장음표시 사용
151쪽
mitur deum necessario cognoscere Ioan. salua iri consequens est taliam, igitur Se antecedens,ialsitas consequentis est nota ex supradietis,quoniam deus quicquid cognoscit cic producit ad extra libere & voluntarie,ac contingenter intelligit Se operatur,At consequentiam probo quia optima
detur oppositum.Lquod Ioan. cessario salua. ratio ad 'hitur,& quod deus libere Sc contingenter agno uersus luscat ipsum saluari tunc sie arguo. Ioannes neces theran .sario saluabitur,ergo non poterit non saluari,de per te deus libere Se contingenter cognoscit ipsum saluari,ergo etiam oppositum eius deus m . 2Intest cognoscere. LIoannem non saluari, cum aut deus non possit cognoscere nisi veru,ergo Ioa poterit no saluari, sed per te necessario saluatur. igitur non poterit non saluari et poterit non sal . D uari,quod implicat contractionem. Nam neces sarium et possibile no contradicunt,seu inferunt contradictoria, quare necesse est dicere quod si deus libere et cotingeter agnoscit alique homine saluari,vel danari,quod ille libere et coiingε ter re no necessario saluabitur vel curiabitur. Item eodem modo potest diei de petro, re capio ipsum petrum in caena domini postu dixisaei Chri s ante a gallus cantet, ter me negabis, re tunc sic formo rationem ut prius,vel petriis
'cessario negabit Christum, vel libere & cortet enter,si dicas secundum habeo intentum, si
Primum contra sic arguo, perrus per te necesuin arto negabit Christum,ergo Christus necessiris
agnouit petrum se negaturum, consequens est falsum,igitur,et antecedens,falsias consequentis est iam nota, Se consequentia Obatur, Ut prius,
quia detur oppostum. quod Christus libere,
152쪽
Se contingenter agnoscat petrum se esse negatσε Fortis ta rum, cic tunc sic formo argumentum , Christustio pro It contingemer cognoscit petrum se esse negatura hera petri ergo etiam oppolitum eius potest cognoscere,Vt negati . Puta petrum non se negaturu esse, igitur petriinpoterit non negare Christum,sed per te necessa rio negabit, igitur Sc'poterit non negare Deo: cessario negabit, quae est implicatio cotraductionis.ideo dec. Corre. in Ex istis igitur rationibus euidenter pate libet
lutiara. rum arbitrium, seu libera hominis voluntatem, nos, Paritero contingentia omnium operum nostroru stare co infallibili ac immutabili dei cognitione,tum ex parte dei qui libere Sc voluntarie omnia operatur in omnibus,tum ex parte nostri
Corr. a. liberi arbitrii qliod a nullo potest cogi, sed semulibere et contingenter intelligit vult et operatur,
Ex his etiam sequitur quod cum quilibet homo sit libere & contingenter adeo praescitus, 'sdestinatus ab aeterno,etiam libere Sc cotingeter Corr. 9- quilibet potest saluari vel danari. Sequitur in saper impios Lutheranos male scribere, pessunecvasserere Sc docere quod certa stant oia lege, omnia quae de necessitate eueniunt, quare dec. Haec duo breuia notabilia junt tantum de cognitione Dei considerata in se,prout est una sola,qua omnia perseetae cognoscit,quae visio dei Nola di dicitur. Dimissis omnibus illis,quae depraesciengnu tem tia dei a doetoribus pertra stantur tum maxime tractatus, a Grego .arimi.dis. 35. primi. q. r. quae magis Videntur hominis mentem offuscare,quam intellectum illum inare ideo in eis notabilibus,de in tota hac materia de pdestinatione latum ea sunt dicenda,quae in diuinis scripturis habentur ,
153쪽
scripturaruin testimoniis, poterunt demori strati animarum saluti tantum necessaria. Tertium Notabile.
TErtio notandum est quod licet cognitio
dei sit tantum una cie eadem, quae omnia cui diximus I periectis cognoscit. Τamen respectu nostri, dc secundum diuersa tempora coninsiderata;illa eadem cognitio diuersis missibus Dei eo. Nuncupatur. Prout enim deus cogno it illa,quae gnitio re: sunt nobis praeterita,talis cognitio dicitur seseri spectu nollia dei, Se inquantum cognόscit praesentia, di- stri diuercitur visio dei, inquantum vero cognoscit,quae simode inobis futura sun huiusmodi cognitio,praescieri, nominactia nuncupatur. Sed quoniam duplicia surit prae Psal. 1 ε sterita,quae agnoscutur a deo quaedam enim sunt quae deus praemiare intendit, quorum cognitio dicitur memoria dei. David clamat.Memor esto
verbi tui seruo tuo in quo mihi spem dedisti. Alia Vero quae punire excogitat illorum cognitio,dei reminiscentiam dicitur . de qua PsaLNe Psal. 3 1 ireminiscaris domine delieta nostra Sec . Item Beati quorum remitti sunt iniquitates &c. Sed illa,quae sunt nobis praesentia se habent in duplici differentia, quaedam nempe sunt bona,& deo a
accepta , quorum cognitio dicitur approbatio det,reliqua vero quae sunt mala,de deo odiosa. . e eorum cognitio dicitur reprobatio dei, appro
bat quippe deus bona, quae praesentialiter fiunt
Sc reprobat mala. Aliorum aute,quae nobis futura sunt,praeuisa tamen a deo,quaedam sunt ho'na , quae acceptantur a deo ad vitam aeternam.
Ed siquidem ipsorin cognitio praedestinatio dei appellatur , mala vero sutura , Sc taliter a despraeuisa ipsoru cognitio dicitur maledictio dei
154쪽
D E PRAUDE Praedestinatur nempe omi ea: futuri boni a Dediocres untur futuri mali, sic a Deo p auui a Wterno.Ecce quot nomini g,Dei cognitio respeetu .nostri,& in ordine ad diuersa tepora nomitari Valet,licet sic una et eade solares metu sui
Vode sit Ictedum, quod praed*inatio n6 est aliquo inimaginabile vullo pacto in deo distici
cium, i l .liquo modo ' Deo aut, Psonis,seu adestate araivm,necti est aliquis actus secudus additus deitati sed ille terminus praedestinatio dς nota qui daturus est alicui vitam aeterna. importat ergo Deum Ad vitam aeternam alicui dandam, sic reprobatio importat Deum&paena aeternam alicui infligendam. est: igitur praedesti auld pde natio,praeordinatio alicuius creaturae rationali'. stinatio ad gratiam in praesentisc gloriam in futuro non ualet praedestinatio est ri cessaria,quia est ipse Deus ergo Deus necessario praedestinat,seu limmo neces ario praedestinatur immo libere de cotinge er,Ut supra habit m est,quare reo. uartum notabile.
Perdui . G Vartiam notandum est, quod prout subliter credi potest , R egi Mes Dbba, qu*ven. t a finibus terrae ad audiendam sapientiam Salomonis,ut habςtur in libris Regnum, quo- est.i, dammodo cum ipso disputauit de omnibus reobus mundi, quaesiuitur in multis difficultatib., ac in multis quaestionibus difficillimus instrui.
Inter quas petiit, quid nam iaceret Deus ante mundi creationem. Audiuerat nempe ab ip',2 multas rationes Deum creasse mundum cui reo spondit Salomon, prout etiam ex suis scriptis persuaderi potest quod Deus ante mundi crea. - tionem tria faciebat.
155쪽
Primo perpetuo suum generabat filium, qui Tria ficis est sapientia patris secundum quod ipse testatur bat deus in prouerid. Dominus possedit me in initio Via Iante mucirum suarum,anteu quicu faceret a principioAb di creatio
aeterno ordinata sunt, et ex antiquis antea terra nem. fieret,nondum erant abyssi, et ego iam concepta proueri aeram dec.quae sequuntur. Secundum quod faciebat erat,quod omnia cGponebat in se,et videbat,ac perfecte cognoscebat. quae facturus erat,velut artifex quidam,qui com ponit in mente sua anteu incipiat operari, quicquid arte sua faeturus est,& hoc est quod scribit Ioancauod factum est in ipso.s Dei filio.qui est Io , t .vita hominum, et ar per idem,seu similitudinem
Tertium quod iaciebat Deus inquit Salomon. lReginae Sabb est quod omnia quae veritura eras perlaete videns contemplatur, et contemplando ea summopere diligebat,ideo dicitur. Diligis om Sapie. 11 nia quae sunt,et nihil odisti, eorum quae iecisti,
vitamen inter omnes illas creaturas, quae crea. tu rus erat, magis ei placuit natura humana,quapropter captus eius amore , decreuiti ab aeterno eam assumere per hipostaticam unionem,ut ho
mo fieret deus , et deus homo.Propterea ibidem in prouer.filius dei seu diuina sapientia,subinfert Prouer. sideliciae meae esse cum ifiliis hominum . Sed his dimissis, dico quarto una cum paulo apostolo, quod etiam deus ante mundi constitutionem, et ab aeterno, citra ea quae dicta sunt a Salomone elegit, et praedestinauit omnes electos et suturos bonos . ut clare asserit Apostolus ad ephe.Deus enim Hegit nos in Christo ante con- Ephesi. Istitutionem mundi, Vtesimus saneti et imma.
156쪽
, ' itulati,in conspectu eius in charitate, qui praede . . stimuit nos in adoptionem filiorum per Iesum cui . . Christum secundum propositum . voluntatis suae, in laudem ploriae gratiae sueteris caetera . Quomodo autem 'fuerunt in illa aeternitate bo-di norum praedestinatio, et malorum reprobatio,
lodus p habetur Romanorum. 8 .l Nam deus videns a stinatio omnes homines , qui creandi erant,et omis: nes eorum mores uso in finem , .Vidit aliquo'
bene operaturos, non apposituros obicem graetiae dei necnon finaliter, se disjosituros ad gratiam & qui tandem debebant bene uti suo liben. i ro arbitrio,et hos quidem pdestinaui secundum propositum volunta:is suae, quia sic proposuerat Pulchra et Voluerat ab aeterno. Nonnullos Vero vidit ex militudo. libero arbitrio perseueraturos finaliter in peccatis posituros obicem gratiae dei, et illos meri to reprobauit,et non est mirum,quoniam si deus t i alicui pictori reuelaret totum aduentum Anti christi,et omnia qu*faeturus esset, ille autem mei or pingeret omnia sibi reuelata, super aliquar'. tabulam,liquet quod omnia. pera futura Arit christi venturi,ita clare videret,ae si praesentia essent vel praeterita fuissent,et facile posset iudicare de fine Antichristi, et ita posset de futuris iudi a z--esum ferre,velut de praesentibus. Sic in proposito,deus ab aeterno ita vidit finem omnium hominum,ec persecte agnouit.sicut nunc videt me in sentialiter existentem, et bene vel male operat'.
quia ut diximus nullum est praeteritum,nullia ue suturum sed omne lepus est praesens δpud ea, nullaque est praedestinatio praeterita, uel futura, i sed omnis praedestinatio est praesens in conspe
m dei, et quod dicitur de bonorum praedesti/
157쪽
natione, pari ratione dicendum est de malorum oli a reprobatione , ideo non miremur, si hos deus destina, praedestinauit, alios vero reprobauit, et hoc to tio pari istum probatur, per illud Apostoli Romani. capi. g. Vbi ait. Nam quos praesciuit , scilicetes probatiose credituros, ct in sua fide Permanturos , nec praesens non et conformes fieri imagini filii sui, iVt siti apud ipse primogenitus in multis fratribus , deum. dem . quoniam illi homines dicuntur consor.
mes imagini filii sui, scilicet Christi, qui in omnium
omnibus se contarmant eius Voluntati in fide supiadi et operibus bonis, hos tales praedestinauit,idest cto is pedes egit ad vitam aeternam , 5d quos Praedestina' Apostolii uit, hos Sc vocavit, per se; , aut per Aposto a flos. , seu per concis natores ,, re quos Vocauit. hos et ius iΞcauit, per gratiae donum, et quos
iustificauit, illos tandem glorificaula ι scilicet in aeterna beatitudine , quid ergo dicemus ad
Vinio notandum est, quoniam diebam est praedesti, in principali conclusione deum nori este nationis omnimodam causam nostrae Praedestinationis, et repro quod per causam quandoque intelligitur res bationis aliqua ad cuius esse sequitur aliud tanquam nulla est effeetus , Sc illo modo constat quod cum causa pro praedestinatio , et reprobatio sit diuina volun-- prie dictatas', quae illi vult dare vitam aeternam istiau. tem poenam perpetuam , quae quidem voluntas, nihil aliud est quam deus ipse, nulla est
causa ex parte creaturae ipsius praedestinationis, neque reprobationis,cum ipsa sit aetema et in . . :causata,et hoc est, ut alii dicunt, ci, praedestina
tionis effective. seu ipsius dei praedestinantis
158쪽
N nulla est causa ,et hoc de se liquet, quoniam haec est semper vera,de virtute sermonis,pdestinationis nulla est causa, patet per eius dimnitionem- Alio modo capitur causa, 't dicit.quandam prio. . Titatem unius propositionis ad alia in bona cci . sequentia,sicut si quaeritur causa quare ignis nocit, a calefacit,Respondetur, quia non est proximus patienti,et sic irequenter dicitur quod . antecedensi est causa consequentis, et tamen non est propria si causa,quia ne F causa efficiens,nec materialis,seu formalis, Vel finalis auando.nab una propositione ad aliam est consequentia formalis,et non ecsitrario, 't omnis homo est rationalis , igitur om.
Aliqu/ nis homo est risibilis. potest aliquomodo ante
est c Px dens dici causa consequentis et non contra . Ex destin ' siquidem modo praedestinationis nostrae.Lil 'vionis λς lius praeordinationis alicuius creaturae rationa
νςPxob lis,ad gratiam in psenti saecul et gloriam in futu60riri ro,inuenitur aliqua causa , quoniam est aliquod
pulsum increatura,vtputa bonus usus libe.arti,
vel opus aliquod bonu,seu enalis Pseuerantia in charitate. Vnde potest inferri eius pdestinatio quo quidem bono per possibile vel impossibile a deo
non pulso talis,non esset sic pdestinatus, et eode modo dicendu est de pstito,in quo reilritur aliud pulsum a deo,utpote malus usus libe. arbit. vel finalis perseuerantia in malo,seu opus aliquod gnaliter malum .unde potest inferri eius reproba tio,quod Adem malia,si non esset adeo priaeuisum, i lis proculdubio no esset sic praescitus Probatio Istis igitur notatis,sie probatur conclusio prinprincipa, cipalis. s. quod deus non est omnimoda causa nolis coctu strae sedestinationis, sed ipse concurrit ranu prisi sionis. cibatior c usa. voluntas , seu
159쪽
ub uni ar .aut finalis perseuerantia in charit te. vel aliquod finale bonum praecisum velut cau sa minus principalis.aut instrumentalis cocutarit.Nam uniuersaliter videmus in istis instrion Pithiarai hiis semotis operibus miraculosisquod nuqua Prima causa aliquid causat,producit ves operai si h 'he actionibus secundam causarum,et licet prima . : causa quicquid facit cacausis secudis,possit rue te se sola: t non contra unu tame ablatine la quedo. et de lege ordinaria aliquid causat,prodis, cit,vel operae secudis catas no cocurretibus,mexperietia liquet,quonia ad productumem omν ni effectatu in his inferioribus una cum prim
causa concurrunt et concausant aliae secundae caudae Posset nempe deus facere ut terra produceret fructus,urputa gram,sine eius cultu , et absque
hoe quod rusticus seminaret et sic de aliis. Nuu ri tamen deus hoc facit,quia ut ait Aug.contra Fau Avias
diu. c. ix .ex aeterna est diuina volutas , dine na viralem seruari iubens. et turbari vetans. Si igit in his essemb.naturalibus cocurrunt secudae cau-sae simul cum prima causa, quato magis in his L quae pertinerit ad salutem Una cum Voluntate di mi. , uina,debent et aliae secundae causae cocurrere, t. - pote libera hominis voluntas. seu liberum arbit. lii i, aut finalis perseuerantia in charitate,vel alia opea Ta finaliter bona a deo ab aeterno praeuisa &c. Et Coro idem confirmat Aposto. ad Corint.d ego planta .ratio. 24ii. cilicet tanquam causa instrumentalis, pari, Cor. ι. ter A Apollo rigauit, deus autem velut princi palissima causa incrementum dedit igitur ad ves. uersalem praedestinationem duae causae concuro. runt,scilicet voluntas des et libera hominis voluntas Disa a deo finaliter perseueratura inho-
160쪽
ris,seu in inaritate dei coadiuuante gratia, Uniive diximus nunquam dessest in necessitiis . nec deest facientibus quod in se est,&ci: 1 Ιε i. Item Si sola diuina voluntas esset omnimoda.
Σ . . N - uniuersalis praedestinationis, nulla
'--ε alia secunda causa concurrente, esset et sola ca si uniuersalis hominum reprositionis,& per c5 sequens esset deus omniusta, Sc sola causa prae viii inalbrum salutis, ix reproborum clamnatio etiis quod de Lutherani concedunto Sed con inquens. est inium quia tunc sequeretur quod ii mo seu praedestinatus necessario saluaretur et re . Probus necessitate damnaretur, quod est Verba liditanum et manifeste salsum, consequentiam probriqu0niam si sola diuina voluntas est causa quod, saluatur et ille damnatur et nori concur iit liberum hominis arbitrium,igitur clare cor ' stat,quod iste non poterit non saluari, neque ille poterit non damnari,et ex consequenti necessario rius salirabitur,& alter damnabitur sed falsitasiconsequentis sic ostenditur quia 'inde sequerer Nulla in tur multa inconuenientia.Primum quod praedeo conuenie stinario dei reprobatio tollerent liberum tia seque laurium. Secundum quod iste vi salueretur , illeret si libo Vero vi damnaretur, quia aliter facere non pol, arbi. non imputandum si damnare concurre saluaretur. Tertium quod praedestinatuaret ad ho. necessario perseueraret finaliter in charitate,et re minis' sa, probus in fine vitae suae , necessitate operaretur lutem. malum,et moreretur in peccato mortali. auar tum quod est omnium pessimum , sequeretur, quod non esset necessaria lex , neque comitum, neque eruditio, neque praedicatio, neque oratio,