur, quem iacm D turus est, in quo cum gloria σpotestate veniet, iudicare DiuoF ac mortuos, σreditere fimgutis iuxta opera eorum s tibi rega ac Deo Ianem hune , c e licem hune ostierimus, secundum constitutio rem eius, gratias tibi per eumdem agentes, quia nos di Or halusi, qui flaremus coram te, ac sacerdotio fungeremur tibi; d 0cimus te, ut super haec dona in conseditat proposita placare re*icias, tu qui milius indiget Deus , d beneplacea in eis ad honorem CHRISTI tui, atque sigra hoe Iarescium mittas
363쪽
Ductum tuum spiritum, testem p a fimum dominiIesue in exhibeat panem sune corpus CHRISTI tui, recalicem hune finguinem CHRISTI tui, quo participes illisu ad pietatem consententur, remissionem peccatorum consequantur, diabolo eiusque errore liberentur opiritu sancto repleantur,digui CHRISTO tuo fiant, vitam sempiternam fmgetrent, te illis recoueitiato domine omnipotens.
Qv Is non Videt, consecrationem hac in formula factam esse per recitationem historiae institutionis & preces pro descensu spiritus sancti super elementa ad ea sanctificanda r Et pro hac re concordans habemus uniuersae antiquitatis testimonium. IVS TINVs MARTYR VJ consecrationem in gratiarum acti ne & precibus ponit, quibus absolutis populum omnem acclamare dicit, Amen. IRENAEus clarius adhuc uJ testatur', quod por inuocationem fiat. Nam, sui es e terra panis, inquit,
percipiens inuocationem Dei, iam non communis panis es, sed eucharia Ilia. ORI GENEs thJ ait: Sancti vitur per verbum Dei, perque obsecrationem. Et CYRILLVS HIEROSOLYMITANVS λ; Panis euehari licui post sanci spiritus inuocationem, non amplius est panis com munii, seu est eιrpus Christi e ut sanctum. unguemum non amplius est gur/itum nudum, neque, ut ira dicam, commune, postquam iam consecra
tum est, sed et Marisna CHRI. I. Ita ruistis f/I: Per emymodis caricli es J hynimi nos ipsos si icti antes, Deum benignissimum oramur, ut fusor illa proposita sanctum spiritum emittat, ut pauem quidum faciat 1 pvs CHRISTI, vinum vero sanguinem CHRIS LI. Quae verba, consecrationcm pcr prcccs ac inuocationcm factam csse, manifesto declarant. Idem BASILIVs t docci, quando in terr
gat: Inuocationis verba, quum conficitur panis euehar,sicus σμcudum honedictionis, quis sanctorum is friTto nobis reliquit ' GREGORI Us
364쪽
NYssENus smJ, fratcr B A SILII, Pavis, inquIt, san Iificatur per verbum Dei, σ orationem. T Η Ε Οl' HIL V S A L E X A ND RIN v s 96: Dicit so RIGENEs, spiritum faucium non operari ea, qtiae in Mima sunt, nec ad irrationabilia peruenire. suod adserens non recogitat, aquas in baptisnate my sicar adueno sancti spiritur consecrari, PANEA 2UE DOMINICUM, quo saluatoris corpus ostenIitur, c quem frangimus in fandi ratione nostri eqSACRUM CALICEM: quum in mense ecclesire collocantur, υτ utiliae inanima sunt, PER INVOCATIONEM
ET ADVENTUM SANCLI SPIRITVS functificari. Et THEODORAT vs omnium planissime in dialogo quodam suo foJ: suomo
do appellas donum, quod Qertur ante sacerdotis inuocati nem 'Cibum ex talibus semiuibus. Post fructificationem vero, quomodo dies appellas ZCorpus Chrsi anguinem Christi. Patres Latini itidem plane rcinexprimunt: AMBRostvS J ait: quotiescumque sacramenta δε- mimus, quae per sacrae orationis mysterium in carnem transfigurantures sanguinem, mortem dominι adnuntiamus. OPTATVS f J iuiores describens Donatistarum, idem adfirmat, quar. do ita cOS intem rogat: quid est tam sacrilegum, quam altaria sin quibus ti vos aliquauti obliuisit) Dei frangree, ratire, re mouere, in quibus vaa populier membra CHRISTI portata funte quo Deus omnipotens invocatus sit :quo postulatus descendii stiritus fauciury HIERO NYMus frJ hoc peculiare presbyterorum ossicium csse dicit, corpuS ac sanguinem CHRISTi precibus consecrare. Et alibi fit precibus hanc in rem opus este adfirmat. Auctor librorum des ramentis, qui sub nomine AMBRO sit stJ delitcscit, ipsam verborum forin
ρὶ Ambrosi deside lib. IV. c. v. is in Optat. lib. VI. p. 93. p. iri. edit. Paris. MDCI XXIX. cra Hieron. epist. LXXXV. ad Euagrium. Ad quorum preces Christi corpus sau-
guisque eonficitur. . . r ld. commentar. in Zephan. e. III. p. 98. δυχικροσίαν imprecantis facere verba
tiὶ Ambros de sieram. lib. IV. e. U.
365쪽
Iam in his precibus usurpatam nobis exhibet: Dicit facerdos:
Fae nobis hanc oblationem adscriptam, rationalem, acerptabilem, quod
es figura eorporis e fanguinis domini nostri IESU CHRISTI. I pN-cvs DuJ ipsum mei CHRISIVM precibus consecrasse dicit. Et GREGORIvS MAGNvs J Inorem fuisse putat apostolis, ut ad
solam orationem dominicam consecratent. Et CYPRIANus
J probabiliter in eadem fuit opinione. Petitionem enim in
oratione dominica, Panem nostrum quotidianum da nobis hodie, &
spiritualiter & simpliciter intelligi possc, cxistimat, ut corpus denotet CHRISTI, qui sit panis noster, quem panem dari nObis quotidie postulemus. Plurimi patres alii frJ de benedicti
one siue gratiarum actione, Ut quae cucharistiam consecret, i quuntur. Quod ipsum non multum ab hoc discrepat: nam
cuὶ Iuvene. histor. euangel. lib. IV . bibl. patz. tOm. vlli. p. 6s . p. 74. h. edit. Lugdun. MDCI XXVII. - - - psalmis sibi frangere panem Diuitumque dehinc tradit, sancteque Precatus, DUG los dumit, pro rium se tria lene corpus. x Gregor. magn. lib. VII. epiit. LXIII. Orationem domini eam ideireo mox post precem dicimus, quia mos apostolorum fuit, ut ad ipsim solummodo orationem oblationis hostiam consecrarem. I Cypr. de orati p. I46. p. .edit. Amilelod. Quod potest & spiritualite & simpliciter intelligi se quia Cluillas noster panis est. Uunc autem panem dari nobis quotidie postulantias. et in Tertuli. contr. Marcion. lib. I. e. XXIII. Si ita est, an partem impudentiorem, quam qui - - sper alienum panem alii Deo gratιarnm aritionibus sungitur tClem. Alex. paedag. Iib. II. c. II. p. 386. D-ἶν το ἐυλογηθh, - -
να,τηι κ. r. λ. Vmtum id fυδῆ quo Gmnus benedixer-t, o Pendit ipse, H- si ulli iliis iacent d Non bibam amplius tae genImine miis huius πα σῖslom. homil. LXXXII. in Matth. in Graec. p. 861. edit. Franeos. ἐυχαρισεῖ, διUσκων μῆ, zπως δεῖ τὸ μις-- τοῦra ἐπινιλ Gratias egit caeonianusIdocens nox, qtioinoaeo NM um hoc sit perventatim. Vi stor. Antioch. in Marc. XIV. scitante Albertino de euehar. p. 2I. Conueniisebat, ut illi, qui panem proponerent, censerent, poli gruxιarum actionem ess e ipsius corpuS. Heund Hermianensis desiens trium capitulorum lib. IX. Dominus benedictum panem & calicem, quem discipulis suis tradidit, corpus I sanguinem suum Cyrili. Alexandri in Glapllyris se per Genes Exod.&Leuiti . eulo etiam vocat, quod idem est ac eacliarisua. Vid. Albeatin, de cachuis . lib. I. c. VI. p. 23.
366쪽
gratiarum adtio semper orationis, in cucharistiae celebratione usitatae', pars fuit. Et hinc nonnulli Vtramque coniungunt, yti ivsTI Nus & IRENAEus locis modo memoratis. Atque ita ORIGE NEs DJ Celso narrat, quod cum precibus & gratiarum actione oblatos panes edant, corpus iam per precationem factos sanctum quoddam & sanctificans, utentes eo cum fano proposito. AvGvSTl Nus, qui in quibusdam locis nude vocat benedictionem JJ siue gratiarum actionem, aliis in locis clarius dicit, cucharistiam per preces consecrari. Corpus CH
SI I diei u illita, quod ex frugibus terra acceptum, σm lica prece fcleonsecratum rite funimus ad I risuriem salutem, in memoriam dominicie pro nobis passionis. Et alibi, scribens contra Donaristat, cramenta a peccatoribus consecrata &administrata valere negantes, eos interrogat: Βι'modo ergo fdJ exaudit Deus homicidam DEPRECANTEM vel super aquam baptismi,ves super Oleum,vel SUPERE HARISTIAM, vel super capita eorum, quibus manus imponitur pHaec ille, significans, cucharistiae consecrationem non minusquam reliquaS res memoratas per preces perfici. HOC tcstium nubi Romanenser non nabcnt, quod solide Opponant, nili pauca quaedam male intellecta loca veterum, quae lector cum idoneis responsionibus in excellentissimo A L-BERTINI libro de sacramento eueharistiae . potest cuoluete. Nos heic Unum tantum producemus in medium, maXimam habentem speciem, ex CHRYSO STOMO, qui in homilia quadam sua VJ de consecratione loquitur in hunc modum: Non homo est, qui proposita de consecratione mense domini corpur Christi facit, c san-
b Augustin. epin. LIX. ad Palilinum. Preeationes accipimus dictas, quas saetismus in celebratione sacramentorum, antequam illud, quod est in mensa domini, incipiat benedici, orationes quum benedicitur & sanctificatur & addi illibuendum comminuitur. te August. de trinitate lib. III. e. IU idi August. de baptismo lib. V. c. XX. Alberti n. de euehar. lib. I. e. Ull. p. 3o. 34. si, Chrysost. homil. XXX. de proditione Indae tom. R p. 463. chomil. XXXII.
367쪽
inem: sed ille qui crucifixus pro nobis es Christus. Sacerdotis ore
verba proferuntur cra Dei virtute consecrantur gratia. Hoc est, ait, corpus meumr hoc vero froposita consecrantur. Et sicut illa vox, quam
dixit: Crescite o multiplicamini Greplete terram, semes quidem dicta est ; sed omni tempore sentit effectum, ad generationem Ferante natura risu G vox illa semel quidem dicta est , sed per omnes mensas ecclesiae et seque ad hodiernum diem, inque ad eius aduentum praestas sacrificio firmitatem. Sensus huius loci non cst, uti Romancnses falso quidem opinantur,quod horum verborum pronuntiatio per sacerdotem rcs sit, quae sacrificium faciat; sed quod CHRISCVS taec verba primum loquutus, hominibus potestatem dederit faciendi corpus suum symbolicum; uti per vcrba, Multiplicamini σreplete terram, scilici dicta potestatem cis claderit procreandi liberos. CHRISTI verba sunt caussa principalis consccrationis: precatio autem, non nuda horum Verborum recitatio, caussa instrumentalis ess, per quam haec sanctificatio perficitur. Quomodo ipse CHRYsos To Mus alio loco fgJ pci spicue docet, ubi clementorum consecrationcm inuocationi spiritus, & dc-sceri sui spiritus ad istiusmodi inuocationcm tribuit. quid fa-HF inquit, o homo' Otiando sereris flat ante Iaeram mensam, man bus in caelum extensis, inuocans spiritum sanctum, re adueniat, ut prFostra dona contingat, magna quiete, magnossentio: quando spiritus gratia am suam tribuit, quando descendit, quando proposita dona contiuit,
quando onem ma latam c diuisam rernis, tunc tumultum, tunc rursas, tunc contentionem excitas c conuicia facis: Quibus ita rcbus, ma-
368쪽
nifestum est, CHRYsos To M v. I consecrationem tribucre potestati CHRISTI & spiritus sancti, tamquam caussae principali &efficienti; inuocationi&supplicationi tamquam caussae instrumentali, operanti instar mediorum, ad clcmenta sanctificanda secundum mandatum CHRISTI, pcr solemnem benedictionem , & verba, Hoc est corpur meum, &, Hic est I anguis meus, tamquam pronuntiata a CHRISTO in prima institutione, declarantia, quid tunc temporis factum sit,& quid faciendum lit ex ipsius potestate & operatione ad finem usque mundi. Vt adcoin rebus omnibus, ad consecrationem spectantibus, veterum praxin deprehendamus ordini in constitutionibus prescripto cXacte congruentem. Et quando auctor emistitutionum magnam partem precum consecrationis facit, Vt, qui participes fiunt cucharistiae, in pietate confirmentur, & Vcniam obtineant peccatorum, ut a diabolo liberentur citisque fallaciis, ut spiritu sancto impleantur, & digni CHRIXI O faeti, vitam aeternam obtineant: C H RY s o s T O M v s hJ ad eiusmodi preces manifesto rcspicit, quando ait: In oblatione rellimus pereata, cir dicimus: e volentes , me inviti, peccauimus, condona. Hoc est, yrimum eorum meminimus, eg tunc petimur , ut condonentur. Atqtie sic est ita liturgia, quae sub nomine CHRYsos Toxii circumfertur: Tibi ost serimus rationalem hunc Ninc entum cultum , G inuocamus , rogumus, G supplicamus, Emitte spiritum tuum sanctum siJ super nos , repreIroposita dona hare ; e fac panem quidem hune pretiosum corpus Christitui; quod vero est in calice, hoc pretiosum sanguinem Christi tui, trans mirans spiritu tuo sancto, ut fiat assumentibus in lotionem anima , in re missonem peccarorum in communianem sancti tui stiritus, in regni cae-
369쪽
Iorum impletioliem, in muriam apud te, non in iudicium aut condemnationem.
Postea sequutae preces pro uniuersa ecclesia catholica.Pos T consecrationem statim fiebant preces pro uniuersae ecclesiae catholicae membris, utpote pretioso redemtis CHRDSTI sanguine, qui tunc in oblatione &sacrificio altaris commemorabatur. Ita res repraesentatur in constitiuioniblo, ita quoque in CHRYsos Toblo M, qui loquens de Eustathio, ecclesia Antiochenae episcopo, Uniuersae ecclesiae curam cum gessisse dicit, idque officium suum esse, ex ecclesiete precibus didicisse. Probe a fritur gratia, inquit, edoctus erat, ecclesiae praesulem non de i D tantum silicitum esse debere, quae a spiritu sancto ei commissa est, sed etiam de quavis in Orbe t arum constituta: atque hoc ille e sacris precibus colligebat. Si enim pro uniuersa ecclesia, inquit, fundendae fune preces, quae a finibus usque ait fines pertinet orbis terrarum, multo magis σ eiur uniuersae gerere curam oportet, σde omnibus pariter esse sollieitum, omnibus prouidere. Et alio loco VJ ait: altari ad potis sed δει pro uniuerso orbe torarum, pro absentibus, atque praesentibus, pro his, qui ante nos fuerunt, pro his, qui postea futuri finit, sacrisio illo proposito, Deo nos gratias ilibet osseme. Et iterum senJ: Maxime ne-
370쪽
cessariae fum preces pro iniuerso orbe, pro ece a,quae in finibus, pro pace, pro his, qui in cadamitatibus. Ruisti S alibi sivi: Eum, qui pro eriritate tota, quid duo mitarey immo vero pro uniuerso terrarum orbe legatus intercedit, deprecatorque est apud Deum - qualem quas esse oportet y Ita CYRILLUS HI ERos o LYMITAN vs DJ: Postquam con- fetum est, inquit, Arad spirituale saerificium, σ ille eultus ineruentur super ipsa propitiationis hostia, obsecramus Deum pro communi ecclesiarum pace, pro tranquillitate mundi. Et x IGIL ius spJ in epistola ad Iustinianum imperatorem idem dicit, hunc in modum scribens: Omnes pontimes, antiqua in osserenuo fori ia traditione, deposcimus, vi catholicam fidem asinare, regere dominum custodire toto orbe dignetur. Quid e quod OPTAT us, ipsos Donat istas his precibus in sacramentorum celebratione uti, adfirmet, etsii ipsorum doctrina & praxis ei ponituS repugnet. uuis dubites, ininquit qJ, vos illud legitimum in sacramentorum miserio praeterire non pose ' ost erre vos Deo dicitis pro ecclesia, qua una est. Hoc ipsum mendacii pars est, unam te vocare, de qua sciris duas. Et ost erre vos dicitis pro una ecclesia, qua sit in toto terrarum orbe d iis, cetera.
Quod ostendit , Donatistarum aeque ac catholicorum fuisse comsuetudinem, pro uniuersali orare ccclclia. t. XIV. Speciatim pro episcopis O clericis. IAM specialius preces suas iterum recitabant pro episcOpis& clericis uniueris ecclesiae catholicae, & praecipue istius ec- Heliae, cuius crant nacmbra. Quod non tantum in constitutionibus, sed ab EPIPHANIO Etiam notatur in epistola ad Damismepiscopum Hierosolymitanum, ubi calumniam quorumdam, qui ipsum apud Ioannem episcopum Hierosolymitanum de precibuS ,
is , Optat. lib. ιL p. 13. p. 4s. edit. Par. MDCL AXlX. quas.