장음표시 사용
441쪽
ei res natura Iesin maleficiis ut eautasphylleas, ontit morales
Ideo credui curari posse remediis nuturalibus .
UPERIORIBUS disputationibus pro virili digessimus ea iauuae Deum, daemonem, di Malefieos spectanti modo elucubra da veniunt ea, quae ad res naturales in maleficiis adhibitas pertinent 3 quod praesenti disputatione prosequemur ob quosdam M dicos , qui etsi maleficos admittant, & maleficia ab ipsis confici
lateantur ι tamen in morbis maIeficis e nostendis, & curandix e DF rere solent 1 eo quod remediis naturalibus curari posse odii. namur. Dum enim VHent res naturales a maleficis in morborum curationibus adhiberi, quas tanquam causas Physicas , dc non morales agere putant, retam lolire s naturalibu3 utuntur in curationibus uraleficiorum, pluraque pharma casui
libris inserunt , quae tanquam essicacia ἔ dc humano Mneri saluberrirm comme danti dc extollunt s. LHorum principem Galanum constituo, qui circa malefiet a phem, de
dubium se prassiuit, mel stripta testantur. Primo nanque Hippocratem secutus magicis arcibus, Ec incantationibus nullam adhibuit fidem r ut patet in s. Simpl. Medis. & potissimum in lib. Io. ubi scribur Ridissium esse voeata μιBophia medicamenta constringere, O viseere adversarium , ut in iudicio nihil pint eloqui raut gravidae abortum facere: aut nunquam deinceps concipiat, incere. Quibus verbis indicat maleficia taciturnitatis, impedimenti coitus L dc abortus. Sed postea longo usu, dc experientia edoctus vim incantationum, dc artium magicarum confessius est; & verὰ esse , fierique docuit libro de Medica Hamni is actatione . Non--lii , inquit, putarit incantationer anicularum fatalis esse per miles, quemadm aum ego diu existimavi 3 temporis ausem processu ab iis, quae evidenter ana1 mι pem sum vimini Dines. Nam in percussit a scorpione adjumentum sum evera ranimi autem minur etiam in vibiar serturi in is, quis incantasione flatim expuebant ,. ac mutia praeclara Amalae habent excantationes cum insiturum consequuntur. Ita I . ad Glauc. extolliat artem magicam, ut eam, quae possit celerrime, &pellacte affectus curare. Docens enim curationem scirrhi : Multae, inquit , sunt partersam planὸ curasae , eonvol-- , quin o curationis modo membrum dimovendo remem sanatae sunt, in fera magicum opus videretur. Si ergo agnoscit morbos magica arte curari posse, fateri etiam debuit, posse immitti, quos tamen remediis naturalibus curari, putavit, ut refert Alexander Trallianus M.9. ver.grat. annulo ex aere cyprio confecto, dc digito gestato . Quod etiam probatur ex IG.3. Medicamento um Deira parabilium, quem plures Galeno astribunt. Nam caput I 89. inscribitur Ad venefleta, ornasstia. In quo docet, Caridion, & latum cumi num, L Oscii radicem plurimum valere, dc haec suffita damones abigere. 6. II. . Diuitigod by Coos e
442쪽
Ut sunt causa Maleficiorum. 3996. I L
eem hune eximium multi ejus sectatores sequuntur, qui de malefietis disia mserente , plura assignant remedia naturalia, Puta radices, herbas, lapides, ota, & huiusmodi generis medicamenta, quae expellendorum daemoniorum. curandorumque maleficiorum vi pollere, asserunt. Tales sunt Ioannes Melae , Marsilius Ficinus, Hieronymus Cardanus, &alii plures Ad quorum elassem reducuntur quotquot Medici a catholica fide extorres haeretica labe respersi sunt . Illi et enim, ne cogantur Ecclesiae potestatem, di eius ministrorum auctoritatem super daemones, & daemoniacas operationes confiteri, toti sunt in remediis nat ratibus assignandis. Et quia vident haee minus opportuna hujusmodi maleficiis diffolvendis, addunt, ad Deum confugiendum esse I nunquam tamen ad Ecclesiam, auteςclesiasticos viros, ne contra seispsos sententiam serre videantur . Contra quos omnes alias disputabimus cum in tomo 2. de Curatione naturali promloqui dabitur. Ibi enim ostendemus, haec omnia non posse virtute naturali expeta Iere daemones, & maleficia solvere. Sussiciat modo demonstrare, has res natur las ut causis in maleficiis applicari ab humani generis hoste; qui etsi homines sine remediis naturalibus diversimode laedere possito illa tamen adhibere consuevit , inue.
dum malefaciendo operatur, ut sic creaturae omnes superae, mediae , infimae , nempe, daemones, malefici, & Res naturales in maleficus conciunandis unanimi conspiratione cooperari videantur.
. III. PRimum molitur sua sola potentia, cum sagae metu, ne deprehendantur, rem 66o
aggredi nolunt: vel se eam expedire non posse pro voto putant , totamque sine medii. executionem ipsi committunt 3 tunc enim ad votum ipserum solus rem perfieit; de QR M VM subita violentia damnum hominibus infert. Cujus subitaneae operationis memorandum narrat exemplum Nicolaus Remigius in sua daemonotatria lib.2. eap. Io. de quadam saga, quae memor injuriarum pridem acceptarum contubernalem Ioannem Bannum Argentoratum bigis proficiscentem devovit, & execrata est . Ex quo nedum imprecari desierat, cum miser d curru, in quo sedebat praeceps tantavi dejectus est, ut illico exanimatus iaceret, integro nihilominus toto corpore , nec ulla sui parte laeso, aut vulnere sauciam; unde uno momento illi interclusam
animam, interceptosque spiritus a daemone suisse,credibile est. Similia plura resert Ae.Io. - ΓΛ nem , quibus aperte monstratur, spiritum invisibilem latenter, rein νisbiliter seipso damna, de caedes insene, nullo sui relicto vestigio. I. I R
Ecundum ut plurimum praestat in ordinariis maleficiis, in quibus exequendis 6 oo fere semper vult res naturales a veneficis adhiberi: Uel ut causas naturales t Cum mediis Vel ut ca usas morales malefieti. Causa naturales sunt omnes illa res, quae nocendi vim 1 natura inditam habent, M. dc naturaliter agunt in eum, cui vel ingeruntur interius ν vel exterilis applicantur. i 'R In confesso nanque est, illum non semper praestigio , seil saepius vere, de reali ' μ' ter operari 3 praecipue cum infirmitates, incendia, tempestates, te id generis mala excitare desiderat . Quod duobus modis faeere consuevat. Altero per motum localem, de quo supra disput.2. multis egimus . Altero per alterationem actio Passi vis applicando, qui modus ipsi facillimus est. Novit enim rerum omnium , quae universo mundi ambitu continentur, vires, sympathias, antipathias omni- vitea.
bus ignotas, ipsi notissimasi di ideo illas seligere solet, quae optatum e stum
443쪽
Disput. IV. De Rebus Naturalibus.
producere pomunt. Si perturbationes in animo excitandae, & morbi in corpus ini mittendi, scit, quae res naturalis phantasmata commovere, turbare imaginati nem, insanias, dc deliria causare valet, quae humores vitiosos agitare, inquinare spiritus animales, detrudere nervos, oc generare Paralysim , epilepsiam ς Ω- -1- . bres phreneticas, caeterasque infirmitates. Novit, quomodo apte applicari de-ue, . 'r' beant; cum optime sciat, quid uniuscujusque valetudini noxium, aut commodum sit: quo loco, tempore, circumstantiis debeant adhiberi: qua arte corporibus , vel secundum totam sitam substantiam: vel secundum ipsarum partem l piri- tuosam, & maxime essicacem clam ingerendae sint: quaenam morbum, Sc dolorem in aliqua corporis parte determinata, aliis Iaesis, aliis illaesis excitent; cum multa sint venena, quq a tota substantia habent facultatem laedendi aliquam pariasMau, . tem, ut Medicis est mam se itum. Novit denique ubinam locorum lateant illς , quibus opus habet & eas undecumque, & quocumque vult, maxima facilitate,
de celeritate asportat, di applicat; earumque virtutem auget, ut earum auxilio illa peragere queat, quq solius naturq operatio nunquam efficeret. Nam tunc Qui viiς ς agentia naturalia sumit, ut instrumenta. Instrumenti vero conditio est, effectus strumenta ' non tantum naturali sue virtuti equales; sed longc excellentiores, & facultati agentis principalis, a quo moventur, respondentes, producere; ut docet August. lib. 2. de Genes. ad lit. cap. 7. Unde sicut securis, qus in se virtutem habet secandi dumtaxat, potest quatenus initrumentum est periti fabri, a quo scite movetur, statuam elegantem, aut mensam artificiosam perficere. Et calor nativus , qui est in humano semine, qua calor et , valet calefacere, rarefacere, segregare, de condensere, potest qua instrumentum est animε, ossa, nervos, cte carnem generare; ita cau* naturales, quq secundum communem nature cursum na-
rq sunt, aliquos particulares effectus produceres possunt alios edere suis viribus prsitantiores, si ad sinonibus applicentur, qui illis tanquam notis instrumentis utentes quoad substantiam, modum, vel celeritatem admiranda operantur ζ ut erudite docet Deirius disq. mag. lib.2.q.8. Pag. I 6. 6. U. QI π π Ee tamen nunquam naturς cancellos effugiunt e aut excedunt causε vim XL naturalem. Inlunt enim revera hi effectus in ipsis naturalibus agentibus eo modo applicatis, quibus daemon applicando nihil conseri praeter conditionem , sine qua enectus isti non producerentur. LicEt nanque vi rerum naturalium ap-Plicatarum utatur; operatur tamen potissimum per modum artificiosum . Unde in iis admirandis productionibus nee sola activitas rei naturalis secundum se debet attendis nec sola quoque secundum se daemonis applicatior sed ambo limuΙ , idest, vis naturalis applicata a daemone secundum quod causa instrumentalis iis operationibus est res applicata; causa vero principalis ipse daemon applicans . Tunc enim naturaliter effectus producitur, cum utriusque causae conjunctae non superat facultates. Quare daemon illas omnes rerum Proprietates, virtutes, dc p tentias naturales perspectas habendo, cum vult mala inducere, ea jubet a male licis adhiberi, quae naturalem habent actionem in ordine ad effectus, quos produm ide eau cere intendunt ι de sie applicari venena ad interficiendum, herbas ad sanandum,
ghTOI Pulveres, &unctiones, ad malefaciendum. Qus omnia a d gmone jubente, de
torum, Μ lefico operante rite composita cause vere reares, dc physici illarum inruud num sunt, dc appellantur; eo quod alicui passio applicata proprie, phylice, ex natura sua habent vim attingendi effectum, quem producunt, videlicet, causan di talem qgritudinem.
444쪽
CΑula veto morales maleficiorum sunt res ilIae, quae Virtutem non habent ε,,
ex se producendi tales effectus, quales daemon, & malefici intendunt 3 v i ciui atque applicantur, non ut cauta Physicae , & reales aegritudinum operatione morales. malefica immissarums sed ut cauta morales, vel saltem cauta, sine quibus non rutpote signa, dc symbola externa, quibus positis maleficus daemonem invocat i& daemon ad malefici placitum operatur. Cum enim Deum in hominibus studeat aemulari, signis mirifice delectatur. Deus propria ductus bonitate signa quaedam sacra i sacramenta vocamus) ad salutem humani generis initituere dignatus est, quae secundum Scotum sv q. d. I. quas . sunt verae, &propriae cauis instrumentales morales gratiae, non physicae, idest, non ex sua vi naturalis sed ex virtute principalis agentis, seu ex dia vina institutione. His vero ita assistit, ut quoties administrantur, toties gratiam digne suscipientibus infundant 3 illosque spiritualibus donis sanctificent juxta propriam cujusque institutionem. Ita daemon ejus aemulus conjuratus pro sua multiplici nequitia vult ad hominum exitium promovendum, salutemque eve tendam sensibilia signa instituere, quibus ita semper assillit, ut quoties a malefico adhibentur, toties, nisi a Deo impediatur, peragat maleficium , de quo ambo ex pacto convenerunt. Solet enim cum illo pactum inire, ut quamdiu ligatura , ver. gr. sic annodata fuerit: vel quid tale defossum sub limine: aut talis imago igni applicata, tamdiu talis persona sit maleficiata: aut qui tali porta domum init hunt, vel exibunt, tali dolore corripiantur 3 non quod illa vim habeant ex natura sua, &per se producendi, di attingendi noxios illos effectus; sed quod ex pacto daemonem ad illos producendos invitant, &disponunt. Unde non sunt signa certa, & infallibilia, qualia sunt sacramenta 3 sed . dc deceptoria, quia invocatus non semper adest, & multoties Maleficum irri QR edet, nee vult ad votum illum audire: vel quia non potest: vel quia non permittitur: vel quia sic lubet.
I Lla tamen apponi vult, cum aliquid ab eo ejus mini ster postulat I ut sicut Deus in sacramentis colitur; ita ipse in maleficiis honoretur. Quod Augustinus lib. 6732I. de civitate Dei eap.6. apte docet his verbis: Daemoner, inquit, aliiciuntur per varia genera herbarum, lapidum, lignorum, animalium, carminum , risuum, nonni animalia cibis; sed ut uiritur Anis, inquantum, scilicet, haec eis exhibentur inrignum divini honoris, cujur ipsi sunt cupiri. Alliciuntur autem diversi daemones diversis signis secundum quod diveres vitiis ipsorum magis conveniunt . Unde malefaciendo non operantur etiam pluries invocati, nisi pacti signa ponantur rres, nempe, sensibiles, puta, cor ices, herbae, plantae, plumae, Ossa, capilli.& id generis quisquiIiarum, ut hac ratione malefici suam exhibeant servitutem , debitumque tenentur obsequium. Ex quibus arguitur insignis daemonis malitia; qui cum seipso solo maleficia perficere possit, tamen&consensum hominum petit, de insuper rerum naturalium AuΣ -- applicationem non unius, aut alterius singularis; sed omnium, quae in universa Creaturarum serie reperiuntur, cum omnibus utatur: Uel Animatis: Uel Inanimatis, aut ut causent, aut ut significent, sicut duabus hujus disputationis par- 'tibus declarabitur. μου. Psevisachon. Ce PARS Diuiligod
445쪽
Dlsi t. Iv. De Rebus Naturalibus.
s. I. g I magiearem artium prosessores , executoresque maleficiorum audire veli. Opinio male. O mus, nihil est inanimatum, Omnia iant animata, mundus , Ac ea, quae in Morum sim' mundo videmur . Ut enim detestandas suas operationes plausibili praetextuc meta: possim, & suam sesentiam curiosis hominibus saeuius commendare , vanum Commentum excogitarunti vel Potius a Platone , de platonicis sectatori. hus, qui fuere magi, vel magorum tautores , mutuum acceperunt 3 quo askr Int, mundum, singulasque ejus partes anima intelligente tale animatas, quae& ipsis vitam tribuat, &vi intelligendi , atque sentiendi potiatur . Quod ut Ontirment, non solum utuntur horum Philosophorum sententia ι sed etiam Paetum testisnoniis, qui caelo animam, &spiritum tribuere videntur ι Immo sacraescripturae auctor te, quae illis adaptat ea, quae sunt animatorum e ut videre . audire, fugere, laetari, clamare. respondere, re id similia . Neqie Poetarum
figmenta respuunt, quibus tanquam involucris subtilioribus hoc commentum propositum fuisse asserunt. Nam volunt unamquamque illarum animarum nataturalium duplicem habere vim. Unam intelligendi: Alteram animandi. Primo modo vocari nomine mastutinos secundo modo nomine taminino 3 de ideo ab istis Philosophis mysticis nomina deorum , dc dearum inventa , quibus ruas animas laeundum utramque insignirent. Sic Iovem fulminatorem, et Iunonem nihil esse aliud, quam animam aeris: Phaetontem, & auroram animam ignis . Neptunum, &Thetym animam aquae: Plutonem di Proserpinam animam terrae r Novem musas animas novem cassorum: Saturnum, Iovem , Martem, S lem, Venerem, Mercurium, Lunam nomina septem planexarum, & ita de ca teris. Ideoque cum tales dii, aut deae ab ipsis invocantur, non vocari daemo nes 3 sed animas stellarum, & elementorum, quas dicunt. bonas esse virtutes a Deo permundum distributas in minillarium, & utilitatem eorum hominum , qui ritὰ illis uti noverunt: multisque epithetis, & elogiis illas honorant, dum Saturnum exemp. gr. vocant patrem Deorum, dominum temporis, arcanae con eemplationis a inorem, vitae, & mortis custodem, ostensorem absconditorum, Be dominum altum, magnum, sapientem. Et Lunam nominant Dianam, Lucinam, Proserpinam, Hecatem, reginam caeli, elementorum dominam , rear, cem mundi, caleantem tartarum, &similia.
. I I. εσε Λ T 'uis non videat sub philosophieo, S magico tegumento latentem iniis
Rem obiivj. α L micum, qui ut Cultus supremus uni Deo debitus creaturis mundi tribu retur, hominibus hanc opinionem inseruit metito fi Synodo V. Constantino. 'Nit. anathemate damnatam his verbis. G quis disis, Ca--, Solem , seramam, tu Mellae, eis Aquas, quae sera eaelar sunt, aiamMar quasdam esse , se materialer vis uter, anathema M. Rejectam a Patribus, ut a D. Hieronymo, qui in 's. ad Pammachium illam inter origenis errores recenset. R probriam Theologis, & Facultate Parisiensi in famosis illis articulis anno I 498. editis contra magicam superstitionem. Et rationi ipsi repugnantem. Nams elementa, dc omnia sunt animata, ergo habent animam vegetantem, lentientem sintelligentem, & liberam. Vegetantem: Si enim habent animam sentientem, ut isti lapponunt, debent habere vegetantem, quae sentienti subserviat , & sanguinema
446쪽
Ut sunt causa Maleficiorum. Αχ
aut spiritum illarum iunctionibus suppeditet. Sentientem, ut dicunt, & per consequens debent habere organa suis figuris, Ac temperamentis distincta, cum sensio non possit esse sine organo convenienti: ut Aristoretes lib. . de Anima probat; &omnia, quae sentiunt, Clare demonstrant. Intelligentem, ut eli eorum opinio , ergo saxa, metalla, plantae, animalia praedita erunt scientia, sapientia, arte, prudentia I tenebuntque logicam, physicam, metaphysicam, caeterasque diiamtinas. Liberam; Nam si res illaesimi intelligentes, erunt liberi arbitrii, ergo iustae, vel injustae, beatae, vel miserae, in via, aut in termino. Sed si omnia elementa animainta sunt, quid fiet, dum partes eorum separantur a toto: vel post separationem iterum ei uniunturi An unam habent ibium animamr an plures Si unam taliam, ergo quando pars aliqua separabit a toto, perdet animam, di demo unita per
ditam recuperabit, &licassidue elementorum partes morsentur, di resurgent. Si plures, ergo quot erunt Parim in elemento, tot erunt ammae ι Be cum fiant m -- merabiles partes in aqua, aere, terra, innumerabiles quoque eine animaes conce
N Ec favet scriptura , quae in suis locutionibus figurativE Ioquatur: ut benὰ ω
docet S. Damascenus lib.2. de fide orthod. cap.6. Nullus etiam , inquit , objectis sa- caelos, aut luminaria arbitretur animaras inatama enis fiant, O Arion bilia νώω - 're in seriptura ritate Laetentur caeli, se exulιeι terra I Avelat, qui sunt in caelo , O homines, qui in terea ad laetiιiam vocat. -υis enim scriptura Prosopopria uti , O de rebus inanimit tanquam animatis disserere : ut mare vidit, se fugit, ore.
Addamus etiam, illam uti metaphoris, hyperbolis, & metonymiis 3 atque aliquando juxta opinionem hominum loqui. Idem dicendum de Patribus, qui s. initi phrasi caelo animam, & spiritum tribuere videmur, aut Iouuuntur de anima assistente, non informante, quae nihil aliud est, quam Intelligentia motrix
inare perli repere desinant isti nugatores Magi cum suis fictitiis animabus f me sari
quae etiamsi darentur, Parum tamen iuvare possent magicas operationes . Si enim malefieis. bonae sunt, uuomodo cooperari vellent vanis, noxiis, di malignis eorum
ribus λ Si malae, quid opus est, ad illas confugere, cum in iis daemones par tissimi fidit Si alligati suis corporibus, quomodo possunt rebus humanis Interin se, re ecthctibus magicis influere, nisi per lumen, α influentias, quae ad haec mi Fa praestanda non lassiciunt: ut argumentatur Lemius lib.I. M us rim iure cap. qq. dam ia, dubit.2. Qu si in aliquo iuvant, hoc est artem magicam, eju que abominandas actiones ementitis opinionibus tegere, di damoni Divinitatis aemulo favere. Qui si non veras, ut Deus , saltem fietitias animas introducere
vula I. & verarum cupidus clamat, ut alter Rex Sodomisticus: Da mitiata mar, ε - eolis M. ι non ut illis benefaciat; sed detractas ira interitum peccati, postea in inlimalis gehennae baratrum praecipisare possit. Itaque rejectis iis phantasticis magorum, oc maleficorum commentis, dicamus Asseritur, Iu ta commune Philosophorum placitum, res animatas, Alias esse Rationales r omni ut nomines, qui animam rationis compotem gerunt, atque ab ea vivificantur: vel Ra tona-Αuas esse Irrationales, nempe animalia, & plantas, quae animam habent sensi- ita. Vel irrarivam, & vegetativam 3 atque utrisque tum Rationalibus, tum Irrationalibus veΙ ut causis , vel ut signis daemonis ministros ad maleficia uti et sicut duo se- malefieos ventia capita declarabunt: demonstra.
447쪽
DisimL IV. De Rebus Naturalibus.
Rationabilibur . - - Uamvis omnia damna quacunque parte inserantur, semper gravia sint; i o ..i. la tamen graviora esse in consesso est, quae fiunt a proximis; vel oriundamiis quae Iur ab eo ipis, qui illa patitur. Etenim si utendum esset magica opinione Γό- ώ - superius refutata: vel saltem prosopopaeja, alte ingemiscere arborem diceremus, A sui . dum a securi deiicitur; sed altius edere gemitus, cum ex suis ipsiusmet ramis seis A seipso . curi manubrium ministravit. Et dolere avem sagitta transfixam I sed eo magis , Aulis es, cum e suis pennis sagittae pennas addidit . fit sine metaphoricis loeutionibusti fleotum asserere possumus, inius sortem esse deplorandam, qui cogitur baculum trad quo vapulet, ensem praebere, quo seriatur, manum admovere, cujus vi con- Naseeri . . fodiatur 3 ideoque miserum esse hominem, qui tot damna quotidie a malignante Vivente. daemone patitur per ipsos homines 3 immo per semetipsum, &sua. Cum nihil' 'φ' fere sit in homine sive Nascenter sive vivente: sive Mortuo, quo malefici non utantur ad ejus exitium vel causandum: vel significandum: ut totidem secti nibus demonstrabitur.
Nihil in no uius pueris. NihiI sem ventiusiadhibitum in maleficiis, quam eorum corpora Ideo quaeri Riar: an in eis aliquid veneficii insit . A Natura a A Temperam
. Nascentibus . QVid pueris nascentibus innoxius, qui omnis doli expertes, quia expertes rationis a Christo Domino Matthae: Io. in exemplum sanctitatis proponun- tull omnibus, qui regnum caelorum intrare desiderant , quasi conditio puerilis statum eorum praefiguret, qui aetate viri, pueri moribus, &quasi modo geniti infantes, ut loquitur Petrus, rationabiles sine dolo lac concupiisentes, &In eo crescentes, insalutem progrediuntur in via Dei, quousque in beatam sanctorum sortem admittantur ρ Et tamen inter homines quinam magorum, & m leficorum magis patiuntur insidias, quam pueri, quibus enecandis studio perenni laborant nunc in praegnantibus feminis abortum procurandor nunc enixarum fartibus acus in caput infigendod nunc opprimendo iacentes in Cunis: nunc pen trando domos ad eos furto tollendos, ut ex corpusculis elixis, assatis, combustis, variisque modis liquatis, aut in manam redactis , suos venenarios pulveres, di morti sera unguenta conficiant, quibus tot maleficia in hominibus, animantibus, v getabilibus, caeterisque operantur. Quasi nulla sit res in rerum natura, quae ma lori virtute ad malefaciendum, & quoquomodo nocendum praedita sit, quam Pue-Ii corpus, quod tam solerti diligentia quaesitiunis i secreti homicidae tot modis ad omnium Creaturarum exitium applicant. Ideo videndum est : An aliquid veneficii lateat in puerorum corporibus, Vel a Natura : Vel a Temperamento: Vel ac su; quod sequentibus articulis disputabitur.
I. I. ET quidem pueros ex proprietate naturae vim aliquam maleficam obtinere videtur, eo quod malefici indiscriminatim ex omnium, corporibus suos eliciant pulveres: ideoque indistinctim omnibus insidiantur, ut ea tollere possint. Si enim Disit sc by GOrale
448쪽
Ut sunt causia Maleficiorum, qos
- si enim virtus venefica in quibusdam tantummodo pueris latitaret, hos praeerieris eligerent. Cum ergo omnibus indifferenter utantur, quis non videat, ipsorum sententia, hane in omnibus naturalem inesse lacu lintem' patrum ta-Αt falsissimum est, illos omnes ex proprietate naturae venefica vi affectos es. men est Sive se. Nam si hane a natura adepti essent, omnibus hominibus data emet; clim proprietates naturales omnibus insint, . naturamque iplam consequantur. Quamvis enim pro diversa regionis temperie. aut vario genere, & educatione dissimili homines solertiores, re agrestiores: subtiliores, &obtusiores , serociores, & humaniores nasci contingat; & ex accidenti alius alio promptiorem, di vivaciorem naturam nanciscatur 3 tamen omnes iisdem proprietatibus naturam consequentibus dotantur, quae non magis in uno, quam in alio reperiuntur . Ex quo fit , ut si aliqui hae virtute malefica a natura praediti essent, idem de omnibus necessario censendum esset, i . lti
QUO quid absurdius p Ad quid enim hoc a natura omnibus datum esset, , MI
quovis eos modo in utroque esse consideres p i . , r. In eae inesse naturali, quomodo natura, quae se caeteris animantibus, immo ominnibus orbis creaturis tam gratam, Sc beneficam Ostenditi vicemque gerit piae, de benevolae matris, tam dire se haberet in hominem, propter quem caetera sunt generatap Nec se matrem, sed saevam, di ferocientem novercam exhiberet gratias naturales homini denegando, quas aliis profuse concessit . Cum caeteris hanc intimis medullis proclivitatem indiderit, ut nulla si vel minima res existens. vegetans, de sentiens , quae sua non quaerat conservationem r ad quam tuendam omnia, quae necessaria videbantur, sive contra interna dissidiar sive eonera externa nocumenta abunde ministravit I atque ipsae in eo semper intenta es- Ase videtur, ut unaquaeque seipsam conservet, di sibi simile procreet, quo saltem in individuis, & singularibus proprietas specierum propagetur. Homini vero paraverit exitium, nec elus conservationi 3 sed destructioni per naturalem illam v Menandi facultatem consuluerit: quasi homo sit aliquis naturae peccantis, &nocentis error, qu m subito tollere de media necesse sit: sive commune aliquod malum,.in cujus penetralibus sui ipsius ruinae principia condenda sint, eo quod diu stando sibi semper noxius, aliis innoxius esse non potest, quis autem hos audeat asserere ρ Ideo fatendum est, non reperiri in hominibus veneficae hujus virtutis, actionisque principia; cum nihil, quod destruat eorum naturam, a natura oriri valeat, quia virtutum, &actionum illarum principia in nobis inserta sunt, quae sunt connaturalia, hoc est naturae convenientia . Frustra nanque esse dedisset, si non daret etiam conservationem; ut rite probat Leonardus Uairus da Fasino libro 3. capo.
SI vero inesse morali homo consideretur, cum . ex communi Philosophorum
effato, & omnium nationum sententia sit ad civilem societatem natus , in a. In ege mo- qua alter alteri non obesse, sed prodesse debet: ut eruditῆ, ac Sapienter Seneca te 'statur deben e. libH. cap. I 8. Hominem, inquit, non unguium vir, nec deutrum ter ribilem eaeteris fecis 3 nudum, se in mum Deserar munit. Duar enim res dedit ei Dor, quae caeteris obnoxium s validumqua faeerant, sinitet, rationem, ct foci salem. Qibomodo cum caeteris aliquam coniuetudinem contrahere posset, si esset a natura venenatus p Λn non esset amandandus inter aspides, ac serpentes , qui ideo cum caeteris animantibus convenire non solent 3 quia innato veneno illis contrario insecti mortem inserunt praesentissimam 8 Quare cum natura eum fecerit Brogu. Alexicachon . Co 3 seci
449쪽
Dati tempe ramentum venefieum . Probatur RContrari. .
os Disput. IV. DelRebus Naturalibus
socialem, ei etiam omnia tribuere dignata est, quae ad mutuam cum aliis familiaritatem exercendam necessaria erant, Omniaque auferre, quae taciali bono obicem ponere videbantur. Nam in dat fremam, dar formaliter, aut naturaliter om. ωM --οι fremamr au Λristoteles 8.m M.
SM diees, hanc veneficam saeuitatem non esse quidem omnibus infantibus datam ratione principiorum ementialium speciei 3 sed quibusdam dumtaxat singularibus ob pravum individui temperamentum per accidens a natura intentum. Quod aliquam verisimilitudinem praela ferre videtur. Cum enim contrariorum sit eadem disciplina, cur non dabitur pravum aliquod temperamentum, quo Quis infectus alios qualitatibus venenosis inficiat peum iuxta Medicos detur quoddam temperamentum aequat statis, ex humorum, de quat, eatum activarum ad pondus aequa mixtione resultans, quo homines iustitialiter in suis complexionibus temperatis mira perficiunt ι Eoque Curistum Dominum sui sese praeditum s atque hujus vi miracula persecisse , velint Fulginas Medicus, mamque hujus opinionis, seu potius blasphemiae sectatores, quales sunt Λgryppas, Paracelsus, & Conciliator differentiarum XX. I. I I.
Τ quidem reperiri homines quosdam taliter intemperatos, qui per insensibis a lem alterationemr vel vaporem aliquem oeeultὰ enixum aliis noxii in. iesii sunt, testatur Plinius, dum de Psyllis, &Marsis loquitur Io.T. e.a. ω I . qui odore serpentes lagant, & exitiali viru eorporibus eorum ingenito ita soporant , ut illos impund lacessere pomini. Mulieres vero, quotidie experimur, menstruis laborare, quo tempore, ut a merit idem Auctor, α post illum plures, eorum a cessu musta acescunt, exuruntur hortorum germina, tactae fruges sterilescunt , moriuntur inlita, fructus arborum deeidunt, speculorum fulgor hebetatur, alvei apum emoriuntur, aes, & serrum corripiuntur rubigine , & canes gustato illo humore in rabiem aguntur, morsusque insanabili veneno infigunt. Ita animalia insecta, di reptilia multa morsu, anhelitu, tactu varios morbos, & mortem ipsam inferre solent: ut aspides, bufones, reguli, totque reptantium angvjumge nera. Eadem tabifica virtus in herbis lapidibus, de mineralibus deprehenditur , quae solo attractu venena fundunt, & inferunt necem. Cur ergo non dabitur idem in quibusdam hominibus ι, cum non sit inconveniens, ut illi, qui cum omnibus creaturis superioribus, & inserioribus sunt quodammodo omnia per partici-Pationem cum animalibus, vel aliis rebus in aliqua proprietate convenianti Esto tales rari reperiantura habeanturque pro monstris: cum ea, qua per accidens, dc Prate Murae inremum fiunt, raro eveniant.
s. III. A T commentitium est, talem saeuitatem in quibusdam asserere ι tam nul-IA. qui tali temperamento potiatur. Concesserim, quidem, persectis- timues, & ad pondus, ut dicunt, Rime Christi temperamentum. Cum enim ejuS
crosancta Humanitas non ex usura ς :
emeratae Virginis singulae r nec l
secrosancta Humanitas non ex virili semine comp'eta fuerit; sed ex Eurissim. iniec humana operatIOnes quae tot moribus obnoxiaestia
450쪽
Nascentibus, ut sunt caula Maleficiorum. 6o7
est fabricata; sed formata Spiritus sancti virtute , cujus perlecta sunt opera uenon est negandum, eius complexionem fuisse Omnibus numeris, partibus abia
solutam; quamvis falsissimum sit, de impie assertum, per iliam fuisse Patrata miracula, quae ab Evangelistis restruntur. Cum certum sit, illa ab eius Omω- Potenti virtute processisse. 6. IV. ATtamentale quid in emeris hominibus reperiri supervacanee asseritur leum .
nulla sit generatio, in qua humorum, & uualitatum inaequalitas non repelliatur Ob inaequalem tum viri, tum mulieris constitutionem, actionem, &Circumstantara, qua unam, & alteram consequuntuζ.
Si Psyllis, α aliis hominibus virus exitiale ingenitum est, nullo pacto a natura nascituri sed a daemonum auxilio procedit. Incantationibus etenim hujusmodi homines fretos tuisse, satis ex Plutarco, & Plinio colligitur . Vel acquiritur hominum industria, ut probat filia illa venenata, quae impune venenis utebatur, eo uod ab infantia huiusmodi assueta cibis, temperamentum venenosum, virusque aiffundens in alios contraxerat: de qua Artitoteles scribit de Registae Principans ad Auri, rem Retem . Si mulieres me nuruo laborant, hoc tu tribuendum est, quae illas tanto sanguine abundare voluit, quantum alaudo sinui sufficere posset 3 qui sanguissupe vacaneus in iis, quae uterum non gerunt, itatutis temporibus excernitur line noxia qualitate, si fanae sunt, Et bene temperatae I immo ad complures morbos curandos ex aliquorum Medicorum sententia valeto Vitiosus vero, & enitialisest in eis, quae permixtum vitiosis humoribus emittunt t& hoc est menstruum impurum, Zevenenosum. Quare non ex inllitum naturae φ sed ex accidenti exitialis elit fle ita mulieres vim maleficam a natura non tortiuntur Sicum animaIthus, pIantis, lapidibus homo communicat secundum esse, v vere, &sentiret non tamen sequitur, omnes omnium illarum rerum proprietates
in eo reperiri. Cum enim specie diiserat ι quod uni inditum est, alteri potest esse
denegatum. Et sicut ratione speciei illa communicatio ipsIconvenit ν ita convenirent illae proprietates se atque adeo omnibus hominibuscommunesessenti quod falsum esse, concedunt isti, qui asserunt, quibusdam gularibus convenire ι nec tamen possunt dare, & determinare qcialitates illas individuas , quae hoc natural ter supposto tribuant: ut disputant Codroncus lua. capri. Ea morbis vane ira dc Leonardus Uairus lib. 3. da Fasis apri. 'Quare non ex proprietate temperamenti tabifica vinus in puerorum corporibus L . .est inest: nec ob talem proprietatem singularem quaeruntur, & applicantur a Magis. Si enim ratione temperamenti noxii,elicerent pulveris venenarios , unguentaque mortisera, illos solos ex pueris seligerent, qui tali temperamento praediti essent ἡsed quia omnibus utum ur, cuiuslibet sine complaxionis, perspicue ex sua praxi demora strant, se non ratione temperamenti s sed ob aliam causam Puerorum corpora in maleficiis adhibere.
Par Casim . s. LFinstan si ministii sathanaanaturae, aut temperamenti proprietatibus in An sti olo. scente puero aliquid expiscari non possunt, saltem hoc praestant ex iis, quae era latus accidentario ipsi venire contingit 2 ver. gr. involucris natiritatis. Nam metus in Ce 4 terno