장음표시 사용
411쪽
dominus Iesus Christus, psalmus canatur, ad sacrorum mysteriorum communionem COS adhortaris, nempe psalmus tricesimus primus, praecipue haec CiUS VCrba: Gustate videte, quoniam Da iis est dominus. Hoc autem non corporeo palato, ut istud di
iudicent, cis praecipi dicit, sed potius fide certa & omnis dubi
tationis experte. Gustantes enim non panem aut vinum ut
gustent, iuberi, sed signum corporis ac sanguinis Christi. Psal. mus hic diuersus erat ab iis, qui cani solebant postea, dum po- pulus epulum eucharisti cinn sumeret: Hic cnim ad illud sumendum inuitabat, reliqui a uicin ad piam meditationem e citandam spectabant, dum ipso actu sacramentum illud participarent ; qua de re adhuc nonnihil dicendi occasio capite pro . xime sequenti dabitur.
Consecratio semper alta voce pronuntiata. Duo hoc loco notanda adhuc sunt, quae ad consecrationem generatim spectant, contra corruptelas posterioribus artatibus inti cistas. Primum quidem, quod, ut omnis diuinus cultus lingua cognita peractus fuit, ita speciatim eucharistiae consecratio pronuntiari iussa sit Voce clara & articulata, ut populus verba ministri cotis ecrantis pcrcipere posset&rcspondere, Amen. Consuetudo contraria nunc obtinet in ecclesia Romanensi. Verum S HABER Tvs fmJ & BONA fuJ innovatio-
alia voce edita pronuntiatio; in liturgiis S. Blasii & S. Chrysostomi ἐkφάλιχιγ- , ita ut non solum qui stant in sacrario sacerdotes, sed etiam popuIus uniuersiis audiat verba illa potentissima & angustissima. quibus corpus Cliri sti conficitur. A quo sine ri in Romana nunc ecclelia dissidet, cuius ita r bricae habent; .serero profert verba ebvs 3 --vssiper hostiam. -- Sane verba consecrationis alta voce ab initio pronuntiata teneant, necesse est, qui de eueharistia intelligendum volunt locum b. Pauli ex priina ad Corinthios epistola xlv, t 6. ιαν Φυλογη te &e. n nona rer. liturgic. lib. II. c. Xlli. g. l. Graeci & alii orientales verba conseia crationis elata voce pronuntiant de populus respondet Amen --- E imulem morem seruabat olim eccletia occidentalis, omnes enim audiebant sanctissime & elli eae illiine verba, quibus Chri iti corpus conlicitur. - l'ostea statuia
412쪽
nem esse fatentur, cuius nullum vestigium ad taculum usque decimum reperiatur, ubi vetusta consuetudo desierit. Supem vacaneum forci, testimonia in rem adeo in vulgus notam &incontrouersiam adducere. Itaque unum tantummodo in hanc materiam notabimus, quod, quum parua qua clam querela de hoc incommodo tempore Iustiniaui fieri coepisset, hic dum ad
huc in herba esset, suppresserit, scirem lege lata in hanc sen
tentiam : Iubenitis soJ omnes episcopos e presbyteros non in fereto,sed cum ea vore, quae a Melusimo populo exaudiatur , diuinam oblationem e precationem, quae fit in faucto baptismate , facere , ut inde audientium se nimi in maiorem deuotionem N Dei laudationem e benediationem ess rantur. Sic enim c diuinus apostolus docet, dicens iu priore ad Coriniathior epistolae Caeterum si δεδειm benedicis spiritu, is qui idiotae locum im-Plet, quomodo tua gratiarum actioni subiiciet Deo sanctum illud Ametipsiquidem quid dicas non nouit: tu autem pulchre gratias agis, sed aliust non aedificatur. Et rursus in ea, quae est ad Romanor, sic dicit: Cordo quidem ereditur ad iusitiam, ore autem confessio fit ad salutem. Idei, eo igitur conuenit, m ea Frecario , qua in faucta oblationae dieitur , S a tiae orationes cum voce a sanctissimis σiscosis e presbyteris proferantur
domino nos Iesu Christo Deo nostro cum patre e spiritu sancto, setiuris religi L ir sacerdotibus, quod, si quid horum contemserint, e homrendo Dei e riuatoris nostri Iesu Christi iudicio rationem reddituri Ant, e uot ista cognoscentes non relinquemus quieta σ intesta. Facit
pro ccclesia Romanensi, quod lex canonica superior est ciuilii alioquin tam horrcnda omnium diuinarum di humanarum legum violatio non inulta, impunitaque foret. Est haec e multis aliis bonis legibus, quas ecclesia isti eludito imperatori debet, quem tamen B ARONIVS ljJhanc ipsam ob caussam, tamquam illiteratum & analphabetum, tamquam impium haereticum, rcrum diuinarum inuasorem, & hominem communi re
gum morbo infectum uigillat, & quidquid ab historico partium studioso adferri potest, de eo dicit, ipse profecto praesudi
tum est, ut ea n subinissa voce recitaretur & sie desiit eo consuetudo eulo decimo, ut coniicio, quia post Florum, qui nono labente vixit, eius mentionem non reperi apud aeui potierioris scriptores.
413쪽
catis opinionibus in gratiam communium ab usuum & corruptelarum ecclesiae suae laborans, inter quas haec praecipua quar-dam est & intolerabilis, quod lingulis diebus lingua incognita precentur, modo apostolorum auctoritati, priscae ccclesiae regulis, populi christiani aedificationi & communi sensui ac rationi hominum adeo contrario sit . g. XXXV. D fucta cum Iractione panis ad repraesentandam seruatoris nostri possionem. ALTER A caerimonia, in hac Veterum praXi notanda, est, quod in consecratione eucharistiae panem ad exemplum seru toris nostri, passionem&ctucifixionem cius repraesentandi gratia, semper frcgerint. CLEMENS ALEXANDRINus de naccaerimonia, tamquam generali consuetudinc jJ, loquitur, quod quum eucharistiam diuiserint, permittant Vnicuique cx populo eius partem sumere. Et AVGusTINVS frJ uniuersam ccci sta in hunc ritum obseruare dicit in benedicendo &sanetificando pane, Vt ad distribuendum comminuatur. Quisquis plura testimonia habere cupit, reperire ea potest ab HOSPINIANO 6 cx IRENAEo ἱέ, Dio NYs Io AREOPAGITA xJ, ΤΗΕΟl'HI-
ρὶ vid. Cham ier. de euchari itia lib. V l. e. IX. I. XXIX. Ad hanc legem Iustuniani variae sunt exceptiones, prima de auctore, post de re. Bellarininus negat, ad imperatorem pertinere, de ritu sacrificandi leges serre: proinde non multum referre, quid ille sanxerit &c. vid. etiam Iueli. contra Hardinis gum de hoe argumento. y , Clem. Alex. Strona. lib. I. p. 3i R. v τὸν Ακκοιτίαν τινες διανειμαντες , ως ε3ος , αὐτὸν δη εκασον τῖ λαῖ λκ ῖεδ την μοιραν ἐπιτρέπισο.cr Augustin. epist. LIX. ad I aulin. ..im benedicitur & sanetiiteatur & ad in stribuendam commanu tur Sc.cta Hospin. liis lor. sacrament. p. 3 o. cr. M . edit. Geneta. MDCLXXXI. su Iren. lib. V. c. l I. inando mixtus calix & Iructus Nota alii secundum Graecum minor, legunt rectius suctius panis percipit verbum Dei, sit eucharistia corporis ac sangu nis Cluilii. cata Dionys. eccles. literarch. c. III. s. u. p. 209. πώ ιγ καλυμ ων--ἀλαύο νω Γον λαπαλω ς, νή εδε ποδαὰ διελών, νώ τὸ L- ν τῖ που ρίου πῶσι κατα
414쪽
negat, scd id porro ex GREGORI O NAZIAN ZENO fcJ & CA SARIO ARELATEN si & ex omnibus vetustis facroruin rituum
cxpolitoribus dei non strat, dicitque, liturgias quoque, qua cum Que exstent, hanc fractionem praescribere, & Latinos quidemcti uidere in tros partes, Graecos & xcli quos Oricia talas in quatuor,
o Theoph. epist. pasthal. I. bibliothec. patr. r X. tom. U. p. st 6. e. Non r cogitat panem dominicum, qua salitatoris corpus ostenditur, & quemafrangimus in sanctificationem nostri per inuocationem & aduentum fanis cti spiritus sane ilicari. et o Cyrill. in Ioann. lib. XIV. t Ita adlegat Bingliamus, Hospinianus liabet lib. IU. e. XiV. utraque adlegatio falsi. γca Chrysoli. lio mil. XXIV. in 1 Cor. cp. 2s6. edit. Franeos b. λα τί Θὸ προσμ
ιταε ειακλώπινος, ονα καιτας ι λψμη. cir aurem aia .i s vosolus J Qii nii rangimus 3 me erum here indere texi in etiae rimis o in retice autem non itidem, sed otique ei contraritim : Os enim, inquit, eius non comeretur. ded qtiod non pessus es in es nee, Re in Alalsone patιtur 'opter re o eg sim titur frangi, Da omties impleiat. M Bona reti litiirgie. lib. lI. e. XV. S. III. Huius fractionis tamquam in ecclesia semper & ubique a temporibus apostolorum usitatae mentionem faciunt cuicti patres & alii ecelelial iei scriptores. Clemens Alexandrinus lib. I. ilrom. Oreum eueharistium, iis mox es, permittunt unicuique ex populo erit x parrem mere. Dion . e. Ill. eccl. nierarch. s. XIII. Potuisex&e. svid. subliti. an. ecced. ix Gregoritas Nazianzenus epist. CCXL. ad Amphilochium. O Dei enitor Mncti Me t cetera vid. stib lit t. seq. cc - - omitto alios innumeros, praesertim recentiores. Liturgiae quoque, quaeci linque exstant, hanc fractionem praescribunt, eiusque mylleria edisserunt sacrorum rituum exposito. res, Amalatius hb III e. XXXI. Naliridus eap. XXII. Micrologus cap. XVIII. er XXIII. tuo Carnotensis tract. ιο eomumentra Dei. . novi herificii prope dinem. Hugo a s. Victore ob. II. de etes. O . cap. XXXIX. Honorius in gemma lib. I. c. LXlII. Germanus in expostioue i turiliae; quibus addi possimi S. Thomas pari. II l. quaest. l XXXIli. artic. V. Ernidis Romensis episcopus epist. II. rom. II. spirilegii quaest II.& alii passim. Latini diuidunt in
tres partes . Graeci & reliqui orientales in qu :vior, MCZarabes in nouem. ea Naaiana. epist. CCXL. ad Amphiloch. in append. ad tom. I. 2 Θιο II αυ,
415쪽
zarabas in nou . Quod cliam M AB ILLO Nivs DdJ notat, cum obseruatione, quam addit, quando ait: Sub Me mugit hostiam in mitem particulas, eme his nominibur designavatur, corporatro , natiuitas, circumcisis, apparitio, passio, mor , resurrectio, gloria,
regnum. Quae quaedcm aberratio a veteris ecclesiis simplicitate est , non ita tamen vituperabilis . Vti praesciatis ecclesiae Roma zaxis, quando loco fractionis Panis communicantibus distriuend unam duntaxat Oblatam in irra particulas diuidunt de quibus nemini datur 4 modo Vt Vmbram antiquae retineant consuetudinis. BONA quidem hoc Vocat fracitionem panis secundum institutioncm CHRISTI, Vel potius fractionem corporis CHRIS I sub specie panis immolati, quum tamen secundum doctrinam ipsoruin corpus CHRISTI non frangatur, nec panis sit, scd spccies panis, nec panis communis, scd liostia, cuius spccio tantum frangitur, non substantia, & id non pro communicantibus, scd dicis caussa, Vt hominibus persuadeant, se
veteris consuctudinis csse custodes. Primi salutaris reformationis oppugnatoaes magis ingenui erant. Factam esse in ecclesia Romana mutationcm libere profitebantur fri, modo ido-ncas illius caussas eam habuisse, dicebant, ne in hactione psenis periculum aliquod intercederet, & micae aliquot vel particulae perirent ; tum quia pontifcX potestatem habeat variandi ornamcntum & accidcntia faci amenti, prout vel temporis vel loci ratio requirat. Quali ipse CHRISTUS haud ullum istiusmodi periculum potuisset prauidere, Vel non ita sapienter, uti quidem praesul K m. anui, de sua isti ub institutione praeci pete. Susticit aulcm, obstiuasse hanc ecclesiar Romanensis variationem, etsi in re leuiore, ex primitiua PraXi, Una cum rationibus, quas pro ista variatione adferunt; qua de re plura legi possunt apud CRAMIERvM & episcopum i v ΕLLVM, qui omnes cXcusationes studiosius perquisi uel unt & cxaminarunt, quas Pro hac,
ta) Alabillon. de liturg. gallican. lib. I. c. II. p. it. e; Salmero traei. XXX. inae Lap. Chamie . de eueharist. lib. VII. c. XI. n. XXVI. p. 3 4. t p. 3ῖς. ed t. MD XXVII. inemadmodum Christus umim calleem communem omnibus tradidit d bibendum, ita in una patina panem in cluis odecim bucellas tractum manibus suis dispensavit. Nos vero corpus Christide custodia profundiori porrigimus, ne per sitspitia , aut auram, aut alia impedimenta communicantium contingat de patina excidere.
416쪽
multisque aliis mutationibus finJ adferre solent istius ecclesiae aduocati. Nos iam pergimus in coepta dissertatione nostra, quae nos proxime co ducit, Vt ipsos communicantes, quibus hoc sacramentum recipienda libertas erat, nec non communicandi illudque recipiendi lationem consideremuS.
DE COMMUNICANT BUS, SIUE PERSONIS,
HOC SACRAMENTUM SUMENDI HABENTIBUS UBERTATEM, ET DE RATIONE ID RECIPIENDI.
I. I. Omnes, catechumenis se poenitentibuι exceptis, eucharistiam recipere ius L A Ndo iam ad considerandum actum communicandi devenimus, Primum dispiciendum est, quibusnam licuerit, vel potius, quinam debuerint sanctum hoc sacramentum Tecipere,& deinde quo modo illud receperint. Quod ad primum attinci, meminisse oportet, quod iam ante saepiuS Obscr-Vauimus, quod, simul atque missa catechumenorum cssct finita, diaconus OmneS catechumenos, & sub poenitentia constitutos solemniter discedere iusserit, reliquos autem Omnes admonuerit, ut subsisterent ad preces fidelium, suaque offerrent munera, & reciperent sacram eucharistiam. Vnde patet, eX vetustissima &primitiua consuetudine omnes eos, quibus ad reces consistere, in illisque nartem habere licuerit, cuchari iam quoque participandi habuisse libertatem, exceptis solumvltuni ordinis pcenitentibus, qui quidem ad prcccs audiendas, non autem ad offerenda munera, nec ad recipiendam sacramcucharistiam admittcbantur; dicti inde eonsistentes, quia consi stere ad communicandum in precibus poterant, sed δίχα sine oblatioue, quemadmodum vetusti canones praecipi unt. His solis exceptis, reliqui baptiχati omnes non tantum admittebantur, sed per regulas ecclusiae ad sumcndam cuchari
417쪽
stiam sub poena centurae ccclcliasticar acccdere dc bcbant. Vetustissimi canones diserte hoc inculcant. Inter lic dictos canones apostolicor fa) quidam legitur his VerbiS conceptus: Cunctos delos , qui in sanolam Dei e sistam ingrediuntur, G sacras scripturar
audiunt, non autem perseuerant m oration: G sancta commvnione; verue in reci fiam inducentes confusionem, se prelari oportet. Quae verba
concilium Antiochenum fbJ repetit, aliquantum amplificata in
hunc modum: Omnes, qui in ecclesiam ingrediuntur acras seriptiι- ras audiunt, orationi autem cum populo non communicata, vel fanctam eucharistiae participationem propter aliquam insolentiam auersantur, eoras ecclesia expelli oportet,) donec, postqvam confessi fure fructusque paenitentiae ostenderint, σimploraucrium, veniam adsequi possint. MA TiNVs BRACARENS Ist Jhunc canonem in collectione sua in usum ecclesiae Hispanicae interponit. Et GRATI AN vs NJ decretum adlegat AN AC L ET I pontificis Romani in hanc sententiam
Peracta consecratione omnes communirent, qui noluerim ecclesiasticis ea rere liminibus. Sic enim N apostoli statuerunt aneta Romana tenet
eis . Quod dccretum quamuis supposititium sit, tamen in conformitatem antiquae disciplinae factum cst, pro inque ostcndit, quae tunc in ipsa Romana ccclesia inualuit. II. Quando se quomodo haec disiptius laxari coeperit. CHRYsos To Mi atate quidam, durante uniuerse hoc os ficio, consistcndi adfectabant libertatem, ita quidcm, ut communicandi nec cistate cilciat immunes. Inter poenitentes re-
μὶ Martia. Bracar. colleel. can. e. LXXXII l. ap. Iusteli. append. rem. I. sol. XXXII. Si quis intrat eccletiam Dei & saeras scripturas audit, & pro luxuria sua a. vertat se a communione sacramenti & in obseritandis rnysteriis declinat constitutam regii tam disciplinae: illum talem proiicienduin de ecclesia ea. tholica ei se decernimus ; donec poeat tentiam agat es ostendat si iactum poenitentiae suae, ut pollit communionem , percepta indulgentia, promereri.έκὶ Giatian. de consecrat. dis . II. c. X.
418쪽
ferri cum illisque cxpelli recusabant; neque tamen cum ec-Hesia cucharistiam sumere volebant. In hos CHRYSO STOMusinore suo multa cum eloquentia & congrua scueritate inuehitur. , Non es dignus, inquit, sacrificio seJ, neque participat, Mono Θ lurc enim corum erat cXcusatio ) Ergo nec prece. Ausidis praeconem stantcna & dicentem: Quicumque euis in po Mnitentia, abite. OmneS, qui non participant, sunt in poeni- ,,tentia. Si es ex iis, qui sunt in poenitentia, non debes par
esticipare. Nam qui non participat, est in poenitentia. Curisci go dicit, Abito, qui non potestis precari: tu autem stas im- audenter Θ At non cs cx his, qui pollunt participare & nihil
securas ξ rem nihili cile putas Θ Considera, quaeso. Adci men, a regia; adstriat angeli ministrantcs, adest rex ipse, & tu stasMoscitans P Vincs tibi suint sordidae, & nulla, a te huius hab situr ratio Θ At sunt mundae: accumbe orgo & paiticipa. Vcrinit quotidie, ut videat accumbent , Omnes alloquitur; &Anunc in vestra dicit conscientia, Amici, quomodo heic statis, senod habentes vestem nuptialem Θ Non dixit, Cur accubuisti ΘρSed ante accubitum & ingressum cum dicit etae indignum. ANon dixit enim, Cur accubuisti ξ scd, Cur intrasti ξ Haec ergo istunc quoque dicit nobis omnibus, qui impudenter & inucia serecunde stamus. Quicumque enim Cit, qui mysteriorum non cst particeps, is impudenter stat S. nimis audacter. Qui suntisin pcccatis, propterca priorcs eiiciuntur. Quomodo enimoquum dominus adest in mensa, non Oporici adesse famulos,
419쪽
,,quil offenderunt, sed procul amandantur: ita heic quoque sequum offertur sacrificium,&Christus sacrificatus & ouis do-
isminica, quando audieriS, Oremus omnes communis' , quan-sido videris trahi, quae in ostiis sunt, cortinas, tunc existima, sicaelum superne diduci & descendere angelos. Quomodo er--go nullum oportet adesse cx ii S, qui mystcriis non sunt initi--ati & sordidi. Dic mihi, si quis ad conuiuium inuitatus ira sinus lauerit & accubuerit, & ad mensam paratus fuerit, & de-onde non fuerit eius particeps, annon contumelia adficit eum, siqui inuitauit Θ Annon esset melius, eum ne adfuisse quidem Θ,,Ita tu quoque adfuisti, hymnum cantasti, cum dignis omnisibus te es professus, eo quod cum indignis non recesseris. ἡQuomodo mansisti, dc mense non cs particeps P Sum, inquis, seindignus. Ergo illa quoque communione & societate, quae ,, est in precibus, es indignus.,, Interposui hunc longum sed elegantem locum c HRYSO STOMI, ut ostenderem, nemini illius artatis per regulas ecclesiae licuisse se abstinere ab cucharistia, ideo quod se indignum diceret, qui non indignus iudicatus fuerit, ut precibus etiam interesset. VERUM proxime insequuta aetate haec disciplina aliquantum laxata est, iisque, qui sacram cucharistiam recipere nolebant, non solum permittebatur, sed toto ossicio durante stare iniungebatur, usque post episcopi benedictionem, quae, Vtic
pite vitimo g. XXX. ostendimus, non nisi uniuersa consecratione finita, proximc ante actum participandi, impertiebatur. Quo tempore huiusmodi non- communicanteS sub solcmiti O- Iatione, quam benedictionem vocabant, dimittebantur, quemadmodum ex conciliis Amrelianensi& agalbensi, apparet, ad quae
420쪽
lcctorem ante rei nisinus. Nam in concilio Agathensi s J hunc
legimus canoncm: Musas die dominica femuribus avdire flectati ordine praecipimus, ita ut ante benedictionem facerdotis egredi populus non praesumat e . Et concilium Aurelianeis gJ idcm dicit: Oiuum ad celebrandar missas in Dei nomine conueniImr, populus non ante disredat, quam missae solemnitas compleatur: Et ubi episcopus non fuerit, benedictionem accipiat sacerritis. Vt adeo, quod CHRYSOSTONI
tempore in vitio positum fuit, statim pro parte dc uotionis haberetur, Ut populus starct audiretquc uni ucisam Glebrationis cucharistiae solcmnitatem,& dcinccps sine participatione illius sacramenti abire possit. Quae manifesta veteris disciplinae diminutio cit & a primitiva praxi aberratio. f. III. Vuo tempore Um eulogiarum loco eucharistiae introduci eaperissa gratiam eorum, quι communicare nollant.
ET haec res aliam secum inuexit innovationem, ut illi, qui sacrae eucharistiae participes cila nollent, culogias, hoc cit, sanem quemdam consecratum, & ab cucharistia distinctum , possent recipere. Eulogia in Vctustioribus scris toribus idem est ac eucharistia, ab illisque adhibctur ad significandam cam-dem rem, quam Paulus apostolus intelligit, Calix benediassenii, inquiens, ποτηριον της ἐυλογίας) cui benedicimus, mune commhniis ratio sanguinis CHR ISTI est yi Cor. X, 16. Atque hoc sensu scin- per usurpatura CYRILLO ALEX ANDRI NO&CHRYSO STOMO,
uti viri docti hJ ex multis scriptorum utriusque locis obseruarunt. Posterioribus autem aetatibus ab cucharistia distingui coepit, tamquam id, quod cius Vices quodam modo supplcret. Concilium Nametense sal ad annum DCCCXC hanc in rem canonem fecit, sequentibus Verbis conccptum : Partes recisas habeat spresbyter in vase nitido cis conuenienti, ut post mi rum δε-
Iemma, qui communicare non f*rint Parati, eulogias omni die domini si Concit. Agath. c. XLIV. g Concit. Aurel. I. e.XXVIII.
h Uid. Casaubon. exercit. XVI. in Baron. n. XXXIII. p. st .s 8. edit. London. MDCXIU. Alberii n. de eucharist. lib. II. c. ll. p. 49. a. S. Sexto&c. Suice Iliectur. eccles voce ἐώλπία tom. I. p. 1249. 1O. usi. Et ipse BOtia hoc sate turiti Concit. Nannetens ean. IX.