장음표시 사용
41쪽
i pultae sit dator, i m ain tibus inspiret animas quae uitius solius Dei est enim possit inspirare alant,qui ipseaccipit aliundeta d 'primus ex liberis Scitumi maribus uixerit.Potucrut iginu homi es alium Deum ha e rectorem, si . Saturnus no suisset ab uxore delusus. At enim poetae ista finxerunt. Errat quis quis hoc putat.illi enim de Mibus loquebantur, sed ut eos ornarent, quoria nata moriam laudibus celebrabant. Deos esse dixerat. Ita v illa potius ii sta sunt quae tanqua dedi .n5 illa quae tanqua de mihi sto usunt. quo larum fici cxinmeia emplo quod inferrem'. Danaen uiolaturus Iuppitcraureos numos largueriti sinu eius insudit.I Lee stupri mercessuit. At poetae qui quasi de Deo loquebatur. uta. ne aut ritatem creditae maiestatis infringerent, finxerunt ipsum in aureo hyn, et ' - dclapsum eadem figura,quati, inbinferreos dicut cum multitudina telo. rum sarittanimi desciviunt. Rapuissedicitur in aquila Catamitum, poeticus color est, sed aut per legi cita rapuit cuius insigne aquila est, aut nauis in qua est positus tutuam habuit in aquila figurata scut taurum figuratu cu rapuit, dc transuexit Europam, eodem modo conuertisse in bovcm tribitur Io Inachi filiam,quae ut iram Iunonis effugeret, ut erat iam sitisobsita. iam bos tranasse discitur mare in AEgyptum umi se allibi recepta pristina forma dea facta, quae nunc bis uocatur. Quo igitur argumento probari potest nec Europam in tam to sedisse nec factam bouem quod certus dies habetur in fastis, quo uidis nauigium cclebratur quae res docet no tranasse illa, sed ita uigasse.Igitur qui sopere sibi uidentur, quia intellis tui in terrenumi corpus in Gelo cis: non posse, totam Ganymedeam sabulam pro falso repudiant, non sentiunt in terra, id esse factimi quia res ac libido ipsa terrena est Non ergo res ipsas gestas nucerunt poetae 'si sacerent essent vanissint, sed rebus gestis addiderunt qaendam colorem. enim obtrectates illa dicebant. sed ornare cupiretes Huic homieri decipiuntur,maxime dum haec omnia ficta esse arbitrant a poclis, colunt quod ignoran nesciunt qui sit poeticae liccntis modus, quousi progredi fingc o L pes, Q. Limoiscium poeiae sit in eo, ut ea quae gesta sunt re . in aliquas species obliquis figurationibus cum decore aliquo conuerta traducant. Totum autem quod reseram,fi cre idest ineptum esse dc mendacem potiuis poetam sta fit xerunt ista,quae sabulosa creduntur. Num etiam illa quae de diis ideminis De tum eonnubiis dicta sum c Cur igitur sic figurant lic coluntur. nisi forte nonnuum poetae. sed N pustores fictores p imaginu mentiuntur.Si enim hic est Iup/piter quia nobis dicitur Deus si non is est qui ex Saturno dc ope natuscst, non oportini nisi solius simulacrum in templis omnibus collocari. Quid sibi mulusenties uolunt Quid sexus infirmus:in quem si cecidit ipse Iuppiter, tum uero ipsi lapides hominem satebuturi Mentitos aiunt esse poetas, dc h. tamen credui immo uero non esse mentitos re ipsa probat.Ita enim Deos simulacia cotagur, ut ipsa diuersitate sexus appareanuera esse quae dicunt poetae. Nam quod in nu. aliud argumentum imago catamithocessigies aquilae, cum ante pedes Iouis pinnuntur in templis c dc cum ipso pariter adorantur, nisi ut nefandi sceleris aest Iouis. pri memoria maneatin aeternum: Non igitur a poetis totum ficti est, ab uid
42쪽
sonasse traductu:& obliqua figuratione obscuratim renio ueritas inuoluta teger tur,sicut illud de sortitionc regnom. Aiunt. n. Ioui resu obtigisse: Neptuno mare: Mudis inferna Plutoni. Cur non terra potius in sorte tertia uenit nisi 'in terra gesta res est Ergo illud in uero est: φ regnum orbis ita partiti sonitrii sunt: ut orientisim periulaui cederet: Plutoni cui cognomen Agmao suis: pars occidetis obtingeret. st orientis:ex qua lux mortalibus daturi superior: occidentis autem insorior hine uideatur.Sic ueritarem mendacio uela rutiui uentas ipsa posuasioni publicae denegaret. De Neptuni sorte inanifestu est, euis regnum tae fuisse dirimust quale. M. Antonii suis infinitum illud imperiit, cui totius orae maritimae potestate senatus decreuerat ut praedones persequeretur ac mare omne pacaret. Sic Neptuno i ma. maritima omnia cum insulis Obuenerunt, quomodo id probari potest Nimirum ueteres historiae docenti Antiquusauthor Euhemerus, qui susteac ciuitate messana, Euhemeo
res gestas Iouis dccaaerorum,qui dii putantur collegit historiamcli contexuit ex ti tulis,d inscriptionibus sacris quae in an uissimis templis habebantur,marimess philaeis, in fano iovis Triphyl ubi auream eolumnam positam esse ab ipso Que titulus imdicabat in qua coluna gesta sua pscripsit:ut monumenta in t posteris rerum suarum. Hac historia interpraelatus est tam reseeurus: ius h. verba sunt. Vbi Neptimus Iuppiter imperium neptuno dat maris, ut insulisomnibus. αquae loca sunt secus mare omnibus regnaret. Vera sunt ergo quae loquuntur poetae: sed obtentu aliquo specie puellata. test oc mons Olympus figuram poetis dedisse, ut Iouem diceret est regnum esse sortitu st Olympus ambiguum nomen est,ic montis o ccia. In Olympus Olympo autem Iouem habitasse docet historia eadem i quae dicit, Eadem tempc
stare Iuppiter in monte Olympo maximam partem inis colebat, ec eo ad eum in OIympus ius ueniarant, uae res in con uersia crat. item si quis quid noui inuenerat:quod ad intam humanam vulcessct:co ueniebat,ati Ioui ostendebat.Multa in hunc modum poetae transserunt: nut inde mentiantur,quos colant, sed ut figuris uersicoloribus uenustarem ac leporem carminibus sis addant qui autem n5 intelligunt quomodoamquam quicu figuretur poetas uelut mendaces de sacrilegos insequus tunHoc errore decepti, ec philosophil ea quae dei e seruntur minime in deum
Conuenue uidebantur,duos totus lacer uunum naturalem, alterum fabulosum. Viderunt parte, ierat uerum,cum scilicet de quo poetae loquuntur, hominem taured 'fuisse.In illo autem naturali Ioue uulgari e5suetudine religisiis induisti errauerunt in deum nome Eois transtulerat.n ut supra dinimus qaiolus est,no indi ' nole. Iouem aut diuella,qui silex Ope Saturnore natus negari non pot- Uana agiturpi suasio est my Ηnome iovis summo deo ut uir lentiri. adierrores suos ex his ibis iam satione defendere,qcouicti de uno deo Gid negare non possunt. ipsum se . mi sumolere affirmant.Verum hoe sibi placere ut iuppilar rur quo O absurdius Iu puer.n.sine contubernio contusis filiae coli non solet. Vnde V sit . apparet,nec in est id nomen eo trafferri ubi nee Minerua est ulla nec iuno. trid,l huius no/minis Pprietas nodiuina tam exprimit, sed humana se . n. iunonem. a iuuata luitare essedi stos ero interpretat .Et iuppiter quasi iuuans pater dicis,qd nome in deummime cogruit, 'ia iuuare haesest opis uid conserentisin eum,qui sit alienus
43쪽
re exigui benefieii. Nemo deum sie precatur: ut se iuuet: sed ut seruet ,ut uitam salutemi tribuat. quod multo plus ac maius est illuuare. Et quoniam de patre lo. quimur, nullus pater diritur filios iuuare: cum eos generat aut educat.Illud enim leuius est: qui eo uerbo magnitudo paterni beneficiiexprimatur: quanto id magis in conueniens indeo qui uer est pater: per quem sumus r εἰ cuius toti sumus, a quo fingimur:animamur: illuminamur: qui nobis uitam impcmi t salutem in ut uictum multiplicem subministrat: non intelligit beneficia diuina: qui se iuuarim do adeo putat. Ergo non imperitus modo, sed etiam impius est: qui nomine Quis uirtutem summae testatis imminuit. Q uare si Iouemexrebus gestis ae ex momtibus hominem fuisse, in terrai regnas Ie deprehendimus. Si' erest ut mortem quoque eius inuestigemus. Enni in sacra historia de scriptis omnibus, quae in uita sua gessit, ad ultimum sic ait. Deinde iuppiter postquam terra quinquiescin cuiuit, omni si amicis ali cognatis suis imperium diuisiti reliquiti l ruri bus, leges, mores, tamental parauit. multa alia bona fecit et immortali gloria memorial affectus sempiterna monumenta suis reliquit, aetate sumata incidi ta,uitam commutauit, ta ad Deos abiit. tamquae Curetes filii siti decorauerum curaueruntQ eum, ec sepulchriam ci est in Creta in oppido Gnoso t α dicitur Vesta hane urbem creatine. in qua sepulchro eius est inscriptum antiquis literis graecis . bi ιτ iis Dur id est lanne: Iuppiter Saturni filius. Hoc certe non poe tradunt, sed antiquarum rerumscriptores: quae adeo uera sunt, utra sibylli
uersibus e firmentur. qui sunt tales. .naων κ hi et αφους ἔ- id est daemones inamnes cadauerimi Maera mortuorum et quorum sepulsara habet Creta male peritura . Cicero de natura De Fum resIouisa theologis nominari diceret, ait tertium suisse Cra.'m, a Sinturni filium, cuius in illa insina sepulchrum ostendit, modo io
quid. tur potest Deus alibi es scutum: alibi mortuus. alibi habere templum . aliis , pulchrum c Sciant ergo romani rapitolium suum: idest summum caput resigio num suarum publicarum, nihil esse aliud q inane monumentum . Veniamus nunc adesus patrem, qui ante iremini. α qui Artassepius habebat in se u exc iis .i itu tantorum elementorum genitus est sicarur . Uideamus quidineo fuerit Deo - signum. In primis illud, m aureum seculum narratur habuisse 'iustitia sub eo fuerit in terra. Irin aliquid in eo quod in eius filio non sint. Quid enim tam conam Deo: sinum seculum: Sed cum cadem ratione natum aetati esse gito; non possum putare Deum summum: q, uideam esse aliquod antiquius coclum scilicet at terram. Atego Deum qumor ultra, quem nihil est omni m. qin fons: εἰ origo sit rerum. Hie sit neeesse est, qui coctum ipsum condidit,tanain fundauit. Saturnus autem si his natus incut putatur quemadmodum pinste semus princ lis,qui aliis ortuiti suum debet, Aut iis praestat mundo, anti a Satum p peretur Sed hoe poeticum est c ut dicebam paulo ante J figmen tum:n cnim neri poterat,utelamenta insensibilia. tant et interuallo separara in unu co tinfibraxere ent, vitisqui natus esset rumpotissimum penitori similis f Coo li
44쪽
si illa existeret: sed eam forma gererete quam parentes sui non habebant. duae. ramus ergo quid ueritatis sub hac figura lateat: Minutius sella in eo libro quio stauius inscribitur: sic argumentatus est. Saturnum: cum sugat tacta filio, in Italiani uenisses, cita filium dumam 'soleamus eosquorum uirtutem miremur, ad e qui repentine adueneruit: de Ho cecidisse: diceret Terrae autem l igno/tis parentibus natos: terrae filios nominemus . Sunt haec quidem similia utri: non tamen uera quia constat etiam tunc cum regnaret. ita esse habitum. Potuit Margumentati. Saturnum cum potentissimus rex esset r ad retinendam parentum suorum memoriam nomina eorum coelo, terra indidisset. cum haec prius aliis
uocabulis appellarentur: quaratione dil montibusta fluminibus nomina sunt λ. posita. Nel enim cum dicunt poetae de progenie Altantis: aut Inachi fluminis id potissimum dicunt: homines ex rebus seruu carensi potuisse generari, sed eos uti significant, quinati sumex his hominibus. qui tuta , uel mortui. nomina montibus. aut fluminibus indiderunt. Nam id apud ueteres, maxime* gri os usitatum fuit, sic maria eorum traxisse muta accepimus, qui deciderant in ea; uti arum i Icarium: Hellespontiem, ec in Latio auentinus uocabulum monti dodit, in quo sepultus est. Tyberinus in Uberis ni in quo mersus est. Non ergo mirandum, si nomina emam ccelo, terrae Ii attributa essent, qui reges geoucrant potentissimos. Apparet ergo non exceso natum esse, quod fieri non potest sed ex eo hoc nomine, i nomen Uranosuit,quod esse ueram,oismeoistus author est, qui cum diceret admodum paucos exurie, inqui sudet periectii doctrina inius Vra me Saturnum . Mercurium. cognatos suos nominauit. Haec ille quia ignorauit: alio traduxit historiam . qui quoniam quomodo potucrit argumentari: ostendit. Nune dicam quomodo, ubi a quo sit hoc dictum non cnim Saturanus hoc. sed Iuppiter secit. in sina historia, sic Ennius tradit. Deinde panem deis ducit in montem,qui uocaturctat stella Postu coascendit, contemplatus est late terras, ibis in eo montearam creat ei. . Primust in ea ara Iuppiter sacrificauit, in eo ,haco suspexit taces , quod manos nominatur, idi quod supra mundum erat, quod allher uocatur, de sui aut nominecceso nomen indidit, idi Iuppiter, quod a ther uocatur, placans primum cesum nominauit termi hostiam . quam ibi sacrauit, totam adoleuit. Nec hic tantum sacrificasse Iuppiter inuenitur. Caesar quo in arato reseri, Aglaosthenem dicere, Iouem cum ex insula Naxo aduersus Titanas proficisceretur: dc sacrificium saceret in littore, aquilam es in auspicium aduolasse, quam uictor bono omine acceptam tutelae suae subiugatit. Sacra uero historia, di ante consedisse illi aquilam in capite rati illi regnum portendisse testa, tur . cuiergo sacrificare potuit Iuppiter, nisi clomo, quem dicit Euhemerus in oceaniam mortuum:αὶ oppido Aulatia sepultum.
stoici figmetapo vir ad philosophica transierantiane. Cap. XII. α T. Voniam reuelauimus mysteria poetarum: eg saturni parentes inue i nimus, ad uirtutes eius o facta redeamus. Iustus in regno fiast. pri-lmum ex hoe ipso iam Deus non est: qui fuit. Denisine iustus quis idem suis ista inpius non modo in filios quos necauit, uerum cum in
Flainde. Uranusis turru paster Panimis
aedificat. Ara omnium pruna erum.
45쪽
patrem: cindicivir abscidisse genitalia. quod'sorsitan uere acciderit. Σed homi. nes respectit elementi quod dicitur cassum, totam sabulam explodunt, tanquam ineptissime fictam, quam tamen stoicic ut solent ad rationem physica conantur uaduceretquorum sententiam,Cicero d e narutadeoru disseres posuit. Cestilem in ait:altissimam aetheriami naturam: idest igneam,quae per omnia gigneret
uacari uoltierunt ca parte corporis: quae coniunctione alterius egeret ad procrean idum.Q uaeratio inuestam potuit conuenire, simas diceretur. Iccirco, cnim uirgionem putant Vcstam, quia ignis inuiolabile sit Hemctum .nihil gnasci possure eo: quippe qui omnia quae arripuerit: absumat: Ouidius in fastis.. Nee tu aliud ristam quium inrellige flammam,
ε Natal de flamma, corpora nulla uides. Iure igitur uirgo est: quae semina nulla remitati Nec capit: α coites uirginitatis amat. Vulcanoq; id potui talaribi, quiquidem putatur ignis, ec tamen poetae non assenserunt. Potuit resoli: in quo est natura αcausa gignentium, nam sine solis igneo calore, neq nasci quicquam: ni augeri potest . ut nulli elemento magis opus sit genitalibus rq calati: cuius sevi concipiatur: nascuntur, iustentamur omnia, postremoc multa sit cui uolunt qui ma D abscisum esse coelum putet, et omnino sine et italibus natum. Nam si persei gignit, non indu batuli 3 genitalibus, cum raturnum ipsum procrearet. Surato natast, ecafilio abscisa sunt, ortus remm dc natura omnis interisses. Quid, ipsi Saturno non diuinu modo sensus sed humansi quot adimul cum amnant in se eum saturnum quicursum dccotriactiton spatiorum4temporum confinctitana graece idipsum nomen habere. enradicum viaest id quod idest Uacium in poris, Saturnus enim estappellatus, Psatureturamnis. Haec Occronis uota sunt cxponcntis sentenuanimicorum, quae si uana sit euiuisintelligere promptissimum est. Sienim satiunus est est filuis,quomodo potiust, aut tempus a coso gigni, aut coelum a tempore abscidi aut postea tempus imperio spoliaria filio Iouaec Aut quomodo Iuppiternatus est ex tempore, aut quυ Dus annis saturinpossit aeternitas, cui nullus est finisc .
Q uomodo poetae, & historiae ruant stoicorum traditionem, de Ioue e . Sammod aliis diis. Cap. MII. Irigo uanae sunti rationes philosophorum , quid superest nisi.
ut uoc saetiam esse credamus, idest hominem ab homine abscis sum:nisi sorte aliqs existuncidumam suisse, qui tinatat cohaerescin eum siquid diuinuatis habuisse, non patris genitaliadebuerit am. putare, sed propria: ne Iuppiter nasceretur, quieum regni posses. sione priuauit. idem sororem suam Rheam, quam latine m dicimus, cum haberet uxorem, responso ueritus esse dicitur mares liberes educare: q, suturum es set,ut a filio pelleretur, quam rem metuens, natos sibi filios non util dc rabat
cui serunt fabulae 9 sed necabat, quanquam scriptum sit in historia sacra . Sa nua dc Opem, caeterosi tunc homines humatiam ornem Blitos esitare
46쪽
rum p imum Iouem leges hominibus morest condentem: edicto prohibuisse, ne . L cerct eo cibo uescit quod si utrum est et quae potest in eo fuisse iustitias Sed fuctum sane putemus, Saturnum filios deuorasse, modo cum aliqua ratione Nunico circolait uulgus . comesisse filios suos euua qui extulerit: sepulturael mandaue F.uor rit Ops autem cum Iouem peperisset: subtraxit infantem: Omlnutriendum surtim misit in Cretam . Rursum imprudentiam repraehendam ne ecst. Curcnim responsum ab alio accepit potius Cur inceso constitutus,quae gerebantur in terra non uidebat Cur cum corybantes cymbalis fefellerunt Postremo cur extitit ali qua uis potennor aut maior, quae illius uinceret potestatem Nimirum senex a M.
uenefac se uictus est, ac spoliatus imperio. Fugit expulsus: d in Italiam nauigio ueniticum errasset diu sicut Ouidius in fastorum libris reserti CCausarans superest thulcum rate uenit ad amnem: . e Ante pererrato salcifer orbe Deus. Hunc errantem attinopemIanus excepit, cuius rei argumenta sunt nummi ueteres in quibus cst cum duplici honteianus d in altera parte nauis, sicut idem poeta subiecit. . bona posteritas puppim formauit in aere: . Hospitis aduentum res cata Dei. Omnes ergo non tantum poetae: sed histo. riarium quiny ac rerum antiquarum scriptores, hominem fuisse consentiunt r qui res eius in Italia gestas memoriae prodiderunt. Marci Diodorusta Thallus :Latini Nepos N, Cassius, ec Varro. Nam cum agresti quodam more in Italia uiueretur. is genus indocile ac dispersum monti altis
e Composuit: legesidat. Lanum p uocari
e Maluit: his quonam tutus latinsset in oriscenset ne aliquis Deum esse,qui pes.sus est, qui fugit, qui latuit c Nemo tam stult est , qui enim fugit aut latet , dc
uim dc mortem timeat necessc est. Orpheus. qui temporibus rius recentior fuit, aperte saturnum in terra dc apud homines regnasse commemorat..ti δι--αώHςίνα ἰυψοπα ζυς idest primus quidem regnauuterrestrium se si isti, tum uirorum, Ex Sammo autem generatur rex magnus: Statis uisibus Iuppis rex otium ter sonans. item Maro noster. CAureus hanc uitam interris saturnus agebat: Et alio loco primus.
CAureaic ut perlubent illo sub rege fuere CSecula sic placida populos, in pace regebat. Neque superius dixit H ec agisse uitam: ncq inserius superos in pace rexisse. Vnde apparet, illum regem
fuisse teremum, quod alibi apertius declarate Aurea condet Secula, qui ruis lavo regnata per arua. Saturno quondam: Ennius quidem is Euhemero non primum dicit regnas, sesammum, sed Uranum patrem. Initio inquit, primus in terris imperium summum. Hanus habuit, is id regnum, una cum fratribus suis, instituit, atis parvuit. Non magna dissensio i quidem maximorum authorum de filio patre dubi. ratio est: sed tamen utrump nta potest, ut 5c primus Uranus eminere inter caetc. ros potentiacae . dc prinisatum habere non regnum, postea Saturnus, in
47쪽
aestansiatumst, Ii piterat Iuno lutous Tit satum a
iores sibi opes comparauerit: ac regium nonarii atauerit.
Quid idem Ennius docet in sacra historia. Cap. XIIII.
Vunc quouiam ab his quae retulimus: aliquantulu sacra historia dessenui: periamusca. quae ueris litteris continentur et ne poetariam ineptias in accusandis religionibus sequi, ac probare uideamur . haec Ennii uerba sunt in Suurnus uxorem diu is omm. Titan qui ma/ ornatu erat postulat ut ipse regnaret: ibi Uesta mater corum, d sorores Ceres, at Ops suadent saturno: ut de regno non concedat fratruIbi tiram: qui facile delimior esset et usaturnus iccirco rest uideat matrem, Mi sorores suas operam dare et ut saturnus regnam concessit ci, ut is regnaret: Italpactiis est cuSaturno. uusiquid liberorum uirilis sexus es natu esset. neque educaret. id eius rei causa secit, uti ad suos gnatos regnum redieret. Tum Saturno filius qui primus natus est cum necaucrunt. Deinde posterius nati sunt gemini Iuppiter, ait Iuno. Tum iunonem satumo in conspectum dedere ait Iouem clam assconduntidan eum Veste educandum ccolantes Saturnum. Item neptunum clam Saturno Ops
parit reumi clanculum abscondit ad eundem modum. Tertio partu Ops parit inos Plutonem dc Claucam. Pluton latine est diespiter: alii Orcum dicunt. Glaucam filiam saturno ostendunt ac filium Plutoncm cc laniati abscondunt Deinde Glauca parita emoritur JHaecc ut scripta sun Iouis fratrum p eius stirps, alip cognatio, in hunc modum nobis cx iacra sesiptione traditum est. Item paula postlin resere. Deinde Titan postquam rescitat. Saturno filios procreatos a educatos esse clam seducit secum filios suos qui Titani uocantur : fratrenup suum Saturnum at popemcomprehendit: eosque muro circum aget: dc custodiam his apponit. Haec historia quera sit docetSibylla Erythraeacadcmsere dicens, nisi lin paucis quae ad rem non pertinent. discrepat . Iuppiter ergo liberatur lummi scolens crimine, 'patrem uinxilla compedibus, perhibetur. Id enim Titan patrius seest: stille contra pactiorum, iustiurandum mares liberos sumitillet. Relis qua historia sic contexitur. Iouem adultum cum audivissct patremat et mares in cuuialis circuseptos: attinuincula cotvectos, uenisse cum magna cretcnsium maltitudine, utanum pacillios eius pugnando uicisse, parentcs uinculis exenulle: pa tri regnum reddidisse, atq ita in cretam remeasse. Post haec deinde Saturno da, tam ioncm, ut caueret ne filius cum regno expelleret, illum elevandae soms, ait effugiendi periculi grana insidiatum Iovi, ut eum necaret. Iouem cognitis insidiis regnum sibi denuo uendicasse, ac fugasse saturnum,qui cum iachimSessia 'roivines terras, persequentibus armatis, quos ad eum comprehen&ndum in i carudum Iuppiter miserat : uix in Italia locum in quo latcret, inuenit. Qua ratione homines ducoepelat nominati. Op. XVVibus ex rebus cum constet illos honines suisse, non est oblatrum qua ratiotae dά coeperint nominari. Si enim nullircges ante Saturnum, ues Uranum suerunt propter hominum raritatem et qui agrestem uitam sine ullo rectore uiuebant, non in dubium,
quin illis temporibus homines regem ipsam inianus gentem
48쪽
summis laudibus ac nouis honoribus iaet ire coeperint, ut m deos appella Dii eur estrent: siue ob miraculum uirtutis hoc uere putant rudes adhue dc simplices, siue homo 'cut fieri solet in adulatiori praesentis poten-, siue ob benefiesa quibus erant ad humanitatem copositi. Deinde ipsi res cum cari fuissent his.quorum uitam coposuerant:magnu sui desiderium mortui reliquerunt Itaq homines corum simulacra finxerunt,ut haberent aliquod ex imaginum e5templatioe solatium. 'Progressit longius per amorem massi,memoriam defunctorum colere rimi,ut ec gratiam reterre benemeritis uideretur,dc succetares eorum allicerent ad bene imperandi cupiditatem. Quod Cicero de natura deorum docet dicens: Sus epit autem uita hominum consuetudo p communis, ut beneficiis ex blentes uiros in coclumsama,ac uoluntate tolleret. Hine Hercules, hinc Castor, hinc Pollux,hine aesculapius hinc Liber. Et alio loco alipalio in Derist ciuita tibus inteligi potest,acuendae uirtutis graua:aut quo libentius reipublicae causa periculum adiret optimus quisque ,uirorum sortium memoriam honore deo rum immortalium consecratam. Hac scilicet ratione Romani Caesares suos consecrauerunt,ec Mauri reges suos Ne paulatim religiones esse coepere,dum illi primi qui cos nouerant, eo ritu suos, viarosae nepotes deinde omnes posteros imbuerunt.Et hi tamen summi reges ob relebritatem nominis in prouincii Som nibus colebantur. Privatim uero singuli populi gentis aut urbis conditores,seu viri sortitudine insignes erant, seu sceminae castitate mirabiles, summa uenerastione coluerunt .ut Egiptii Isidem, Mausi iubam Macedones Gabyrim, Porani Vranum Latini Faunum: Sabini Sanetiim, Romani Q uirinum . em
l modo,Athenae Mineruam,Samos Iunonem .Paphos Venerem, mnos iacvana
Vulcanum Naxosliberum. Apollinem Delphi. Sic per populos at p regiones uaria sacra susccepta sunt,dum grati homines esse in suos principes cupiunt. Et 'quos alios honores uita carentibus d erant inuenire non possunt. Praeterea secoras eorum qui successerant plurimum contulit ad errorem, qui uidiuina stirpe nati uiderentur diuinos honores parentibus deruierunt :desertit iusserunt. An nepotest aliquis dubitare, quomodo religiones deorum sint institute, cum apud Maronem legat aeneae uerba sociis impetrantis . Nunc pateras limae laui praecibusis uocate e Anchisen genitore.Cui non tin immortalitate uesct uctos tribuit pustem si Poscamns uentos,at phaec mea sacra st annis:
Urbe uelit posita templis sibi serre dkatis. Ide sellicet de Ioue Liber 5c Pan. ec Mercurius ae Apollo secerunt. Ac postea de his ipsis lacessibres eorum: A
cesserunt etiampoets.ec compositis ad uoluptatem earminibus in coelum eos sustulerunt,sicut saciunt qui apud reges etiam malos panegirycis medacibus adulantur,quod malum a graecis ortum est, quorum leuitas instrum dicendi faculo Gnfecta tale eccopia,incredibile est quantas mendaciorum nebulas excitauerit. Italacbmirati e dc susceperunt primi sacra illorum,dcumuersis gentibus tradiderunx.
Ob haeae uanitatem Sibylla sic eos increpat.
49쪽
idest Graecia quid confidis in uiros prin es adquid doma inania mortuis ac offers c immolas idolis, quis tibi in mentem errorem immo Grinta fuit cui Mae perficias magni dei ore relictos' M. Tullius qui non tantum peratio psea semis orator: sed philosophus fuit. Siquidem solus extitit Platonis imitator, evum in eo libro quo , seipsum de morte filiae solatus est: non dubitauit dicere deos. qui publice colerentur homines suisse uod ipsius testimonium eo debet gra Dissimum iudicari t*dc augurale habuit sacerdotium: α eosdem se colere uonerarii testatur. Itaq intra paucos uersiculos duas res nobis dedit. Nam dum imaginem filiae eodem se modo consecraturum esse profitctur, quo illi a uestistibus sunt consecrati, & illos mortuos esse docuit, ae originem ume superstiationis ostendit. m uero inquit & mares & scemina Mnplures ex hominibus in Deorum numero esse uideamus: ec in eorum urbibus alip agris augustissis ina delubra ueneremur: assentiam eorum sapientiae: quorum ingeniis α inuentis omnem uitam legibus d institutis excultam, iastitutam ha mus. Quod
si ullum unquam animal cosecrandum fuit: illud profecto suit,si Cadmi aut amphtumnis progenies, aut Tmdari in coelum tollenda fama suit: huic idem hi, Mum nos certe dicandus est , quod quid faciam. que omnium optimam doctis I ci simam papprobantibus diis immortalibus ipsi scin eorum coena locatam ad opinionem omium mortalium consecrabo. Fortasse dicat aliquis pro nimio luctu desitasse Cicero'. Atqui omnis illa oratio: N doctrina, α exemplis N ipso liniue digenere persectii nonae ista constantis animi ac iudicii suis. Et haec ipsa se tentia nullum praesert lassicium doloris . Noque enim puto illum tam uaric, tam copiose, tam ornate scribere potuisse, nisi luetiam eius ec rano ipsavi conso
tio amicorum, dc temporis longitudo mitigasset. Quid, stidem dicit in libris Geraiis de republica idem de gloria cNam dele us, quo in opere Platonem secvi
Mi tus est. leges uoluit ponere t quibus putaret: usuram esse iustam. α sapient esuitatem de religione ita sanxit. Diuos Neos'qui coelestes semper habiti sunt. colunto. Et illos quos in coctum merita locauerunt: Herces .Liberum, Esculapium, Pollucem: Castorem: quirinum. Item in Thusculanis eum discret totum pene sum humano genere completum Si uoluero, inquit, scrutari uo tera: ec ex illis ea quae sinplores Greciae prodiderunt, eruere coneret ipsi illi maiorum gentium dii qui ha ntur, hinc a nobis' prosecti in coctum repol tur. Quaere quorum dia oostrantur sepulchra in Graecia r reminiscere,quoniam ciceron, ex initiatusqnae traduntur mysteriis. Tum deni pa hoc late pateat intelliges.
status est, uidelicet Ainci conscientiam ex ipsis mysteriis intelligi posse, pomnes illi homines fuerunt qui coluntur. α de Herculer Libero: Asculapio: Castore . Polluce, incontanter latentur. De Apolline ac Ioue patribus eorumidiem de Neptuno, Vulcano,i Marte, Mercurio, quos malos gentium Deos am- pellausumina ccoctauia iccirco ait hue hoc patere laede Ioue caeteri ant inoribus
50쪽
antiquioribus diis intellis'mus, quorum memoriam si eadem ratione uetores consecrauerunt, qua se imaginem nomeni filiae consecraturum esse dicit, osci maerentibus potest, crisentibus non potest. Quis enim tam demens qui consensu dc placito innumerabilium stultorum, aperiri coelum mortuis a
bitretur aut aliquid, quod ipse non habeat dare alteri posse Apud Romanos Deus tutius quia e sederato homimi placuit Antonio.Deus quirinus, quia e pastoris uisum est,cum alter germani fratris extiterit alter patriae patrici da quod si eonsul non fuisset Antonius. C. Caesar prostasin rempublicam meri tuta desun hominis honore earuisset .Et quidem consilioPisonis soceri: ML. Caesaris propinqui et qui uetabant fimus fieri. Et Dolabellae consulis, qui m. hinnam in foro. idest titulum ei evertit, ac sorum expiauit. Nam Romu/lumdesiderio sitis suisse declarat Ennitu, apud quem populus amissum regem dolens haec loquitur. o Romule Romula dic,
semius Colamna caelaris a mao ualemae patriaecustodem di genuerimi Tu prodaeri nos inualuminis oras. Opater rogenitorio sanguen dilaotumdum. Ob edesiderium facilius eroditum est Iuli Froculo rati, quisu matus a patribus est, ut nunciaretussisse sere
Romhis destillario suis fuit. Sangui.
pulum, ut sibi delubrum fieret, se Deum essedc Quirinum uocari. Quo laeta ta ipsi populopersuasit, Romulum ad Deos abiisse : ec senatum suspiti, neca regali amesctauarati editesse non possunt, quos Serus discemit. Et Pinnaturam Seresno non accedit auisexus, aviccitus ossiciis gehetandi Cap. XVI. Era
l Oteram hisquaere lilisse contentus: sed supersint adhuc bitas carptooperi cessaria. inquamuis ipso religionum ca/l pite destructo uniuersa sustulerim: libet tamen prosequi caeterati α redarguere plenius in teratam persuasionem rutiadem - min pudeat suorum ac cenitraterrorum. Masnum hoc opus omine dignum. Religionum animos nodis exoluere pergo ut ait Lucr qui quia hoc efficere non poterat, Mui nihilum asserebat . Nostrum est conicium, qui&uerum Demassetanus ecfalsosresinamus.Illi ergo 'upoetas fimesse dediis fabulasopinantur,ec deasseeminas lacredunt, de colui: reuoluutur imprudentesad id quod negauerant,coiredi ac parere. Dcc enim fieripotestiquin duo sexus generandi causa sint instituti. Recepta uero sexuum diuersitate non intelligunt eosequens esse utconcipiant. ita in Deu m cadere non potest ut illi putant: m dc Iouis esse filios dicunt i caeteroru Deos. NMscuntur ergo eccotidie quidem dii noui, ei.uincunt ab hoibus saecundita te. itur Deorum innumerabilium plena sunt oia,nullo scilicet moriente.Nam hominu uixi tussibilis nutiletus sit α ures abilis os in sicuti nascutur: