장음표시 사용
121쪽
agere,quod certe non homines decet , Ied b utapotius. Et quemadmodum ille sed liberum ella bottendit,qtii proprio moto agit, ita per opponintum ille habet se ad modum ferui quilopenaicit
ad nutum et imperium alterius homo igitur quRdo agit secundum carnalem concupissentia Agit nutu alterius, glecto naturali rationis usu adrnotuin,et ita videtur seruire concupisentie,que sepe in sacra latitura vocatur peccatum , quoniam inclinat ad peccandum, , ita dum ho o m usi agit ad nutum concupilentie quando sic AEgit efficitur vocatur peccati seruus,sed non sequitur,iste nuc seruus me agit secundum concupiscetiam,quia complacet cati. ei,ergo semper aget secundum illam, quia licet
inunc sequatur concupi: erit am, non tamen ligatur,ut semper eam sequatur , vel sequi teneatur
Exempli causa , quemadmodum aliquis inimi. Pulchrucus interdum. complacet alteri inimico, sed αγa e plura sempec,quia nonnunquam insequitur eam. Sic etiam amicus agit interdum,quod est placitum amico . Sed non proterea obligatur ut semper sibi complaceat immo aliquando increpat eum, ira in proposito,quotiescun s homo negieeta na turali rationis uiuac motu, equitur motum sensualitatis,& agit secundum concupiscentiam carnis,runc vere dici potest seruus peccati,idest cocupiscentiae,ad hunc sensum sorte loatur Chri- stus Dicens.aui facit peccatum seruus est peccati,pro tunc scilicet quando agit secundum cocupiscentiam,be sequitur motum sensualitatis. Sed non propter hoc ligatur,Vt semper agat, secundum carnis concupiscentiam,et insequatur feci. sua litatis motum , quia poterit alias repugnare,
ct operari secundum rationem ,&cum subditur
122쪽
u tilius Vos liberauerit, uere liberi estis, dico quod non loquitur de seruitute culpae,quia pec c tor potest seipsum ab hac seruitute liberum
iacere , essando ab adhibus imperatis a concuis piscentia . Quia non habet voluntatem deter ominatam in malitia,quod etiam sic ratione pro
Pulchra Nulla creatura potest simul,& semel in eodero quδ instati habere plures aetus distinetos quia hocho PQxque solum potest,uirtus infinita. sed bene iuccessi inue. Sit ergo exempli causa , aliquis homo, qui cuneia letalia peccata commiterit frequenter, cere libς Claret quippe quod ipse non poterit pluribus rum. actibus consimilibus in eodem instanti insistere. Sed dum Unum ait equitur, alterum amittit,
. ut singulam prosequatur, auaritiam dimittit, re loquor in uno,& eodem instanti.Ergo dum I. intentus est gula potest se continere ab avari tia, et ad a lio crimine, contra. Et sic modo ab uno adiu modo ab alio se continet, re sicut ille homo habet libertatem se conlinendi,nunc ab a stu gulae vel per unum diem, ita per mutitos dies et tempora eandem habebit libertatem quia non est maior ratio,de uno quam de alio,
ct idem dicendum est, de aliis inclinationibus ac peccata . Et quemadmodum peccator habet libertatem continendi se a singulis inclinationibus ad peccandum separatim ita erit in libertate sua continendi se ab illis coniunctim. Voluntas enim potest suspendere omnes animae Vires
inferiores, ab actibus suis, ergo poterit sese spendere a malo Edc.. Ecce qualis et quanta est libertas volunt in iis quam impii Lutherini ividie negant, cum
123쪽
hitur Christus dlair,qui facit peccam ni seria usest peccati, et si filius vos liberauerit. Yeie heri eritis , claret . quod ibi Chiiitus non lo. ωquitur de seruitute culpae, quam ostendit se habere peccator , dum agit ad nutum concupiscentiae,sed loquitur de seruitute pane, idest de obli*atione ad poenam , transacito, 'enima diu peccati nihil manet ex peccato in anima, Deo aliquid in peccatore,a quo formaliter di
catur peccator. Q uicquid enim est in peccatore transeunte actu peccati,potest manere ipso iustin cato , remanet tamen quadam inclinatio Se facilior promptitudo ad sic iterum peccandum , sed talis inclinatio deleri potest peractus oppositos . Manet insuper c quod peius I etiam post peccatum iri anima , obliga
tio ad aeternam paenam , a qua nos metipsos non possumus liberare. Sed c hristus filius dei, habuit a patre aeterno potestatem nos liberanodi per gratiam , dum autem homo obligatus est ad aeternas paenas non potest habere actum meritorium , ad quem simul cum libertzte voluntatis necessaria est gratia, quae quidem gratia, non stat cum obligatione ad panas aeter bene homo potest efficere opus homum moraliter. Q uod autem Christus loquatur de l:beratione a seruitute poenae patet per verba, quae Pauloante dixerat, scilicet seruus autem , Videlicet pecca ti non manet in domo in aeternum, quia licet nunc peccatores cum honis maneat in domo,idest in ecclesia. Non tamen hoc seruabitur in aeternum , ut patebit
in die iudiciis, ubi filius Dei separabit hcnosa malis , scut pastor separat oves ab he --
124쪽
condemnabi condemniti erunt, quia potestatEhabent Sec. 5c sic patet solutioad ltima buthoritate adestina quare solutae suri 'omnes' c. Iterum obiiciunt Eutheranti T Rimo. n.ait Diomon in puerbii l. Vruuersiae
seniliti ni opem atur homo Ephe. 3 - Secundo Paulus ad Ephesios. Deus operatur omnia secti iri ppositu volutatis suae igit Sec. RP. 6. ' Tertio ille 'idem ad Roma.Liberati a peccato Ro- . lacti estis serui iustitiae, et infra. Scimus quoni Ibidem.-lex spiritualis est , ego autem carnalis tum uenundatust sub peccato. . Quarto etiani ille idem Apostolus ibide ait.
Non.N.quod volo bonum,hoc ea .sed in odi
AD primam dicendum est, quod lapiens noritomi liberum arbitrium ad bonum , quom iam ut supra dictum est'; deus est prima non causata ab illo , 3c cuius causa efficiens,illius non est etiam caula finalis. Deus ergo sicut non habet causam efficientem,a quo factus fit, ita non habet superiorem fini ad quem ordinetur,ideo est omnium rerum principium Ad finis quare recte dicit' Sapiens, Vniurasa propter semetipsum operatus est dominus, Mnon propter hoc tollit liberum arbitrium ad honum,inio ipsum dari asserti per illud, quod Paulo ante dixerat 'ominis est animum praeparare.& domini pube inare lingum, Q uomodo autem animum praeparabit homo ad aliquid peragen. dii nisi illius praecedat electio,in electic ne vero
125쪽
inm tur Vol' iis liberto . Cum ergo in mori dicit,hominis est parare animum suppq
mit cogitationem et electionem boMo Iri, ''oon possint esse absique libero arbitrio deinde Ide se curum est,quid est n. nimum prae rare τ' I niti cessare a peccato et se disponere e lim' h 'otihm Kra C he 'are lin
Ruam ibi loquitur de executionς operis quoniaiicet ut supra rimus Electio boni operis sit in libertate nost' non semper taine texecutio si-lius boni operis,in nostra ponitur potestate M. Ad secundam dicitur,quod ibi App . Paulus isquitur de praedestinatione, et. cation ad ostolatum,quae praedestinatio et vocatio est a. Deo.praesciente et volente, Vel si etiam loquitur de generali praedestinatione omnium bonorum dicendum est quod praedestinauit nos Deus, in adoptionem siliorum per Iesum Christ m in solam secundum propositum voluntatis suae. idcst secundum,quod disposuit in volutate sua.de quas equenti tractatu uicetur. Euenlaea n e sueueniunt illa.f. casii conis
uenerita uaedam vero eueniunt a cosilio Q. spincedente consilio et consideratione succedunt.Prae A me nere aliud est agere ex necessitate, v. sic aetit,non cessario li
agere,qui autem sic agi d otest etiam nonagere, ret. Deus vero nihil a cais arit, sed omnia consilio
ruris necessitate dactus sed omnis Deiop ratio. ci creaturas libera est et contio en ..dra prae uriturali et Vocacio, volutaria de secumluin
126쪽
ditiae.Lpeccatis carnalibus et iniquitati. L peccatis spiritualibus cad iniquitate hoc est ad vestra. danatione ita et exhibete me bra vestra seruire iu stitiae, uasi dicat ita leue est,et ita est in vestra, potestate,et non plus laboris requiritur in seruitute Dei quae ducit ad gloria, quam in seruitute diaboli,quae ducit ad codenatione, quibus Vero his clarisiuiae patet.i.qd sicut perliberuarbi. possumus peccare,Ita P libem arbiti cessare possimus a peccatost bene ac iuste operari &c.
Ad alia immediate sequete dicitur,qn illa non probat homine libero carere arbi ad bene opan Adu sed latu probat qd suasio et inductio ad pec cadu nosvenit a lege,sed a carne . in qua MI tex seccatu Adae cotraiti est rebellio re pugna ad. - taei sus spiritu,in homine uppe est ratio sensuali 'tas. Ro autem in scripturis sandiis interdu vocav ho interior liqn spiritus. Sensualitas vero alibi caro,alibi homo exterior dici solet et ille siudelio a colamis est roni quae spiritus est,spirituai lis dicitur. eo quia secundum rationem vivit,ille autem qui sensualitati conformatur, malis vel animalis homo appellatur, cum ergo dicit pau- H. lus,lex si iritualis est vult dicere,quod lex est ra rititioni consor s. quae dicitur spiritus,et ita nori i irmodo prohibet mala opera exteriora , verum etiam malas concupiscentias , & sic intendit pro Ubare, quod lex antiqua non erat causa inducti ' ua ad concupiscentias de peccata , sed potius ab . horrebat malas concupiscentias,quasi velit argu mentari Paulus, illa lex bona est , quae prohi- .
bet concupiscentias malas , quia in hoc conso na est legi naturali Sc rationi, lex autem Moisi Prohibet eoncupiscentias malas, quare dixit.
127쪽
rori concupisceq.ergo est bona, R hoe argumeri tum his paucis clauditur Verbi ital lex uoide sancta is mandatu sanetum et iustum , et boni Ac sic patet quod lex necti Moysi,nem Christi,potest dici causa inducens ad peccandum,cum ara tem subdit,ego autem carnalis sum , maniiestat causam quae inducit ad peccantat loquitur vice cuiuscunci: hominis. tam eorum qui in hac vita sunt in gratia qua illoru,qui sunt in peccato, et vult dicere quod causa induistim ad peccandu rio est lex Moy ii ne si Christi lexinein ratio,sed cocu Adga'. r piscentia carnis, quae repugnat roni ut ad
ala Caro concupiscit aduersus spiritus. i. ratione. et spiritus aduersus carnem, et lice; ulibet o sua concupiscentia tenetur ac consuetudine et assuqsactione efficiatur ad Uilia procliuior adeo Vc Odifficultate resistat. non tamen cogitur ad pecca, dum .sed per suu liberct arbi. potest suae concupiis scentiae resistere. Nisi. n. posset pςccator concupiscentiae resistere,cu semper caro concupiscat ad uersu spiritu semper secundum carnis desideriuoperaretur; ius tamen opinfitiam experimur. Hie ostς Plerum .ri .earo somnii concupiscit, Ubi homo diturni' vigiliani eligit carne insuper dδderante dulcia. ni est in ' sepe sumimiis amara. Nonnu etiam caro appeo minis tit cibu nos tamen abstinentiam eligimus. Et taber ta3- lia id genus experiritur hom nes,nisi quippe posset peccator concupiscemiae resistere,quonamodo Nagdalena,quae erat in ciuitate peccatrix,carni, frena imposuisset,quae tame inust ratione ducta, Esse aera no)iit peccati turpitudinem secreuit' nullo motio plib. do drincem carnis cencupiscentiam 'sequi. Item arb. i Lu'niss liberum arbi. haberemus. quo resistendi coci
thera. cupi statiae nobis adeati facultas. Ad quid Chri. stus dixisset
128쪽
a dixisset adulterae. Noli amplius pecora. NGergo cogitur ratio a carnis concupiscentia . Sed quoniam repugnaritia carnis aduersus spiritu ortum habuir a peccato a furali, seu originali Ada deo paulus subdit,venundatus sub peccaoto.i.causa quare caro praeliatur aduersus spiritu uit peccatum primi hominis. Adam. n. libero arbitrio dotatus,potuisset sensualem concupiscentiam rationi usq; adeo subiicere, ut eam semper vincere posset,et ita potuisset num peccarest sensualitate utumlibet contra nitente semper ratio fuisset victrix,fuit etiam Adam dotatus quodam incredibili,& supernaturali dono , quod iustitia originalis vocabatur, cuius beneficio sensualitas radicitus a murmure illo susurrationeve desiste. ret, & omnes inferiores potentiae rationi obediis rent,et neque inuisum sensualitati soret, ratum subiici et parere. Adam vero quando illud accepit dominum. sese obligauit, et successores suos omnes in omnibus obedire Deo et ita omnes ta te donum assecuti fuissent.Liustitiam otiginalem si ipse non peccasset, sed modo Adam in primo bello turpissime vidius est comedens contra' - .vulum domini de pomo vetito, et ita salutare ii 'lud donum in suam suorum in successurum perniciem deperdidit, quo deperdito sensitalitas ipsa
longe Ualentior aduersus rationem insurrexi cum corporedisncillimum est,animam non condete stari car ni,inconcupiscentiis carnalibus, et licet sit disg- cultas ex una partesst etia facilitas ex alia pausi ut infra videbimus et sic tandem patet quod ra. tio non potest cogi a sensualitat immo saepe ipsa per liberum arb.dominature quate M.
129쪽
Ad quartam et vltimam dicendum est quod ibi apostolus Paulus ostendit, inconstantiam et mutabilitatem volutatis nostrae, unde ratio rici potest usFe adeo impugnari,vel impelli a seri .sualiter, ut deperdat illud quoddam sibi connaturale. Connaturale autem et congenitum , ac proprium est rationi persuadere , et inducere ad R. ιν. . bonum,et detestari malum sensualitas autem flecti ad oppositum. inde Apostolus. video aliam legem in membris meis repugnaritem legi meratis meae,scilicet rationis,voluntas autem quae ii hera est potest respicere rationem et potest etia respiceresensualitatem,quando autem respicit mitionem detestatur malum,et vult bonum , si ve. ro respicit sensualitatem tunc aut est constans cum ratione,aut mutat propositum. Si est con staris unc quod voluit bonum operabitur , sed si non est constans eum ratione, tunc Volunt insequitur impulsum sensualitatis,et mutat prima propositum et ita quod prius sequendo rationem Voluit bonum,non operabitur sequendo sensuai litatem,et malum quod prius sequendo rationε- - . noluit,postea sequendo sensualitatem operabitur
Hesscitur, proueniet ex necessitate, sed ex in V-Viv' constatiast mutabilitate liberae Voluntatis, uxuuibero . mutabilitas arguit ipsius vesunt 3 i' liberiate tam ad bonum si ad malu et sic intenliguntur verba Apostoli cquod volo bonu .c
secundu rationem non operor , quia sequor sensualitatemcEt quod nolo mala per voluntatem, et rectam ratione, illud factio P sensualitatis impulsum et sic patet solutio adi omnes authorita res. Sed quid modo dicent Lutherani, ac eorum utores.nuiquid de libero arbitrio ulterius con
130쪽
tenderς.Volantidrunquid et contra i umini inequiter scribere audebunt.certe et bis rationib.aescripturMum testimoniis se victos esse, et si noverbis,sal ena corde et animis lateri cogemur,sed ut Verum iste siego equide arbitror,quod Deus nunc modernorum haereticorum errorem alias
in conciliis sanctis damnatum,contra quem etia Pulchra luculenter et doctissime scripsit diuus Augu.non authoristine rationabili ςavsa,nuper in ecclesia tandiu du viresii, rare permiserit,Elnaoc malum semen in campo regni sui fore seminatum . Tum ob fidelium prohationem - τ*ni ob fidei firmitatem , tum denique ob maiorem scripturarum elucidationem. ait riempe Deus interdum , ex malo etiam elice e bonum.Nonne quippe Lutheranorum causa: apertae sunt, quae prius Una elim ela. ritumis earum expositoribus,utpote Aug.Hiero. Greg. ubi Grisost et aliis,clausae erant, nee non in bibliothecis coopertae pulveribus mora Dantur. Siquide' animi,ora, et doctorum labores,ac ipsorum ingenia, circa Aristotele Auer mem , nachonem. Thomam, Scotum, ocham 'm eorundem qMstion s tantum intenta erant' Nonne insuper nuperrissis conciones erga animarum salut A validiores. e fructuosiores fiunt Agamus igitur. gratias Deo, pro tali munere,
quem etiam rogare tenemur, pro Lutherano/gum salute, ut et ipsi veritatem agnoscant Seconuertantur. Nos quippe causa extirpandi eorum errores , Bibliam amplexi sumus , cras Hieras. praedicamus , quibus etiam om Operam nauare nituntur , ri,de illis lil ussare disputant , & loquun-At o. secum ferunt.