장음표시 사용
91쪽
cristis ' Artieulus I. Deus in personis sibi specialiter ded, crum violaturcatis .
IV. Quadruplici rer itaque comma titur Sacrilegium per Iasionem pers
nae Sacrae. Primo, per violentam manuum injectionem . Secundo, per usurpatam jurisdictionem quoad borum, seu si ad saeculare tribunal pertrahan- Tertio, si subjiciantur oneribus
vectigalium . Quarto, per actiones Venereas I itaui quaelibet persona habens votum castitatis sacrilegium committat. si carnaliter peccet, sive corpore . sive etiam mente , quia abutatur Persona Deo per tale votum dicata, tam corpore, quam anima. V. Novitius tatnen non habens v castitatis, si carnaliter peccet,
sacrilegium non committit et Sicuti nec committit Sacrilegium , qui habens votum castitatis inducit alios ad peccandum carnaliter, apud Tambur. lib. a. Methodi Conseis. cap. 6. g. s. Et ratio est, quia per votum callit iis videtur homo te obligare tantum ad non peccandum contra castitatem, seu ne ipse in sua persona delectationes venereas admittat, non vero ne
alios in easdem inducat; propriam
enim, non alienam castitatem prinmittit. Putat etiam Tambur. in Decalogum hic , Sacerdotem Graecum non esse sacrilegum, si peccet contra castitatem; quia non constat emitti a Sacerdotibus Graecis votum ullum caesitat IS.
VI. Dubium est, Num habens v tum, verbi gratia, jejunandi, obediendi , &c. . sit etiam sacrilegus. si non jejunet, obediat, &c. Asti
mant communius cum Lest. , Ca jet. . Valenti; quia per quodcum- Sue votum tam persona relate ad Illam operationem .. quam res, quae
promittitur. Deo specialiter dicatur. Sed probabilitet negant Pal. . di Tam-hur. hic ex Suar. tom. I. de Reli S.
Nast , lib. 3. cap. 3. i quia nihil lx sed solum peccatur contra fidelitatem Deo debitam per
promissionem , seu votum: Quare ex Suar. sela violatio voti soleninis castitatis est sacrilega. quia per tale votum dumtaxat persona ex ordinatione , ct acceptatione Ecclesiae Deo specialiter dicatur anima, & corpore: Iejunium vero, quod promittitur per votum, non dicitur res Deo dicata.
sed solum promissa; unde qui violat
votum jejunandi, non peccat contra virtutem Religionis , peccat tamen peccato perfidiae contra Deum explicando in consessione, seu contra fidelitatem Deo debitam; Et idem p tat Suar. dicendum de violante votum simplex castitatis. Communius tamen docent, ut diximus, omnem voti se ctionem esse sacrilegam; & Sanch. lib. 7. de Matrim. disp. 27. probabiliter docet, votum simplex castitatis a voto solemni non disterre specie; Unde satis est in consessione dicere .
commissum esse peccatum contra Votum castitatis. vel cum habente vinium castitatis, non explicando Sacerdotium . aut professionem.
Vt L Ex dictis insertur primo. Quare si Sacerdos furetur, blasphemet.&c., non sit sacrilegus p Contra vero si violet votum castitatis ν Di vitas est, quia persona per votum species
ter Deo dicatur rc late ad operationem, quam vovet, & ideo violando votum violatur persona sacra quatenus sacra est: At furando, blasphemando, &c., solum laeditur ius naturale,& divinum. non vero persona sacra, quatenus sacra est; aliter omnia peccata Sacerdotum essent Sacrilegia tVerum quidem est, quod Sacerdos sit sacrilegus, si in mortali celebret, vel Sacramenta suscipiat. aut conserat id est tamen propter irreverentiam gravem, quam irrogat rebus sacris. atque adeo tale sacrilegium non est ratione personae, scd ratione rei Sacrae
92쪽
83 D. Sarilegis. VIIL Insertur se eundo disparitas .
quare percussio Clerici etiam habentis primam tonsuram , & novitii nullum habentis votum sit sacrilega; E- contra sornicatio eorumdem non sit sacrilega λ Ratio est, quia persona e iam per primam tonsiuram, S per novitiatum secratur Deo, iuxta inst, tutiones Ecclesiasticas, it aut per percussionem censeatur persona sacra vi Iari: Contra tamen juxta institutiones Ecclesiasticas non censetur per primam tonsuram. aut per novitiatum ita sacrari Deo persona, ut committat sacrilegium, si fornicetur. Et per haec etiam patebit, quare estissio sanguinis, vel seminis facta in loco Sacre sits crilegium; non vero blasphemia, aut aliud enorme peccatum non specialiter ab Ecclesia prohibitum, si in loco Sacro committatur
Ix. Quaeritur tertio; Quaenam loca dicantur Sacra, & quomodo violentur λRespondeo , nomine loci Satri , quoad hunc effectum constituendi s
crilegum peccatum in eo commissum . venire solum Ecclesias, Caemeteria,
Monasteria, Hospitalia, & oratoria auctoritate Episcopi approbata , in quibus tam sacrificium M issae, quam
alia divina osticia celebrantur. X. Notandum tamen, quod nomen Ecclesiae in favorabilibus . seu relate ad effectum gaudendi immunitate, importet etiam Ecclesiae fabricam, parietes , turres, tectum, ianuam, sca-Ias, atrium, claustrum, & ambitum exteriorem: in odiosis tamen, seu re- Iate ad effectum constituendi, verbi gratia , furtum sacrilegum , nomen E clesiae importat solum Ecclesiam cum suis cappellis, & caemeterio , ut notat Sanch. lib. s. de Matrim. disp. II.
XI. Violatur autem locus sacer per illas tantum actiones, quae jure Caninnico intuitu Religionis in locis Sacris
prohibentur . Primo itaque committitur sacrilegium per violationem loci lacri, quoties iniuriose effunditur in loco Sacro sanguis, vel semen , iuxta explicanda in de Matrimonio. Ubi notat Tam. hur. lib. a. Μeth. Conses cap. 6. . hujusmodi delicta, ut sint sacrilega. debere esse publica, ct notoria; quia intantum committitur Sacrilegium, inquantum polluitur Ecclesia, ct in. diget reconciliatione; sed non polluitur Ecclesia per haec delicta. nili sint publica, & notoria; ergo si sint occulta, non sunt sacrilega. Ita Ponti, Vsq. contra Suar. . Sancti. , Bonac.,
qui putant esse sacrilega , etiamsi sint
Secundo, si Iocus sacer destruatur. spolietur. incendatur, &c. Tertio , per Sepulturam vel e communicati vitandi, vel non baptiEDti, etiamsi infantis, modo parentes saltem fideles non sint, ex Sayr. Quarto, per extractionem violem tam personae a loco Sacro.
Quinto, si in Ecclesia turpes ludi
Sexto ex Suar. apud Truli., si in Ecclesia fiant mercatus, deambulati nes, conclamationes, saecularia concilia, convivia, strepitus iudiciorum saecularium, non tamen Ecclesiastic rum, quae praesumuntur pietatem com
cernere & alia hujusmodi, quae divinum cultum impediunt; Quamvis ex D. Th. in necessitate ea liceant aliquando, verbi gratia, ob multam pluviam, ob solis aestum, si alius locus opportunus ad se recipiendum sit ; dummodo a strepitu, & immodesta compotatione abstineatur ;Immo nec videtur grave peccatum aliqua earticularis comestio modera ta, & honesta in loco Saero facta stane necessitate, dummodo fiat sine i multu, clamore, & scandalo, ut d
citur de deambulationibus, ct pari M
93쪽
mentis, quia non videtur gravis im rabilibus quidem, tum irrogari sanctitati loci. ant immunitate ; pAII. Septimo. Sacrilegium ratione tum fundatoris in Ioci lacra committitur per furtum rei verti. Demum de etiam profanae ibi commilium tae- chiorum . & Dei nam ex cap. Qui is iuvemus I auctoritate Epistop sacrilegum est non Muna furtum non fiunt benedicta
Sacri de Sacro, & Sacri de non S, dubium est apud Lcro, Ied etiam non sacra de sacro. ant nomine loci saseu rea profanae de loco secro. Notat 3 affirmat, quia
tamen Tam r. lib. a. Methodi Com conveni nequeunt. lass. cap. 8 cum Lug., Pal. . AZOP. rutate . quamvis in contra Suar. Ua' , Laym., Bonac. non non celebrentur.
esse sacrilegum quodlibet iurium rei XIV. OMintur oprofanae, seu non sacrae in Ecclesia niat nomine rei Decommissum. sed solum quando res non sacra est in Ecclesia cuuodiae, aut securitatis causa, vel est Ecclesiae commodata , itaut Ecclesia de in illa te neatur quia tunc aliquo modo ad Ecclesiam pertinet. Unde non committit Sacrilegium L qui crumenam diavitis in Ecclesia furatur, aut gladium Parochi, quem parochus possidet no
mane suo, non Ecclesia Committit ero ut communiter docent contra Tagund. in secundum pGceptum. Eo cicliae lib a. cap. s. num. a I. duplex
specie lacrilegium, reale scilicet, &k cale. qui rem sacram de loco sacro iuratur, verbi gratia calicem in Ecclesia, vel in Caemeterio, aut in Sepultura sub Ecclesia, quae etiam venit nomine Ioci sacri .
XIII. Dubium tamen est; An sit lacruegium locale , si uuis furetur aliquid e Sacristia λ
facta non venire Sacrimam. quia est extra Ecclesiam . Illud certum est. noni esse sacrilegium locale furari es, quid in Claustris Reliriosorum, quam vis gaudeant immunitate; Immo nec in Oratorio domus Privatae, in quo de licentia Episcopi celebratur; quianu vini odi oratoria privata non ve-nrunt nomine loci sacri, ne in lay - raoIIItius quidem, cum non gaude ant immunitate; possunt enim ad nu- e tum fundatoris in profanos usius cona verti.Demum de oratoriis Xenod chiorum . & Gemitoriorum , Quaeia auctoritate Epistopi sunt erecta, sed, non fiunt benedicta, aut consecrata. dubium est apud Doctores, an venia, ant nonune loci sacri Sanch. numt 3 affirmat, quia ad profanos usis
- converiI nequeunt. & gaudent imm L natare, quamvra in eis divina ossietai non celebrentur.
XIV. Quaeritur quarto; Quid ve-
'rat nomine rei sacrae, Per cujus vi latronem committitur Sacrilegium Respondeo, venire . Primo Sacramenta. Secundo Vasa secra. quae sunt instrumenta rebus factis adnain, lirandis . necnon imagines Sacras &Reliquias Sanctorum , ad quae reductimur verba sacra. Tertio ornamenta Ecclasiae , vel Ministrorum; quae scilicet per specialem benedictionem.
vel consecrarionem divino culmi d putantur, unde horum omnium profanatio, vel si tum est sacrileἀm:
Sicut etiam destri ctio irreligiosa templi , elusique profanatio , vel abusus aci choreas, ad obscoena S comaedias,.
αα , necnon abusus Sacramentalium,
puta aquae lustralis, vel candelae, aut rami benedicti. Quarto demum n mine rei facrae veniunt bona Ecc siae, decimae. primitiae, Sce. quia haec suo modin sacrata sunt. S ad culminini deputantur . quatenus desta nantu IulleniationI eorum, qui Dei cultui Intermunt . unde eorum, pariter fumtum sacrileguna est. Contra vero nec tempus, nec lineus veniunt nomine rei fac . quamvis divino cultui specialiter dicentur unde peccans die sesto, aut hebdomada Sancta. vel peccans in Ecclesia non committat ex hoc capite sacrilegium p eo quod. non est speciesiter prodidatum intuitu Religionis pecca
94쪽
De Blasphemia. 8 reum tali tempore, vel tali loco: Esset solum sacrilegium ratione temporis lacri. si dies sesti violentur operibus servilibus. & aliis prohibitis, ut nintat Truli. ex Leis.
XV. Est etiam sacrilegium Tatione Ioci. si quis, verbi gratia, concupiscat copulam habendam in Ecclesia :quamvis non sit sacrilegium concupiscere in Ecclesia copulam habendam extra Ecclesiam . Et ratio disparitatis est, quia in primo casu objectum actus interni est sacrilegium; in secundo casu circumstantia loci non fert secum speciem sacrilegii. Ita Doct
res communius ; Quamvis Suar. rum I. de Relig. lib. 3. cap. I. Putet, non
solum pollutionem occultam. sed editam tactus impudicos habere specia- Iem malitiam in confessione aperiendam , si in Ecclesia committantur, non quidem ex ullo praecepto Ecclesiae, sed ex vi legis naturalis prohi-hentis fieri in Ecclesia actus turpes ob reverentiam loci sacri. XVI. Ex dictis sequitur , sacrilegium reale tae suscipere, vel admini-1trare Sacramenta in mortali.ἰSecundo, abuti sacris vasibus, puta uti calice consecrato ad bibendum. Tertis, νhuti sacris verbis ad superstitiones. ad facetias, ad amatoria , ad stabutiendas haereses . Quarto. Sacrilegaei omnis irreverentia, quae commi titur in recitando divino officio, vel in sacris caeremoniis obeundis. quamvis saepe a Sacrilegio lethali ex materiae parvitate irreverentia isthaec e caeetur . Quando tamen Sacerdos quod utinam nunquam accidat ut brevi Missam absolvat. notabiliter obtruncat verba, ct caeremonias com fundit. irreVerentia certe non est a vis, nec sacrilegium veniale. Quin ro, male habere imagines, Se reluquias. puta illas inhoneste pingendo, .el illas dispergendo. ne colantur. Sexto, invasio bonorum. vel jurium Ecclesiasticorum. retentio legatorum
I. Blasphemia proprie selis Oerbis. aestu vero se tis contumeliosis exhibeι- contra Deum, aut Sanctos, Avemente, Me ore, sue βripio . II. Non datur materia parissas in blasphemia . σιιams soci gratia pros
III. Ex eonsuraudine sine plena adve tentia biasphemare non vacat cuia ya lethali. IV. Blasphemia haretaealis continet ha.
recte opponit r; steus vero Masphemia simplex. Harericalis auatoliis a Deo quod habet . aut per
contumetiam tribuit Deo , quod non habet.
V. Simplex Blasphemia est quadrupticis
generis. Enunciativa. Detesiniva.
msa in Beatam Virginem. σ' in Sanctor; Misi proferantur in Sanctos ob propriam cortim excelle
VII. uti, maledieis creaturis, inquam tum Creatura Dei sum . pro facto
blasphemaι; ficua qai rebus saeris maledicis: Quid A quis creaturis
95쪽
88 astis VI. Articulus II. a. In dubio, an sermula aliquast Blas habitu, & conssuetudine sine plenaphema . non est latis censenda. advertentia ad Dei inhonorationem
M. Bias emi denuneiandi sum is selet blasphemare. teneatur sub mo Blasph)mia sis haereticalis in intra tali conari ad talem habitum eve,
sex dies a votitia, sub poena Ex- lendum ' tum quia aliter est in mo- communicatisma Iata sententia . rati periculo, & proxima occasione blasphemandi : tum etiam quia gra- I. ULasphemia est convicium, seu vis deordinatio est Deum sic inhono-Ι verbum contumeliosum . quod rare. iacitur contra Deum, aut Sanctos, IV. Quaeritur nunc primo; Quotvsve mente, sive ore, sive scripto pro- plex sit blasphemia pseratur. Ita communiter. Putant ta- Respondeo, aliam esse simplicem. men nonnulli, etiam factis, vel signis aliam haereticalem. Haereticalis dici- posse blasphemiam committi , puta tur, quae continet haeresim, seu quae conculcando imagines . infrendendo alicui articulo Fidei directe oppoa dentibus in Deum, expuendo in cα- tur, ut, Abnego Deum, Abnego crulum ; sed hoc negat Bonac. ex Suar.. cem Christi. Beatam Virginem, Deus& Less.; quia blasphemia opponitur est injustus, daemon est Omnipotens. Iaudi Dei. quae solis verbis mente, vel In quibus casibus blasphemus, si ero Ore . vel scripto exhibetur; unde blac dat, quod ore proseri, erit pariter phemia in solis verbis, non in factis haereticus, S ut talis judicandus; se- proprie consistit. cus vero si id non credat, cum non IL Hinc sequitur primo, blasphe- habeat errorem circa fidem. Simplexmiam opponi vinuti Religionis i ciuia vero blasphemia dicitur illa, quae e haec divinum honorem . & laudem rorem circa fidem non continet, ut tuetur, quam blasphemus offendit de- Blent esse . quae dicuntur per mo- rogando illi, vel diminuendo. dum optan)i. imperandi, imprecam Sequitur secundo , peccatum hoc di, &c verbi gratia, Maleὸictus Deus. ex genere suo esse mortale. & λ- displiceat Deo, quod vulgo dicitur, tum ratione inadvertentiae posse esse Λ dispereo di Dio; vel si quis irr
Veniale, non vero ex levitate mate- verenter nominet membra Christiriae. puta ratione levitatis, & joci. Domini, vel pudenda Sanctorum, ut Ratio est . quia nulla respectu Dei notant Suar. , Sanch. apud Truli., quia dari potest levis contumelia, & gr, sic intendit facere illos contemptibi- vis est ex se deordinatio, etiam per Ies propter tales partes naturales. iocum blasphemare, ac Deum inno- Sequitur ex dictis primo. duobus norare. Putat quidem Villatodi apud praesertim modis blasphemari, vel sci-Xruli. cum Dian. pari. s. tract. s. licet tribuendo Deo per contume-
resol. 3. probabiliter in hoc dari pos- liam id, quod non habet. eique re se parvitatem materiae, ut si quis ve- pugnat, ut appellando Deum injulit facetiam confirmare verbis Sacrae Rum, erudelem. &c.; vel tollendo Scripturae. Sed communiter rejicitur, Deo id, quod habet, & illi essentia quia vel hoc fit sine contemptu, & liter convenit, ut dicendo. non ta est sacrilegium veniale . non blasphe- bere providentiam, omnipotentiam. mia ; vel sit cum contemptu, oc est daemonem esse omnipotentem, &c. blasphemia mortalis, quia est gravis Sequitur seeundo, blasphemiam esse irreverentia. detestari divina, vel Deum maled,
III. Hinc etiam fit, quod qui ex cere, illique mala imprecari. Ratio
96쪽
M Blasphemia est . quia tribuitur Deo id . quod
non habet, vique repugnat , ut si dicatur , Maledictus sit Deus, Pereat, Velit nolit, hoc erit, &αἱ Vel si quis juret per vitam. aut Per caput Dei, aut Sanctorum . quia ex AZor. sensus est, quod Deus, aut Sancti amittant vitam, si res non ita est . Sequitur tertio. Ualphemiam egeexprobrare Deo ea, quae habet, seu
tribuendo illi ea, quae habet, seὸ i
reverenter , ut jurare per corpus .
aut sanguinem Dei ex indignatione ;sicut etiam jurare per salius Deos rSeclusa tamen indignatione contra Deum, & contemptu, non est blasphemia jurare per corpus Dei, sciscet Christi Domini. Sequitur quarto, esse blasphemiam ea, quae sunt propria Dei communicare creaturae, ut vocare daemonem omnipotentem, foeminam amatam vocare Deam ; aut jurare per falsos Deos, cum sic tribuatur illis insallitiblis veritasa quae soli Deo convenit. Sequitur quinto . esse blasphemiam dicere, Pereat, qui me sustentat, i telligendo Deum; sicut etiam dicere, Perdat te ansuis Christi, Occidat illum Sanctus I ranciscus, Sanguis enim Christi Domini, dc Sancti ad salva dum nos, non ad perdendum sunt
parati; unde magna afficiuntur contumelia per talem formulam. ut notat Laym. apud Tamburi
v. Sequitur ultim blasphemiam fi plicem, seu non haereticalem esse quadruplicis generis: nam vel est Enum elativa . ut Ad injuriam Dei hoc faciam; vel Detestativa, ut, Pereat Deus,
Maledictus sit Deus, Displiceat Deo; vel Irrisoria, ut Vah qui destruis tem-rum Dei; vel Iuratoria, ut Pereat eus, si ita non est, vel si hoc non
VI. Quaeritur secundo; An disserant inter se specie busthimia in Deum.
89 in Beatam Virginem, & m Sanctos'
Respondeo, Sauri, Sanch. & alios apud Tambur. in Methodo Consessi nis lib. 2. cap. 3. , probabiliuS putare, quod specie differant. quia blasphemia in sanctos praeter propriam m, litiam blasphemiae, habet etiam maKtiam contra Duliam, quae est honor specialis debitus Sanctis 3 sicut blasphemia contra Beatam Virginem comtinet malitiam contra 'perduliam e Etenim per blasphemiam in Sanctos non solum Deus, sed etiam ipse Sanctus injuria assicitur ; Econtra per Blasphemiam in Deum seli Deo irr gatur injuria ; ergo blasphemiae in Deum, & in Sanctos differunt specie. Sed probabile etiam est. quod docet Mori, & alii apud Diari. Part. I.
specie; sicut non differunt specie jur
mentum per Deum, ct juramentum per Sanctos. Ratio est, quia cum Omnes communiter honorent Sanctos non ob praecisam eorum propriam excelle etiam , sed quatenus ad Deum Ordinantur, ideo nec illos injuria inciunt, nisi quatenus ad Deum reseruntur ; Unde ab uno Deo omnes blasphemiae *ωcificantur. Quare iuxta hanc sentemetam satis est in consessione dicere.
Blasphemavi, non explicando an comtra Deum, vel contra Sanctos, aut a lias creaturas verbum contumeliotari
sit prolatum, nisi forte alicubi sola blasphemia contra Deum esset reservata .
Quamvis quando blasphemia fuerit
haereticalis, debeat exprimi haec nova species peccati; sicut etiam si blasphemia ex odio Mrmali Dei, vel ex desperatione proseratur. Verum si proferatur in Sanctos ob propriam e rum excellentiam, & non quatenus ad Deum reseruntur, debet in consessione id exprimi, quia tale Pecca tum est contra virtutem Duliae . noa
97쪽
ς εο n. Aniculas II. mittatur blasphemia non solum conviciando Sanctos, sed etiam maled cendo aliis creaturis Respondeo cum Bonae. . & Lesscap. 6 . du, ., puram maledicti nem creaturarum sine ordine ad Deum non esse proprie blasphemiam,s quamvis sit peccatum mortale contra charitatem, si conjungatur cum desiderio notabilis damni ; sit vero sinium veniale, si tantum ex passionis, ct iracundiae impetu imprecemur alicui grave damnum) Est autem blasphemia maledicere creaturis, ut creaturae Dei sunt, seu per ordinem ad
Domi; sicut etiam blasphemandu res sacras; quia per hujusmodi maledi.
tionem tribuitur per contumeliam Deo id, quod non habet, eique repugnat. aut tollitur a Deo, quod es sentialiter habet; cum talis maledictio redundet in Deum auctorem creaturarum . Sicut enim Deus in creaturis honoratur, ita inhonorari potest per maledictionem creaturarum, in quantum creaturae Dei su ut, aut per blasphemiam rerum sacrarum. Hinc sequitur , ut notant SVr. ν& Suar. , committi Naiphemiam sper. nendo Sanctos; nam sicut in Sanctis laudatur Deus, ita in illis p test Deus contumelia affici, S bIasphemari; ct ideo diximus, blasphemiam in Sanctos, aut in allaS crcaturas non ditierre specie a blasphemia in Deum. Demum maledicere crcaturis
irrationabilibus secundum se non cit mortale; immo potest nec cilc veni, te; si enim postumus illas occidere. quidni, & malum imprecari λ Si timen creaturae irrationales considerat
tur, inquantum sunt hominis, cu)t mortale illis maledicere; non siccus ac malc dicere ipsi homini, ut si quis
velit arborem incendi, cquum occidi ex odio hominis : Si vcio malu dic, tur tempus pluvia , ventuS , dcc. ,
quatenus illis Dcus utitur ad noS Puniendos , esset profecto blasphemis rQuod si non sit indignatio contra
Deum, sed contra creaturas, non
rit blasphemia; ut si dicatur, Maledicta hora qua mei parentes me genuerunt, haec enim indignatio est contra parentes, atque adeo est peccatum contra pietatem. leve. Vel grave , prout leviter, vel graviter laeditur observantia erga illos. Vili. Quaeritur quarto , Quaenam formulae uiurpari solitae nullam contianeant blasphemiam. quaenam Vero dubium est, an contineant f dc quomodo istae interpretandae fRespondeo, non reputari a Doctoribus blasphemiam, Primo, si dicatur. Hoc est verum, sicut est verum euangelium ; vel , sicut est verus Ucus; quia cornmuniici volumus per haec verba indicare similitudinem quandam. quod sicut unum est Verum, ita & aliud. Esset vero blasphemia. si vellemus veritatem creatam desectibilem cum divina inde fisctibili aeCuiparare . Secundo, quando dicitur, Po far didi Dio, Potenaa di Dio; Haec enim verba solum important quoddam sisnum admirationis contra rcm , quae inopinato accidit. Tertio, Pejerans non est blasphemus, cum nihil tribuat, aut tollat a Deo in ejus convicium ;nam pejerans non pctit, ut Deus firmet falsitatem, ut censet Pal. toni. 3. disp. 3. punct. a. S. 3. , sed cnunciative tantum profert cum temeritate illud fausum a Uco confirmari, non optatiV .
Quarto, non est blasphemia dicere, sic tandem fato futurum erat, si non intelligatur fatum Gentilium fatuorum, sed sola necessitas talis eventus consequens ad Dei praevali 0nem. Dubium tamen est primo, An quinolens dicere blasphemiam hanc, ba todi avolo dicat, Santo dia, vel Sa todiam mant, etiam blasphemet Z Respondcndum tamen, quod si animo nolit diabolo sanctitate in appingcrc.
98쪽
De Teutation e Dei. fruere non blasphemet, ut Tambur. cum doctis viris ab ipso consultis censet; quia ideirco dicit. dia, vel . di ammant, ne blasphemiam proserat. Idem dicendum contra Bonac. de eo, qui diceret, nego Di, quia non vult dicere, Dio; quamvis in tali sormula scanda Ium facilius adsit.
phemia conditionata, verbi gratia, lienego Deum, si ita res non est, Deus est injustus, si te non occiderit&c., Sancti. . & Pal. putant has esse blasphemias inrod tamen negant Sal. , & Tam r. , quia non videtur fieri sensus, quod fides in Deum. vel iustitia Dei pendeat a veritate rei
creatae, aut a futuro eventu, quod
sane esset blasphemia; sed sensus videtur esse, quod sicut certum mihi est ex Dei gratia nunquam me Deum Pe- negaturum, ita certum est, quod asstro; & sicut certum est. Deum non esse injustum, ita certum mihi est te esse occidendum, per similitudinem quandam, non Per aequiparantiam, ut diximus de illa Qrmula, Hoc est verum . sicut est verus Deus e nee est sensus. ut putat Pal. . quod Deum re- negaturus sim, si res ita non sit, autu od Deus erit injustus. si non occia
Dubitamr tertio; an sit bIasiphemia
dicere, Per vitam Dei, vel Sanctorum p Alfirmat Decian. . qui putat eius sensum esse, amittant Deus, vel Sancti vitam, si res ita non est, Sed commmuniter cum Sancti. negant ;quia sensus est, Sicut Deus vitam habet, ita verum est, quod dico. Dubitatur ultimo: An sit blasphemia dicere ex indignatione contra ho
munzer negant, quia tota indignatiγeli in creaturas. ει nihil Deo tribuitur . Vel tollitur pcr convicium; Estramen peccatum vetatale irreligiositatis contra secundum praeceptum Decalogi , ut 'notat Laym ., quando solum indignatio fertur in creaturas; Quod si indignatio ferretur etiam in Deum, esset profecto blasphemia. quia in actu exercito significaretur, Deum esse dignum nostra indignatione. X. Regula generalis est, ex Bonaci, Pal. , Tam bur. . quod quoties aliqua verba sumi possunt in utramque partem . pro blasphemia scilicet, & non blasphemia, non sint semenda pro blaiphemia; quia in dubio non sunt accipienda, ut ibnent delictum, cum dehitum non praestimatur, nisi clare
XI. Quaeritur uliimo; An blasphemi
sint corrigendi, & denunciandi Respondeo. audientem Masphemos ex praecepto naturali teneri illos corrigere, si possit absque gravi incommodo, & sit spes fructus; quamvis non expediat id fieri, dum blasphemi
sunt in ira. quia magis irritarentur e Tenetur etialia audiens denunciare
blasphemias haereticales Inquisitoriabus, vel ordinario; blasphemias vero simplices iudici sive Ecclesiastico, sive Saeculari. cum sint mixti tari, ex decretis Pii I., & Julii III.; Quamvis haec decreta relate ad blasphemias simplices propter desuetudinem notaVideantur obligare, ut notat Pal. e
Blasphemi vero haereticales intra sex dies a die notitiae de nunciandi sunt seb poeita excommunicationis latae sententiae impositae in Edicto Sanctae Iii quisitionis
De Tentatione Dei I. Tentatio secundum se alia est Priamtionis. a Ita Inductisnis. Au priamum genus spectat tentatio Dei. quippe qua es Probasio alacrius d uini Astributi mossis indebstis.
99쪽
recte intendaIων experimentum de
aliaua Dei perfectione. Tacita v xo habetur, quando fine tali expressa sntentione aliquid ad id ordia
LII. Tentatio Dei ex genere suo est te
catum trahati cum gravem verentiam erga Deum importet.
IV. In lege veteri praecipiebamur a Deo nonnulla purgationes, itant miraculis innocentia alicujus detegeretur At in nova lege prohibenI- . m. Temat Deum, qui miraculum ab eo petit citra necessitatem, aut Dei impulsum; Sicut etiam qui ex cu ri tate vult experiri opus aliquod supernaturale. Poteris aliquando Tentatis Des amoria ι excusari. si aut δεμ ρυ-na deliberatro, aut detur materia
L in tentationem Probationis .ct Inductionis. Tentatio probationis est dictum. vel factum ad capiendam experientiam, Verbi gratia, ad explorandam alicujus probitatem, scientiam, potentiam. Veracitatem, &c Tentatio inductionis est ipsa provocatio, seu inductio ad malam r Quare primo genere tentationis dicitur Deus temtasse Abraham. Tobiam . Iob. & MIios Sanctos , ut eorum virtutes manisestaret . Secundo vero gene re tentationis tentant nos diminius. & concupiscentia; unde Iac hi I. dicitur , Deus intentator malorum es, ipse autem neminem tentat; Unus
ut quo vero tentaIur a concursi mras in
Tentatio Dei fiam itur iuxta primam fignificationen ; unde definitur a D. 1 h. A. R. quaest. 97 , quod sit probatio, seu experientia alicujus divini auributi l puta scientiae . potentiae , honitatis . aut divina voluntatis P im debitis modis. Quare Tentatio Dei
est actus contra Religionem, ut d cent D. Th . Suari. Bona quia importat irreverentiam contra Deum velle de ipsius periectionibus experime tum capere indebitis modis, hoe est absque justa causa, relictis mediis a Deo institutis; Ut si imperitus vellet absque justa causa concionari nu
la praevia praeparatione, sperans a Deo suggerenda sibi verba ad rem. Aliqui vero cum REOr., Reginad. lib. 2. cap. 3q. Putant, tentationem Dei opponi virtuti Spei , quia tentans Deum sperat aliquid a Deo modo imiabito ; non dicitur tamen sperari vliquid modo indebito. quanao ex inspiratione. vel impulsu Dei speratur aliquid per media extraordinaria ; ut fecit Gedeon Iudicum I 6. . Elias 3- Regum I 8. . Abraham Genec I . . a que adeo illi non tentavere Deum. ejus se voluntati consorinarunt.
H. Dividitur Tentatio Dei in E pressam, & Tacitam . seu Interpretativam. Expressa dicitur, dum aliquid fit ea intentione, ut experientia capiatur de aliqua divina persectione verbi gratia, si quis petat miraculum sine necessitate ad confirmandos a ticulos fidei; vel si velit se praecipitem
agere de turri, ut experiatur. an a Deo adjuvetur. Tacita vero dicitur,
quando aliquid fit sine tali expressa intentione capiendi experimentum de perfectionibus divinis Nihilominus quod fit, vel dicitur, ad nihil aliua ordinatur, quam ad capiendum tale experimentum ; Ut si quis velit ad iamitationem Christi Domini abstinere ab omni cibo toto tempore quadragesimali; aut si omissis scalis velit e turri descendere, sperans se a Deo incolumem servandum ; Vel si praete missis mediis naturalibus vellet sola ratione bona temporalia obtinere, aut si aegrotus curari vellet nullo adhdito remedio naturali . Vetum ii aliquando
100쪽
De Tentarisne Dei. o3ductis neeessitate nil illis remanet, nisi Deum exorare, non est hoc tentare Deum; nam Paralipomenon a. dicitur : Cum i noramus qu3d agere δε- eamus, hoc solam habemvis residui, m oculos nostros dirigamus ad te . III. Quaeritur nunc ; An tentatio Dei ex genere suo sit peccatum rtale fRespondeo affirmative cum communi; Est enim contemptus, ct gravis irreverentia erga Deum, vel quia comiungitur cum dubitatione de ejus perfectionibus, & sic continet etiam ii
fidelitatem; vel quia importat indebutam , S praesemptivam divinae voluntatis investigationem per media ipsius
Providentiae repugnantia. Quare committitur peccatum mor
tale Tentationis Dei in sequentibus
calibus . Primo, quando experimem tum conjungitur cum manifesto perbculo gravis damni; ut si quis gravi
morbo laborans respuat medicinas , sperans a Deo sanitatem; vel quam do quis duellum acceptat ad ostendendam suam innocentiam, putans a Deo servandum in signum tuae innocentiae, ut olim erat in usui Proinde in cap. Mendam. & cap. Constituisti, & cap. Monomacbιam 2. quast. s. prohibemtur illae probationes tunc usitatae, scilicet serri candentis . vel serventis aquae . vel duelli ad explorandam veritatem aliquam, vel innocentiam alicujus . IV. Neque dicas, quod Numer. 3. Praecipiebatur, mulierem de adulterio suspectam aquis amaris purgari; diquod Deus variis miraculis similes purgationes confirmarat, ut resert Deirio . de Magia, Nam respondetur, in lage veteri
id Deum expresse voluisse, & prae
cepisse s in Iege autem nova tale praeceptum caeremoniale cessasserinae nunc tale experimentum non est licitum. Deinde verum est albquando Deum confirmasse mirac
lis similes pureationes, sed id accidit , vel quando ex divino instincta nonnulli ad id compulsi sunt, vel quia,
ut notant Suar. , & Sanch- , quamvis homines tunc peccarint peccato te lationis Dei, vescit Deus miraculis vel eonfundere calumniatores, vel sa- vere innocentiae eorum, qui calumniam patiebantur.
le tentationis Dei, quando experimen tum conjungitur cum scandalo; ut quando quis publice petit mirac tum abseue necessitate , aut impubsu Dei speciali ad confirmandam i
Tertio. quando fit experimentum ad videndum aliquod opus supernatu rate ex curiositate; tunc enim agitur cum Deo tanquam cum curiosorum fautore, & consequenter magna illi irrogatur injuria, ut notant Les . . & Suar. VI. In duobus tamen casibus peccatum tentationis Dei poterit esse voniale . Primo, si non intercedat plena deliberatio; quod habetur in qu Iibet materia peccaminosa. Secundo, si detur materiae parvitas, verbi gratia , si quis levi morbo affectus vane speret a Deo sanitatem, relictis mediis naturalibus: Quod si renuat medic, nam , non quia vane 'erat a Deo sanitatem, sed quia vult imitari Christum Dominum patientem, aut ca nem domare , non dicitur tentare Deum, dummodo probabile mortis periculum non incurrat.