장음표시 사용
291쪽
α 2 COMMENTARI US IN acu epit Syrus in significatione futuri, quod ex Hebraeo. rum, & praesertim Syrorum more frequens est in Hellenismo. ut sensus sit. Ducebatur a b=iritu in desertum, quadraginta diebus, tentandus a Diabolo. non video cur spernatur. BeZa, quadraginta diebus tentante eum Diabolo. An crgo XL dies duravit Diaboli tentatio ξ c contra exactis demum diebus XL, aggressus est tentationem, cujus primam e fame Christi, quae post X L dies orta, occasionem cepit. Aptum ma .gis videtur, si dicamus, describere Euangelistam, primo a quo actus fuerit in dcsertum p a spiritu. deinde, quamdiu X L diebus. tertio quorsum t ut tentaretur. cui deinde ipta tentationes subjiciuntur. cst crgo quod Matthaeus dixit V E R s. 8. μου Σαlπια. Vulgatus, Syrus, ut& tres vetusti BcZae codices, ejusque vetustissimus haec non legerunt. Arabs legit. V E R S. II. Ret οπι Tra χοῶν Syrus explicatio. nis gratia habet, incri a L ' ML super brachia sua. non enim parva manus intelligitur, sed magna, quae ad cubitum se extendit, & brachium complcctitur, estque Verum gestandi pueri instrumentum. V E R s. i8. Spiritus Domini estsuper me,ου-κον vulgatus,propter quod. BeZa, propterea quod unxit me. At
Syrus, i 3m 5 Arabs, loab ιν. propter hoc.
sicut in Hebraeo non est' in, sed in propterea. ubi S LXX, ου ει νεκεν. fortasse ἔ pro τουris positum est. quod non esse inusitatum docuimus Matth. 26. o. vel potius, ἔ ἔνεμεν est ad verbum cujus rei fratia. quod ad praecedentia relatum non
significat propterea quod, sed propterea. ut si dicam, Tradidit se Christus pro sitis in mortem, cujus rei gratia amat eos Pater. sensus est, propterea amat eos Pater. Ita hoc loco,
Spiritus Dei est super me , cujus rei gratia unxit me, id est,
292쪽
propterea unxit me. Sensus cst, quia Spiritu suo me dona vit Deus, propterea unxit,id est, ordinavit, vocavit, instruxit me, &milit ad euangelizandum. certum hujus rci documentum est, quod Spiritus ejus sit super me. Sequitur, τρωχοῖς άπι λκε με, ad euanelizandum pauperribus misit me. Syrus hoc modo distinxit, ἄωχοις , ἀπεμλκε ριε Ioiar res Ab' minκιμι λύους τωκανAM. id cum textu Hebraeo convenit, qui sic habet, a, nrolo. ubi acccntus Reviali sit- per α,- divellit ea a sequentibus, conjungit cum praec
dentibus. In fineversus apud Syrum est, bo l 1 r, sic habent omnes editiones. Tremellius tamen &Boder. transtulerunt, dimittendum constactos in libertatem , ac si scriptum esset misit, quum sit a confirmavit. vertendum itaque , or ad con mandum constactos in remissione, id est, rem pone vel per remissionem. Videtur explicare voluisse, quid sit πιθρα σιδ ους ω ἀφεσi. Arabs habet, Versio Rom. mist rem vinctos in remissionem. puto ad verbum Verti, o mittorem ad vinctos de rimissione, id est, vinctis dimissisnem Quomodo autem factum fuerit, quod hic versus ab Hebraeo nonnihil in fine discrepet, doctissimc pertractavit Clar.
V E R S. I9. Κηρυξω cium τὼ λίον. Syrus & Arabs videntur legisse λῆον Κυρίω, acceptum Domino. In Hebraeo est, n n , lv rus m , adpraedicandum annum beneplaciti Domini. quae tripliciter accipi possunt. Vel, annum Domini beneplacentem: vel, annum beneplacentem Domino: vel, annum in quo p U,bcneplacitum sive ae δοκία Domini palam profertur x publicatur. LXX verterunt, υι-nν ΑκVM
293쪽
Alii κυε . Vulgatus hic ex Hebraeo addit, o diem retribu
rionis, mi a uva. quod in nullis Graecis codicibus reperit B Za. nec in Syro S Arabe seditionis certe Erpentanae legitur. Romana editio habet. fortassis ex Vulgato. V E R s. a t. Hodie impleta est Scriptura haec O nις iamris auribus vestris. At Syrus, . ci m a η ta πὰ ω συυμῶν, quae est in auribus vestris, id est, quam auditis. optimo sane S commodissimo tensu. nec inusitatum est Hebraeis subintelligere. V E R s. 23. Fac etiam his G σου. Syrus,' in civitate tua. neque hic tantum, sed ubique Syrus vertit per civitatem, Verum addito assixo meam, ruam, suam. cxistimavit enim, non intelligi in genere, ut loqui solet Homerus , sed πατρίδα mλιν, ut cx Matth. I3.14. & alibi apparet. Etiam Hcbr. II. I . ἡ φοωιγα οπι et κιδα λύητοῦm, Syrus, ostenduω quod civitatem suam quaerunt. - κις enim hic est ista πολις ci. - . - αι, cimus ibid. ff. Io. facta fuerat mentio. V E R S. 36. Τισο λογ' , οπι αν ἐξουσί e δ ιαμ Syrus non vertit masculino genere, . m
ad Christum referendo,sed sceminino, i 22,ad th ΝΘ,
verbum. quamobrem Trem. vertit, missam essermo iste, qui cum virtute se potesare praecipii Z ac si pro οπι Syrus legis. sci ος. nihil necesse est. legerit Syrus ora, modo observetur quod monui, eam et for tetulist. ad λογ'.
ejus. Trem. & Bodcr. omiserunt assixum , quia in Graeco non est, ut nec in Vulg. neque Arabe. Quod autem ad 's. 38. annotat Trem. ad verbum esse
igni magno , sciendum, Syris ital non significare ignem,
294쪽
S. L v c C Λ p. v. qui J, a ipsis dicitur, sed Fbrim, ab Hebr. ignis sic
dictam, sicut ρετὸς Graecis a fieri tamen potest, ut
Syris linis etiam dicatur l5αὶ , quod in Targum ea significatione est usitatum. differt tamen ab eo lorii
Mod igneum morbum,febrim significat.
CAP. V. V. E R s. I. E's επ:b G τω τ ἴλκῶ dium . Syrus& Arabs simpliciter, Factum est autem quum turba congregaretur ad eum. Sensum, non vim vocis expresserunt. Beza, immineret ei. Vulgatus, quum turbae irruerent in eum. id non displicet. ves inciderent in eum. sicut Estli. 9. 3. in D, incidit pavor Mardochaeisuper eos, LX X, M γδο- χωουεπικ π άυπῖς. Marci 3. Io. cxplicatur per μαῖά vel est vi acere, violenter premere or urgere. sicut Iob. 2I. 27. Naryn vi acitis mihi, LXX cita κρογε μοι. nec
aliter capio Iob. I9. 3. cὐκ mx-οιδοί m et κυγε μοι, absque ulla mei reverentia vim facilis mihi. In Hebraeo cst, κ,' 'Uru i. quo pertinet illud Act. 27.2o. ε-- ολίγου se tempestas non parva urgeret, vim faceret in navim, adeo ut spes omnis abjiceretur. V E R s. 2. a C -l i' incitata Boder. in utraque versione, es vidit duas naves iantes super crepidinem maris, o piscatores qui descenderant ex iis. quia nempe in Graeco est, οἱ θ άδιῆς -ἀπ -ύν, ά ni πλωαντα δίι,α. at contra Syris cst ascendere. unde Trem. qui ascenderant ex iis. ego vorto, qui astenderant ab iis. non intcllexit Boderianus, quo sensu piscatores dicidiim a potue-
295쪽
ν ς COM, MENTARIVS IN potuerint ascendisse a navibus. Arabs habet eos ascendisse super ipsum littus. sie enim habet, os λor vidis duas naves constitutri super bitu ticus, es piscatores adpenderant super istud ut Avarent retrasa. pro ab iis, nempe navibus, habetμper illud, nempe littus, non tam perspicuo sensu quam Syrus. qui clarum est quid voluerit. nam adscendere ab aliquo loco, non est semper ex depressiori in altiorem conscendere, sed simpliciter digredi ex loco Malio discedere. ut Gen. 33. I. vade, astende istico isto. Gen. 3s. I surge se ascende Bethel id est, abi. Gen. s. v. ascendite adpatrem meum, id est abite. quod liquido constat ex Gen. 46. Comparato cum 3 i. quum cnim Ioseph exiturus csset ex Aegypto versus Iacobum venientem, dicitur, quumque a patre rediturus esset in Aegyptum versus Pharaonem, Hirsus dicit, a cendam se nunciabo Pharaoni: Talia sunt in Nov. Test. Ucendit Hierosolmam. adpendii Ioseph ex Galitia in Iudaeam, & similia. ita hoc loco mens Syri est, Christum vidisse duas naves in itore possitas, piscatores aulcm ab iis digressos retia lavisse in mari. nec aliter capienda sunt verba Lucae,οὶ δὲ άλιῆς
scendissent ex iis, id est, καGcάsicco A. malim Vertere, quum digress essent ab iu.id enim proprie est Glossi
sarium: Σπούπινων, digrediens. V E R s. 7. ci ci 2 βυθ . Pleraquc exemplaria ignorant illud ab: I. negat Erasmus in Graecis addi. Vulgatus non habet. quod enim in quibusdam latinis codicibus additum sit ene, id recte factum negat Erasmus, quia antiqua exemplaria reclamant. Beza se tab I adiecisse ait Graeco contextui, quod in vetustiss. suo codice, Min altero M. S. id invenerit, & Syrus id expresserit. recte.
296쪽
V E R s. io. Ab hoc tempore homines εση BeZa,vi
der. pificaberu ad vitam. licet etiam vertere, piscaberis vivos. ut tomacl sit accusativi casus. l . . . enim, & vitam, M
mimos significat. ut cum Luc. ro. φs38. Deus dicitur Deus
mimortim Apud LXX interp. saepe ponitur pro. , in vita conservare, non occidere. ut Mor ν ζω iura pro residuos aliquos relinquere. Id hujus loci non est. Interdum vero pro vivos capere es abducere. ut 2 Paral. φs. ia. 'ar a n vivos in captivitatem abduxerunt.
LXX, ἐζωκησαν. id proprie est hujus loci. Vulgatus tamen simpliciter vertit, eris capiens. Arabs, piseaberis, nulla facta vivorum mentione,quum aliter postulet ipsa vocis compositio. Hesyclitus: Σωκει,-Zωκῆτα - πιά- V E R S. I9. Et quum non invenirent, vi mίας ἀπνεγκω-6ν -την, Vulg qua parte eum inferrent. BeZa, qua, idsst,qua via. Imp. OD. at quia οἰδος : via modum etiam Scrationem significat, Syrus vertit, ita 1 quomodo perquam viam, id est, per quem modum & rationem. Arabs, α bo odi, O quum non potuissent appropinquare adi um. sensium tenuit, non verba. Sequitur deinde, D miserunt eum acii, vulgper tegulas. BeZa,perfossi
sacra pavimento. Arabs omisit. Syrus, liquod Trem. e tectum dicitur. malim igitur cum Boder. ὶrabutito. Marc. a. 's A. in eodem hoc argu-Mm 3 mento,
297쪽
1 s COMMENTARIVS mento pro ςέγη ponitur. differunt ergo xl l . , ut δωμα&ςἔγη. est suprema tecti planicies soli exposita, unde & solarium dicitur. est tecti
contignatio & contabulatio, qua inferiora teUntur. V E R s. 2 o. Et quum vidist em eorum, ε πιν -τύ, VULgatus & BeZa, dixit. neglecto pronomine Aτῶ, quod be
ne cxpressit Arabs. Syrus , t ocri, illita
ralytico. V E R s. 26. I idimus B eZa, inopinata. Erasimus, incredibilia. Vulgatus, Sy:us & Arabs mirabilia. Glossi, mirin, excessens. mirabile. α DAξως, mirabiliter. Hesychius: ασποσδοκῆον. mia rabile, inexpectatum.
V E R s. 3o. Κῶ εγη υζον οἰ- α 5 e οἱ φαυσαῖοιῶ - α , λεγντς. Arabs , et di , Et murmurarunt Pharisi se Scribae contra discipulos ejus , dicentes. Sic & Erasmus legit,& vetustissimus Bezae codex, expuncto rum5. Syrus quoque id non legit, sed soc ' separavit ab ἐώ υθον, de construxit cum λεγι ς. quod S Vulgatus fecit, qui in νtamen legit post οἱ φαυσαῆοι Beza ια-ν expungere noluit, quia magno consensu in Graecis codicibus legitur. Sed multum in co interpretando laboravit. In prioribus editionibus verterat, iani autem ex eis erant Scribae s Pharisi&c. verum monitus ab amico mutavit sententiam. quia alios convivas non reprehendissiciat,si una cum illis ipsi quo que accubuissent. vertit deinde, obmurmurabant autem eis
Scribae ac Pharisaei, dicentes ad disiipulos ejus. Vbi . 'μαλ ς mme construxit cum λεγοντες, αυτων Vero cum εγογγ-
ζον. quasi scriptum esset κατεγόγγ ν -των. quod an docti probent nescio, qui fortassis cum Genitivo persbia ae
298쪽
S. L v c a C A P. V. 2 ρ non admittent. mihi hic nulla dissicultas videtur. simplicem enim verborum situm & significationem retinens, sic Verto, Et murmurabant Scribae eorum. or Pharisi adversus discipulos ejus, dicentes. Vbi eorum non refertur ad accumbentes, quasi Scribae & Pharis ei accubuistent una, sed in genere ad Iudaeos seu ad populum. eὶ Γυμματῶς -των sunt eἱζ λαοῦ, quorum saepe mentio in Evangelio. nam pronomen e τὰ non semper demonstrat personas de quibus proximo actum sit, sed saepe in genere & absolute Iudaeos, seu populum circa quem historia versatur. Vt Mati. I i. I. Et factum est, quum nivisset Iesub praecipere discipulis suis, sisti inde ad docendum praedicandum G P mMMν ο των , in urbibud eorum, non utique discipulorum, sed Iudaeorum seu populi. Sic C. I 2. q. Κῶ μεοβατ εἰλν, eis EM M-αγωγίαν ραντων. Vide &Mait. I. 23. & 8. . & alibi. V E R S. 34. -mO HS.
is ora' . Tremel. Non potestis apud lios thalami, quum stonsim eis cum eis , facere ut jejunent. non probo quod verterit, apud Hios. quum Lomad ibi sit accusativi casus. ad verbum verto: Non potes Asbos thati mi, quam iustonsus cum eis est , facere ut is unent. id est, ut facere ui sibi thalami jejuneni. Syriasmus est, quem S. Iohannes saepe expressit in Apocal. ut cap.
V E R s. 36. Εἰ-ra κωνον Doctissimus BezaVult, το υκω esse nominativi casus, ac subintelligr accusat.
299쪽
ago COMMENTARIVS IN σαλπιον. Vertit enim, alioqui illud novum I dis vetus. Sorus autem υ ημνον accepit in accus. quem per , expressit, ; ut non novum scindat, scilicet sartor , vel qui panniculum assuit. dixit enim, neminem abscindere novum panniculum & assuere veteri. jam duas causas tradit, quare id nemo faciat, ut ne novum pannum lacerando findat, & deinde veteri cum novo non Conveniat. optime, ni fallor. duplex enim damnum facit. tum quod novum pannum scidit, tum quod vetus Cum novo
non conveniens ab co magis laceratur. sicut cum novum
vinum infunditur vetustis utribus, eosque dirumpit. duplex fit jactura, tum vini novi quod effunditur, tum utrium qui prorsus dilacerantur. Sequitur in eodem versu apud Syrum,
l L . Tremel. Et vetus non impleat assumentum quodes ex novo. Boderiantis, orattritum non repleat frustum ὸ recenti. Vterque procul dubio malo. Nam inpeat passive sumitur pro impleri, compleri, absolvi. in pael autem significat implere, complere, ab olvere. an per replere verti poctit, valde dubito. Sed in peat saepe etiam neutraliter sumitur pro pacem habere cum aliquo,consentire,convenire, quadrare . pro σε φωνεῖν ponitur, AOP. IS. II. pro ου Gῖλι- Luc. 23. SI. pro oria cλκειν , Act. 22. 2 o. Dubium mihi non est,
quin hoc sensu hic vertendum sit, se veteri non consentiat frustum, vel assumentum, quod est ex novo. ita enim ad verbum respondet verbis Christi, τω σαλ ω ου σμφωνῶ δὴ ri Monendus est autem lector de partici L O , cujus radicem Lexicographi nostri faciunt 'O M. praeter. . ta , ex ordine quiescentium secunda.
quum silex geminantibus secundam.Ferrarius: ra abscidit,
300쪽
οε μη, ωρ τι πλήρωμα mis τι mνὸν F λαοῦ. silc de apud Matth. c. 9. ubi τι άσληρωμα - ambiguum cst. potest enim pronomen referri, vel ad τ δ ρρά seνς, quod Bezae aliisque viris doctis placet. vel ad ζι κατον λαὸν, cui hoc supple- mentum adaptatur. Vel denique ad ρακ' ἄγναφον, unde illud supplementum desumtum est. postremo modo accepit Syrus. vertit enim, si , supplementum ejus, affixo steminino, quod necessario ad J referen .
dum. Monere id voluimus, quia ex versionc Trem & Bod. nemo id colligere potuisset. Addimus quoque, mentem Syri esse, quod supplementum istius panni impexi detritae vcsti assutum, de illa aufert, magisque lacerat. accepit ergo ra πληρωμα casu recto, ut & BeZa. siccus quam Vulgatus, qui pro accusativo casu habens, vertit, tollis enim plenitudinem ejus de vestimento. nempe, is qui assuit, offensus dissimilitudine novi panni, postea detrahit, & sit ruptura deformior, ut Erasmus explicat in notis. Arabs quoque in accusativo accepit, sed alio longe & novo, ni fallor, sensu. sic enim Matth. 9. 's. I 6. totum versum est interpretatu
, nemo capit laciniam novam, ponit eam in vestimento veteri r quia illa capit plenitudinem suam de vesis, Orfit ruptura major. capit lacinia plenitudinem suam,id est,quantum potest: aufert de veste veteri cui assuta est, undiquaque omni sua plenitudine, quaqua- versum patet, dilacerat magis vcstom illam tritam. phra sis Hebraea est, omnibus quoque Orientalibus familiaris. ἡ Ο κ terra o plenitudo ejus, pro, & quicquid in eo est. Videtur legisse, mρ -το τα ρωμα - τοῦ. quae sane lectio