장음표시 사용
521쪽
Deum, ut dona proposita se inctificare Vellet; quam formulam 3Asi Laus, a nullo euangelistartim scripto nobis relictam esse, recte dicit. Nonnulli urgent testimonium GERMANI, cpiscopi; Conflauiinrepolitani, Vt qui de eleuatione hostis post cons cra tionem loquatur. Et omnino hoc facit hJ: Aliam autem illiri tui caussam adsignat, non adorationis honorem ci a populo
cxhibendum. Lleuatio, inquit, tu altum venerandi corporis repr sentat crueis Hationem, σνnonem in ipsam res rectiom . Quae
ratio multum omnino abest ab hodierno eleuationis scopo. Vixit hic autor ad an . DCCXV, & primus est, qui huius et
vationis intcr Graecos meminit, sine ulla adorationiS mentione. Quod ad Latinam attinet ecclesiam, altum heic de ea lilcntiuina pud vetustos rituum cxpositores est, ad taculum Vsque und cimum, ubi luo Ni s J CARNO TENSI &HVGONI VICTORINO DJ memoratur, citi adhuc propter camdem caussam, quam GERMANVS dc dit, non propter adorationem. Primus sic riptor, qui isti Eleuationi adorationis caussam tribuit, uti fuse clamonstrat DALLAEus f IJ, cst GuILIELMUS DURANDUS, qui rationale fui tirum officiorum fui J scripsit anno circiter
MCCCLXXXVI. Vt adeo tran. substantiatio & adoratio euch ristis tamquam mater filia duobus taculis proxime sibi succc lentibus introductae sint. Eruditi Tnai inter hodiernos c clesiae Remaum se, scriptores potissimam dictorum partcm con
ch German. theoria rei . diuinari bibl. patr. Gia co- Latin. tom. II. r. 6 . t m. XlII. p. cr. b. edit. Lugdian. MDCLXXVII. cia Iuo epiti. de sacram . missa i apud Dalla uin de cult. religios lib. II. p. 237. Cum vero panis & calix adhibito diacono et latio corporis Christi in crure
t M Hugo des. Vict. de mi in obseruati s cit. eodem ibid. Post signa erueis sacerdos utraque manu eleuat sacramentum corporis & cinguinis Christi &paullo post deponit; quod significat eseaationem corporis Iesii Christi in et ce & eiusdem in sepulchrum depositionem. t 0 de obiecto cultus lib. II. e. VI. p. a T. Sequentis demum taenii, id est decimi teitii, anno circiter octuagesimo Guillelmus Durandus aliis quibusdam allatis eleuationis istius rationibus hanc postremo praeter superiorum liturgiae interpretum doctrinam addit, suturo Isia Re. Vid. iiii. m seq.ιmγ Durand. rationat. lib. IV. de ει parte canon. Quinto hostia eleuatur, ut mispulus non praeueniens consecrationem, sed ex hoc cognoscens illam iactam, S Cluillum super altare venisse, reucienter ad leuam plostentatur. ten-
522쪽
tentur. BONA M aperte& libere dicit non posse se originem Heuandi si cra mysteria, statim ac consecrata sint, in ecclesia Latina altius repetere, quam ab Iumis & Guillelmi Parisiensis ac IIiLleserti Turinensi temporibus, qui de ritu campanam pulsanesi, dum fiat haec cleuatio, staculo duodecimo & decimo tertio fcccrunt inciationem. Faretur autem, in codicibus ordinis Ro--μι tam caeculis quam manuscriptis,& in priscis rituum expositoribus ALC VINO, A MALARlO, NAI FRIDO STRABONE MICROLOGO & aliis nullum citis vestigium reperiri. Et quum STEPHANvs DuRANTus foJ vetustatem huius praxeos iactet, dicatque ab ipsis ccclesiae incunabilis eam coepisse, errorcin illius corrigit, ut qui hoc statuat Graecorum tantum patrum testimonio sustultus, qui de Latinis ritibus nihi probciat. Atque ita Planam nouitatis cius agnitioncm heic habemus. Et DALLAEvs fpJ eamdem confessionem tacitam cX. IOANNE MORI No DC & IACOBO GO A RE L , duobus aliis eccletiae Romactio Bon. reta liturgi c. lib. II. c. XIlI. f. I l. xec liquet, quae prima origo suerie in ecclesia latina eleuandi sacra mysteria, statim ac consecrata sunt: in anti. quis enim sacramentorum libris & in codicibus ordinis Romani tam excusis quam MSS. nec in ptistis rituum eκpositoribus filmino, Amalario, Walis frido, Mierologo, & aliis aliquod eius vestigium reperitur. Ea duntaxat in Ordine Romano eleuatio commemoratur, qHa calix atollitur ante orationem dominicam, suum d erit, Per quem haec omnia domino, erigitie archidiaconus solus, quum dixrrit per ipsum & eum ipso, leuat cum ea toris calicem per amas er tenet exaltant illum iuxta pontificem. ιο Durant. de ritib. eccles. lib. I l. e. X l . O. r. Plane ab ipsis ecclesiae incunabulis. post consecrationem , eucharilliam in altum tollere & populo ostendere conis suetum, probat a patie sanctus Dionysius lib. de eccles hierarch. c. III. Pomtifex e e. Uid. Bon. ibid. t Dall. l. c. p. 237. oar, vir eruditissimus & Latinarum traditionum studiosis simus , vere meritoque negat, plane constare, quindo eonsecrationi apua Latinos iuncta fuerit hostiae eleuatio; & Stephani Duranti numquam ab ea diuisam suisse, contendentis opinionem inre adspernatur. Hoc quidem ex eo, quod ego proxime obseruaui, auctorum tam multorum de illa silentio constat, non fuit se hunc ritum apud Latinos reeeptum ante undecimii in saeculum; quo eos vixisse, quos ad hanc rem Goar citauit, & Mierologi auis clorem, omnes satentur ipsum ordinis Romani scriptorcm, si alii negant, docuit ac probati it Ioannes Motinus.cq Mori n. de ordinati pati. III. exercit. Vili. e. I. έr Goar. not. in eucholog. r. 146. O. ris. Quondo tonsecrationi apud Latinos itineia suetit licitiae elenatio, non plane conitit. Steph. Durantus ab ea numquam fuisse diuisam contendit, sed infirmo iuxta suam iei uetitiam Dionysii
523쪽
doctis scriptoribus, sumit, quemadmodum ST ILLING-FLEETus sil etiam facit ex M EN RRDo.
DIXERIs autem, etiamsi nulla eleuatio hostiae, nec ulla aeris campani pultatio ante hoc tempus in ccclesia Latina usitata fuerit,diuinae tamen adorationis honorem, per omnia retra saecula ab ipso inde ecclesiae principio, ei forte fuisse exhibitum. PERRONIVS adeo confidenter hoc adfirmat, ut sessionem faciat ritum adorationis, ideo quidem, ut apostolos cu- charistiam sedentes adorasic probet. Cuius opinationis fallitatem iam supra deteximus. Multae aliae probationes ex veterum scriptorum monumentis ad hanc adorationcm comprobandam adlegantur. Nihil autem aliud probant, quam quod aut veneratio huic sacramento exhibita sit, uti libris euangelii, aquis baptismi, mensae dominicae aliisque sacris rebus exhiberi consueuit, quod nemo negat; Uci certe honos adorationis CHRISTO praestitus sit, tamquam diuino quodammodo Vbique praesenti, vel ad dextram Dei in caelo sedenti, quo per solemnem admonitionem Mersum corda mcntes tuas clauare, ibique cum adorare iubebantur. HIERONYMus de communici ordinaria vcneratione loquitur, quando ait stJ: Dis ant, qui uorant, eruditi 16lintaniis scripturariun , qua debeant e muratione sari Hasuscipere, G altreis CHRISTI ministerio deseruire, sacrinque calices ta sancta velamina, cς cetera, quae ad cultum pertinent dominicα passionis, non quabs inanima e sensu carensia semctimoniam non hasere, sed ex consortio tarporis e sanguinis domini, eadem , qua corpus eius e anguis, maiestate. Urinrmuta. TaliS rcuerentia, qualis haec, quae
calicibus aliisque vasis altaris exhibita est, sine dubio sacramen
& Maximi sundamento, qui scriptis sitis, non niti Gixeis ritibus suil agantur.
524쪽
to cxhibita est, tamquam symbolico corpori ac sanguini CHRISTI. Verum haec non potuit esse veneratio diuini cultus, siue adoratio, nisi calicibus & vasis altaris diuinum cultum cos tribuilla, stituamus, utpote quae eadem maic stato, qua corpus ac sanguis Christi suscipiatur,vcneranda esse dicit. ED MUNDUS ALBERTINVS fui bene multa exempla liuiusinodi VCH Crationis ac reuerentiae ccclesiis, libro legis & baptisino exhibitae adscri, quae nihil amplius quam verecundum notum
omnium, tamquam sacrarum & venerabilium rerum, usum significare potest. Atqui tali veneratione sacramentum prosc- qutabantur; numquam panem consecratum in profanum vel communem usum adhibentes; multo minus eius sanctitudinem
in Oecenti magis praxi cuiusmodi iniuriosum .illud Donarista
rum factum erat, quum canibus cum proiicerent 2 violantes; Dec umquam illotis manibus cointreetantes; quum cauerent quam maXime, ne qua particula in terram caderct: quae specialior cautio est, multis vcterum obscruata, TER TvLLIANO LAI, AUCUSTINO II J, CYRILLO HI EROSO LYMIT AN et J
ita Ribertin. de eucharii l. p. 432. S. Tertium est Sc. toto. x , Tertuli. de coron. milit. c. III. Calicis au L panis etiam nolbi, aliquid decuti
1 ὶ Augustim homil. XXVI.& l . Quanta sollicitudine oblemamus, quando no bis eorpus Chrilli minit iratuir, ut nihil ex ipso de nostris manibus in terram eadat, tanta sellicitudine obse remus , ne verbiun Dei, quod nobis erogatur, dum aliquid aut cogitamus aut loquimur, de corde nostro pereat. et a Cytili. Hieroselym. caleeb. mystagogic. V. S. XVIII. κιωσιοῦν A, μη τετα α
525쪽
ct OR 1 GENI , qui id disertis Verbis Venerationem appellat. Unde BELLAR MINVS Vaste colligit, oportere cos credidisse, quod sit naturale Dei corpus adeoque adorandum. Quasi rebus laci is talis cautela ac vcneratio adhiberi non pollit, quin id stat i m pro actu adorationis haberi debcat.
E EVIDEM VetereS nonnumquam dicunt, se CHRISTUM adorare in cucharistia. Id quod non ninamus. Λvsvs TINus ait sal: Nemo istam carnem sCHRISTI manducat, nisi prius adoraverit. Et cXstant similes locutioncs in AMBROSIO, c HRYso
s Toxio & aliis quibusdam vctustis scriptoribus. Tum autem
latis dilucide mentem suam explicant, se nec de orati manduia catione, nec de adoratione CHRISTI, tamquam corporaliter'
praesentis in cilcharistia, sed ut spiritualiter praesentis, vel certe ut absentis in caelo , loqui declarantes. cHRYsos To Mus fri
genter ocu s , tum sancti co πιs contactu, commmica. Caiae autem , ve
qiuae excidat tibi: quod euim amittes , hoe tamquam ex proprio membus iam feris. Numsi quis tibi ramenta avet ea daret: ustriue magna etim His uentia illa toneres, Ozeus, ne quid ex illis periret, dummouine resti vero' λι non incilio mesis talitentiri: M hor, quod uMro genim q'e preti aresi, ne mica aliqua exilio eadat, prouiaebis. Tum vero pust coinmunionem corporis Christi, accede V ad calicem neutris tilius, non exteniam maiauus , Ied prouus adoratιonis in modum o veneratioms, ascens e Amen. diamcti reris eo snguine Christi, quem visumis : quum adsve est Minidit arin labiis tuis, inaniscis urti eni, b oculos, e frontem, eo reliqua Iem sinum organa consecra. Postremo, exspectata oratione, Deo gatius age, qui te tantis musteriis dignum re Midit. c ν Ocisen. bom. Xlli. in Exod. Nossis, quae diuinis mysteriis interesse consileis Vistis, quomodo, quum suscipitis corpus domini, cuin omni eautela & vGneratione seruatis. ne ex eo parum quid decidat, ne consecrati muneris aliis 'quid delabatur. Reos enim vos creditis & recte creditis, si quid inde petnegligentiain decidat. Quod si circa corpus eius tonseruandum tanta vitamini eanteIa. & merito utimini; quomodo putatis esse minoris piaculi,verbum Dei neglexisse quam corpus eiiiς Zca, Augiastin. in psalm. XCVIlI. toni. Uli I. opp. p. lio . edit. BasLMDLXIX. δibi Cluysost. in illud, Simile est regnum eriorum Re. ἐμιδοῦν καλαλα - τώ
526쪽
bapti simina susccpturos tamquam captiuos procidere,& omnes sit uiliter in genua se proiicere ait. Neque vero inde colligas, eos CHRISIVM adorasse tamquam corporaliter praeientem in baptismo, tametsi baptismus cos quoque corporis ac sanguinis CHRISTI participes reddat. Et alibi feJ, regem ipsum inciri uare ne, dicit, propter Deum in sanctis cuangeliis loquentem. Ridiculum autem foret, hinc inferre, ipsos vel euangelia adorasse, vel Christum corporaliter in eis praesentem. EDMVNDVs ALBERTINVS fdJ cX AVGusTiNI operibus diuellas has propositiones demonstrauit, quae omnes CHRISTI, tamquam corporaliter in cucharistia piaesentis, adorationi e diametro repugnant. I. Panem & vinum nec fieri nec esse proprie &substatui aliter corpus & sangui nona domini, scd sacramentalltcir tantum & figurate. r. Christum non Me in eucharistia substantia litor & corporaliter praesentem. 3. In cucharistiaverum panem manducari. q.) Manducationcm proprii cor
poris Christi participationemque sanguinis ipsi iis spiritualcm
csse, non oralem. Impios proprium domini corpus & san guincin nec manducare nec bibere. 6. Impos Iibile esse, ut clem corpus in pluribus locis simulait: &hoc in specie de corpore Christi dici. 7. Corpus neccssario locum occupare. Accidentia sine subiecto subsistere nullo modo Posse. Quae omnia corporalem CHRISTI praesentiam in eucharistia euertunt,& cons quenter ostcndunt, ad orationem CHRISTO in cucharistia praestitam, non corporali, scd spirituali eius praesentiar, v ct corpori illius ta iniquam absenti in caelo, exhibitam csse.
STEPHANVS autem DURANTUS probare nititur, compus GIRISTI non tantum adoratum fuisse tamquam praesens in
D Ue tremenda Scut Aeesiderabilem piscinam veneritis, ta tamquam Optiui procederit ιν eoram rege , o exstathrer m renua Dor Moiscite.' i et C lirysost. ln illud, Attendite, ne eleemosynam faciatis, ap. Albertin. p.43M
M Alberti n. de sacram . eucharii l. p. 6 a. de ce, Durant. de litibus lib. ll. e. l. 3. U. Adoratam fuisse eucharistiam extra vissum & a non eo munieantibus, probat S. Chrysostomus λωί. III. de imctis ethei siδιο Dci nutriam. Ibi enim loqueris de ei e sumenis ait, Agitatos quoque, ob eam rem, diaconus tempore illo ducit, & iubet ea ut in-
. clinare. Et homii IV. eινις iam t actatums. Cur lac mines daemone agitatos, Z: sui ore accitos Ieterrimo, kdduci tempore illo capita inclinare iubet diaconus.
527쪽
eucharistia, in ipso usu & tempore administrationis, sed etiam
cxtra usum a non-communicantibus. Quam in scntcntiain CARYsos ToMvM OfJ adlcgat, diccntcm, agitatos tempore illo a diacono adduci & iubcri caput inclinare. Quod DuRAN- Tvs de inclinatione capitis ci ga cucharistiam interpretatur. Vcrum CHRYSO STOMYs argumcntum illius infeliciter diluit. Nam eo tompore cucharistiam nondum consacratam sed adhuc coinsecrandam fuisse testatur. Ncque cnim hi energumeni conlistandi veniam habebant ad audiendaS prec S consecrationis cum fidelibuS, sed cum catechumenis aliisque non- communicantibus ante mi ilae fidelium exordium dimittebantur. Vt adeo, si hostiam adorarunt, hostiam nondum consecratam adorarint, oporteat, quod secundum ipsum DURANTVM mani
festa forct idololatria. Ita infeliccs boni isti viri sunt in opti
mis, quae producere pollunt, algumentis pro adoratione n stiae inter veteres, Ut ipsae coriun probationcs cuidenter eam destiuant.
AB altera autem parte firmissimae dantur dcmonstrati neS, non potuissc tale quid, cuius modi est adoratio hostiae, csse apud Veter , non tantum inde petitae, quod eos transubstantiationcm & corporalem praesentiam haud crcdidisse ceno constet, sed etiam multis ex aliis argumentis, quae duo viri docti io ANNEs DALLAEVS fgJ & DAN iEL wΗIT BY fhJ in duobus cgregiis tractatibus, hac de materia editis, solide deduxerunt atquc demonstrauerunt luculentissime: ad quos libros lectorem amandamus, satis habentes, si praecipuoium argumentorum, quae fusic atquc late proposuerunt ac probaueis, Chrysost. homil. Ill. de incomprehensibili Dei natura p. 3ss. tom. I. p. 324.
ld. homi LIV. de incomprehensibῖli p. 3 4. p. 33r.edit. Francos.
dam ,s vos docuero, quom Mem ιαν prae ceteris oratio fiet fieri, D' cur homines dimove agitatos, ου furore aecitos teterrimo, a uel temgore ιl sc capita turbuare iubet Haemus. tg Dill. de obiecto culius religiosi contr. I atin. lib. I. 81 II.
528쪽
runt , suminta attigerimus. DALLAEus argumenta sua sub duo capita refert, alia generatim contra cultum rcligiosum eucharistiae, diuorum, reliqui aium, imaginum ac crucium; alia magis speciatilia contra adorationem cucharistiae proponens. Inter primi generis argumenta hoc I. tamquam notatu dignum urget,Quod in omni veterum
de miraculis disputatione nulla habcatur mi culorum, poreuchalistiam effectorum, mentio, Vti iam tritum & peruulgatu in in saeculis posterioribus, maxime in libro, quem vocant scholam eucharistiae, quae collectio fictionum est sub nomine miraculorum, pcr hostiain variis occasionibuS patratorum. II. Aliud generale argumentum Vrget cX omnium ecclesiae scriptotum, qui de traditionibus loquuntur, silentio, quodcucharistiae adoratio ne semel quidem intercos nominata sit. III. Quod inter varias paganorum calumnias de Deo christianorum, quos alii solein, alii caput asini, alii sacerdotuin suorum genitalia, alii crucifixum & mortuum hominem, alii alia colere iactabant, nemo panem ac Vinum colere dixerit, quod
tamen & facile fuerit discere & inuidiosissimum obiectarei si
haec vere culta a christianis fuissent, quemadmodum posterioribus taculis coli coepta sint. IV Quod christiani paganis obiicere consueuerint, quod colerent res mutas & anima carentes; res humeris baiulandas,& li ceciderint, surgere haud Valentes; res, quae custodiantur ab hominibus, ne a furibus auferantur; reS, quae captiuae abduci possint, nec valeant ipsae se conseruare; reS, quas oppignorare liceat, uti eucharistiae in posterioribus saeculis sub quihusdam principibus usu venerit; res, quae ignis & imbrium &rubiginis,& blattarum ac tinearum, aliisque naturae iniuriis obnoxiae sint; res, quae a muribus aliisque bestiis deuorari pose sint, arrodi atque inquinari. Quas Obicctiones ethnicos in christianos facile repercussuros fuisse, dicit, ii vel eucharistiam, vel imagines, vel rcliquias, Vel cruces coluistant, utpote quae
res omnes iisdem exprobrationibus obnoxiae sint. Haec gen ratia sunt argumenta contra adorationem hostiae, nec non contra reliquos cultus idololatricos, qui hodie in ecclesia Romana tantopere frequentantur. Longe autem plurima argu-
529쪽
menta specialia a viro isto docto contra adorationem hostiarurgentur.' Argumentum I. ducitur a constanti scriptorum hac de re silentio. Argumentum II. Quod cucharistia a vetustissimis christianis eleuata in sacris non fuerit, Vti a nobis quoque supia ex Eo NA ostensum cst. Argumentum III. inde ducitur, Quod Latinus pulsandarnotae ritus, ut hoc sono ad eucharistiae adorationem, quicumque curn audiant, cXcitentur, Vcteribus christianis ignotus f
Argumentum IV. inde ducitur, Quod, quae in posterioribus taculis abundant, de adorata etiam a bestiis per miraculum cucharistia uarrationes, cae nullae reperiantur in taculis pri tibus. Argumentum V. inde ducitur, Quod veteres numquam eucharistiam ad absentes cum ulla pompa vllisue cultus inis ignibus miserint ac detulerint, nec umquam vel laetis vel .aduersis di tristibus temporibus exposuerint, aut in rerum arduarum susceptione ac molimine cam adorarint & inuocarint, quod tamen hodie ecclesiae Romorens solemne ac familiare fit. Argumentum VI. Quod veteres christiani numquam ne phylos & poenitentes ante cucharistiam statuerint, illos quidem, ut ei gratias pro generatione sua adorantcs agerent, hos, ut coram ea satiSfacerent venerabundi, qui ritus vicique in ecclesia Roma si hodie obtineat. Argumentum VII. Quod veteres christiani non comm nicantibus numquam constitero & sacram cucharistiam adorare permiscrint, quod tamen facere coS Omnino oportuisset, si
eucharistiam numen esse adorandum Una cum Romanensibus credidissent. Sed quod ad solam communioncm siue sumtionem, institutu praeste hoc saci um censuerint. Argumentum VIII. Quod eucharistiam publice, palam aperteque circumgestare, quae res KR ANTEIo siJ & CAss Amcat Κrantae. metrop. lib. X t.' c. XXxlX. Fertur idem inter alia salubria eois tuisisse de venerabili eucliaristia, cuius erat tunc cui nunc a quidam abusis, quum in publicum deserretur in diebus Iouis per anni circulum. Res , veprim. fronte praeteuditur, Giotioni paratai sed ut euidenter claruit, per
530쪽
D R. os'J consuetudo noua dicatur )vetiitillimis christianis insuetum, ω inauditum & ab ipsa eorum disciplina alienum lacrita
Argumentum IX. Quod curitaristiae vereres neque luco nas de die acccnderint, neque tura adoleverint, neque soro . solutos scitosque obtulcrint, qui sint CX eorum bonorum generc, quibus luam hodie Larini hostiam colant.
Argumentum X. Quod vetustissimi christiani nullas fecise
se vel consecrasse repcriantur cucharistia: icones, quales hodie tamquam imagines CHRISTI osculentur & adorent homines in ecclesia Romane; si. Argumentum XI Quod apud veteres nullum fuerit sacramento dicatum aut celebratum festuin, ut hodie apud Latinosi& quidem coleberrimum ac religiosissimum: sed quod haec soleinnitas non vltra aetatem Vrba vi II . qui primus eam an.
MCLXIV,& quidem peculiariter pro ecclesia Romana instituit,
Argumentum XII. Quod eucharistiae veteres christiani
nullas preces, nullas gratiarum actiones diXisse umquam reperiantur ; quod Vtrumque nunc sit in frequentissimo ac pene passivo & uniuersali omnium Latinorum , . Argumentum XIII. Quod velutissimis christianis pagani eiusdem aeui ncque strio neque ioco, neque in suis contra nostros calumniis di. maledictis, neque in suorum deorum a nostrorum obiectionibus defensione obiecisse, vel eos Θιοφαγους s Dei Voratores vocasse repcriantur; quod infideli. um in Romanenses nunc sit solemne conuicium. Notum est
crebram eius Ostentationem vilescente, quae semper ardens & summa debuit esse, reuerentia. Constituit ergo, Vt non in publicum efferretur, nisi insta octauam festiuitatis, institutae ad honorem sanctissimae eucliarilliae: presertim quia eius usus a caelesti magistro institutus est ad esum, non ostentationem. t. i Cassander. consultat. sec . de circumgestat. Consuetudo, qua panis eucharistiae in publica pompa conspicuus circumfertur, ae passm omnium hominum oeulis iugeritur, praeter Veterum morem & mentem, haud ita longo tenipo- E induci 1 & recepta videtur. Illi enim hoe mysterium in tanta religioneae veneratione habuerunt, ut non modo ad eius pereeptionem , sed ne i spectionem quidem admitterem, nisi fideles, quos Christi membra & tanti mysterii participatione dignos elis existimarent. Quare ante consterationem catechumeni, energument, poenitentes, denique non coin municantes diae ni voce, & ostiariorum ministerio secludebantur.