Joh. Caspari Suiceri ... Symbolum Niceno-Constantinopolitanum Expositum, Et Ex Antiquitate Ecclesiastica Illustratum

251쪽

11o EXPOSITIONIS SYMBOLI

dicunt Λόγου factum fuisse carnem , Job. a: ιψ. & in carue manifestatum, 1. Timoth gii 6. factum fuisse participem carnis ces sanguinis , ad Hebr.

2:i . eum esse υιιν ανθρωποι , Ilium hominis, passim in Evangeliis. Greg. NagianZenus Orat. 36. pag. 3 92. Filius Dei vocatur ύιος ἡ ράτου , καὶ

σου 'Aδαμ, καὶ δια τῆv Παρθενον , ἐξων ἐγένετο τἀμὸν, ως προπάτορος , τῆσδε, μι τρὸς, vis.. MM ου νομφ γεννήσεως, filius hominis, tum propter Adamum,

tum propter Virginem , ex quibus natus es ἰ ex illo quidem , tanquam mireo parente, ex hac vero, tanquam mire, juxta legem , , non juxta legem generationis. Alterum quidem , ut ad haec verba observat Elias Cretentis, quia de muliere , alterum quia de Virgine natus est. Eusebius hilt. Eccles. lib. i. Cap. 3. pag. 3. a. T ιος ἀνθρώπου διά τῆν ὐςάτρο auros ἐυανθρώxψιουχνη τίω. Filius nominis propter extremam ipsius incarnationem appellatur. Cyrillus Alexandr. in Aetis Concilii Ephesini, pag. 169. Ο' ἀυτὸς υιὰς αν μου , δια τὸ ἡνῶσθαι σαρροὶ, καὶ καθ ἡμῆς ὐπομῖναι γisv ιν ἐκ γυνακόζ. Idem viocatur Filius hominis, quia unitus es carni, , ut ex muliere natus. Hoc etiam certillimum est , vocem λὴς additam voci αυθρωτοι, subinde nihilo plus significare , quam lolam vocem ανθρωxo: Exemplum hujus est Marci 3 28. Omnia peccata remittentur τοῖο o οῖς τῶν ἀsh;ίxus siliis hominum. Hic τοῖ υιοῖς τῶν ανθρωταν dictum est pro τοῖς ανθρώτοις. Et sic prorsus S. Matthaeus habet cap. 12:31. Πῆra ἀμαρτῖα καὶ βλασφημία aQεθη τεται τοῖς ἀυθράτοις. Vide Cl. Voritii accurat illimam & eruditissimam Philologiam sacram , Parte I. cap. 13. Adde Danielem , qui cap. 7:i3. narrat, 1e vidiste ' D- ubi per suum hominis , ipsis ctiam Judaeis iusti agantibus . ipsum intelligit Messiam , qui , ut Theodoretus ad hunc locum, pag. 63 . vocatur inoe ἀνθράτου, δἰ ἡν avfλαβε ούσιν, propter eam . quam U- sumsit naturam. Quomodo autem cssct silius tominis , vel bomo, nisi veram induisset carnem Z Vide Tertullianum . lib. 4. adv. Marcionem , cap. 4o. pag 733. Ubi adversus Marcionem aliosque Φαντασαδοκηται hoc affert argumentum : Nullum phantaima potest per veram & realem figuram repraesentari: sed Chrillus corpus tuum nobis per panem repraesentavit , cum dixit, Hoc es corpus meum , id est , figura corporis mei. Corpus ergo Christi non fuit putativum aut in phantaimate. Ejus verba uncialibus scribenda literis sunt : Deus acceptum panem ces diseributum di scipulis, corpus suum illum fecit , hoc usi corpus meum dicendo , id es , figura corporis mei. Figura autem non fui ct, nis veritatis esset corpus Costerism vacua res, quod est phantinna, Ruram capere non posset. h. Λήγου assum e carnem instrmitatibus humanis obnoxiam , sed omnis prorseus

252쪽

NICAENO CONSTANTINOPOLITANI. CAP. XI. 22I

prorsus peccaIi expertem. Ἀναμάρτητον fuisse , jam demonstratum capi num. ira. 2. sub lit. a. De tormitatibus ejus humanis, ἀδιαβλητα παθη vocant Pacies Graeci, agemus capite lcquenti, ubi de passione o morte. 2. Λόγον assum se animam rationalem. Fuerunt , qui negarunt, in carne Christi cile animam , saltem rationis participum. Hi ab Aprilinari, Clerico Laodicensi . dicti tum Apollinaristae. Hanc haeret in Apollinaris ille palam prosellus est tempore Valentis , Hulque luccessoris Gratiani, poli Concilium Nicaenum . primum cccumcnicum. Dc hachaeresi Theodoretus, hi uret. fabul. lib cap. 3. pag 2 O. Σαρκω ῆναι τὸν

του νού τὸν Na. Incaruatum Deum Verbum dixit corpore assumto , cu anima, non ratιonali, sed rationis experte , quam naturalens leu vitalem qui dam vocant. Mentem quoque aliud esse flattiens quam animam , minima affumiam ait fuisse, sed divinam suffecisse naturam ad usum mentis explendum.

Idem, Epiit. io . pag. 973'. Apollinaris ἔμιυχον μεν το δεσποτικὸν σῶμα λεῖ , τὸν δε νουν τῆς γεγενημένης σωτηρίας ἀποζε ει , ούκ οἶδα ποθεν μαθαν ψυχῆς καὶ νοῖ τῆν διαίρεσιν, animatum quidem corpus dominicum vocat, sed mentemperame latis exsortem facit , neycio unde animae mentirique divi onem edo Ius. Iterum haeret. fab. tib 3. cap. i I. pag. 278. Ἐμιυχον μἐν Mησεν εἰναι του Σωτῆρος τὸ σαμα , ου μῆν την λογικην ἐσκηκόναι Φυ w περιττὰς γάρ φησιν ὀ νους, τού Θεῶ Λόγου ταρ ντος. Animatum quidem Salvatoris corpus esse avebat, sed animam rationalem non habuisse. Λsens enim jupervacanea, inquit , ubi Deus Verbum ades. Socrates, Hist. Eccles lib. 2. cap. 46. pag. 2IF. b. de itidem Apollinari si is: Πριτυον μεν ἔλεγον ἀναληφθῆναι τὴν ανθρωπον υπὸ τουοεῶ λ γου ἐν τῆ diκονον. της ἐνανθρωπησεει ψυχῆς ἄνευ . Eιτα , ὰς ἐκ μετανοίας ἐπιδιορθούμενοι , προσδεσαν Φυκῆν μεν ἀνειλημναν νουν δε ουκ εκειν αυτ ν , ἀλλ' εἶναι τον Θεis Λόγον αντὶ vos εἰς του ἁvαληγέντα ab antos. Primum quidem dicebant , hominem a Deo Verbo in dispensatione incarnationis sne anima assumtum esse. Deinde veris, quas paenitentia ducti ces errorem corre iuri, a diderunt , animam quidem assum se e eam veris mentem non habere , sed esse Deum Verbum loco mentis in Q Uto homine. Harmenopulus de Sectis, sicch. l. pag. ss8. Apollinaris docuit, ἄνουν σάρκα καὶ ἄψυχον προσειληδέναι τὸν Κύριον ῶς αντὶ vos και ψυχῆς ἀρκούσης αὐτω τῆς θείτητος. carneis sne mente Usne anima Dominum a sumsesse , quὐd ei loco mentis S animae I ecerat deitas. Vide etiam Nadian Zenum Orat. 46. pag. 722. Orat. I i. pag 74O

253쪽

L11 EXPOSITIONIS SYMBOLI

Orat. set. pag. 7 6. Balsamonem ad Can I. Concilii Constantinop. pag. 34o. I heodorum Presbyterum de incarnatione Domini . pag. 23 i. 4 heophylacium in cap. i. Joh. pag. s66. di ad us. 6. cap. 2. ad Ephesios pag. 9 i. Leontium de Sectis, Act. q. pag. 4 6. Damnata autem suit haec haeresis in secundo Concilio cecumenico , Constantinopoli celebr to , nec non in Concilio Romano , a Damasco Episcopo Romano , dc Petro Episcopo Alexandrino, Athanasii magni Successore: ubi una cum Apollinari etiam anathematizatus est Timothcus , ejus discipulus , sicut legere est apud Theodoretum lib. s. Hist. Eccles. cap. 8. & 9. pag. I 2. dic. Damnata etiam in Synodo Alexandrina ab Eusebio & Athanasio, ut est apud Socratem Hist. Eccles. lib. 3. cap. 7. pag. 2I9. b. De Synodo Alexandrina, anno 362. celebrata, Libellus Synodicus, pag. II 8ς.

Athanasus cum Episcopis ἀναθεματ ζει συνοδμως τον κνουν 'Aπομάριον , καὶ τ σάρκα χριςοὐ του κυρίου ἡμῶν, εμιυχον, νοερaν, λογι ν, κατα τοὐς παλαιές xx. τέρας , ἀσεβως ἀνεκηρυξει, amentem Apolinarium Synodice anathemate nouis

viii e carnem Chrisi Domini nosri, animatam , intelligentem , rationalem , secundum veteres Patres piὸ pronunciacit. Ex super ioribus ergo patet, Apollinari lias primo docuisse, Christum ossum e carnem e anima: deinde vero , eum assum e quidem animam , sed mente carentem. Arius vero & Eunomius constantcr asseruerunt, Christum assumsiste σῶμα μυχον. Theodoretus , haeret. fab. lib. q. cap. I. pag. 232. de Ario : Σῶμα αυτὸν αιυχον ἔψη ἀνειλκωνα, ενηργηκἐναι δι τα τῆς ψυχυ τρο θεότητα. Ipsum corpus inanimum assumsisse dicebat animaeque partes implevisse deitatem. Idem, Epist. io . de Ario & Eunomio, pag. 97s. Σῶμα μόνον ἀνεῶν ἐναι τὸν Θεὸν

Verbum sunt carnem duntaxat assumsisse, animaeque vices ipsummet in compore supplevisse. Eadem de iisdem leguntur haeret. Ab . lib. D cap ra. pag. 2 8 & apud Chrysostomum, Homil. 121. t. s. apud Theorianum

Legat. Armen. pag. I78. Haec vero haereticorum τερατ 1 ψευδολογημανα nullo retunduntur negotio. Christum enim etiam animam assumsisse rationalem , inde αναντιλτως manifestum fit, quia est homo, & dicitur homo sine ullo circuitu Joh. 8: o Quid autem homo ' Doceat nos Chrysostomus, Homil. . t. 6. Διπλουν, inquit, τρυτο τὰ ζῶον , 4 ανθρωπος, μδυω συγκείμενος μει, τῆς μεν ala diris, τῆς δὲ νοητῆς. φυχης λέγω καὶ σώματος , καὶ εν ο ον κα ἐν του γνα συγγένειαν ἔχων. Duplex hoc animal, nempe homo,

ex duabus constans subsantiis, altera quidem sensu, altera veris intelligibili, anima nimirum cI corpore , S in caelo S in terra cognationem habens. Et

254쪽

NICAENO CONSTANTINOPOLlTANI. CAP. XI. et 13

Greg. Nysienus, Orat. in principium jeJuniorum . t. a. pag. 2 7. Συν-

ρετον ζῶον d κυθρωπος , ἀπὸ σί τος , του φαινομενου , καὶ της λογικης καὶ ἀσωμα- του λαχῶν εἶναι , -- ἐς L Compositum animal est homo, ex corpore

pectabili , N ex anima rationali U incorporea habens totum quod est. Si Chri itus habuit σῶμα ἄψυχον, qua, quaeso, ratione Lucae 23: 6. inara crucis Deo Patri spiritum suum, id est, animam, commendavit Z Hoc argumento adversius Apollinaristas, Arianos & Eunomianos utitur Chrysostomus , Homil. I 2 l. t. s. pag. 797. Ἐι μὴ ῆν καὶ θεὸς λόγος και εμψυχος ἀνθρωπος το σκεῖος τῆς ἀνθρωσότητος τὸ εν εν αὐτ*, ἀλλα μονη - ἡ θῆέτης εν σαρ κὶ, περὶ ποίας ι Σωτηρ ελεγε ψυχῆς, Πατερ, εἰς χεῖράς σου ταρατίθημι τὸ πνεύμαμου; εἰ θεο ς ῆν μόνη, ψυχὴ δε εκ ῆν, τίς d παραθέμενος, καὶ τί τὸ παρατεθε , Πάτερ , εἰς χεῖράς σου παρα- ι τὸ xvεὐμα μου, τουτέο, την ψυχήν. δε μ νην εἰσηγη την θε τητα ἐν του σαρκι, ιυχηs δε ἐκβάλλεις, τίς ὁ παραθέμενος, καὶ τί τὸ παρατεθεν 3 Ss non erat V Deus Verbum N animatus homo vas humanitatis

illi unitum , sed sola erat deitas in carne , de quanam anima dixit Salvator, Paler, in manus tuas depono spiritum meum Z s sola fuit deitas , anima vero non fuit, quis qui deposuit, quid illud, quod fuit depositum ' Pater, in manus tuas depono spiritum meum , hoc est animam. Si solam in car- ne doces esse deitatem , animam vero rescis , quis qui deposuit, quid illud quod depositum es 8 Si Christus destitutus fuit anima rationali, quomodo Lucaea: D. dicitur profecisse sapientii V staturi y Id si verum , quemadmodum verissimum, ergo habuit verum corpus ic veram animam, eamque intelligentem: clim statura abique corpore, & apientia absque anima rationali ne cogitari quidem possit: quod etiam Tneodoreti cst argumentum, Dial. 2. IIλικὴ μεν το σῶμα τροκ πτει, σοφίη δε ιυκή. AEtate quidem corpus, sapientia vero anima prosicit. Vide de hoc loco cap. 6. num. II . I. sub lit . b. a. Denique Christus assumsit quod redimendum fuit de reparandum: at corpus redimendum & vindicandum fuit a servitute corruptionis , anima vero a servitute peccati : utrumque igitur astumsit. Hoc argumentum contra haereticos urgent Patres. Theodoretus, haeret. fab. lib. s. cap. it. pag. 279. de Filio Dei: Tvηγεράτησεν, Ιωα τηv ὐτὰ

τῆς ἡμαρτίας διαπαρεῖσαν νεουργήσου φύσιν. Δια τούτο πασαν τήν ἡμαρτηκοῖαν ελαβεν, Βα πασαν ἰάσηται. Ob γαρ προκαλύμματι τὰ θεότητος χρίμειος ἀν λαβε την τού σώματος φύσιν, κατα το Ἀρείου κώ Συννίου φρενοβλάβειαν. - ἀλλ' ἡβουλήθηαύτην των ἡττηθεῖσαν Φύσιν καταγωνίσασθαι τον ἀντίπαλον , και τηρο νίκην ἀπολαμβεῖs τούτου δη χάριν και σῶμα καὶ ψυχῆs ἀνέλαβε λογικήν. Homo factus es, ut corruptam a peccato naturam renovaret. Propterea totam quae peccazerat

assum

255쪽

114 EXPOSITIONIS SYMBOLI

assumsit, ut toti mederetur. Non enim ad divinitatis integumentum corporis naturam assumsit, juxta delirium inii S Eunomii: - sed voluit ut natura ipsa, quae victa fuerat, debellaret adversarium, S victoriam referrete eamque ab caussam S corpus N animam ratione praeditam assumst. Greg. Na-Zianzenus orat. s l. pag. 7 2. 'Ωσπερ σαρκὸς - δια τσάρκα κατακριθεῖ ν, διὰ τiὶν χἡw ουτω καὶ νού δια τὸν νοῖν , ob πταισαντα μειον ἐν τηἘδ- , αλλὰ καὶ πρωτοπαθήσαντα. uemadmodum carne ei opus fuit propter samem damnaram, id anι 3 propter animamr ita etiam mente propier me

rem , utpote quae in Adamo non solum peccaverit, sed N prima affecta fuerit.

Damascenus, Orthod. fidei lib. 3. cap. 6. pag. ι97. πιλον ὀλος ἀνέλαβέ με, και ἰλος ἔλου ἡνάθη , Lα ολψ τῆν σωτηρίαν χαρίσηται το γάρ ἀτρισληπτει , Mερ τευτον. Totum Iotus assumsit me z U Iotus toti unitus est , ut toti salutem largiretur. Nam quod assumtum non est , curationis est expers. De lumin

ofectis est, nec dignus, qui omni ex parte salvetur g nam quod assumtum non es , curationis es expers : quod autem Deo unitum es , hoc quoque salutem consequitur. Si dimidia tantum ex parte Adam lapsus es , dimidiatum quoque sit, quod assumtum est, o quod salutem consequitur: s axiem totus pe cavit , toti quoque genito unitus es , atque totus salutem consequitur. Vide ibidem plura . . 3. Λόγου carnem non e coelo attuli e , nec assum sisse naturam humanam de sub stantia superioris mundi, vel de sideribus excerptam, sed per veram Naistiviitatem a Patribus descendentem, hi ex substantia B. Virginis estiormatam. Hac assertione duo haereticorum genera jugulantur. a. Auerum eorum est, qui Christum in subitantia corporis nostri non fuisse , sed spiritale nescio quod corpus de coelo deserentem. quasi aquam per canalem , sic per Mariam transivisse, nihil inde vel accipientem . vel mutantem , docuerunt. Hzuc fuit haeresis Valentini Sc Ualentinianorum. Photius Epist. ult. pag. 38 t. de Valentino : Κειοφωνεῖ, ουκ ἐκ

rat , carnem Verbo unitam, non . purissimo Virginis sanguine solidatam, sed ipse deorsum a pietate recidens , de caelo supernὸ corpus ei deducit. Epiphata

256쪽

NICAENO CONSTANTINOPOLITANI. CAP. XI. 22s

nius , haeresi 3 i. pag 79. scribit, hosce haereticos docuisse , Claristum

ανωθευ κατευηνοχέναι το σῶμα , καὶ kς διὰ σωλῆνος υδωρ , δια Mαριας τῆς IΠαρθενου διεληλυθεναι , μηδεν δε ἀπο τῆς παρθενικῆς μήτρας εἰλη ναι , superne corpus attulisse, cu quemadmodum aqua per canalem transi , ita illud per Mariam transuisse e nihil vero ex utero Virginis accepisse. Theodoretus, Praefat.

in Dial. i. pag. a. dicit , Ualentinum N Bardesenem τῆν εκ παρθενου μἐν γεννησιν ωολογεῖν, παρολεῆν δε ταύτην γενωθαι λεγειν, καὶ μηδο εκ τῆς xa iras τὸν θεὸυ Λόγου Maala, ex Virgine quidem nativitatem confieri, sed etiam trajectitiam fuisse dicere, nec Deum Verbum quicquam ex Virgine sum a. idiplum etiam testatur haeret. fab. lib. s. cap. I i. pag. 27o. Eandem haeresin defendit Eutyches . de quo Theodorus Presbyter de incarnatione Domini , pag. 23s . quod dixerit , εξ ουρανού κατοέχθαι του Κυρίου τὸ σωμα, καὶ ῶς διὰ σωλῆνοι τῆι ταμίνου et αραδραμεῖν του θεὸν Λόγου, obpav θεου τἀτο ενδεδυμένου , ὸ caelo delatum fuisse corpus Domini tauquam per canalem per Virginem transmeasse Deum Verbum, coetuus ea indutum. Theodoretus, . haeret. fab. lib. 4. cap. ιῆ. pag. 246. de eodem refert , quod asseruerit, Christum τἡυ πάροδον μόνην διὰ τῆς παρθένου ποιήσασθαι, per Virginem tantummodo transuisse. Eodem etiam prolapsus Apollinaris. Sic enim de eo Greg. NaZianZenus Orat. 46. pag. 722. Διαβεβαιῆται , πρὶν τού κατελθεῖν ,

abτον υιὸν ἀνὐράιτου εἶναι , καὶ κατελθειν ἰδίαν ἐπαγόμενον σάρκα , ἐκείνην , o c. τοῖ. ο ανοις ἔχων ἐτύγχανε , προαιάνιόν τινα και συνουσιωμένην. Affirmat, eum,

antequam descendisset, Filium bominis esse, ac descendentem carnem suam δε- cum a Texisse , eam nempe , quam in coelis habuerit , anIGecularem scilicet essentiaeque suae instam. Ut eo facilius intelligamus , quid per σάρκα συνου. σιωμένην indicare voluerit, obscrvandum, Apollinaristas fuisse vocatos συνουσιαςM , quia unam diccbant este Christi naturam , cx duabus , divina & humana , mixtam & temperatam. Ipsius Apollinaris verba, apud Eulogium in Biblioth. Photii, Cod. 23o. pag. 8 9. hoc testantur : exclamat enim, v καινὴ κτίσις , καὶ μιξις θεσπεσιαὶ θεὸς και σαρξ μίαν arari os ψύσιν. o nova creatura, divina misis J Deus homo unam confecerunt naturam. Idem Eutychiani postea asseruerunt 3 Conversam nimirum fuisse substantiam divinam in humanam. Nam ὀμούσιοs este volebant corpus Christi, quod c Maria sumsit, divinitati Verbi, quasi Verbum , ut de iis scribit Epiphanius, εἰς σάρκα, και dςα, καὶ τρα ς, καὶ ἔλει το σῶμα, in carnem, a, tu crines, S totum corpus transmutatum foret. Dixerunt , ut idem refert haeresi 77. pag. 42I. ὀμίσιον το σῶμα τῶ χρκού τῆθε τητι, corpus Chrisi ejusdem essentiae esse cxm deitate. Eutychianarum si o-

257쪽

M6 EXPOSITIONIS SYMBOLI

genitores appellat Apollinaritias Facundus lib. ου. qui & ipsi unam Christi lubitantiam docebant, sed paulo aliter quam Apollinarillae. Nihil enim humani dicebant accepisse a Uirgine Verbum divinum , sed ipsum reis

εις inconvertibiliter conversum fuisse, & carnem esse factum, ut scribit Theodoretus in eorum haereti, haeret. Ab. lib. q. Cap. l3. pag. 2 6. Ob

cebat Eutyches in Deum Verbum nihil humanum ex Virgine sumsisse, sed

ipsum immutabiliter conversum , o carnem factum , per Virginem tantummodo transuisse. Alii contra opinabantur, carnem Chri lii conversam fuisse in divinam naturam. Utramque opinioncm his verbis expressit idem Theodoretus Dialogo 3. & utramque iisdem haereticis attribuit, Apollinaristis nimirum & Eutychianis : OI τήν ποικίλην , inquit, ταυρον

τε δε τῆν σαρκα λόγουσι τηνε4 θε τωπα φύο δεδέχθαμ ταβολήν aut variam hancta multiformem coasarunt haeresin, modo Deum Verbum carnem factum esse dicunt, modo carnem in deitatem mutatam esse Urmant. Detorquebant autem haeretici ad opinionis suae confirmationem sequentia scripturae loca. a. Joh. 2 13. ubi Christus dicitur ὸ caelo descendisse. At Christus dicitur ἡ caelo descendisse, quia Deus est, non quidem motu locali , sed unione ad humanam naturam , & , ut ait Nazianzenus Epist. r. ad Cled nium , δια τὴν τρὸς τον ἄνθρωπον εν v. Recte T heophylactus ad praesen

ris descendisse de caelo , ne existimes carnem de coelo descendisse. Hoc enim Apollinarius docuit, quod Chrsus habuerit corpus de caelo, quod per Virginem transierit quas per canalem. Verum quia una Θpsssis , boc est , una persona Chrsus, ex duabus naturis constituta est, ideo nomina hominis dicuntur de Verbo : N iserum ea , quae sunt Verbi, attribuuntur homini: sc quarhoe etiam loco flius hominis dicisur de caelo descendisse , eo quod una si persona, cu una Θpsass. b. I. Corinth. Is: ψ7, 48. ubi Christus dicitur Κύριοο εξ οὐρανού, & δ

258쪽

NICAENO CONSTANTINOPOLITANI. CAP. XI. 22

ἐτουράνιος. Hoc autem loco Christus dicitur λ caelo , quatenus homo est, non tamen propter ipiam corporis naturam, sed propter coelestem & divinum conceptionis modum: co prorsus modo, quo Johannis bapti adicitur ἡ caelo fuisse Matth. 2i: 23. quoniam auctorem habuit coelestem: sic Cisrisus dicitur e caelo , quoniam ejus corpus coelesti Spiritus Sancti vi tute compastum fuit : unde dicitur esse εκ πνεύματος ἀγίου , non ἐκ πνεύματος σπερματικῶς, sed δημιουργικῶς, non ex Spiritu Sancto tanquam ex substantia, sed tanquam ex potesate ejus , ut notavit Ambrosius lib. 2. de Spiritu Sancto, cap. s. Et Auctor serm. de Tempore, serm. 19 I. Nec, ut quidam sceleratisimi opinantur, Spiritum Sanctum dicimus pro semine fuisse,

sed potentia tu virtute Creatoris operatum. Rufinus etiam in Symbolum Apoitolorum, pag. 147. Spiritus Sanctus refertur dominicae carnis V templi 0us creator. Christus dicitur ἐπουράvιος, coelestis , non ratione maloriae , quasi corpus ejus sit ex substantia coeli compactum , sed ratione vi-- coelestis & spiritualis, quam Christus post resurrectionem adiit , &quam nunc vivit in coelis , dc ratione qualitatum coelestium , sanctitatis, immortalitatis dc gloriae , quarum est particeps. Chrysoltomus Homil.q2. in t . ad Corinth. pag 127. Tίεςιν, d Κύριος ἐξ ουρανοὐ ν την Φύσιν λέγει. η την άρχην πολιτείαν; παντί του δηλον, ora τὴν πολιτείαν. stirid es , Dominus e coelo Z Natur amne denotat , an sanctissimam ω optimam vivendi rationem Z Manifestum omnino est , notare vivendi rationem. Vide Cl. Bulis lingerum nostrum ad praesentem Apostoli locum. Huc etiam iaciunt sequentia veterum testimonia. Theophylaetus in I. ad Corinth. cap. I s.

Non quod homo, vel humanitas a Christo assumta de coelo esset, ut demens Apollinarius delirabat: verum quὸd una persona unius Christi, homo e cae- Io e se dicatur pi opter unionem , U Deus crucisxus esse , ον eandem caussam. Grcgorius Thaumaturgus cap. 3. de Fide , pag. 3. 'Eτειδώ ἐξ οὐρανῶ καταβας ὁ λόγος , καὶ ἄνθρωπος γενόμενος, εἰς τοὐς ἀραυρὰ ἀνελήλυθε , Aa τούτο λέγεται καὶ οὐρανοῖ ὁ δεύτως 'Mάμ. Quoniam ὸ caelo descendit Verbum , caenaturam assumst humanam , postea vero in caelos ascendit , propterea dicitur ὸ caelo secundus Adam. Athanasius, Orat. 2. contra Arianos, r. l. p. 3s I. Chrsus dicitar homo λ caelo , Y caelestis, Aa τὸ ἐξ ου vos καταβεβηκέναι τον λογον, quia Verbum e caelo defendit. Cyrillus Alexandr. Diat. 9. pag. 723.

259쪽

H8 EXPOSITIONIS SYMBOLI

τα σαρκος. Coelestis homo intelligitur Christus , non quodsuperne cy ὲ caelo earnem attulerit . JH-, tam Deus esset Verbum , e coelis descenderit , nobiseque smilis factus si, hoc est , juxta carnem ex muliere natus , ω nihilominus manserit quod erat, nimirum superne S ὸ caelis, tu Dpra Omnes ut

secundus homo de coelo , bi, Qualis coelestis: Nemo ascendit in coelum , nisi qui descendit de coelo filius hominis, cus quid aliud buserim generis . propter caelestem unionem diei existimandum est. β. Alterum eorum est , qui dixerunt, Clita itum sideream & aeream earnem habuisse de sideribus ec de lubstantia superioris mundi contextam. Haec suit impia doctrina Apellis . Marcionis discipuli, teste Tertulliano de Praescriptionib. Cap. I. pag. 3 3. Apelles , inquit, Christum neque in phanta ale dicit fuisse sicut AMarcion , neque in subglamia veri corporis , ut Evangelium docet, sed in eo quod e superioribus partibus descenderet , ipso descen usdereamsbi carnem . , aeream contexuise. HuJus tequaces idem, lib. de carne Christi, cap. 8. Apellitianos vocat. Epiphanio, haeresi M. pag. i 66. Ἀτελληῖανοὶ dicuntur , quorum haeresis ibid. pag i57. describitur. De eodem Apclle Theodorctus, haeret. fab lib. i. cap. 2 s. p. 1 . Tta χης. περιτεθεικε σῶμα , οὐκ ἐν ἀτειρο , ἀλλ' cκ τῆς τοὐ κόσμου ουσίας, chri'so corpus atιribuit, non humauum , sed de mundi substantia s id cli, ex quatuor clementis & siderea quadam materia compactum. Vide etiam Augustinum de Haeresibus, cap. 23. ubi leuitae nominantur. Hoc autem monstrosum dogma ex iis, quae jam dicta iunt, nullo refutatur

q. Λ γον assumsesse carnem ex mirgine Maria sne semine viri. Impius Carpocrates docebat, Tis κύριον Ιησοὐν ἐκ τοὐ I- - καὶ τῆς Μαρίας γε νυν, si a τοῖς ἀλλοις ἀνθρώποις παρακMπιαι. Dominum Jesum ex Ioyepho , Ataria caeterorum hominum more natum .isses scribit Theodorctus, haeret fab.hb 1 Cap. s. pag. 396. Epiphanius, haereti 27. pag. 49. de hilius Carpocratis

260쪽

NICAENO. CONSTANTINOPOLITANI. CAP. X l. 229 esum a Finemo genitum esse , quemadmodum omnes alii homines ex semine

viri N mulieris nuti sint. Eandem impietatem , ante Carpocratem , etiam Cerinthus defendit: docuit enim , ut resert Theodoretus haeret. fab. lib. z. cap. 3. pag. Ei ο; sum κατα Qύσπ-ἀνδρος γεγεννημθαι καὶ γυναικὸς, του Ιωσἡῖ και τῆe Maptae , siecundum naturam natum esse ex viro , foemina, Iosepho nimirum Assaria. Et lib. s. cap. I i. pag. 278. Tὀvμἐν Imοῖν ἐξ Iairae καὶ Masiae Era, ra Nis 13ην- κατα τον κοινὸν τῶν αv3ράπων vῆμον, ἀο n τον κριτὸν καυληλυθότα ἐτι τόν Imούν. Pestim quidem ex IVemo Nδsaria communi hominum lege genuum dixit, Chrisum autem e superis iustium descendisse. Cerinthiam , teste Epiphanio , haeresi 28. Pag. ς 3.

ta ex semine 'sephi Chrsum esse natum. In eadem haeresi fuit Cerinthi

Successior, Ebion, de quo Theodoretus, haeret. fab. lib. 2. cap. I. P. ΣI8. Τὸν κύριον 'imois κριτὸυ ἐξ Iin Q και σῆς Μαρίας ἔφησε γεγεννῆσθαι, Dominum

Iesum Grisum ex Iosepho ces Maria genitum esse dixit. Ita de eodem Epiphanius, haeresi 3o. pag. 3 9. Ibid. pag 6s de Ebionitis : δησούν γεγεννημένον ἐκ στιρματος ἀνδρὸς λέγουσι. Iesum ex semira viri natum dicunt. His vero omnibus opponimus Prophetiam Jesaiae, cap. 7:i4. Ἱδαὶ ἡ παρθί- νος ἐν γατρὶ λ ιεται, καὶ τεξεται υiis. Ecce virgo in utero concipiet. Ο Ρ-riet suum. Repetitur haec prophetia Matth. I: 23. En virgo concepit, di virgo peperit. Hoe urget Ambrosius, Epiit . ad Siricium: Haec es Virgo, quae in utero concepit, virgoque peperit filium. Sic enim scriptum est, Ecce virgo in utero concipiet. & pariet talium. Non enim concepturam tantummodo Virginem. sed ces parituram Virginem dixit. Et: potuit Virgo concipere, potuit Virgo geno are ; cum semper conceptus Praecedat, sta tus sequatur. Sed s doctrinis non creditur Sacerdo um , c edatur oraculis Christi, credatur monitis Angelorum , eredatur SImbolo Apostolorum , quod Ecclesa Romana intemeratum semper custodit S Jervat. Augultinus in Elachirid. Cap. 3 . s vel per nascentem corrumperetur e us integritas . non jam ille de Virgine naheretur'; eumque falso, quod abst, de Virgine natum totaeon iteretur Ecclesia, quae . imitans ejus matrem, quotidie parit membra Itirgo est. Vigilius lib Io. de unitate Trmitatis: Virgo peperit, quia virgo concepit. - passiius Clusar. Homi l. et s. quae est de humana Christi generatione , pag. 389. 'H αὐτὴ 'ἡ και παμένος , καὶ μέτμν. ναὶεν T. 4για-

σμ. τῆς παρωνιας μἐνουσα, και τῆν τῆς τε πονιας ἀλογίαν κληρονομοὐσα. Ε

dem mulier o virgo, tu mater , tu in Ianna virginitaie perseverans. benedictionem nihilominus pariendi sortita s. Justinus M. A pol. ad Antoninum

라틴어 텍스트