장음표시 사용
81쪽
etiam entitur, Kgenis aetate quaedani extitisse huius III. .angelista exemplaria, in quibus non designabatur ΣRC Publicanum hune fuisse Divum Matthaeum. Si origeni V ' fides Petrii ncquioris spiritus operatione, quo tem' pote v. est Chri iliis Dominus hae pro ulit min. I. uerbit omιm Insuper Ioannes cum H i diseipulos tuos dicebat Chiis tot tu es qui ventus ' rus es an alium expectimus haerebat dubius, foreas Lio. 3. R se etiam non credebat , an Christus si plorificatus I. cuti glorificatum illum viderat in itis antis no usque ad inlatos, fle abyssum ipsum destenderet Iesus Trim. Christus Baptismum Discepit mense Ianuario . aetatis
Gi. f. nassim is, inquit ligenes Homilia prima in Ezschidi
inquit , inoras Iesus eum venis, Bapti
XlX. Ignorare me fateor, quomodo rigenes admovisa. ., durn in Scripturarum scientia versatus asserere potueras Ia,. rit, nullibi in Evangelio legi Salvatorem Hierosolymis ui . miracula pe Petrasse ; Sanctum Mathiam in Iudae o. με. cum iam electum suisse quando Christius Dominus ma ab M .. nifestavis seipsum Apostolis post suam Resurrectionem ;-.': -- tandem millibi in Evangelio legi, Iesum Christum
L. .... fuisse inificem e constat squidem tres istos aniculos In ν aceti. Evangesto eontineti Meirigenes nonrusi memoriae li4. , Pι poma talia seribere. Triaris. XX. Caeterum edebat idem Origenes, duos Ditariῶμοῦ ' Pulos euntes in Emmaus , fuisse Simonem D te Muta pharas Ananiam de quo Apostolarum alta non a par ει Petro morti datum tuisse, sed ideo expirasse quia non sustinuit arginionem Petri, Saphiram vero vitam eum morte commutaue partim propter viri calamitatem e conreptum inde moerorem, partim etiam quod preeati in Deum eonseia
ris dum esse dieit Bacis Bisa Mia c. Quam Ο i. nem ideo adomat, quia Bethania Ionge abest a
, quem tunc temporis In Iebat DIvus Ioannes φ. rum nihilominus est, Origenis aetate in omnibus serrae III. exemplaribus hae verba fuisse . in Rethania . Contem udit ii super locum illum , ubi totus porcorum grex L M. abiit per praeceps in mare, istum non villa in regi, uia. ne Gerasenorum qilae est in Aralaia, cum ibi nee m te, nec lacus ullus habeatur, ne in regione Gaderenorum, sed in regione argesenorum Praeterea scribi , Divum Iacobum ab Apostolo Paulo appellatum --ι-
fuisse fratrem Domini non tam ob sanguinis cognatio. πῆγα
nem ommunemque plorum educationem , quam obi ni mores -inam Mariam, quae unxit corpus Iesu, -- diversam esse ab ea muliere quae erat in civitate pre e me. eatrix , de qua quitu Sanctus Lucas et Evangelium οἰ-,' de tribus tantum mulieribus, quibus nomen erat Ma pag. 3ria, verba facere : Forsitan ergo quis dice . verba Tract. Origenis sunt , quatuor utile mulieres , de quibus fa me seripserunt Evangelistae: autem magis consentio G - 'fus iras: unam quidem , de ira conscripserunt s. o Matthaeus maretis alteram autem fuisse , de qua seripsit Lueas i aliam autem de qua scripsit Ioannes. Unum addendum superest circa Morsem Doctrinam, ii 4. rei videlicet vetustii hune Patrem docuisse , quandoque W- 6ώ- licitum esse mendacium, quidem ad salutem ollatu. . ''rum esset. Si pariter reprenenuo a Divo Paulo facta Cephae dispensatoria filii, non vera, fi Divo Hiet
nymo fides, a qui id se legisse testatur in decim,
libro Stromatum Origenis . Verum de origene satis Id unum animadvenendum Me loco est , lautici unanimadvertimus initio suorii operum , Origenem propter errores ac veritura, quae passim in eius Soliaptis occumini, caute legendum esse, iuxta Eeci si mentem omnia ad examen revocari debere , ut ait Dom illemontius, ι easque Doctrinas debere nos amplecti, quae Eeelesiasticae r ditioni consermes sunt, caeteras vero, quae eidem adversantur , re item re . . . Hoc modo, concludit citatu Tiuem dus
quidquid honi in Origene deprehenditur, proderitis hic quidquid vero niali,
82쪽
EPISCOPI CARTHAGINIENSI ET MARTYRIS
aUAESTIONE PRAEMITTENDAE. panegyricum Sancti Cypriani, cujus doctrinam modo exponemus, neω ipsa ejus eloquentia digne efformare posse s ut optime animadvertit Dom Tillemonitu, si temerarium quidem Eret si in animo esset hoc loco adomare elogium magni hujus Episcopi , sapientissimi Doctoris, egregii Martyris, qui omm laude est major. Quidquid de illo loqui
possemus , infinite esset infra ejus meritum , nec unquam a quaremus - ideam, quam solo audito Cypriani nomine animo conceptam habent ii omnes, qui probe callent vitam, virtutes, & eminentiorem doctrinam Magni hujus Ecclesiae luminis. Quare in hoc solum modo operam nostram ponemus , ut veterum de Divo Cypriano testimonia exscribamus maiori qua fieri potest simplicitate. Nihil vero hac in re timere possumus omm judicia sequentes , qui cum ejus aevo proximiores essent , omnia
quae eumdem re si .cilint, caeteris luculentius cognoverunt.
II. Lactantius de Magno hoc viro verba faciens, inquit, a eum admodum multa conscripsisse in suo gentire admiranda quae tamen placere ultra verba Sacramentum ignorantihus non possimi, quoniam mystica sunt, quae locutus est, is id praeparata , ut a solis
fidelibus audiantur cyprianus magnam sibi gloriam ex artis oratoria prora ne praesierat , admodum multa conscripsit tu suo genere admiranda deinde subjungit Erat ingenio facili , e pioso, qua sermonis maxιma est us, aperto, at discernere nequeas, atramae ornatior in I quendo, au facitior tu explicando, an promptior in persuadendo fuerit. Qilo quidem magnim
cum elogium ideo majorem meretur idem, quia a Lactantio exaratum , ut prae cineris omnibus accuratiisimum judicium ferre potest de cuiuslibet Scriptoris peribus tam quoad orationis elegantiam, quam quoad sententiarum delectum, ei Macem argumentandi rationem , cum ipse ab omnibus celebretur tanquam omnium Ecclesiae Patrum eloquemtissimus.
III. Divus Hieronymus 3 asserit, noluisse se texere catalogum penim Divi Cypriani,
cum sole clariora su eius Operaris alio loco scribit Beatus Oprianus instaris iis pu-νissimi, duleis incedit oe placidus & quum totus sit in exhortatione virtutum, occupatus persecutionum sustiis, de Seripturis Divinis quas memoriter tenebat nequaquam disseruit. Propter perlecutiones igitur non potuit, teste Divo Hieronymo , de sacris Scripturis disIerere, sed solum ad virtutes cohortari potuit populum suum, qui sane est verus fructus, ii ex Scriptura rite intellecta percipi potest, ut inquit illemontius. s Caeterum Divus ieronymus verba faciens de educatione cujusidam Virginis, eamdem vehementer hortatur ut lesa Divum Cyprianum, quem percurrere poterit is feno pede . o Quod elogium omni sua parte perfectum est, utpote a perspicaci accurato Censbre prolatum. IV. Si vero ad S. Augustinum nostra convertatur oratio , nunquam dicendi finem facerrem, si titulos omnes exsicribere vellem quibus egregius iste Dolior cumulatissime ornavit Divum Cuprianum . Ignorat nemo quanta veneratione Sanctus Augustinus prosequeretur magnum hune Carthaginiensem Episcopum, quanti faceret ejus opera, quot praeclara Ommenta instructiones reperiret in iis etiam omnibus quae conscripsit Sanctas Martyr de iteratione Baptismi. Id unum QIficiat dicere, Divum Augustinum dilexisse eloquentiam Divi Cypriani, sed simul asseruisse, illicillimum esse eamdem assequi Alio autem Iocor
Nou me terret, inquit, auctoritas Cy iani, quia reficit Gmilitas Uraanι mag-m quidem me
ritum novima Dpriani Episcopi o Mart is Ps Hoe sane est, paucis multa complecti. U. Silentio praetereo prantara elogia quae ab aliis veteribus peti possent, ut a Divo Hilario, qui virum sancta memoriae eumdem appellat Hrsancta memoriae a Sancto Meiano, qui eum Apostolicis viris accenset, de eodem loquens suo inquit Num volumus Doctorem instruere fit est ne in nobis Beati Cypriam doctrina Gelasio summo Pontifice, qui Divi Cypriani opera locat in fronte operum Sanctorum Patrum, quae coclesia summa veneratione sumpit. Recensentur utique in Gelasi Decreta per hujus Miris inter ea, quae ab Ecclesia Romana uti apocrypha rejiciuntur opuscula Tatii opriani V ervba, inquit Auctor hujus Decreti. Verum praeter alia momenta , quae clare vincunt, recitata verba Decreto Gelasi adjuncta fuisse ab aliquo extraneo ex Gratiano id vadidissime demonstratur a Gratiano siquidem non inter libros apocryphos , sed inter libros ab Ecclesia probatos recensentur opera Divi Cypriani Qua de re ad illemontium lectorem re mitto. ii Vl. Verum in celebrando Divo Cypriano Sanctus Maximus Taurinensis Epi opus omnes ficile superavit. Fuit enim in eo, inquit ille, contra errores Diaboli spiritualis sapientiae plenitudo, & adversum persecutiones mundi, Christiani pectoris infatigata contiantia. Quis
83쪽
cis non hujusmodi ymira quantis valet praeconiis prosequatur, cuius eloquentia ius irata divini is, is tus oe Ecclcsias docuit, Dealum confutavit Vere hic mirabilis atque omnium ubique V
iis , studiis celebrandus, quem Sanctitas Sacerdotem, peritia Doctoremo fides Martyrem consteravit. c. u.
Miloca, inquit David, in conspectu Domini mors Sanctoriam eius at Cypriathis etiam propheticam superegrestiis est Inidem, cujus in conspecti Domini non solum morti sed is, ta extitit pretiosa Moriendo namque proprium Christo sanguinem dedit , vivendo nihilominus, colMrt it uuae sortissima, innumeros coelo martyres acquisivit. Hae habet de S. CD pruno S. Maximus Taurinensis sermone primo de eodem.
VII. Cassiodorus tia insigne testimonium ei reddit scribens , Eeelesiam multum debere ipsius Scriptis moribus, & exemplis impol sibile est inquit ille, omnino complecti quantum inter alios Scriptores, praeter iterationem Baptismatis conser.it Beatissimus Cyprianus eumque appellat declamatorem insignem, di admirabilem octorem Declamator insignis Doctorque admirabilis Prudentius si3 ait, immortalem nacti hujus Doctoris linguam ubique eloqui etiam poli ejus mortem. Desue, inquit ille flere bonam tantum, tenet ille regnaeeeli, nee linus involita terris, nee ab ho recedit orbe disserit eloquitu/, tracti . docet instruit prophetat Gestos fovet, imbuit Britannos, praesidet Heθeria, Christiam ferit ultimis Iberis. I sius facundi. nota est omnibus hoatinibus quae sed in animae penetrat, mentem fovet , penetrat artus; nam Spiritus Sanctus illi insudit Divinam Sapientiam deinde prosequitur: Dum gelis esse hominum Chrsus sinet, ct vigere mundum, Dum liber ullus erit, dum crinia sacra litterarum, Te leget omnis amans Christum, tua, Cypriane, discet.
VIII. Ad quid vero Divi Cypriani elogia in aliorum Scriptis inquirimus, cum abunde ad hoc sum ciant ipsa ejus opera in iis quidem elucet geli ardor, magninido I firmitas fidei estiis in omnes bilicitudo, pacis amor, veritas unitis, conitantia in tuendi Disciplina, summa denique magnanimitas. Hujus Patris Scripta usque ad Orientis Ecclasias propagata, Augustino I leue, nec non citata in Conciliis ad defensionem iidei contra Ha .. 'm reticos Is satis superque ostendunt, eum uti praeceptorem iudicem doctrinae Ecclesiaeru' apud omnes obtinuisse. Quicunque praeclara eius opera legerit , illico depsehendet Sancti hujus Doctoris ficile ingeni uin abundans, amoenum, omni praecilione donariam Fatem tu omnes qui Divi Cyprimi bpera vel a limine salutarunt, eadem perutilia esse, omnigenam eruditionem, miram argumentorum vim piae feterre ibidem nina pracipua Re ligionis Dogmata constabiliuntur, ciccuratissime traduntur, plures Scripturmina textus eiiciter explicantur, principia Moralis Christianae in omni sua puritate propugnantur, WEcclcsiae Disciplina in primaeva sua pulchritudine proponitur. IX. Insicia non possimus, eum notabiliter errasi Dctica Baptismum Haereti 'omm γnim, si reprehensibilis est, inquit egregie Scriptor quidam inter recentiores clarissimus 16 quia quidquid habebat ingenii eloquentiae de auctoritatis in eo posivit , ut tueretur suam sententia iri ab Ecclesia deinceps dunnatam commendari tamen debet summa qua usi est in hac disputatione animi moderatio. Si errorem propugilavit, nunquam mansuetudinis pacis leges violavit, semper ad palinodiam paratus , si oppositam doctrinam invictis argu- naentis advertarii ejus comprobassent Ouia vero, Augustino teste, si tunc non extiterunt nisi qui ei consuetudinem opponerent, aesensiones autem ipsius consi rudinis non tale a
ferrent, quibus illa talis anima moveretur rob. Vir gravissimus rationes suas, etse non e ras , :ιο eum latebat, sed tanae nou victas, veraci ni em, sed tamen nondum assertae eon.
Detudini cedere. Quibus rationibus permotus Augustinas, eidem, ut ipse festetur , Cypriani sententiae substripsisset, nisi Ecclesiae auctoritas dirempta quippe erat ab Ecclesia tunc temporis haec quaestio ad diligentiolem considerationem eum revocallet. Et profecto verba sunt Sancti Augustini sis issem in eamdem ementim, nisi me ad diluemiorem cousdorationem revocaret tanta auctoritas aliorum . e. Tandem si magnus iste Episcopus de Baptismo aliter sentiens humanae infirmit.iti parum indulsit, tamen in catholi a unitate pertinansit , quod in hac re erratum est, charitatis ubertate compensatum est passionis talce pur
tal P X. Sequitur modo Catalogus germanonim operum S. Cupriani, quae sunt Trinarus dec zizii . Gratia Dei ad Donatum Tractatus de Idoloria in Vanitam tres libri Testimoniorum ad Qtii-xinum libet de Habitu Viminum Tractatus de Unitate Ecclesiae τε liber de Lapsis liber de oratione Dominica liber de Mortalitate Exhortatio ad Martyrium liber contra Demetri num liber de Opere aleemosina liber de Bono Patientiae liber de Zelo declivore. Pr ter hos Tractatus extant septuaginta Divi Cypriani Epistolae i quindecim ad suum Clenim suumque populum quamor ad Clerum Romanum octo ad Sanctum Cornesium Papam undecim ad diversos Consetates una ad Sanctum Lucium Papam duae ad Sanctum Si Phanum Papam caeterae vero vigintinovem quae remanent , ad diverso . Notabiliora quaeua omnibus his operibus continentur quoad Dogma, Mores, acclesiae Disciplinam, modo exscribemus omittis caeteris operibus , quae Divo Cypriano perperam adscribunm 3 quaeque recensentur a Dupinio, illem tio in Patre Ceillierio . Non omittemus autem quaecunque notabiliora occurrere poterunt in quibtis iam aliis peculiaribus Epistolis , quae etsi non sint Divi Cypriana, et eadem tamen tempora ab aliis Scriptoribus sunt exarna .
84쪽
Verum ex uperbia primum advemum
Tsi S. Cyprianus fusius Moralem Doctrinam , Disciplinam Ecclesiae tanquain catholica Dogmata prcsequatur: negari nihilominus nequit, etiam quoad Dogmata, plurima Oe tutiere in eius peribus . quae notabilias mi, wattenta consideratione dignissina Validissilitis squidem momentis ut aliquo exemplo utamur . rue tur Veritatem livinitatem nostrae Religionis ι -- in praecisione disserit de divina inspiratione Sacrarum Scripturarum .de nragnis utilitatibus , quae ex , Crorum librorum lectione pro uunt; quod magis s cessit, citat ut Scripturam divinitus inspiratam omnessem e libi os Deuterocanonicos utriusqii Testamentici agnoscit aperte venerabilem auctoritatem raditionis de Eccletiae, illiusque Unitatem peripicue demonstrat, raemon nec eis datem, in qua versantur fideles omnes 1anctam hanc Matrem, eamque audiendi , te subiiciendi , praecipue vel Rinnanae Ecclesiat, quam praeesaris adeo titulis, praerogativis exor-Mat , ut a recentioribus Setatariis probari nequaquam pollini. De Mysteriis Sanc imae Trinitatis tantam ei is castigati isime militur in sensu apprime eat holico pertractat de omnibus sernae Sacrae nentis novae lenis, si papaunini excipias, quem tragit iterari debere, si quando a IIateticis fuerit ollatum. Nec mimus orthodoxe loquitur de peccato originali , de iis hero arbitii gratia, Militercellione Sanctorum, de ininistuli Angulorum, de caulla eorum lapius, de vario hominum stitu post praesentem vitam, de utilitate orationis pro A unciis , de de aliis veritatibus aeque neccisarii, quae in vetusti hujus Patris operibus pastim
Cuκas et ua. I. Anctus Cyprianus in quibusdam ex suis librisi veritatem divinitatem noctiae Religionis demonstrvii dati suscepit. In libro de Vanitate Idolorum Quaedam occurrunt loca , quae ad rem hanc aptilli nefaciunt ibi enim probat veritatem Citristianae Relitriis io ex reprobatione Iudaeorum ex miracuSalvatotis; tu ex impleincnt Prophetiarum in persona Ictu Chiliti; v. ex piaedicatione Evangelii ,
I i. Hae igitur 1cribit primo loco S. Cyprianus: Iuis inlisis, daeis primum eia apud Deum gratia: si oliui iusti
. Cis Uc rcges sublimitas floruit, o generis magni. xemriba tua provcuit . Sed ut negligetites de indisciplinationi Iu .superbi postinodum facti, α fiducia patrii mitissati, dum divitia praecepta contemnunc, μι aminia ινatram ρe, uiderisne . Haec igitur , iuxta Divum Cypti.iniim 2 ' i' u luit vera caulia cur reprobaremur Iudaei, & Christi, --ει na Religio Midaretur neg. igentia cilicet, superbia .fiducia in merita patrum uotuin propter quae Dei lcge, contemplariant, de vocatiocis gratiam an Icruntia quo nia loci inii iam quidem maximo , per mileri cordiam suam liberet nos Chtilitanos Deus noster. III. Quam vero fuerit inlis proni vita, quae omia et i r tracta sit violatae Religionis inie. ita , ipsi quoque dia i ta . . tantur, qui etsi voce tacent, exitu confitcntur . Difμυι is p.rlabmiai Hamis carti sua profari
vinis Maeribus haurirent, ut m . . InaM . . . .
Aia e . Huius igitur gratiae disciplinaeque arbiter
. . magute sermo, Filius Dei mittitur , qui per Pt Phetas omnes re in illis ni nator e doctor humani generis praedicabatur . . . Sciebant de Iudaei Christum esse venturum. Nam hic illis simper Prophetis admorientibus adnuntiabatur. Sed signincat duplici eius ad-υemu uno qui exercitio, cxcinplo Oininis iungeretur, stero qui Deurn fateretur, dic inteli semo ρ λ
xa igitur origo caecitatis Iudaeorum ab hoc processiit quod non distinxerunt duplicem Salvatoris adveneum . a in Cap. I. vers. t. W3. DC . . vers. s.
Christus Iesus seeundum a Prophetia ante 'praedi-
, cta, verbo, vocis imperio daemonia de homini. bus excuteret, paralyticos restriti eret, leprosos puris, garet, illuminaret caecos , alidis reisum daret is mortuos turius animaret Cue e so element L sicu
is , . Iudaei, qui illum crediderant hominem tantum .
de humilitate eatnis de corpcitis , ex illimabant m n . is num de licentia pote itatis. Hunc Magistri eorumis atque primores, hoc ell, du's o vimina ille cr, suisnιia evincebat , accensi ira indignationeo provocati insecuti sunt, postremo detentui Pol is io Pilato, qui tune ex parte Ronam Syriam pro . curabat, uadi deiunt, crucem eius, monem luffra- , giis violentis ac pertinacibus flagitantes. v. Vetum ex hoc etiae Christiana Religio compro' mbitis batur. Eo eos farsuros, ipsa Salvator Ἀγad xera , territo
C Prephera .m omnium restimomum sic ante natus ras, oporiere illum pati, non ut sentiret mortem, sed ii Misis iis ut vinceret, cum passus esset ad Superos denuo ': e regredi, ut vim Divitiae majestatis ostenderet . Fic , ἰώ.
Iue rerum tu us implevit. Nam istici fixus, praeis
vento earnificis ossici , inquit S. Cyprianus , spiri, tum sponte dimisit is die tertio rursus a mortuis sit et surrexit. πυ- Discipulo frui tali ut fu νς; unoscendum se videntibus praebuit , simul in.ctus, substantiae corporalis tirmitate conspicuus, ad dies quadraginta remoratus est, ut de eo ad praecepta vitalia in litui possent, Viscerent quae docerem. Tunc in coeliin circumtus nube sublatus cst , ut hominem quem dilexit, quem induit, quem a morte protexit ad Patrem victor imponciet. VI A te suam ascensionem Salvator praeceperat in bbii scipulis tuis, ut per orbem inusi, praecepta in salu quam intem darent, ab errore tenebrarum ad viam lucis ad Tifta
ducerent, caecos, gnaros ad agaitionem veritatum . Ocularent. Ac ne esse ρεα ιι minui solida, prosequi Guguine
nia voco, sed is p. sionis estimonio radita reruν. Hoc pacto Divus Cyprianus validiisvne tuetur veritatem
Religionis Chiistianae, in line libri de Vanitate Id
vit. In alio alitem tactatu, quem concintiavit adinversus Iudaeo , quique in tres libros dividitur , qui
TesimoniarMm in1cribunturi quia complectuntur in 'in pro Quem in Sacratum Scripturarum testimonia, quae S. insuper priarias collegerat ut unum et latinaret corpus Contio in V i, tvcrriarum in eo, inquam Tractatu itendit , Iudaeos seriarura
in offentam Dei graviter deliquiti quod Dominum de rege: reliquo in , idola recuti sint item quod Prophe mi is .
tis non Gedidei int, e eos truci secerint . Ante prae si plo iis
dictum erat per Prophetas, quod Iudaei Dominum ne te:
que cognaturi, neque intellecturi, neque recepturi ebunt. pii Isaiam: Filios enutriviis exaltavi , - νε ipsi autem me reprobaverunt . Agnovit os pol lasso reii 1uum, istinus praesessium Domini sui: Israel dici. autem me non cognovit. Quod Scripturas Sanctis ii tellecturi Iudaei non essent, et primus effectus irae D mini adversus eosdem omnes Scripturarum ennones cap. a. sunt Iudaeis, sicut sermones libri , qui signatus it velamentum est super cor eorum mox ut conversi fuerint ad Dominum , auleretur velamentum , nihil enim post Iudaeos intelligere de Scripturis, nisi prius crediderint in Chiillum, tis aperte praenuntiat Isaias: b Et si non credideritis, neque intelligetis. m. VIII. Sanctu, pileopus totiere deinde omnia Se mpturarum testimonia, quae clpiciunt effectus irae Dei, quod scilicet essent miliari limen Oinini, perditi ui essent Ierusalem, & leuam quain acceperant reli ' ,. ε'ctuti Oilendit pariter, quod circumcisi prima caris natis evacuata iit, di secunda spiritalis repromisia si sitem, quod illud signaculum fae ininis non proscit, si te
gno autem Domini arnes lignantiu , nec non quod
Adam, bet, Enoch, ac aeteri primi Iulti, ii Mimia, etsi fueriint . Ostendit insuper, quod lex prior , quae per Moysen data est, cessitura esset quod lex nova 'i,. dari haberct quod disposi: io alia deste itamentum aliud rem. dari habete , quod Baptisma vetiis cessaret, .novulniet. 1. incitieret, iuxta hoc Ilaiae vaticinium: ea saeiam in ν- deserto viam is flumina in loco inaquoi adaquare nus ς Cap. 43 vers 1 a
85쪽
7s Doc TR 1NA SANCTI CYPRIANI.
genus meum electi ut virtutes meas exponeret. Item, quod Pastores e.
LACU teres emturi essent,is novi inciperent; quod sacri xv μ' ieiun vetus evaeuiretur. novum celebraretur . ILP-ῖ- ' lud autem o loco observandum est, Divum Cypria Pr e ,.. m, ut ostendat abolitionem Sacrificiorum Moysis , is md institutionem sacrificii Christi Domini, in medion
ν - ue chleberrimum Malachiae vaticinium: Non es mι-hi alumas in . Mi e . a JIx. Ostendit praeterea S. Cyprianus, quod Sacerdo. tium vetus cessare debebat. novus Sacerdos venire, qui in aeternu sui unis esset , ut egi mira in Psalmo rost. ι Tu es Saeeνdas ta roseum e. Quod Pr
pheta alius sicut Moyses promissus sit, scilicet qui Testamentum novirm daret, e qui magis audiri deberet ni Proebe am ipse Moyses in Deuteronomio e praenum lavit Rito populus qui ex Gentibus esset x s.cias. seu vocatio Gentilium taedicta sit ab olea at his
verbis: Vocabo neu populum meum populum men . . . Trie enim ριι loe dise/n non putilus Mus , illo Deo
vΜaθμαιων Filii Dei vitii: tio Ecclesia, quae prius stetitis luerat, plures filios habitura esset ex gentibus, quam quot Synagoga me abii isset . Hine laetati debet Ecclesia, quia multi si desertae, hoe est ipsius macio. Ecclesiae quam ejus quae habet vinim, hoe est Sy-
magosae Synagoga fuit uxor prima, quae primos filios peperit Ecclesia fuit uxor seeunda , quae initio contempta, plures deinde peperit filios, cum ex omnibus gentibus coalescat. X. Benedictiones omnes, quis Deus est indere debebat in Gentes, ignotae 1unt Iudaeis, etsi in promissi nibus Abrahae factis comprehensae . tomisi Sones istae soli conveniunt Christo Iesu , qui ab ho Patriarcha penus suum trahit. Benedictio Iudae ollata, aptari debet Salvatori ris nos reipsa vidimus usque nodo Patres omnes unanimi contensione pirates lauditum vaticinium Jesu Chtilio Divus Cyprianus finem m. ponit libro primo Testimoniorinii Ollendens, a Prophetis iam piaedictum esse, quod Gentes magis in Christum erediturae elicii quam Iudaei quod i anem is . . licen Christi, & omnelii giat iam eius amisturi essent Iudaei, Christiani vero accepturi quod solo hoc Iudaei accipet re veniam possint deliciorum suorum , si Sanguin in Chii in oecisi iptismo ejus abluerint , de in Ecclesiam eius trant euntes praeceptis eius obtemperaverint. Hae sunt, contracta quidem, omnia Scripturarum oracula, quibus utitur . Cyprianus libroptimo Testimonioriim in Chrillianae gligionis favorem de confirmationem.
xl. In secundo Testimoniorum libro Sanctus Ppriani in citat innumera Scripturaras Oracula , quae incredibilitate Christianae Religionis nos confit inant Ibi enim aucstoritate Scripturarum ille probat Incama I b. b. tionein Uerbi mi ilionem Apostolorum ad praedicatus f. -.-.αι Euan.elium, Divinitatem Salvatoris, e praecipuas aer. - - ο notabiliores circumstantia Nativitatis ipsius. Ex Scrifit ., .' pluria siquidem constat,inito ventum esset Messias homo meus Christus, utroque genere concrctuS, ut Mediator esse inter nos Patrem posset quod Chrillus Deus venturus esset illuminator, Salvator generis humani quod portare et ex peceat crimit rum, de propter facinora illoruin tradi, wipse propterea non aperire os suum, & morte turpi Qna condemnati Ploctetae onnia Iesu Christi tormenta minu. tati, deseripserant. Virtus Crucis designabatur inele. vatione manuum Moysis tenebras , quae in passione eius fuerunt, praenuntiavit Amos ejus ad inferos descen-
a fetit' sum ex pluribus Psalmorum locis eruimus r eius auear tem resurrectione, tertio a morte die, ascensionem Diu ς 'I et aeternam potestatem, ex aliis Scripturarum locis
Praecipua praerogativa huius potestatis Christi Iesu haee
'δ7 est, quod perveniri non possit ad Deum Patrem, nisi per fallii in eius Iesum Christum . Eruitur insuper ex pag. ις iisdem Scripturis, Christum esse viam, veritate: , 'ti . ut ν, si Patrem pervenire neminem posse , nisi per illum eun eis ostium , per quod omnes necelsario intrare debent qui salvandi sunt per fidem in ipsumimice lalutem aeternam consequi posse, eum qui non obedit praeceptis ejus, sub ira Dei manere tandem ipsum esse regem, iudicem universorum. Haec sunt, in compendii ii quidem redacta, omnia quae habet Di.vus Cyprianus libro secund Testimoniorum contra Iudaeos quo sane loco Sanctiis Doctor auctoritate
utriusque Testamenti utitur; non quod crederet , auctoritatem novi Testamenti aliquam vim obtinere apud Iudaeos, sed solum ut ostenderet, ea quae narrantur in novo esse complementum Oraculorum Testamenti,
teris. Caeterum, eis omnia hae momenta in Christia. nae ReIigionis favorem prolata Iudaeos magἰs possint, tu Scripturae auctoritam admittant , quam III. Ethnicos, qui eamdem reiiciunt nihilominus, Eth. Reunicis etiam utilissimae osse posio dicimus, dummodo p. ius probetur auctoritas Sacrorum librorum lis in mentis, ii apud ipsos obrnent. Divus Augustinus, qui probe noverat quomodo cum ipsis congrediendumst, quia am veteris Testamenti testimonia adversus ipsos profert , ut videre est pluribus in Ioela suorum operum is ipse etiam Sanctus Cyprianus idipsum peragit Tractatu eontia Demetrianum Ethnicu , Afri, Proconsulem.
I. Anctiis Pontius, Diaconus Sancti Cypriani, eius. ixque Vitae scriptor tradit , egregi uni hunc Doctorem, statim a Christianae Religiora nomen dedit, c. K.
in aerarum Scripturarum studio operam suam 3 osuis uiis Non pro e tria o mittatis, sed ν fidei festina operi stu- hine non incumbebat ille studio ut memoriter
tenetret Scripturarum praecepta , sed ut opere eadem S. P.Misi,
compleret , ideoque praepropera velocitate pietatis Utio A. pene ante coepit persecti: es e , quam disceret Ser. ii .m illi fuerat ii status . Mem Pontici teste , ut Mositi. queni praedicatum Dei laudatione egisset, suaderet imquiti propter quae fi ta Deo laeuisset; deinde faeiendum docebat quidquid Sanctus ille fecisset i sie ...
addit idem Pontius , in motiere se e imitatu cie iam ipse se fecit imi'Mum.
U. Summa veneratio S. Cnvriani erga Sacram Scripturam facile defvehenditur ex formulis quibus uta. tui duin Sacri vjiis Libri tat aliquod testi in tui . si , ii, Modo enui ait , Spiritum Sanctum loqui in Sacris i. immScripturis: quis H. Divinis Spiritus an : liui quo fit, ut admittat Sacram Scripturam uti V, - . Spiritus Sancti Modo ait Spiritum Sanctu, decluare Wa'. ein lalmis Deria ρ -υiyieu Minus Modo asserit , ex Divinis S ripturis arma depromi Fosse r . vi adversus hostes fidei Nisandum fui .sdmo Pas tuo, inquit ille Fortunatum alloquens in suo Tractatu ex-r. ad Exhortatione ad Martyrium , e MM eum fit. eie
bis Divus Cyprianus manifeste fatetur Diviriam inspirationem L. M a in pira ionis horum Sacroriun librorum. Hinc centies sacras litteras glorioso hoe titulo Icil ce Diυina Scriptuses appellat, ut videre est ractatu de Lapsis, pag. 89 Traelatu de oratione Do- ininica, a I. Io I. Epistola 3 9. pag. εο alibi quod quidem latis superque ollendit catholicain ejustae circa inspirationem Saerorum libroturi.
Propbetarum quo nomine omnes saeti Scriptorct e L; 'ς iliunta quidem apud veteres , omnes sacri e Pt D es p s. ii indiscriminatim Prophetae appellantur , uti alio se nnotavimus in Alriplex divina sapientia per musm diastribuatur. Qitae verba Divinam inspirationem Script in IV. Tandem aera Seriptura arma ministrare debet adversus omnia pericula: Neruo Hrui ex ebis . - Δ:inquit Sanctus Doctor Thibaritanos fides es alloquens , sis, Omnis,
Ad omnia reveniatur armatus. Armat igitur Dei et vos ut habet alibi .ccaelam voce corroborat: Memno frumi
Ecclesiui eae Disciplinae Seiant , aiebat Sanctus Epi-mlineat.
scopus epillolaci . ad suum Clerum, quid Eeclesiae in Gsciplina iii sanctis Scripti iris fundata, ab ipsis exigat . , ά . Loquitur κ loeo e illis , qui eonfessi erant Iesum Est vi ,1, Christum ante Praesides, magistratus, de deinceps' a r
V. Quoad novum Tinamentum in partieulari, est Troa quae ad praelium nos excitat , euri docent Au z- actores cuiusdam Epistolae ad S. Cyprianum , quae est est disi 3 I. in ea Editione qua utuniar Ad Q impralium,
quasi uadam rudia Ev- efii fui , nos excitis Domι r .. . t. nus Verba Evangelii sunt quasi faces ita dat cla in P D.
86쪽
f ammandam fit m, ut legimus in eadem Epistola
III. Praecepta ibidem contenta absolutae necessitatis sunt ad
n . Hιre, o in paWυ-- o. Itraque enim pars vel, A bl. . ra esse debet, vel Ialsa. Non Mures Evangetium . . . -ribra se ais Etiam Etiti Ma=0μes Ouod di alibis Cyprianus . Si aliud quidem Evangelium setium autem Martyres ponant decretum , collidentes εἴ st 6 Evangelium Martytes utrobique periclitabuntur, ut imc , T in quit Clerus Romanus epistola 36 ad Divum Cyptia
ali iura cle num Nam is vanoli facta iam , iacens M.ιiιαν ., ri . . sην, si mini AE teria deeret nouare βμνων. viiii. Quod si tantum sit alicujus in Ecclesia meritum , ut Zρ M. ει as Confestaris meritum iam pervenerit, non ideo raptata is enis Evangelio recedere debet, sed e contra debet ubique lo illi magis adnaerere quippe per Evangelium hanc glo-ς h bet tiani consecutus est . Confossis est, inquit egregie S. Cyprianus Tractatu de Unitate Ecelesiae, de mari stare
debest eum Evangelis , a Evangelium gloriam eonfeculara a Domino. Evangelica praecepta nihil aliud sunt, is quam magisteria divina sindamenta aedificandae spei, is firmamenta corroborandae fidei , nutrimenta fovendiis cordis gubernacula dirigendi itineris, praesidia ruri . . M tinendae salutis Multa per Prophetas servos suos,vm M. is subiungit Sanctus Episcopus , dici Deus voluitiis audiri quanta maiora δεδεμ, is Filiara loquitur,
' M- Non ain mandans, ut paretur venienti via, rici I. . , sed ipse veniens e viam nobis aperiens ostem umeris . , densa ut qui in tenebris mortis errantes improvidii, - aec prius ruimus, trice gratiae illuminati iter τι, in duce, rectore Domino teneremus, . Hoc, do Sanctus Cyprianus novum Testamentum supra vetus
exaltatatis tota i. Inter innumcia Sciipturarum testimonia quae in imo iis operibus S. Cypriani occurrunt, quaedam dep:ompta
.iti Ve' im iuri Tobiae ex duobus libris Machabae tum plurima ex Sapientia, Eeclesiastico , duo ex
M. Mat. Propheta Baruch, sed sub Oinane Ierriniae , quoniam olim Baruch, Ieremias uno eodemque libro continebantur. Loquitur pariter de Hilloria trium pueronim , qui in eamininum ignis missi sunt, de Belo, de Danie L in lacu leonum, vide Susannaci de quorum libro-itim authentia canonicitate ne minimum quidein d bium illanui . se l.nitemus, inquit ille de tribus pucis ris verba faeiens, Imitemur tres pueros, Ananiam, is Arariam, mis elem, qui nee aetate territi, nec captivitate fracti, Iudaea aevicta & Hierosolymis e pus, in i pro regno suo regem fidei virtute vic is runt o . Deinde ruria partem historiae , uti extat in Pro ei Daniele Quoad Belum , paulo insertiis . . a. e Vm in putola , is Sicis Daniel , prosequitur PM Cyprianus, cum compelleretur adorare idolum
'. i. Aciendum Dei tui honorem plena fide de libertate pro-F g. rupit dicens nihil colo ego, nisi Dominum Deum, meum, qui condidis coelum e terram is . Quoad Danielem in laeu leonii inclusum, habet is Sic D, ni et in leonum lacu jussit Regis incluso prandii imis divinitus procuratur Q. Tandem quoad Susanriam inquit aetas vos eorum, nec auctoritas fallat is qui ad duorum Presbyterorum veterem nequitiam is respondentes sicut illi Susannam pudicam eo misis cre- violare conati sunt, se Chi adulterinis do- is cuiliis Ecclasiae pudicitiam corrumpere, diveritatem, evanselieam violare conantur . . . odii, quo loquitur L Cyprianus de quatuor illae historiis satis superque evincit, eundem ne minimum
tum habuisse de illarium authentia. VII. Idiplim sentit de Canonis late illorum libro.
lib., . v. rum novi Testamenti, qui inter Deutero canoniem reis Irim. e. l. censentur citat enim, exempli mulsa, duo testimonia
utata ad Hebraeos praeeis adeo loqui dur de dux, D. bus Epistolis Divi Petri , ut aperte ostendat se ha- Trin. s. bere illas uti genuinum Divi Petri opus: ita etiam 2. in quadain sua epistola aliqua verba ill .us secundaerii. epistola Idipsum peractum est in Concilio Carthagi mens quoad secundam Epistolam Divi Ioannisci
Tota Sanctus Cyprianus in pri in ejusdem Evangelistae pu
ro aret. . tota haec verba tigit , quae hodie dum etiam ibidem Ita ' i' eguntur Tre δε- qua sim um daa in Coelo e.
HMae Mem Aqua auas vias , mare suas sede m μυνι illa σι quae ad verbum c umpta sunt ex Mette decimo septinio Apocalypsis. i observandum ii Iud est Divum Cy rianum in capite visesiino se eundo ejusdein o poesyp:is legisse Iesum D ,minum aDra, pro illis verbis Deum odora, qua l. id e legi nus: In potat, si, inquit Sanctus Episeopus, Anse υ-ni volens adθαν se resistit is dati . . . . Iesum Iam num δε- . Caeterum , quatuor solummodo admittit
Evangelia, quae, prout ipse opitiatur, sunt veluti quatuor flumina, quae rigabant terrestrem Paradisum, Eo
esesiae Iypum Bri arbor a stae vMuo flumini dita' idest Eruangelia qua ναον Mente excidebat observare , as isti Divum Cyprianum depromere urium et timonium exli bro tertio Esdrae, quem nos hodie ad libros apocry cibo.
VIII. En norabilia quaedam loci Sancti huius Catithaginiens Epileopi pro Traditione tuenda. Docet
ditionem retiosa r. Qiuod sane intelligi debetis de dri: . . illis traditionibus , quas postoli scriptas reliquerunt, ρ. M.& de illis, quae orales e non seriptae ad nos usque PHI pervenerunt. Solius enim oratis traditionis auctoritare fultus propugnare ae tueri potuit S.Cyprianus, licitum, σι esse baptizare infantes, non expectato die ab ortu octa. -I-vo, sicuti expectabatur ad circumcisionem a Iudaeis ' Hui traditioni non scriptae innituntur interrogationes iactae Catechumenis ante Baptismum, exorcismi qui huius Sacrametui colutionem praecedebant, signa Cr cis super iis qui initiabantur, labrenuntiationes Daeo
moni eiusque pompis . libi afferemus distincte omnia Divi Cypriani loca , in quibus de his articulis fit
IX. Unus superest Divi Cypriani Ioeus, in quo habet e si ad Disiua Tradisionis evu ct originem re ras. 4.ve --αν, cessae error humanus. Verum sola haec ver P- D 3 7,ba satis superque ostendunt, orthodoxam hujus Doca ris fidem troad hune artieulum, quoniam ex duobus laudatis locis eriti tu necessitas, a raritas Traditi nis, tum ad obscisa veritates illustranda , tum ad errores refellendos . Nemo autem hi regerat, nos haud opposite tueri auctoritatem Traditionis testim ni Divi Cuptiani, qui acquiescere noluit Traditioni quam eidem opponebat Sancius Stephanus Papa con. tra suam sententiam de rebaptizandis ab Haereticis ,
ptitatisci nam, etsi immerito noluerit acquiescere auoctolitati Traditionis, qnam in coiis rinationem v . ita. tis opponebat S. Stephantis Papa tanc non adeo per spicua erat illa raditio, ut omnem omnino tolleret dii ficultatem, de convinceret eruditum admodum pio scopum . prianaen. Aliquid alii id requirebatur prae ter hane Traditionen, contra quam stabant tum quae dam ripturariun iacula, quae favere videbantur se tentiae se rebapti Eatione, tum vetusta praxis plurim rum Ecestistarum, tum denique consensus pluri: irum
Episcoporum, ii sententiae Divi Cypriani subscripserant quae quidem omnia haberi poterant veluti qum dat Traditio opposita Traditioni S. Stephani Accedit tandem, Divi Cypriani sententiam iis rationibus mni tam fuisse, quae et falsae essent, validistinae nihil minus videbantur. Caeterum dici potest . Divum CP prianum nunquam voluisse adversari Traditioni , sed solummodo tollere praxira seu abusum , qui etsi antia quus, tamen reiiciendus erat. Vide quomodo seipsum hac super te explicet in uis Epistolis ad S. Steph num datis, Se in aliis, quas in ua
I. si Divus Cypti auus sententiam suam de rebuxis miratione imiter adeo teneret, ut nequa monitis, neque minis . Stephani Papa concedere volue
rit certum nihilominus est, eum semper obtemperasse Eeclesiae , e nunquam tectilisse ab ea obedientia quam debebat illius doctrinae, raecisionibus. Manufeste hoe deprehenditur ex scriptis Sancti huius Doci ris, censes enim in illis seipsum purgat hac de re se pro omnibus iusticiat legere ejus ractatum de Unitate Ecclesiae. Ex illo itaque tactatu exscribemus modo praeeipua loca quibus etiam alia quaedam loca addemus ex aeteris . Cypriani peribus deprompta, ut apertum omnibus sit, quam eonstanter Sanctus iste Episcopus docuerit fidelitatem, obedientiam , de obse- qilium erga Ecclesiam. Il. Probat itaque S cyprianus nitatem Sanctaei ius delium Nattis iis Canticorum verbis, quibus Spi Me α.ritus Sanctus desi nat Ecclesiam, dicit rq 7 . tumba mea, persua mea M. mane Eccleuae unit ri tem, illico lubjingit, qui non tena , tenere se fi-
, dem redit Qui celesiae renititur, is sistit, quio Cathedram et ii super quem fundata est Eceles , is destiit, in Ecclesii se esse confidit .... Beatus
87쪽
is Apostoliis Paulus dici r a Unum corpus .
is ulmu spiritus ista spes vocationis vestrae, unus Do, minus, una fides, linum Baptisma . tinus Deris . ,
anaxime Dis .pi , qui in Ecclesia pr/sidemus . . . E etesia .... prosequitur Sanctus Cartilaginiensis Epi. scopias, Mil. est, qua in multitisdinem istin turremen/a μωκάiratis exter iitu . Deitide cclasiam in o si.
milem dicit Soli, cuius multi sunt radii , sed lumen
unums a boti, cuius multi sunt rami se . robur unum tenaci radice tundatunici fomi , de quo rivi plurimi defluunt unitas tamen servatur in origine. velle ra- diuiti Solis a corpore; verba eius sunt divisionem lucis unitas non eapit ab arbore frange ram n sta-etiis germinare non poterit et a sente praecide riuuinci praecisus arescit.
III. si te QEcelegra', prosequitur . Cypriam , Domini luce perfusa per orbem totum radios suos porrigit. Unum tamen lumen esto quod tibiquo di
m funditu nee umras orporis δελ-atών. Ramos suos , in universam terram eo pia D rtatis extendit, pici. i uentes Lrgiter rivos latius expandit. Unum amen eaput esto oris una, O .. Mater faretinuitatia fuce Isbus viso, Sponsa Christi. Unam domum n is te, nitis usicuti sanuitatem . . . . eustodι . . .
se Una est, sicuti Pater de Filius unum iunt, sicuti tres, divinae Pei sociae unum sunt . . . . Hoe unitatis Sa. cramentum , hoc vinculuin concordiae inseparabiliteris cohaerentis ostenditur, quando in Evange i tuniea, Domini Iesu Christi non dividitur omniato ne lain. is ditur, Ied sortientibus de veste Chii ii quis Chri istum, indueret in egra veltis accipitur, cincorrupta at- ίἰ PI . , que indivisa tunica possidetur . . . . Unitatem ilia, s tunica portabat de superiore parte velliemem , idest de coelo, a Patre venientem, quae ab acciri pilante ac possidente scin- omnino I n poterat.
s. liue v. Et Ii unus grex, muniis pastor, inquit Chri- Memori stus in vani Ilo suo sebo igitur uno in loco esse non possi ni multi pastores, aut plures grege . postolus item Paulia, hanc e .mlim nobis insinuans ni- taloen obseciat, hortatur dicens se : Obsecro vos fratres, ut id ipsum dicatis omnes, non sint invobis schilinata siris autem ompositi in eodem sensu N in ea uem sententia. Hanc eandem nitatem Ecclerat M. fiae, ait insul=GS. y marus, designatam fuisse perdo. mum Rahab in qu in omnem familiam suam ipsa collegit, per agri. in Dalchalem, qui in domo una edi debebat per columbas, quae cinmuni conversatione virutam suam degunt, oris oscillo concordiam pacis P scum, legem circa lania unanimitatis inplant. Hae est, subdit Sanctus Doctor , n eas ninenda simplicitat, bile harisas obitumida sis Ut columbas dile- , ctio iraternitatis linitetur, ut mansuetudo se lenitas, agnis Wovibus aequetur . Quid facit in pectoreis Chtilliano luporum feritas, canum rabies, , , nenum lethale serpentum, & cruenta saevitia Elia.
H Iuni Cohaerere, conrungi non potest am is ritudo cum dulcedine .... pugna clx pace . . . M eum tranquillitate tempellas . . . . Deus unus est ,
- Christus unus , de una Ecclesia & fides una, deis plebs una in solidam e potis unitatem concordiaris flatino copulata. Scini nitas usa pars, nec cor
M pus unum discidio compaginis separari, diutulis a. is eratione iseeribys in inis discerpi Quidouid ais marrace distesserit, eo sim vivere Ἀρι re non po-M 'ir, substantiam aduris mitrae .... Pacem quae-
is rere debetis sequi ilius pacis . . . . Hanc nobis is reditat misArassus dedis . . . Si cohaeredes Chiilliis sumus, in Christi pace maneamus .... Pacificos esse oportet Dei filios, corde mites , sermone simis plices, affectione concordes fideliter sibi unanimi. is talis nexibus cohaerentes. Haec unan ita sub Ap M stolis olim fuit. Si novus credensium populus D ia mini mandata cristodiens charitatem suam tenuit . . . Et ideo quia effieacibus pretibus orabant ; ideo. in pedare cum fiducia poterant quodcumque de Druis mini misericordia postulabant . . . V. Alibi etiam ait Salictus ille Episcopus, EccI i. - iam a ciuilio constitutam , per totum mundum divi. iam esse in multa membra Cum se a C is una E
Eeclesiam Catholicam esse unam de solam a Deo conititutam a dκa una ct si est is omino const/rusa Eccleuat esse plebem adunatam Episcopo suo . de si egem pastori suo adhaerentem Eceles plebs Sacerdo./i Aunata, e Passis δεο ν - hoensa Ecclesiam
. Ad labes eam . vers. . . .cb Iomn eap. o. vers. 16. in arca Noe praelignatam, in n. late sieesse unam domum , tu inseparabilem atque indivi. III. duam unitarem habet Ins ρ-Milia arguo lautia ad CU-mur nitatem onere eis domum unitatis, verit tis. Hoc modo enita luam a ut, D. viis Cyprianus e si . .
circa Ecclesiae Initaten qua consistit, ut modo vidi miis, in concordia lentus e doctrinae, in unione fidelium tum inter te, in eumn svis Pastoribus hine sequitur, Haereti eos. q. ii diverit node a caeteris fidei iis bus sentiunt, Schismarii , qui legitimis suis P storibus obtemperare renuunt non esse membra huius Ecclesiae quae una est id ipsum in aliqim sensu dici potest de malis Cath ici , i. scindentes unionem ac concordiam quae inter si deles iret e debet, ad Ecelesiae animam non pertincnt, licet semper centemetur imas
Dntuisol viserat . In o eribus delium candida veste , . induitur , in singit in Martyrum velle purpurea et In N, ιε
με . Et una, columi a persecta, QSponsa Chiisti tare. δε quae adulterari non potuit, cum incor upta fit, pinv re
os Cristitia . nam do nuia noxit , unius cubicilli sinctitatem casto pudore custodit me nos Deo retiar, si e siti vi teneravat ἄγν e. Aderant utiq.i:
Divi Cypriani aetate ut ipsemet fatetur , in Ecclem aderant peccatotes, vitriticum paleis immixtum eratι
VI l. Motellum nimis e G omlaia hie afferre . Cypriani loca, in quibus Qui dira appellat Ecclesiam. Millies hae utitur formula , ut pereurrenti eras Tractatus omnes ac littera compertum fiet. Nos vero ex
solo Tra latu de unitate Ecclesiae aliqua exscribemus, eum ibidem tanta praecisione loquatur , ut maior desiderari nequeat. Ecclasia, inquit ii Ie in multitudinem
latius inclemento foecunditatis extenditur .... - bem Oram radios suos porrigat . Lumen est , uod tibi- aue sanditων. in arbor . quae Rames suoscin univer
sam erram axis D. Est sens, qui profluentes largiter edi stativos latius expandit . Est una Mater caecunditatis, Lavi
succellibus opiosa ut supra jam diximus . Quid ut ista requiritur , ut credamus , Ecclesiam aetate . Ρ -D. M. priani luisse Catholicam , universalem, per totum Orbem diffulamis Sed talis erat longe ante haec tempo-
ra , quemadmodiim ex lupra demonstravimus.
VIlI. Apostoli ea insuper est Ecclesia , hoe est in Apostolis fundata hae est alia verae celesiae no in Gidia is Loquitur Dominus , inquit S. Cyprianus , -- IMA. Petrum: g. tibi dico, inquit, quia tu es Petrus P 7.' γγ - super hane petram inlificabo Ecclesiam meam, α, Super illim unum, proliquitur Sanctus Doctor, aedis, fieat Eccletiam suam is quamvis Apostolis omnia bus post Resurrectione n suam parem potestatem tri-- buat de dicat Sicutis,ilit me Pater, α ego mittori vos e tamen ut nitatem manifestaret , unitatis, eiusdem originem ab uno incipientem sin auctorita- is te distisiuit . Hoc erant utique aeter Apostoli quod sint Petrus , pari consortio praediti, hono-- ris potestatis , sed exordium ab unitate proficia is icitur is rimatus Petro datur , ut Una Christiri Ecclesia is ac laedra una monitretur cethoe loco S. Cyprianus Ecclesiam in Divo Petro fumdatam fuisse subjungit deinde oletos postolos Pri poteliarem honore praeduos fuit se : Si igitur fumdata fuit e lesia in Divo Pelio , si indata ait 'per eonsenuens etiam in reliquis Apostolis . E Fastores fune omnes, subdit inserius Sanctus Canhaginentis Episcopus juxta editionem ameli , sed D. unus essem
pascarur . Quae vcrba in ditione Oxoniensi deside
IX. Ex quo recitato textu inserri nihilominus debet Primatus Divi Petrici cuius Cathedram uti principalem Ecclesiam laudat S. Cyprianus, atque unitatis 5 cerdotalis scint originem , ad quam perfidia a
cedere non potest. A Petra cathedram, atque aue cisa principalem , nae uritas Sacerdotalias .... R πυ--, infra subjungit quo ρ γ με storii, a habreo αὐρυς αυρο ιm . Nullum sane desiderari γ υ test Melasiae Romanae favorabilius testimonium modo
Divi Cypriani , qui nulla in suspia
le I ad Cori tuli eap. I. vers. 3O.
88쪽
- eicitum in hae materia pati potest. Tradit alibi se III. iam vidimus, Iesum Christit aedulcasse Ecesesam
uis m manifeste eruitii , Divum Petrum apudet S. Cyprianum fuisse veluti centrum Ecclesiasticae ablatis . st Romanus Epit copiis et Divi Petri Suerebsor , ut aperte asterit idem S. Cyprian is cum ait Sanctum Cornelium essectum fuisse in locum sancti Fabiani, euius sedes, quae erat eadem Divi Petri s
des, de quam vocat G:hedram Sacerdotalem , ac barci Factus est ausem Cornelius Episcopus .... cum Maiia locus , ius eum locus rara, is gradus cas,
dra μα- ad ista e . Hinc Romani Epilcopi , et reset Firmilianus in quacum ad Divum Cyprianum epistoli, tune temporis gloriabantur de Ioeo Episcop, tus sui , quod succestionem Petri tenerent : Qui si de Episcopatus sui loco Iωνἐπιών, aiebat iste Episco. pus de Sancto Stephano et Sa iaciens, o so Deeos
X. Haec sunt quae semper crediderunt fideles in Eeclesia Calliolica de Romana Sedes, e de Episcopo peculiatis huius Leclesiae Crediderunt temper , Divi Petri Primathim esse de iure Divino , hoc est, fundari in auctoritate es Christi perspicue admodum in Evangelio expressa. Habuerint semper Ecclesiam Romanam , uti veram Qui Sedem , adeoque uti ecI siam principat.- ti id uniιπι Deodotalis exorta e . Nunquat in controversiam vocarunt , num Romanus
Pontile esset Divi Petri siccellor Romani ipsi Pomtifices primis Ecclesiae saeculis de hoc titulo Hotia-hantur,m nemo hanc praerogativam illis denegabat Sanctus Cyprianus, Sanctus innitianus, Walii multi Episcopi eorum ala lae , qui durius quandoque agebant eum Pontifice Stephano eo quod crederent, eum Propria auctoritate abuti nunquam illius in Eccles a Prirnatum inliciati sunt; immo formalit et ut ex S. Cypriano ac Firmiliano paulo stravimus. Qua igitur ex ausi recentiores Haeretici nobiscum hae in re non conveniunt λX Nee caussa, suam tueri valent exemplo S. Cypriani, qui inconsiderate loquitur de Sancto Pontific/Stephano, eo quod aliter ab eo sentiret quoad .iptas
P di, nil Ll Harcticorum Deumque sine fundamento quidem ass. vel ii ciba, vel ad rem non pertinentia, vel sibi ipseon ita imperite atque improvide scribere dicit, iacnon de r. ae .umpticines, contumacia, ineptiis eumdem arguit nilim quod Haereticorum errores contra Christianos, Ecclesiam Dei a serere conarethu'. Om-rres en: hae loqueradi tormulat, etsi ini istae, Romano Pontifici rimatum non adimunt Sem laudo etiam dicamici, Divum Cyprianum hoc debitum Sanetae Sed GLψιiu. non servasse , non esset causi, sussiciens, ut faei lici ab ejusdem Sedis auctoritate sildu.cere se possent. Divus Cyprianus , qui ob multa mr milia momenta idipunii peragere potuisset , nunquam in hoc extremum prolapsus est . iisnam est igitur caussa huius haereticorum sepuationis λXI. Dicent fortalis, s Cyprianum agnovi ue Steph num apam recedentem a de Ecclesia in quaestione de Raptismo aereticorum L in Basilidem Hispanum muri 1 Episcopum, teste eodem Cypilano , sesellisse eumdem Papam Stephanum , ut hujus Politisicis auctoritate reis poneretur injuste in Episcopatum, de quo fuerat tui edepositus Verum nihil iniarci ad rem potest ex dua.
bus illis objectionibus pruna tum coluequitur ex eris
rore S Cypriani secunda vero ostendit, pota homi. ne obiere se Romanis Pontificibus: sed hoc eorum Primatui nihil ossicit. XII. Afferent fortasse aliqua Divi Cypriani testimonia quibus se tueri valeant docet quippe Sanctus Episcopus, quod Apostoli Pastores omnes sunt, de quod
grex unus ostenditur, qui ab Apostolis nutibus una. nimi consensione pascatur unde eonestidit: eransta fuit Petrusrent, quod nemo scilicet debet se Episeoporum EF re'
scopum constitueres Nerua anim in Mam Urum III. Episcopum o pisevmum consimi . quod a Divo CP Rcu-priano dictiti videtur contra Sanctum Pontificem Ste phanum , qui contendebat adstringere Contraires suos, Uri .
ut saram sententiam de Baptimo Haereticorum seque V πrentur. Deinde eodem loco haec scribit ro uana ha pig. g. bene omnis E scopus .... a trium νυν-m, ram im que iudicari ab alba non posm, uam nec ipse pares iudicar . Idipsum repetit S. Cuprianus in epistola 2 DI'. -tia Stephanum Papam ait si quidem , unumquemque 3S Ios. Ep scopum habete in suae Ecclesiae administratione v luntatis sua liberum arbitrium sed rationem aluus sui
Domino esse redditurum . Et in alia Epistola ait unumqueinque piseo vim facere polis in sua Dicire si . v quidquid optimum sibi videtur , aliquid ei praetcipere, cum iit ipse si
XIV. Verum ex omnibus his allatis testimoniis nullum est . Quod proprie destruat Sanctae aedis Prim eum. Quod spectat primum, desumptum ex celeberrimo Carinaginiensi Concilio praecise adunato propter controversiam de Baptismo Haereticorum i Diras Cy. prianus simplieiter id mam doeet, posito quod i quatur de Sancto Stephano Papa, Romanos scilicet Episcopos non mile Di arrogare tyrannicam potestatem in alios Episcopos eonfiatres suos ita ut sola auctoritate sua ad tuam sententiam relint eos adigere praecipue quando agatur de materiis adeo obscuris , uti erat tune temporis quaestio de Baptismo ameticorum. Bod autem o loco seimo sit de hae tyrannica Po-ate, ipse S. Cyprianus aperte tradit, post superius
qiudem aeque convenit Summo Pontifici , ac reliquis . .
te tis Episcopartis unus es , cujus a WAm mstidum para tenerin Sed hoc ceci itioribus S ctaliis non a
vel licet nitri .nniche vera sint in ore Divi Cy.rtiani, qui loquitur de Iola potestate ordinis seu characteris,milae eadem et in omnibus Episcopisci satetur tamen apertissime id, a Sanctus Doctor, Divi Petri Cathedram, hoc et Ecclesiam Romanam esse pr.nci- palam Ecclesiam, centrum, originem unitatis eccle. st sue fiasticat, ad qum perfidia accedere non potest Rom. Fra 'ο - αι, ad ast ρν ἀι habere non pes arcerim. Si . sedem sentirent haeretici recentiores , si iisdem formulis uuiatem suam aperirent, nulla nos interis illos con. troversa vigeret.
Xu Perperam cum Divo Cypriano illud inclam,
Episcopis , ad quos non Pertinet velle dominati in Clerum, juxta Petri Apostoli oraculum: Non domina
XV. Quoad alia duo S. CVpriani testimoniaci piscopum i iii et facere posse in sua inciere quidquid
sibi videtur, independenter ab aliis haec trullam creant di nacultatem, quoniam in duabus illis epistolis agitur semper de Bapti sitici haeretieorum 3 quae controversia cum tune tempo is adeo obseura esset, ut nonnisi per
generale aliquod Concilium dirimi potuisse , teste sustino jam liberum erae cuilibet Episeopo quam
vellet partem tenere , qui pollet suos confratres ad suam lententiam adigere. Cucis νε sciabit S. Cypria. nus epistola a quae est a Stephanum Papam a me a ε. ti
tibi breviter, inquit epistola ad Iubanimuin , pro I nostra inedio itate rescripsimus orate catilli, nilniis altaribentes, aut praejudicantes quo minus unu:quiique pii coporum quod putat faciat; . . . mos , quaιlium in nobis est, propter ameticos elimis collegis, Coepiscopis nost is non cingendimus is cum quibus divinam concordiam, & dominicam pa-
is em tenemus S tu a nobis assenee ν
rem nolitos advertarios , qui auctoritate Divi Cypriani tuentur suam inobedieiviam Romanae Sediis Summo Pontilici, num eadem lentiant ac servent, quae senti bat a seivabat Sanctus Carthaginiensis piseopus δUtinam quemadmodum ille, adhaererent e ipsi legitimi auctoritati Romana Sedis, eamque venerarentur , uti centriti Unitatis ecclesiasticae, uti principalem Eces si in & omnium Ecclesiarum matrem, uti veram Cathedram Divi Petri .pe tinaciter non inficiarentur, Rommum Pontificem esse rei pla verum Succetarem Ptincipis postolorum. Itaque quoties auctoritate Divi Cypriani eontra nos di initabunt, toties eosdem ad Divunt Cyprianum remitternus, ut imitentur individuam suam adhaesionem Unitati Ecclesiasticae, de per cons quens origini a centro huius initatis, Icilicet Ecclesiae Romanae . A qua Romana Ecclesia quoadulque saeparati vivent, jure decinerito eosdem uti ab omni E clesia separatos habebimus, cui una lola sit Cain dra auctoritate Iesu Chriἱii super Divum Petrum iam
data Carhedra una super Petrum Domini voca sum D . r.
XVI. Pauca dicenda supellant de Ecclesiae propri tatibus, hoc est de ejus visibilitate, indelectibilitate, ae infallibilitate in rebus fidei, morum . Ecclesiae visibilitatem apertissime docet S. Cyprianus Ecclesiam esse Solem, qui radios tuos in Univerium irati vi Obem distundit QEcclesam pellandi luce Dci ninici Eeus Demini luco μνώθ. Hanc eandem veritatem han: 'coniirmat S. Finnilianus ad . Cyprianum scribens d . s. Ecclesiam esse montem, qui juxta ita vaticinium ma I 'nilinus apparere debebat in novistimis diebus neenen Ie domum Dei, quae super ver ces montium dob:baL
89쪽
bebat difieari. Sed visi illis est lux, visibilis mons . III. et iis visibilis est Ecclesia. Non fuit autem semper vi-ε acu silcitis recentiorum haereticoruui Eceses , ut ne ipsi v audent unimare, ni mendaees esse velint. XUIl. Verum indefectibilis est pariter Se in saltibi Iis Christi tac si ioniam portae inseri non praevale Nun adversus eam . iuxta ejusden chri iii Verba , quae
iniit sine tum adibi . in Sanctus iste Episcopus recitato L- eodem Christi testimonio in quadam epillo I ad Lipet mini Absit enim Ope mitericordiam, pote- et Q. E. statem Domini nostri u Melsa duaru olino. Λα-- , Si autem quidam lapsi , subjungit idemi, is Sanctus Ecclesiam se volum sis si xc iis . apud istos, atque in illi est Ecclesia , quid undiis rest quam ut ipsi rogentur a nobis, ut nos ad Ec. classe diWnentur admittere Quoad infallibilita. O .PEI tem in partieulari, in orthodoxo sensu semper Ioeutus .iin est S. Cyprianus, qui aperte ait: Adutie νἐ εὐρο.m g es Sponsa Christi insuper eum Salvatore docet , eos Di,ὸ in hesum esse ut ethnicos publicanos, qui Ecclefiam ab ea
i, nec eius decisionibus acquiescereri rit , Christum summa potestate gubernare tum Praepositos, tum rei fiam: Qui arbitrio, is num iu coras ti sua, Hapstos UM , o Ecclesiam cum rapositis ribernae. Et tandem sapissime hortatur iideles , ut inviolabiliter adhaereant doctrinae sanctae hujus Matris ,
Trelesia XVIII. Hae sunt notabiliora, quae in Divo Cypria-2 i, n pellegi quo d Eccletiam Catholicam, si unum vel
63Hiieu alterum excipias locum, in quibus tradit, Melesiam n . io uti Piam a benignam matrem gloriari de meritis fi-
uis '. immutare polle res quae diiciplinam respiciunt . Aliana, que ad habet Divus Cyptianus de Eech si , quae eum essen. bii is tia lena relationem habeant cum aliis materiis suis pro-s, riis locis proleremus.
Tm genere , nulla salus extra Ecclesim . Neque enim vi vcie ibris possunt, inquit S. Cyprianus
Cum domM Dos nemin DdM S , nisi in iis , pes . . . . Ab arbore sensebamἀm, inquitalici loco, fractus sermisse non poterieci a fon eis seinde rivum, rumus Mosco . . . . iusio Ecclesiae Dema nascimών, illius alte nutrimur, δεινδεω ejus ana --- . . . . Quisquis ab Ecclesia segregatur, adulterae jungitur, a promissis Eeclesia separatur Ne ρ--etieme ad Corsa pyamia, qui relinqui Eeelesiam Chν si AIienus est , Rafanus M, si est . Habeν iam non potest Deum patrem atii celsam via abo m. ινem . Denique nemo amittit pacem cum Melesia
quin eodem tempore amittat propriam salutem, juxta Doctrinam Clari Romani in radam epistola ad Divum Cyprianum .extra Ecclesia in Mino Confessor, nemo Martyr, ut formaliter tradit idem S. Cyprianus epistola s. quae est ad Antonianum. Nemo ex stimet, habet pariter Sanctus Doctor, misiaci Iesia s. diso.
ρωπιών. Illi ea nobis exierunt , ut inquit S. Ioannes Apostolus, quem citat hoc loco Divus Cyprianus, sed non fuerunt ex nobis: si enim fuissent ex nobis, man. sllauit utique nobiscum II. Harum Sementiarurn lumine pereulsi aperire debetent oculos omnes ii qui extra Ecclesiam sunt, Haeretici, scilicet, &Schismatici, quorum caecitatem , oblii nationem satis lugere non polliinus attendant vero quid de ipsis sentia Sanctus Cyprianus . ινε inquit Sanctus Doctor est autora, αιεnigena, o
ta phrasim Concilii Canhaginiensis , quod supra citavi inusci haeretis estis' sua Satana . Grande crimeneli is turpissima macula extollere se contra Iesum Christum , sicut teipla se extollit haeresis, rati ipare Ecclesiain suam qua: acquisivit sanguine suo, istarna animi as ostendam quietem ae unionem populi Dei e quod maius est, funestos exitus habet aere. sis haeresiarcha enim, qui ad Ecclesiam redeunt, ab
errore non revocant quos aberrare secerunt ne eos Ee- - ,
elesiae restituunt, qui extra eam mortui sunt non cre in.pta pacerae communione. Hine in die judicii Haere uis starcti: isti rationem reddent pro animabiis omnibus . LVM quas mortali erroris veneno perdiderunt . et rciis est peius crimen , quam negare Christum Iesum furente 'perseeutione: ejus hoc crimen es , otiam istis admiis
sim lapsi videmur. Lapsi Ecclesiam togam, ut in suam ' et
communionem redire possitiat: retetici Ecclesiae rem Pgnant .... Qii lapsus est, sibi tantum nocuit: qui Dohaeresim, vel chisma facere conatus est , multos seis eum trahendo decepit me anima unius et damnum illi peritu iam lurimorum . i. rte peceaele se hie,
intelligit, Mamentatur, plangit ille Chaereticus
. . . . a matre filios . regar, me a pastore estis, ast,
Dra saera mem Hsurbat. Et cum a plus semes peccaverit Ille quotidieis rea . Quid ultra requiritur, ut ab haeresi recedant ii etiam , qui in illam proniores sunt e Sed prosequamur doctrina rari Cypriam dei
III. I αι,εvita inrisa facis, ad Iuda orit si Oh e, hi militudinem contra Carilli pacem, charitatem rebelis resis.les ad hostilia, furiosa odia compellit. Neque enim
ansitum . . . . eontemnane . Idipsum habet in alia k. Q. epitiola, quae est ad Florentium Papianum . Hae su it Λι. igitur , iuxta Divum Cyprianum , tres communiores haeresum caussae i impatientia scilicet . a nor sui , Praepositorum eontemptus . Quaeliba haeresis ab uno vel altet horum defectuum originem trahit praecipue vero a contemptu Praepositorum , qui directe opponitur venerationi ae obsequio Eccles gasti eis Superiotibus debito.
IV. Caeterii Haeretici sunt seudo. Proplietae , qui Quid sim Christi gregem devastant ae dilaeerant . Fir nillianus ,retici nullam astroscit disserentiam inter pseudo-Prophetam, tW haereticum jam ut ille pseud Propheta in no ni ne Sunt via Dei, aut Christi, ita iste, Haereticus in Sacramen to Biptismi lallit . Nulla quippe didi roria est iste οις i.
sunt mendaees filii Diaboli., impostores. Cum Spi Filii Dia. ritus Sanctus ab eorum corde recellerit, non nisi fal- - lacia, alumnia penes ipsos resideta Nihil . apud illos, ns residia tribrasphemia, π Urentio sanctita Di,.ss.
eis' veritatis inimi ea. Eorum pervcrsa mens non ha
bet pacem, eorum perfidia diseordans non tenet uni νοῦ ,.il talem . Sunt fidei estis ac lues t Quos strae in sum u
V ri Contra eiusnodi et amat Dominus ab his te s
ri enat se revocat errantem plebem suam dicens salleintri . Nolite audire sermones Pleudo. Prophetarum , quo di a Epist. r. ap. 1. occis. t. aerem cap. λῆ vers. 7.sa iam visiones eordis eorum frustralitur eos. Loquum irra Tis tur, sed non ab ore Domini. Dicunt eis qui abii tincta. is ciunt verbum Dei Pax erit vobis, omnibus ain ιν ι , bulantibus in voluntatibus suis . . . . Non locutas is sum ad eos is ipsi prophetaverunt Hosis eosdem Dominus designat denuo is denotat diis cens : se me dereliquerunt sentem aquae vivae, is etioderunt sibi lacus detritos, qui non possunt aquam portare . . . . Nee se quidam vana arterpretati ei res Nis decipiant Pod dixerit Dominus: s. Ubicumque rum illuis iuerint duo aut tres collecti in nomine meo , ego a 'is cum eis sum Corruptores Evangelii atque interpreis te falsi extrema ponuntis superiora praetereunt , is partis memores, partem subdole compriinentes.
M Ut ipsi ab Ecclesia selis sunt , ita capituli unius, sententiam scindunt Dominus enim eum Discipulis ciuis unanimitatem suaderetis pacem, Dico, in is quit, vobis, quoniam si duobus ex vobis onum is it in terra, de omni re quamcumque petieritis, con-ri iuget vobis a Patre meo qui in codilis esto Oiis cumque enim fuerint duo vel ties collecti in nomiis ne meo Eec ostendens, prosequitur Sanctus Doctor, , , non multitudini, sed un .m imitati deprecatitium t is rimum tribui .... Qitomodo autuin potest ei cum aliquo convcnire, cui cum eorpore ipsius Ecclesiaris de elim universa fraternitate non convenit modo polluat duo vescires in nomine Christi colliis gi,
90쪽
us se .Hara s/Ceu v I. - Dum e , sum, subiungit Sancnas Car. thaginiensis Episcopus, sed tu a nobis reces ruor. Et cum haerei es, schismata pilli modum nata sint, i, dum conventicula sibi liversa constituunt, vetitatis
, elefacio uitur , ut si ipli concordes fuerint , si se. cundum qu donandavit, monuit, duo aut tres li lis et, allecti urianimiter oraverint, duo aut tres li-- e snt , impetrare possint de Dei majestate qliod, postulant m . Eu ndo ergo . . . . dieae in fuerine duo aut tres ste neu heminos as celsa divi.
dis, ut si in is sei Ecclesiam. Hoc pacto S. Cy- pilanus vetustas haereres sindatus diruebat & nos pariter eodem pacto unditus diruere debemus haeretes recentiores, quae itidem Scripturae verbis innituntur ut propriam rebellionein tueri valeant. r .ibi si VII. En altima gna, quibus dignosci possunt hae-2- - retici. Nova sumi in nomina, quemadi durn pluribus fiuitiatim in locis alteri Divus Cyprianus I proprioque nomine i quamlibet lia retiem sectam appellant nemini suce
.. p., oui K, a seipsis origit in trahunt uti Sanctus isteti. iici Doctor eo probat Novatianis in epistola quadam ad M, mina num ibi eui in haec habet : Leelsa enim na est
iureiam , a GH oraus est uitae Divi Cypriani vet. ba attente considerari debent. Hine videant quam sine
spe sint, perditioilem sibi maximam de indignatione Dei acquirant haeretici, qui sellisma faciunt, di relicti Episcopo, ali uin bi totis Pseud Episcopum constituunt videant hac de re is serio animo perpendant, ut inquit Divus Cyprianus , quid de huiusce generis hominibus Melaret Divina Scriptura in libro
quarto Regnori uri, cap. II. M. ιε.
Hii, , vi I. Violenta sum de audaces haeretici non tamennii . , .liliacirco cedendum est quia minantur . Simiarum more it,sci pose Ecclesiam Catholicam imitari volunt: st vanum pror- ,, sus, in t , ut quia haeretici exit Ecclesiam p. s. 19. vindicant sibi veritatis inaginem , relinqueremus Ec-υ elesiae veritatem. Sacra Solpturas corrumpunt, v ' nitate a praesumptione pleni sunt: nam eum Evange-Υeact. . lio Christi, cum observatione eius, lege non stam v i'. intes, chrimianos se vocant, lam Iantes in tenebris habere se lumen exillimant, blandiente adversario a cite fallente, qui secundum Apostoli vorem La transfigurat se velut laxauin lucis Verim Episcopi , qui fune sol terrae, sollicito corde vigilantes subdolorum hostium insidia, intelligere pariter, cavere dctant τ& nucles convenit ite cudentes , ut nullam eorum sermonibus huc praestent is nullum eum ipsi h beant commercium , uti S. Cyprianus pluribus locis
154 No IX. Quoad Sehiima, haec sunt notabiliora, quae in Divo Cupriano chrehendunzur Schilina igitur , uti uoe t idem I ater, nos separat ara. ii eis nutrice Ec IDU. s. c. x catholiis leparat araei Cht isto, Quoniam 1
patii ab Ecchila, quae est ejus sponsa r ab Ecclesia
is coelorum non potest pervenire dii cordia . duraemia Clariit itinere non poterit qui dilectionemo Christi perfida distensione violavit is Qui Charis
rem non minet, Deum non habet.
X. M Ardeant licet flammis Schismatici & igni. - bus traditi vc Objecti bestiis animas suas ponant,
Non erit alla fides orona, sed poena persura. Ne ... exitus si iuus , sed deverationis ιι itus. Occidi, rati potest, oren iri neu δοι est . . . . Unitatem si-
multi dilectionem magilletio si odocuit, Chrilius , Iinrophetas ocimes, ego praeceptis duobus imis clusit uitam et unitatem ietvat, quati dilecti ,, ei custodit aut cogitat qui dilco rarae iuror vela, nus Ecclesiam scindit, fidem destruit , pacem tur, bat, cha: itatem dissipat, Sacramentum profanata ..., An tis eum CHis vide/- , vi adversu Sa- --date Christi faciso firma ille coatra Eccles amis portat, contra Dei dii positionem repugnat. Hostisis Utaris, adversus Sacrificium Clitiit rebellis, pro
fide perfidus, pro religione sacrilegus, inob:c i. s
, serviis filius impitis , frater inimicias, eontemptis, Episcopis, de Dei Sacerdotibus derelictis , consti III. M tuere audet alia. Dahare, precem alteram illiciti suo. MLu is cibus facere, dominicae hostiae veritatem et falsa is sacrificia protanale is XI. Terribilis sane hae est Sehismatis imago Hinc n.L p. r. nemini mirum videt debet , si Divus Cyprianus appellat Schisma inexpiabile erimen, quod ne sanguine ablui potui : In xyi ibiti cu'aci acula ista nee sanoMino ablisiιών. Id ipsum repetit in Tractatu de Orbtione Dominica. Caeterum discordatis, dulidens
inquit ille, pacem eum fratribus non habens se , eunditi quod beatus Apostolus, Scriptura an tari testatur, nec si pro noenine Cliri ili cessus fuerit , is erimen disiensionis fraternae poterit evadere , quia sicut scripti in est , is inlicitatrem suum o lit is homicida eit, ne ad regnum coelorum pervenit is au cum Deo vivit honaicida non iste esse se Christo qui imitator Iudae maluit eis quam Christi is . Quare delialtim est, concludit Sanctus Doctor
XII. Quid ultra opus est ut fideles a Schibitate
averti possint ' Num ulterius addendum erit euin ancta hoc Carti in iii iensi Episcopo, Schisma in Scripturis Sanctis se vel illime mulctari is mulctari insuper vel minimam uni Schisinaticis cornini inionem ἔν Praeterea schisinauco habendos elle velut Ethnicos pii blical os . Muli)que fidem, doctrinam , etsi u o. rissimam, iisdem et te inutilem , sicuti reipsa inutilis P 1 lvs extuit Chore, Dathan, Se Abiron , qui cum Sacerdo 'te Aaron Moyse eundem Deum noverant, pari lege S religione viventes, ae unum berim Deum qui colendus atque invocandus fuerat, invocabant δλblit igitur a nobis, ut unquam, quocumque ex prae textu , Schisma amplectamur . Nam es videmur in ulla ra- Ecclesia esse Hania, non amn impedis debet Me si x: n-ς-
Ecclesia ce-imn , is , de Ecclesia receda nus nobisis dii mrantiammis ruberandum est, estimemtim Forsi M. 'L rcvera, nonne magna arrogantia iactati eji, ut iii m . Mo' qui alio loco S. C, primus , ut iii aut audeat, aut ν δ Π,
facere se posse credat, quod nec postolis concessiit Dominus , ut i Eania a friamento putet se posse discernere paleas a tritico separare & aurea aeargentea visa videtatur se posse eligere , lignea vero fictilia contem itere, abiicere, damnare, quando nonnisi die Domui vasi lignea divini ardoris incendici concrementur, cii tilia ab eo , cui data et terrea virga, rangantur Ueruin, de hoc arsumento satis
L E existentiam, iuxta mentem Divi Cypriani ,
omnes homines fatentur: Nam se vulgus, in I qui Sanctus iste Doctor, Tractatu de Vanitate Idolo ditar exrum , in multi Deum naturalire consiretur, eum mens et 'id c amma fiat aa: ieris is rinevis amonerin Dici ne hori ilium. audimus Deus is , Deus videt, , si Tria M
su cere tiem agninax non pessim extus iste , sicuti
.plures alii huius Tractatus , de verbo ad erbum extat in Tertulliano, cuius icctione Divus Cyprianus tantopere delectabatur, qtiemque appellabat Magi trum, a quotidie egebat iit alserere postumus , Divum Cypriam ex Tertullirano , ac ex Sacris Scripturis hausisse praecipue notabiliora quae exaravit de Caelio li- ea Religione. Il. Unitas Dei alia veritas est, quam vel ipsa tra unita.
tura dictat is nus igitur Innium Dominus est Deus L et is inquit S. Cyprianus ibidem. Nequa erum illa fiablia
is ea po/salem. Quansio unquam regni locietas aut cum fide coe pit, aut sine cruore desiit a Sic heb is norum germanitas rupta loquitur de Eteocle , Polinice .permanens rogis distidentibus etiam in morte discordia, s flamma rogi in duo divisa est9.is Et Romanos seminos unum non capit regnum is quos imum uteri epit Mipitium Pompeius Gaeri lar amnes suerunt, nec tamen ne litudinis foedus is in aemula potestate inauerunt . Nec hoc tu de ho- is mine miretis eum in hoc omnis tura e lentio. o Rex unus est apibus, raucimus in gregibus, , in armentis rector