장음표시 사용
121쪽
iam superius dixi differre hune locum melius, ec operi ultimo resertive,ut hane iam Epicuri persuassione siue illa Democriti siue tacearchi fiam, argumentis Sc duri testimoniis rdargui Verii ille fortasse impunitate uitiis suis spopondit. Fuit enim turpissimquesupinus assertoricuius castedae ca nasci holem putauiti uis O Me affirmari audiat uitiis e sceleribus abstineat. Nasi periturae sunt ala v. petamus diuitias,ut oes suauitates capere possimus. inae si nobis desunt ab his q hnt auferam' iis dolo,ui magis si humanas res nullus Deus curatqncia pDeira nee spes impunitatis artiserit rapiamus,nccem'. Sapiens cst.n.mal acere si ta uuimini; misit ec tutu siquis coelo Deus est,no iras arcuiq. Et stulti est dc beneiace' re qa sicut ira no comouetur ita nee gratia rugae. Voluptatibus igitur quoquo mo possimus,serviam Breui. n.tri nulli erimus Oino. Ergo nullu die, nullum denii vis punctiam quere nobis sine uoluptate patiamur: ne quia ipsiqni perituri sumus dipsum Uuiximus pereat. Hoc ille tametsi no dicit uerbo re tamen ipsi docet.Na cu disputat oia sapiete sua causa lacere ad utilitare suam re ori si 'quae agit.Ital qui audit ham flagitia, nec boni quicqsaciendu putabit et pii bene sacere ad utilitatem spectis aliena:nec a scelere abstulendia, quia maleficio prae da coniunctii est. Archipirata qinsquam uel latronum ductor si suos ad grassare dum cohortes quo alio sermone uti pol s qui eadem dicat quae dicit Epicuruae:
Deos nihil curare . n m,non gratia tangi inscioru poenas esse meruendamst animae post morte occidant: nee ullo Oino sunt inseri: luptate esse maxima numnullam esse humanam societate sibi qumi consulare: nmunem alterum diligat nisi sua . Mortem non esse metuedam sorti uiro: nec ullum lore quinetia si torqueatur si uratur, nihil te curare dicat. Est plane cur quisquaputet hanc uocem uiri esse sapientis:quae potest latronibus apussime comodam Aias post
seneci desdit. Zeno mori si, ni iurauit. Empta cervietanae eae sedciecit.
Quomodo pythagorici dc stoici cottario epicureis errore descipiat: sic
immortalitatem statuentes:ut eas in uaria corpora transire mentiantiar. Et uotiuitariam mortem persuaserint inaniter philosophantibus, Cap. XVII. -- Lii autem contratia discruci superesse animas post mortem,&hi sunt maxime pythagorici ac stoici inbus ec si ignoscendum est. quia uerum sentiunt: n possunt tame repractaendereos, qui noscientia,sed casu incidautinueritate talineo ipso rinesen ta fiebatudio comemt.Nacu timeret,argumetu illud quo colligi tur necessee ut occidat saecucorpibus:quia cu corporibus nascuns: discrutn5 nasci vias sed insium potius Imrpa: dc de aliis in alia migrare corra. mputa Arut aliter posse fieri, ut susent aestat coma: nisi uideae luisse ante eorP.Par eae ppe similis Broteris utrius . Sed haec inpaerito salsae: illai futuro. Nemo in. dito est uerissimum:& nasci aias,ta no occidere,quia cur id fieret aut q roesset holes nescierat.Multi ergo ex his qui aeternas alas suspicabans, tanum coetu migraturi eciat: sibi ipsis manus intulerunt,ut Cloathes ta Chrysippus, ut Zeno dc Empedocles qui se in ardetis aetnae specia intempesta nocte deiecit: ut cur cute no apparuisset abiisse ad Deos credereis: R anis Cato. sustin
122쪽
omnes sua inta Socratice vanitatis mutator Na Dcili ritu in alia suit vasioner t&d in s te sua letho caput obuius obtulitipe nilui scelerari' fieri pol Na re imitas homicida nefariuserati extitustore desceleri obstructus Q se necat: saho benecat Immo mimissee id facinus existi adue,cuius ultio Deo soli more subiacet. sicuti hae uita no nn spore uenii via rursus ex hoc domicilis cor φpi mporis qd medu nobis assi tu est:eiusde iussu nobis recededu est: ὶ nos in E corpus induxit,ta diu habitaturos, donec iubeat emit Et si uis aliqinferas: a 4mete patiedu est,cu extincta innocetis ala inulta ce no possit: habeamus uindice m agnu cisi solitandicta intcgra semper est. Homicidsi tira ille ora pni& ipsc rhomana sapiae princeps Cato,a anteqse occidare, per gisse Platonis librudis q est scriptus de aeternitate alas.Et ad summu nefas plii authoritate copui, cesti sus est. Et hic tu aliqua moriedicam uides habuisse: iu seruitutis. Q uid braciotes ille qui cu eundeli perlegisset,prscipite se dedit, nulla alia obcam, braciares nisi φ Platoni credidit Execrabilis prorsus ac fugi eda domina: si abigit holes auita. uod si scisset Plato, at docuisset a quo, aequo dcq sic quae ob sacta, ditiec quo lepore immortalitas tribuatur: nec Cleombrotum impegisset in mortem uolumnam,nec Catone ed eos ad uitam S ad iustitia potius erudusci.Nam O, uidetur mihi cam quasisse moritali non in ut Caesare sugeret: q ut stoico edecretis teperaret quos sectabat : nome suu grandi aliquo lacinore clarificat :cui quid mali accidere potuerit si uiueret n5 inuenio. Caius.n. Caesar ut clemes erat, nihil aliud efficere uolebat et in ipso belli ciuiis ardore:d ut bene mereri de cie M'repui uideretur:duobus optimis ciuibus Ciceroneta Catone Ieruatis. Sedriaca. Θω opum ad eos qmorte pro bono laudant.Deustaqreris quasi uixeris: aut unil tibi ratio constiterit:cur omnino sis natus. Nonne igitur tibi uerus ille de communisolum pater Terentianu illud iure increpaverit.Prius disce qd sit uiuere:si displi, celatuita tu istoc utitor.Indignaris te malisesse subiectu: quasi qui cu merearis ni Q patre,q diam q rege tuu uestis: qquauis clarissima luce intuearis oculis,
meretricax es,ec in proeundis ignoratiae tenebris iaces. Quae ignoratia esse. H0mines Q ut quosda dicere no puderet ccirco nos natos,ut stet e mas luctam et ut sera
quo quid delirius dici possit no inuenio. UN.n. uel quae scelera potuimus admit, P -luatere,quioino no fuimus. Nisi forte crede inepto illi seni,a se in priori uita Euphorta fuisse metitus est .Hic credo merat nobili genere natus. Damiliam sibi ex Homeri carminibus adoptauit. O mira dc singularem Pythagorae memoria, pythaci. O inisera obliuione nium olum, qui nesciamus quid ante suerimus: sed fortasse rae patage ueteriore aliquo, igra sit tacetum: ut ille solus letheu gurgitem non attigerit: nec obliuionis aquam gustaverit: uidelicet senex uus sicut ociosae aniculae so
lent abulas tanq infantibus credulis finxit. Quod si bene sensisset de his abus
haec locutus est:si Ieseos erustimassc t nunq sibi tam perulanter mentiendi lice uendicasset:sed deridenda hola leuissimi uanitas. uid Ciceroni faciemus qcum in principio consolationis suaedixisset: luendorum scelerum causa nasci omines sterauit id ipsum postea quasi obiurgas eum, qui uita non esse mali spiram putetirecte ergo profatus in errore ac milerabili ueritatis ignoratia se teneri.
123쪽
Mors noe malum Cis . oseus ex lib. delegis'.
Mors ani sit an mala anteacta uita udicat.
Co uod Ciectis,& alii sapitassimi ta realitate alas sed infidelitercto t. ta
mm a uel bona mors sit erada ex anteacta uita&gea . CUM XlX. T illi qde mortis bono disputar quia nihil ueri sciui,sic argumentans:si nihil est post morte: no est malum mors. Aufert enim se sum mali.Si aute sempersunt animae:estet bonum, quia immori litas sequitur. Quam sententiam tacero de legibus sis explicauit. Gratulemuri nobis, quoniam mors aut leuiorem et qui e in uitaraut certe non deteriorem est allatura statum.Na sine corpore animo uigente distana est uita: sensu carcti,thhil profecto est mali. Argute ut sibi uidetur quasi nishil aliud esse possit.At qui uitiani hoc salsum est. Docent enim diuinae litine i extingui animas,sed aut pro iustitia praemio assici,aut poena pro sceleribus limo terna. Nec enim fas est aut eum, a sceleratus in uita feliciter suem efffugeres meretur:aut eum qui ob iustitia misertimus fieri sua mercede fraudari. uod adeo uerum cst, ut idem Tullius in consolatione non easdem sed incolaret stos atl impios praedicauerit.Nec enim omnibus inquit side illi lapicio arbitraisti sunt inde cursum in cesu patere: na uitiis di sederibus contaminatos deprimi in tenebras atq in coeno iacere docuerunt. Castos aurem animos puros integros incorruptos bonis etiam studiis.aup arti expolitos, leui quodam & facili lapsu ad deos.idest ad naturam sta similem permolare. uae sententia superiori illi aragumento repusnat.Illud enim sic assumptum est tanq necesse sit ocin hominem natu immortalitate donari. Quod igitur erit discrime utituris ac sceleris, si nihil interest utrum ne, Aristides sit alius an Phalaris ' Vtrum Cato an Catilinas Sed hanc repugnantiam reylaia 3 non cernit, nisi qui tenet ueritatem. Siquis uis
nos roga utrum ne mors sit bonum an malum respodebimus qualitat eius innitae ronone pendore. Nam sicut uita ipsa bonum est sicu uirtute uiuas: malum si cu scelere:ita dc mors ex praetcritis uitae actibus ponderada est. Ita fit ut si uita in dci religione transacta sit: mors mala no sit qatrassatio est ad immoliati itate. Sin aliter,malu sit nec lice:*sicut dixi ad aeterna supticia trasmittit. uider go dicemus, nisi errare illos,qui aut morte appetiit tanqbonum,aut uitam fugia uni tanq malus Nisi ' sunt iniqin limi, qui pauciora mala no copulant boisse ribus.Nam cu ocm uitam tar exquiIitas S uatias traducat uoluptates: mori modiunt, uid soricius amaritudinis supervcnerit. Et sic lint tanu illis nunu lacris bene si aliqvnsuerit male. Damnat igiε uita o bonis p pleni nihil allucium te opinantur.Hinc nata est inepta illa sitia: hanc esse mortem,quam nos uita potam us: illam uitam q*qm nos pro morte timcmus. Ita primu bonum csse no nasci secundum citius ri. nae ut maioris sit authoritatis, Sileno auribule Cicero in consolatione. Non nasci inquit longe optimum,nec in hos scopulos incide re uitae.Proximum aut si natus sis,q primum mori tanu ex inc edi frugere ui
lentiam sortunae.Crediaesse illi vanissimo dima exinde apparet: stadiecit aliquid de suo ut ornaretς uaeroi te cui esse optimu putet no nasci: m sit nullusori qui sentiat c Na ut bonu sit ah qud aut malum sensus Uicit. Dcinde cur concitatam nihil aliud esse si scopulos di incedi putauersis quasi aut in nostra tuent potvstate
124쪽
potestaten nasceremur aut uitam nobis fortuna tribuat ilon Deus: aut uiu&i dis ratio qui cu simile incedis habere uideatur. Nodisssimile Platonis illud est:quod is is re aiebat,se gratias agere naturae. Primum i homo natus esset potiusu mutu sal. g Deinde ' mas potiusu scemina: Q,graxus, 'barbarus.Pommolatheniensis non thebanus,& q, temporibus Socratis. Dici non potest quantam metibus caecitate:quantost pariat errores ignoratio ueritatis. o plane contenderim, nuq Britare quicu dieitam rite in rebus humanis delirius:quasi uero si aut barbarus aut mu- .licr,aut asinus donii natus esset:idem ipse puto non esset, ac non illud ipsum qd natus suisset.Sed Pythagorae uidelicet credidit:q ut uetaret homines animali Π
uesti dixit alas de corporibus in aliorum alatium corpora commeare,quod Suanuin re imposibile est. Vanum quia necesse non fuit ueteres alas in noua corpo. Puto
ra inducere: in idem arula qui primas at fi secerat potuerit semper nouas facere Impossibile quia rectae rationis Ma tam immutare natura status sui no potet si ignis aut deorsum niti aut in transuersum fluminis modo flamam suam landere Existimauit ergo homo sapiens fieri potuisse ut aia:quae tunc erat in Platone: in aliquod mutum ales includeree res lati humano sensu praedita ut intelligeret ac dolere incogruenti se corpore oneratam. uanto sanius saceret,si gratias se agere diceretii ingeniosus 'docilis natus eo:l in his opibus ut liberaliter erim idiretur.Nam lathenis nanas est quid in eo beneficii fuit An non plurimi extiterunt in aliis ciuitatibus excelleti ingenio at doctrina uiri r qui meliores singulis omnes athenienses sucrunt uanta hominum milia suisse credamus, qui dc Athenis natu ectemporibus Socratis indocti tamen ac stulti fuerunt c Πςnim λυεω, aut parietes aut locus in quo quis est,essulas ex utero conciliat homini sapiem hostis Vtiam. uid uero attinuit Socratis se temporibus natum gloriari s Num Socra, tes ingenia discentibus potuit dare Non uenit in mentem Platoni Alcibiadem desisa quo dc Critiam iusdem Socratis assiduos auditores fuisse quorum alter hostis
patriae acerrimus suit: alter crudesissimus omnium tyrannorum.
Q uod Socrates in eo fuit cordanor caeteris:quia a scrutino cestitium dc m. turalium causis disputationem suspendit,in quibus temereconsumi fingenium ectempus,dc in multis desipuit quorum subiiciuntur exempla. Cap. XX. Ideamus nunc O in Socrate ipso tam magnum fuerit: ut ho sapi. ens merito glas ageret illis ipibus se esse natu .m inficior suisse ii tu paulo cordatiore e caeteros: qui natura rem putauerut ingenio necoprinedi.In quo illos n6un excordes suisse arbitror: sedet impios. in secreta illius ccescius pulmis curiosos oculos uoluerunt immittere. Rhoms oc in plaerist urbibus scimus esse Oa sacra, quae aspicia uiris nefas habetur. Abstinet igitur aspectia,quibus illa colaminari non licet: dc si sorte uel errore uel easu quopia uir aspexerit: primo poenarius deide instaura ris aspicitione sacrificii scelus expiatur. uid his lacias,qui in cessa scrutari uolunt.Nismis multo secleratiores qui arcana mundiret eccescste templum planarii piis disputationibus quaerunt,qquiarite Vestae, aut bonae deae, aut cςretis intraverit. 1 penetralia quis adire uiris liceat: in auitis labricata sunt. Hi uero
125쪽
socrates iquo teserapta fuit codatior
non tantum impietatis crime effugiunt:sed quod est multo indignius es est famam aut ingenii goria cons usitur. duid si aliud in stigare possent Sunt enim tam stulti in vicuerando: u improbi in quaerendo: in net inuenire quicqpossint,nec delandere,et si inuenerint. Nam si ues uel fortuito iuderint: quia supius contingit: tamittiit ut ab aliis id pro falso refellas. Non enim descedit alio de re M.q sniam singulos opinionibus serat: qua propter nemo dubitauerit eos, qui ista coquirat miltos uaeptos insanos esse. Aliod ergo Socrates habuit cordis humani .q cu intestigeret haec no posse inueniri: ab eiusmodi quaestionibus se reis mouit. Verior in eo solo:multa.n.sunt eius no modo laude indignasia et rephosione dignissima:in quibus suit suos simillim .Ex his unu elis, quod ab onmibus sit probatu celebre, cruciniu Socrates habuit. uod supra nos nihil ad nos. Procubamus i cin terram: dc manus nobis ad praeclara opera datas coum tam in pedes. Ninil ad nos ccesu, ad cuius cotemplatione sumus excitan: nihil denin lux ipsa ptineat.Grte uictus nostri cade cocto est: V si hoc sensit: noesse de rebus ccclestibus disputadu:ne illos adem ronem poterat copraehetaere,quae sub pedibus habebat. tad rem nu errauit in uerbis Uerisimile no est, sed nimirum id sensit quod locutus eli: religioni minimc seruiendu. Quod si apte diceret,nemo pateres. Quis. n. no sentiat hunc mundia tam mirabili rone pericinualiqua prouidem guberum: Quado quidem nihil est quod possit sine ullo mo deratore sistere. Sic domus ab habitatore deserta dilabitur.Nauis sine guber, natore abit pessum.Et corpus relictu ab anima defluit me dum putemus tantam
quidem mclius inuenerit. UeFidem p c tam ut ait Zeno epicura iis ineptu. Hi tu de riu,si cauillari uoluit religione: demente si hoc serio secit,ut aniat turpissimu pro Deo heret. uis iam summo. nes aegyptio raudeat rephendere,quas Socrates Atlimis authoritate confirma. uti su Illud uero n5ne sumae uanitatis,' ante morte familiares suos rogavit, ut aesculapio gallu que uouerat pro se sacraret Timuit uidelicet ne apud Rhada, manthu receptore uoti reus ficret abs sculapio. Llamentissimu bolam putarem. si morbo asseetias perisset. Cum uero hoc sanus fecerit, est ipse insanus qui cum putet esse sapiente. cuius temporibus natum esse se homo lapiciis gratuletur. Q uod Plato didicerita Socrate ea, quae si obtineret humani gelictis periret societas. Cap. XXI. Ideamus in qd diu Socrates docuerit: q cu tota physica repudias set co se contulit, ut de uirtute ait officioqreret. Iracp non dubito qu n auditores suos iustitis ineptis erudierit.Docete igis Socrateno fugit Platone iustitiae uim in axiuitate consistere.Siquidem om
126쪽
erunt,& pecuniam contemnenti Q uo ergo illum comunitas ista perduxit m. trimoniaquot inqui comminua esse debebunt scilicet ut ad eadem mulierem multi uiri tanq canes confluantadc is uti obtineat qui uiribus uicerit. Aut si se,picntes sunt ut philosophi exprehcnt ut uicibus rana lupanar habeat. O miram Platonis aequitatem. U bi cst igitur uirtus castitatis ubi fides coniugalis r quam si tollas,omuis iustitia sublata est: at idem dixit beatas ciuitates suturas fuisse, si aut philosophi regnarent,aut reges philosopharetur. Huic ergo tam iusto, tam aequo uiro regnum dares: qui aliis sustulisset sua,aliis condonasset alienas prostituisset pudicitiam mulierum quae nullus uti non modo rex sed nc tyranuS qui, dcm fecit:quam uero intulit rationem turpissimi huius cosilii, sic inquit. Ciuitas concors erit,dc mutui amoris costricta uinculis, si omnes omnium suerint dc ma,
Hii dc patres, ec uxores, dc liberi, quae ista confusio generis humani est uci
modo seruari potest cantas, ubi nihil est corium,quod ametur quis aut uir milierem aut mulier uirum diliget, nisi habitauerint semper una nisi deuota mesec seruata inuicem fides indiuidua secerit caritate quae uirtus in il la promiscua uoluptate locum non habet Item si omnes omnium liberi fuerint:quis amare luberos tanu suos potuerit cum suos esse aut ignoret aut dubitet quis honore in. si patri deferet: cum unde natus sit nesciat A quo fit ut non latum alienum pro patre habear,sed etiam patrem pro alieno: quid, i uxor pol esse comunis, filius
viro non pol quem concipi no nisi re uno necesse est.Perit crgo illi uni comminitas ipsa reclamante natura .Superest ut tantummodo concordiae causa uxores uelint esse comunes. At nulla ulli eliordiscordiarum est causa, u unius se ianae a multis maribus appctitio in quo Plato si ratione no poterat, exemplis ccrte potuit admoneri:& mutorum animalium, quae ob hoc uel acerrimc pugnant: dc
hominum qui semper ob eam rem grasissima inter se bella gesserunt Quod dogma platonis non erat nisi criminis sons ec semes,dc uirtutum omi. Dium exterminium. Cap. XXII. Estat ut eommunio ista nihil aliud habeat, praeteradulteria 5 lis bidines e propter quas landitus euertenda est uirtus uel maxume necessis a.It i no inuenit cocordiam quam quaa ebat, quia i no uidebat unde oriae. in iustitia in extra postis nihil momo i ii habet: nec in corpore quidem sed tota in hominis mente uersatur. ut ergo uult homines ada quare non matrimonia, no opes subtrahere debet,sed arrogatiam,superbiam tumorem, ut illi potentes, dc elati pares csse se et mendicissimis sciant detracta.n .diuitibus insoletia dc iniquitate, nihil intererit, utrum ne alii diuites alii pauperes sint, cum animi pares sint: quod efficite nulla alia res praeter religionem Dei Di.Putauit igitur se inuenisse iustitiam cum eam prorsus curereret,quia non rerum fragilium: sed mentium debet esse communi, ras. m Riustitia uirtutum olum est mater cu illae singulae tollutis, ipsa subuertitiir.Tulit aut Plato,ante OIa fragilitare,quae uti nulla est, ubi propri nihil M. Mat.Tulit abstinentia.siquide nihil fuerit quo abstineat alienum. Tulit tempe.rantia tulit castitate, quae uirtutes in utrol sexu maximς sunt. Tulit uerecundia
127쪽
pudorem 5c modestiam:si honesta 3c Iegitima esse incipiunt,quae solent flagitiosa 5c turpia iudicari.Sic uirtute cum uult oibus dare: oibus ademit. Nam reriuri proprietas de uiuorum,dc uiri tum materia continet. Communitas aut nihil aliud q uiuos licetii Nam uiri qui multas mulieres habet: nihil aliud dici possuntea luxuriosi ac nepotes.Item mulieres quae a multis habenisino utiq; adulteranilacertu mcimoniti nullu est: sed Pstitutae ac minuices sit necesse e . Redegit ergo humanam uita ad similitudie no dico mutos,sed pecudu ae uarum. Na uolicres pene omnes iaciunt matrimonia:& paria iungunt, dc nidos suos tanu genis tales thoros concordi mente defendunt: septus suos quia certi sunt amant,dc si alienos obieceris abigunt. At homo sapiens cotra morem hominum,contra pnaturam stultiora sibi quae sequereturti legit. Et quoniam uidebat in aeris animalibus officia marium foeminaruml non esse diuisa, existimauit oportere dc milieres militare Neonsiliis publicis interesse: ostiatus gerere: oc imperia suscis perc.Ital his arma de equos assignauit:consequens est ut lanam de telam uiris infantiam gestationes. Nec uidit impossibilia esse,quae diceret ex eo, q, adhuc in orbe terrae ncitam stulta, necpta uaria ulla gens extiterit, quae hoc modo uiueret. De minoribus philosophis, de quatenus inuicem racone ex rerum cotemptu
proficiant. N erroris assertorcs sint. Cap. XXὶII. Vm igitur in tanta uaritate ipsi pilos principes deprehendanari quid illos minores putabimus: nunu sibi ia sapientes uideri s
lent,u cum pecuniae contemptu glorians: Fortis alus. Sed repe. cto quid faciant,dc quo ille coteptus euadat. Tradita sibi a paren tibus patrimonia:tanu malu supiui ac deserui. Et nc in tepcstate naufragiu faciat: in traquillo se ultro praecipitat No uirtute sed puciso mctu sor tes: sicut illi qui cu timet ne ab hoste iugulent ,ipsi se iugulant: ut mortem morre deuitent.Sic isti unde possent gloria liberalitatis acquirere:sine honore sine gr Democri, ita restit. Laudat Democritus i agros suos ddrest qucrit. coset pascua publica
fieri passus sitiProbare si donas IeLNihil aut sapienter fitio si ab Oibus fiat: in iniquit. le est ac malu Sed haec negligentia tolerabilis.Q uid ille qui patrimoniu in nummos redactu effudit in mares Ego dubito utriane sanus an dcmcnssuerit. Abite inquit in plandu malae cupiditates: ego uos merga ne ipse magar a uobis. Si tanas pecuniae conreptus efac illa beneficiu fac humanitatem argire pauperibus. Tudita
io OH nonis aut paria peccata quis piat Sed omittamus id, qd est ab Oibus se irrissum.Illud satis est ad coercedit furiosi hois errore: quia inter uiua*morbos misdia es mor sericordia posuit. Adimit nobis affectu quo ratio humanae uitae pene cis contincae si turiCum. n. natura hola imbecillior sit:q caeteros alesiu:quae uel ad ρο ercndamata lauitam temporum: uel ad incursiones a suis corporibus arctaas: naturalibus murioimcntis prouidelia ccclcstis armauit. Homini aut quia nihil istos datu est: accie. ias quae. pit pio illis cibus miseratiois affectrum:qui plane uocatur humanitas:es nosmet inuicem
128쪽
iuincem metemur.Nam si homo ad eon spectrum altinus Is essetaretur:quod sum videmus alantes,quas natura soli Pestmulla cet holum societas nudi urbes codendas uel cura ues m. Sic nel uita qdem satis tuta: cu cateris aralibus exposita esset becillitas hoIum: et ipsi inter semet ipsos baluam more stuiret. No minor in aliis deme quid.n.dici pol de illo, qui nigra dixit esse niuem c u sequenseratui et pice alba esse diceret. e est ille qui se iccirco natum esse dic qui esu ac sole uideret: qui in terra nihil uidebat sole lucete Xenophanes diectibus mathcmathicis orbe lunae duo de uiginti partibus maiore esse e terra. st Iime eredidit. Et st huic leuitati stat eos tantu: dixit intra concauum tu sinum riualia terram,dc ibi aliud genus holam simili mo uiuere quo nos in hac terra uiuimus.Habent igitur illi lunatici holas alteram lunae quae illis noetiamulumen exibeatisicut haec exhibet nobis: Et fortasse hic noster orbis alterius insorioris terrae luna sit. Fuisse Senem inter stoicos ait, qui deliberaret ureum sesi quoq; suos populos daret,inepte,scilicet qui dubitauerit. Quid enim perderet si dedisset Sm credo calor deterrebat: ne tantam multitudincm periculo commititere: si aestu nimio petissent ipsius culpa euenisse tanta calamitas diceretur. De Antipodibus, quos ideo esse finxerunt: quia opinati suhi mundum esse
tundum. Cap. XXlIII. r Uid illi lii esse cottarios uestigiis nsis antipodas putant Nuad albqd loquvnes Aut eqs in inpetus, q tradat holes,quos uestigia uot superiora si ea tacAuti, quaeapud nos iaccnt r uniuersa rime lidere fruges dc arbores deorsum uersus crescere: pluuias dc niues ecgrandines sursum uersus cadere in terram. Et miratur aliquis honos pensiles imter septem mira narrari: m pluo agros,ec maria,&urbes, α montes pensiles laciant. Huius quo erroris aperienda nobis origo est Nam sempeiae mo sabi f.C .n.salsum aliqd in principio sumpserint uerisimilitudine inducti necesse est, sin eaq eosequvns incurrere.Sieincidui in multa fidicula: qa necesse est Disa esse quae rebus salsis eogruut. aut primis habuerint fidesqualia sunt ea. quae sequutis non circunspiciunt:sed defendunt omni modor cu dcbeant prima illa utrum ne uera sint an falsa excolaquetibus iudicare. Quae igitur illos antipodas m perduxit.Uidebant siderum cursus occasum meatium. Solem at linam in eandem parte semper occiducialis oriri semper ab eade. aut no per. spicerent,quae machinatio cursus mytepcraret,nce quo ab occasu ad orientere 'nt. Coelu aut ipsum in ora partes putarent esse deuexun. Quod sic uideriunmElam latitudinEnecesse est.Existimaucrut rotudu csse mundia sicut pila, ocra motu sides opinati sunt etau uolui: sic astra solesi oetiderint volubilitate se mudi ad ortum resere Ita paetherios orbes fabricati sunt, quasi ad figuram nisidi, ficosarunt portentosis quibusdam simulacriscuae astra esse dicerent. Hanc it coeli roviditate illud sequebais ut terra in medio sinu eius esset inclusi ita esset terra ipm globo similem. enim fieri posset ut non esset rotundu,qd rotundo inclusum teneretur.Si aut rotunda et tara esset.nccesse est ut in oescis patres eande facie yrmidest montes eriga campos tendat maria
Anaxag ras. Lunae ora sat viri. pambiis icta a maior. Lunaeconcaua sinaciaitra se
Solanstratuum orbe. habraim pulos. Antimis i
129쪽
Onsternat. si esset,sequebatur illud extremum: ut nulla sit pars terraequs no ab cibus caeterisq aialibus incolatur.Sic pendulos illos antipodas coeli riuiis ditas adinvenit.Q uod si quaeras ab his qui haec portenta dclindutiquo non madunt omnia in inscriorem illam coeli partem Hanc respondent rerum esse naris tam ut pondera in medium serantur:& ad medium connexa sint omnia, sicut Liadios videmus in rota. uae autem leuia sunt ut nebula,fumus, ignis a medio de serantur ut reclum petant. Lud dicam de his nescios' quicum te aberraue
tint, e stanter in malua perseuerant: dcuanis uanada dunt: nisi q, eos inter. dum puto ioci causa philosopharinui pruderes&socios mcndacia defendenda susciperet iasi ut ingenia sua in malis rebus exerceantvclostententini cmmiutis argumetis probare possem nullo modo fieri posse ut coelum terra sit inseruistnisi de liber iam concludens esset,ae adhue aliqua restarent, quae magis sint prae senti operi necessaria et o quoniam singulorum errores perciuiere non est unius
libri opus satis sit pauca marrasse: ex quibus possint qualia sint caetera intelligi. Quot oc quanta praediscenda sunt,ta gentiliter philosophantibus ut philosophiam nullus assequatur,aut rarias. Cap. XXV. Une pauca nobis de inia in eoi diccnda sunt:ut confirmata caulaporemus. Sumus ille noster Platonis imitator existumuit ia noesse uulgarem,ta stea non nisi docti holas assequi possent. Est in. quilinia paucis contenta iudicibus, multitudine cosulto ipsa n. giens.None ergo sapia si ab holum coetu abhorret, migis sapia si homulida. ta est: sine ullo inscrimine Oibus datae:ut nemo sit prorsus,q ea capere non pinsit. At illi uirtute hamano generi datam sic amplexantur: ut soli otu ublico b no frui uelle vidcrentur:tam inuidi u si uelint deligare oculos, aut ei ere caelotis ne solem indeant.Nam quid est aliud hoibus gare sapiam. v mcribus coli1 uerum ae diuinum lume ausares Quod si natura hois sapiae capax est, oportuit opifices di rusticos ta mulieres & oes dedi qui humanam sortuna gerut doceri ut sapiant: popululex omni lingua coditione ec sexu. 5c aetate costa. Mammum iras argumentum est phiam negad sapietiam tenderemetipsam esse s pientia: mysteriu eius barba ini celcbrantur Mallio. Senscvit hce adeo stoicuquidc setius de mulieribus philosophandum esse dixerunt. Epicurus quot qui rudes esum liticrarum ad phiam inuitat.Item Plato qui ciuitatem de sapientibus uoluit componere mali quidem sunt illi sacere quia ueritas exigebat: sed non potuit ultra uerba P di.Primu quia multis artibus opus est: ut ad phiam pessi accedi. Discendae litterae iri communesta usum te i .quia in ruta rerum ua fietate nee disci audiendo possui uota,nec memoria continem Grammicis quom non paru operae dandu est: ut recta loquendi roncm sciant. Id multos annosa serant necesse est,Nec oratoria inde ignoranda est, ut ea quae didiceris, Psenea clo possis. Geometria quotac musica dcastrologia neces aest: sthae artes cum plata habent aliquam societatem et quae uniuersa perdiscere ncl sc minae possunt: quibus intra puberes annos omesa mox usi S domesticis pro. . sutura discenda sunt. Ne 3 1erui quibus per eos annos uci maxime seruiendum
130쪽
est: quibus possint discae:nmi pauperes,aut opifices aut rustici, quibus in die tactus labore est qua Tendus.Ob eam causam Tullius ait abhorrere a multituta ne philosophiam. At enim rudes Epicurus accipiet. Quomodo ergo illa quae de principiis reriam intelligent: quaepcrplexad inuoluta uix etiam politi homines assequuntur c In rebus igitur obscuritate implicitis, ec ingeniorum uarictaaec susis,dc eloquentia uirorum exquisito sermone lacatis: quis imperito ac rudi lo/cusests jDii Eunil ullas mulieres philolaphari docuerunt I praeter unam ex omni memoriaThemisten. Nel seruos praeter unum Phaedon , quem male seruientem redemisse ac docuisse Cebetem tradunt. umerant tuam Platonem ae Diogenem qui tamen serui non fuerunt sed his semitus euenerat, sunt enim capti .Platonem quidem redemisse Aniceris quidam traditur sestertiis octo.lta pinseetatus est austus redemptorem Senecar in Platonem paruo astimauerit. Furiosus ut mihi quidem uidetur, qui hominiluerit iratus: q, non multum pe cuniae perdidit: scilicet aurum appendere debuit Itanu pro mortuo Hoetore
aut tantum ingerere nummorum, quantum uenditor non poposcit ex barbaris
uero nullum prataer unum Anacharsim scytham, qui philosophiam ne somnias frequidem, nisi octinguam aegraecas Et eras ante didicisset. ε uod doctrina coelestis sapientiam seu largitur: quam natura communis appetit: ta quaerens philosephia non inuenit. Et q essicax sit lex Dei. dc mclesiae sacramenta. Cap. t. XXVI. Uod ergo illi poseente natura laciendum esse senseriant. dedi, men necp ipsi sacere potueriint .nci philosophis flari posse uid rimi. Sola hau cfficitdoemina coelestis, quae soIa sapientia est. Illicilicet persuaderemis potuerunt, qui nihil persuadent etiam
--T, Aut cuiusu cupiditates oppriment, iram temperabunt: libitanem coercetat,m ipsi dc dat uitiis,l salem plus ualere naturil ut pr cepta,quia dc simplicia dc uera sunt quantu ualeant in animis horum, cottidiana expimenta demostrat.Da mihi tam,qui sit iracudus maledicus, emaenatus Uui cissimis Des uerbis tam placidu,q ouem redda. Da cupidii, auaru ,renacem. Ialntibi eum liberale dabo: N pecunia suam propriis manibus largiente. Da tituita doloris ac mortis. Iam crucesesignes, 5c picula d tauru contemnctDa libidin sum adulteria,Pneon .ia sobriu castu cotinente uidebis.in crudelem dc sauguinis appetente: Iam in ueram Aranentia furor isse mutabit. Da iniustum,insvpiente peccatore: unuo dc aequus dc prudens ec in esciit. Uno enimlaua malitia cis abolebitur.Tanta diuinae sapientiae uis est:ut in hominis metus ins sa matre delictarum stultitiam uno simul impetu expellat. Ad quod cffcietam: non mercede non libris,non lucubrationibus mus cst Graiis ista sunt. satile. cito:modo pateant aures,dc peetiis sapientiam siuat.Nemo uereatur nos : aquai non u&imus: nec solem mercede praestamus. Des sons inerrimus atl plenis mus patet cunctis: ec hoc cesine lumen uniuersis oritur , quiculis oculosi
hen Num quis haec philosophorum aut una praestitit aut praestare, si uelit pol Qui eum aetates suas in studio pii conterant: nel alium quem, uel stipiiss