D. Thomæ Aquinatis ... In libros Perihermenias, et posteriorum analyticorum Aristotelis, cum duplici textu, antiquo uidelicet, & Argiropoli, nuper emendatissima commentaria, peregregio Caietani cardinalis ... decorata, adiecto insuper ... repertorio.

발행: 1548년

분량: 186페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

41쪽

G cuius est terminus. Et ideo persectio potest dic persecta,&similitet in othus aliis, quae exprimunt perses ehonem in coi. sic t est hoc nomen bonia. Et inde est virtus. quae dicitur bonitas et perficit eam,

etiam potest dici bona secudum m est persecta a quosdam alio in ordine ad finem,re regula rationis, a qui, bus sormam habet re in speciem trahitur. Haec ille.

coit: auu CEY quibus patet ιν cum D. S. dicit in. a. q. n. ar. . ad primum. Et Virtu.q. i. ar. Σ. ad primia,et ad scomet virtus est bona seipsa,& non per aliam bonitate, et in. Σ. Smasu, ubi supra,*virtus est bona alio. s. ordiane ratione & mentura ronis, et in primo dicto loqui tur de alietate reatu sed i n. Σ. dicto de alietate rationis sicut etiam lux est perfectio coloris, cum in color sit

essentialiter lux fis Aristo. in libro de sensu, Ω senisato,s lux es tota hypostasis colo iv. El. D. S. dicit in

primo Sniarum .dis .is. q. .ar. i. τ color est lux incorporata. CVel potest dici m in primo dicto intelligit

Q virtus non est bona alia bonitate formaliter &in trinsece. In secundo autem dicto intelli sit . virtusti est bona originaliter et ex tessece ordine ronis. CDeformis autem trascendentibus, patet o seipsas denos

minant finia D. s. in de Potentia. q. s. ar. r. circa fine.

C Ad primum ergo dicendum * licet motus localis no habeat calorem in se sormaliter, habet in in se castorem virtualiter, siue in ipso est virtus quaeda vel aliquid excelletius ipso calore, ut in sole est lux, siue ali qua alia qualitas,qus est principium caloris. Et simi liter in motu locali est virtus per quam est quodam odo primum orum motuum. Primum autem in unos

quot genere est principium & per se causa omnium aliorum in illo genere, ut dicitur. r. Aleta. Vnde motus loealis est per se causa cuiuslibet alterationis. Et qua a calefactio est prima alteratio, sicut caliditas inster oes qualitates alterativas en prima, ideo motus localis est per se causa ea loris .erAd sediti dicendum Φinter ea, quae sunt eiusdem speciei non est ordo essentialis, sed solum ordo accidetalis. Nam sciri causa in quantuin causat,non depedet a causa prima, licet dei pendeat a prima in fieri, non tamen in conseruari vel in esse suo, vel in aliquo altero. Filius. n. pol causare. mortuo patre,& praeter intentione eius.Et sic inrposito illa propositio non habet virtute, ut patuit et ad

I primam, re ad quintam instantiam discipuli. et Adtertium dicendum sicut ad scd4n. 4r Ad quartum discendum m licet albedo non sit alba,habet infin mos dum praedicandi vel significandi aliquid persectius albo,in hoc et abstractum quod significat per modusula perfectius est si concretiatmq ignificat p mos dum alteri adiacentis. Et sic bene sequi hoc albia, est album up albedi nem. Ergo albedo est potior re ex cellentior irso albo. quantum ad hoc, quod dictu est logicae. Sed hoc es secundum modum significandi, Glogi , sed non secundum rem: via haec resposo n5

est ita consona intentioni Phi, vidcis est. 6. notabili, licet praedicato essentialis sit dipnior denominativa. rQussio. ita de errore quom clam dicentiu nullius Lee. . rei esse sciam,et in lectione septima Sancti Doctoris.

CONSEQV ENTER considerandia est de

erroribus aliquorum, qui proueniebant ex praedicta Primum. determinata veritate. ECirca quod duo occurrunt

cos derada. TNa primo cos deradu est de errore illos rum v dicebant in nullius rei esset sesa. C Sedla de et

rore illore qui dicebat oppositum, v3 et Oium rerum potest esse scientia et demonstratio. CCirca primum quaeruntiit duo. TPrimo virum alicuius rei possies

te scientia. CSecundo utram cognitio principiorum

sit principium,siue causa cognitionis conclusionis. ac zSequitur in i so. D. S. Quibus quida. Arti. LAD DRIM VII sic proceditur. Videtur

nullius rei possit esse scientia. Et hoc rationibus alia quorum antiquorum. CNam principia demonstras Psmum.

Nonis, aut procedunt in infinitia, aut in eis est status Si primum igitur in eis non est accipere prima, i in finita non contingat pertra sire, ut ad primum perue matur. Et ita non contingit primum cognoscere. Et per consequens nihil contingit cognoscere. Nam posteriora no possunt cognosci, ignoratis primis. Si auste in est status in principijs, oportet Q principia non sciantur, quia scire est aliquid cognoscere per demonstrationem, ut patet per prima diis nitionem demonistrationis. Prima autem principia non habent aliqua

priora per quae possint demoli rari. Ergo prima prinuci pia non sciuntur, si per consequens neque post erio ra. Et sic nullius rei erit scientra. 2Praeterea Si alicui Secudum. ius rei esset scia,oporteret dicere et aliqua esset scientlia quae non haberetur per demonstrationem. Sed

consequens est falsum, cum scientia, ut supra dictum et ait habitus conclusionis per demonstrationem aes Lquisitus. Patet sequela. Nam s aliqua concluso scis necesse est re principia sciti, imino ea magis sciti, mconclusionem, ut supra probatum est. Sed princis

pia non sciuntur per demonstrationem. Ergo aliqualciuntur non per demolirationem. CSed contra essus, in textu: i Di cinibus da igitur pp hoc qi oporatet prima scire, non videtur scientia esse reri Jeri et ris sio spondeo, dicendum et istud est quartum capitulti hu

rus primi tractatus. In quo Philosophus remouendo unam opinionem falsam ponit una in conclusonem contra suppostum opinatum,ex qua sequitur coclusso respontiva ad quaestum. CPro cuius declaratios mi dum

ne considerandum est primo,* quia supra ostensum primum. est m oportet principia demonstrationis sciri, 15 quisbusdam Phis visum est Φ nullius rei possit esse scietis

propter rationes adductas in principio articuli. Supsponebant autem ' omnis scientia haberetur per de mostrationem. Cu ergo prima principi non possint demonstrati,dicebant f principi οφ non est scia, ocper consequens nem conclusionum. CContra vero Concluso istud suppostum Dri adducit unam conclusione, vis delicet V non omnium est scientia per demonstratio II nem accepta, sed aliquoν videlicet cocronum est Maser demonstrationem acquisita,aliquo*t autem videicet primoria principioru est scia in demonstrabilis.

TQus quidem concro,sic proba fm vn m. Nam nea Ratio.

cesse est scire. i. certitudinaliter cognoscere priora, ex ruibus est demonstratio, ua ignoratis prioribus o lata ignoran . Sed talia c5tingit aliqn ad immediata ireducere:aliter inter duo extrema, videlicet inter sub ectum, et praedicatu essent infinita media adtu,quod

infra improbabit. Immediata aute, cu sint priora,sut indemonstrabilia. Ergo necesse est aliquo, sesam es seu demostratione, re aliquo ν esse sesam sine dem

statione. Ex quo sequit cocta responsiua ad quςsi Cotillatium,videlicet Q alicuius rei est scia. NaIrincipioru estina sne demtatione. Cocronii vero est sesa p dem rastione acquisia, ut d citi est emo alicuius rei est scietis. Aliter sequerer* sylli dem ratiuus esset frustra, cum finis eius si facere scire, ut in probe a huius decla ratu est. 7sequere et s genus studii esset inane, re Φdesideri u humanu esset frusta, cu oes holes na scire desideret, ut patet in principio Meta. CCosideradti Notanduvlterius est. Σ. m. D. S. in ira sicut et supra dcm est, Φ secundu .

scia accipitur dupli. TVno m5xprie. s. pro habitu conclusionis:

42쪽

LIBER . L

A conclusonis: prout dis inguitur contra intellectium, ut pater. 6. Ethico. Et isto modo quaelibet scientia habetur per demonstrationem. TAlio modo accipitur scientia comi siue non tamen comunissime: sed coimuniter, videlicet pro omni certitudinali cognita Osne. Et isto modo necesse eligi aliquorum sit scientia abs in demostratione, ut de principus ductum est: que considerata ut principia sunt, demonstrari non posimi ad i. i. sunt. Aliter principio ν essent principia. CConii des randum ulterius est. 3. fm Pn in i ii textu, Q non soluimmediatorum principiorum est scientia, immo eos rum cognitio est principium quoddam totius sciens

riae. Nam ex cognitione principi orum derivatur c ΦInitio conclusionum: quarum propriae est scieraria. pia vero principia immediata non per aliud extrin secum medium cognoscuntur: sed per cognitionem propriorum termino N. Cum ergo illud. quod est perscim causa Ac principium illius, quod est per aliud: rationabiliter dicitur* principia sunt causa cognitio ius conclusionis, ut infra declarabitur. Haec Omnia. D. S. in lec. CAd primum igitur dicendum * in D - cipijs demonstrationis est status: quae quidem sciunc. i. certitudiri aliter cognoscuntur. cognitas termini ζα non per demonstrationem. Non enim necesse estolum eesciam per demostrationem, ut declaratu est.

CAd secundum patet solutio in secundo notabili. CVbi supra in Phylosopho, S. D. S. potissme ibi, Haec igitur sic dicimus. c. Articulus. II. SECUNDUM sic proceditur. Videtur cyviii in Qgnitio principiorum non sit causa siue principium

cognitionis coelusionum. C Nam aut esset causa instrinseca. puta materia oc forma,aut esset causa extrinsseca: videlicet essiciens vel finis. Non primum: quia non est pars ipsius conclusionis, cum medium no instrat conclusionem. Nel. 2. quia sequeretur In mathematicis esset essiciens oc finis: cum in eis sint primcipia demolirationis certissima, quod est cotra Plim Secudum. Μ et/pby. ergo nullo modo principia siue pinissae sunt causa cognationis conclutionum. Pr terea illa qualitas per quam aliquid agit producendo sibi simile, est qualitas activa. Si ergo cognitio principi oue essset causa cognitionis coclusionum, sequeretur g cos C gnitio, siue scientia eorum esset qualitas activa: quod Tetitum. falsum, ergo Sc. CPraeterea lumen intelligibile, M species intelligibilis.& doctor exterior, sunt causscognitionis conclusionu in discipulo: ergo non prinomasiue pmissae. I Sed contra est P fis udi supra postissime circa finem lectionis dicens, c Haec igitur sic dicimus non solum scientiam esse, sed principi u scioris quoddam esse dicimus: in stum terminos cognos Coclusio. scimus Sc. R eo dicendu . cognitio principiorrum siue pinissarum, est causa coῖnitionis ipsaν con clusionum. Quod patet sm. D. S. in lec.& fm Priminum eliciti uertali ratione. 7 Nam semper illud quod est pse est causa illius,quod est per aliud: ut patet. Σ. Phy.&.2. Μetaphy. Sed principia cognoscutur per se, Mno per aliquod medium extrinsecum, ut di tum esu sed cognitis terminis, immediate sunt p se nota. Guclusio vero cognoscitur per aliud, videlicet per pri opta: ergo cognitio principiorum est causa cognitio scip. nis conclusionum. 4raeci instabat discipulus. Nam illud, cuius cognitio dependet ex pexistenti cognitione,non cognoscitur per se:sed per aliud. Sed cognistro principiorum dependet ex pexi steti cognitione: videlicet ex cognitione intellectiva terminorum, ut is supra concessum est:ergo principia non cognosciinco duo. per se,quod est contra Noctia. CDicendum ad mania

rem * licet cognitio principiorum dependeat ex pi e Dexa sienti cognitione incomplexa, videlicet ipsorum Ierminorum, non tamen fit ex praeexissenti cognitio

Dioph όλ. quae videlicet acquiritiar per discursum. α Onsiderandum est autem hic primo pro amplio, Mi v x.

ra declaratione pdictae conclusionis fm. D. S. In PrisIna parte. q. antepenultima. ar. i. Φ effectuum, o sunt ab exteriori principio, quidam sunt ab exteriori principio tantum: sicut forma domus causatur in materia

solum ab arte artificis. Alii vero sunt qui quandoat sunt ab exteriori principio, & quadol ab interiori et sicut sanitas qua dot causatur in infirmo ab exterios N principio. s. ab arte medicins: quando in vero ab inretiori principio videlicet cum aliquis sanatur o viralutem natur . Scientia autem es de numero illorum euectuum, qui fiunt quandoq; ab exteriori, re qualiscol ab interiori erincipio. Causatur autem scientia conclusionis indiscipulo quandocti per inuentione δ', in ori principio videlicet a lumine naturali instellectus agentis. Quandoch vero causatur in eo per acquisitionem ab exteriori princi*io videlicet a - gistro docente,ct proponente discipulo ordine prin Vc pioru in ad conclusionem. C Considerandum vite,

rius est. Pin eundem ibidem, v quando aliquis efferctus nutam a principio exteriori, qua a principio insteriora, tunc principium exterius non operatur sicut principale agens: sed sicut principi u coadiuuans principale agens, quod est principium interius, videlicet contortando ipsum reministrando ei instrumeta ocauxilia: quibus utatur ad effectium producendum, sucut ars medicinae confortat naturam. Vnde ars modicinae non operatur tan* principale ages: sed tan principium coadiuuans ipsam naturam confortido. Cum igitur scientia sit a magistro tancti ab exteriori principio re a lumine naturali intelle ius agetis tacta principio interiori, relinquitur P magister docenserit principium coadiuuans:& non principale astes. Ipsum vero Iumen intellectus agentis erit agens principale: principia vero siue pmis Iae erunt causae instrumentales cognitionis ipsius conclusionis in discipusio. Species vero intelligibilis erit principiti quo fora matur conceptio c6clusionis: cuius signa sibi proposnuntur exterius. Ex quo patet solutio ad tertium ara Fgumentum. TAd primum igitur dicendum duplex Essiciens est em ciens. s. reale quod quidem agit per naturastem dus trans nutationem: siue per motum phylosophicum,

. em ciens rationis. Licet ergo in Alathematicis n51it m cIens primo modo dictum, bene tamen est ibi efficiens secundo modo. Praemi M autem demostrastionis non sunt huiusmodi principia realia, sed rationis:vnde ratio non sequitur. CVel dicendum fm. v. b. in . 3. Metaphy.m licet in Alathematicis intum ad formalem rationem considerandi non sit ericies c nnis, cum talis cosideratio abstrahat ab omni mos tu, in realiter in eis est efficiens, cum in eis reperiatur honum. et Uel dicendum I, licet abstrahant ab omni motu physico siue naturali, non tamen abstrali ut

ab omni motu Metaphysico qualis est motus a primcipi s ad conclusonem. WAd secundum dicendumr: . prima parte, ubi supra ad secundum, dus ὶμ iit , per quam agens agit. 7 Nam qusdaper quam agens dirigit ut in operando: oc talis non temper est qualitas aciiu ut accidit in proposito descientia.Magister. n. docens non causat scientiam in

cipulo per scientiam principiorum per moduar

43쪽

QuattuoQuintum.

Responso.

agentis naturali ut Commentator obiicit: licet est

principium quo aliquis dirigitur in operando. Vn de non oportet in scietia sit qualita a'tua: sed est pncipium quo aliquis dirigitur in docendo: sicut agens naturale est principium, quo alius dirigis inopado. CA d. . patet solutio ex dictis in secundo notabili. cinaestio. u. de errore dicentium omnium rerum posse ellia scientiam:& in lectione. 8. D. S. DEINDE oportet considerare de alio errore Phorum,qui propter determinata dicebant: omniurerum esse scietiam. etiam per demonstrationem: qas meos demonstratio circularis erat possibilis. 4mirca quod quaeruntur duo. rimo virum demonstratio circularis sit possibilis. R Secundo ut tu syllogis sinus circularis sit possibilis.

I Seuci Phylosopho oci. D. s. Circulo quoq3. Iez Articulus primus.

AD PRIMVΜ se proeeditur. Videtur m de monstratio circularis sit possibilis. CNam syllogis

sinus circulatis e possibilis: ut patet. 1. Physicorum.

Cum ergo demostratio sit syllogismus, videtur pari ratione demos ratio circulari, si possibilis .cPraeterea effectus potest demonstrari per causam: re caussa pet effectum. ut infra probabitur:ergo demonstra tio circularis es possibilis. CDrsterea illud quod est

notum per aliud potest probari per illud aliud: ergo Lari ratione illud, quod est notum per se. potest prosari per se. Sed constat aliquam propositionem esse per se notam: ergo talis proposito poterit a seipsam

probari. Et per consequens non erit in conueniens

idem demons rari per idem. Et se demonstatio cirrcularis erit possibilis. et Praeterea, idem potest esse cade effectus: ut patet. 2. Phys com de deambulatione post csnam respectu sanitatis: ergo idem potest ee notius. re ignoti': prius, 3e posterius respectu eiusdem. Et sic demonstratio cireularis erit possibilis. CPraes erea, illa demonstratio, qua vere initur P fis, est possibilis. Sed demonstratio circularis est huiusmodi: ut patet per I fim i hoe primo libro.sec. 14.& per. D. S. ab idem, ubi sic ait, videtur autem Φ Arist. utatur demonstratione circulari: qua supra improbauit Ohoderat enim supra quod demost ratio e necessariorum ex hoc q) est eorum qus sunt per se Nunc autem e tier ostendit et demonstratio est eorum quae sunt per se: ia est necessariorum. Hscille igitur Bee.cSed cotra eii Plis in textu dicens Circulo quomini inpossbilest demonstrare manifestum est. CRespondeo dicendum istud est. s. capitulum. θc vltimum hui'

primi tractatus. In quo Diis remouedo errorem quos rundam Phoν dicentium omnium esse scientiam pdemonstrationem, videlicet circularem: ponit tantsi

unam conclusionem que es responsua ad sistam:videlicet re circulo demostrare est impossibile. Quam conclusionem probat Ps, tribus rationibus. Quas rum prima talis est. Nam si demonstratio ci reus aris

in et possibilis. sequeretur et idem esset prius & posserius: notius re ignotius respectu eiusdem: eodem modo. A simpliciter. Sed consequens est i impossibile: erago& illud ex quo sequitur. TDatet sequela. Naprincipium demonstrationis est prius 2 notius ipsa con clusione: ut ex supradicti states. In syllogismo autecirculari idem est prinei piu. R eones uso et quia quod in primo discursu accipitur pro principio, in secsidoda cursu accipitur pro conclusone, ec est conclusio

eius: ergo principium erit notius conclusione in priimo discursu. 5 ignotius in secundo discursuria con

Euso primi discursus efficiatur principium in secundo discursu. Secunda ratio est talis.Nam si demon

statio circularis esset possibilis sequiretur iv id ede monstrative probaretur per idem. Sed cosequens est in conueniem: quia isto modo tam sciens sit ignoras faciliter demostraret,& syllogismus demonstrativus non esset generativus scientiae. Probatio consequeatnae. Nam qua do. . sequitur a d. a. fin q, sin sequitur ad primum, necessario. 3. sequitur ad primum: sa ucs quid sequitur ad consequens bonae consequentis,sequitur etiam ad ejus antecedens: ut patet per D Em in lib. Priorum, unde bene sequitur. Si hoc est homo, est rationabile: sed s est rationale . est risibile: ergo seu hoino,em sibile Si igitur ad principium sequitur conclusio, S ad evidem conclusionem sequitur ideprincipium circulariter, tunc idem principium sequitur ad ipsum principium. Et sc idem demo strabitur per idem, quod suit proba dum: verbi gratia. Si ad. a.

i. ad hominem sequitur. b. i. rationale, Ocad. b. i. ad rationale, sequitur. c. i. risibile, necesse e* ad. a. i. ad Mhominem sequatur. e. i. risibile. θc ut patet per regula Priori uicam adductam. Similiter si ad a. i. ad princuplum sequitur. b. . conclusio,& ad. b. i. ad concluso . nem sequitur. a. i. principium per demonstrationem circularem,re ponatur vltimum. a. in loco tertio, vis

delicet loco ipsius. c. necesse est ilia d. a. i. ad piacipiusequatur. a. i. ipsum principitam, per eandem regula: sicut ad . a. sequebatur. e. CTertia ratio talis. Nam si Terila t5. Omnia possunt demonstratione circulari demostrυri, sequitur Φ in tali de mons ratione posset concludi utraqt praemissarum. Hoc autem uti est salsum: quia hoc solum potest fieri dummodo termini sint couerstibiles: ut patet in. Σ. Priorum. scut in sequenti artisculo declarabitur,sed manifeste constat * non o manes propositiones componuntur ex terminis couertibili dus: ergo vacuum est xpter hoc dicere ιν omnia possunt demonstrative sciti per demons ratione cirr .cularem, TConsderandum autem est hic primo pro ampliori declaratione presentis coclusonis. fm. D. Pli S. nprssenti lectione et syllogismui circularis dici tur,quando ex conclusone, re altera praemissaruna conuerti,co luditur reliqua praemissa: sicut si fiat tMlis syllogismus . Omne animal rationale est risbile: sed omnis homo e animal rationale: ergo omnis ho Pest risibilis. Assumatur igitur concluso tanqj p missa

sue principium , 5 adiungatur ei minor.& inferatur maior: hoc modo. Omnis homo est risibili, , omne animal rationale est homo: sequatur ergo,omne an is

mal rationale est risibile:quae erat maior prima syllogismi. CConsderandum ulterius est secundo Φ de 'o Π mons rationem circularem esse possibilem, potes in .' '' telligi dupliciter. TVno modo variando de mos ra

tionis genus. i. mutando demonstrationem, quia est,

in demonstrationem propter quid:& econuerso. Et t)iso mo demonstratio circularis est possibilis. TAlio modo seruando idem genus demonstrationis: vides licet propter quid. Et isto modo demonstratio circi aiatis est impossibilis: potissime in eodem genere capezCons derandum vitemus est. 3. π pdictus primus

modus demonstrandi, videlicet variando dem Ofir, tionis genus,non est propras circular quia demonss ratio dicitur metaphorice circularis ad similitudonem figurae circularis ad quam requiritur fiat proseessias uniformis: videlicet ab eodem puncto ad idepunctum. Quando vero variatur genus demonstrυtionis vel genus causae non obseruatur uniformitas. Vnde talis demonstratio non dicitur circularis proaptae loquendo . Simpliciter igit ut G proprie loquEs

44쪽

P imum. Secundia.

Tettium a

Conclusio Probatis.

do, dicendum est op demo iratio circularis nullo m5 est possibilis. CAd primum igitur dicendum negans do consequentiam: na idem potest esse magis probas bile, re minus probabile apud diuersos. Syllogismus igitur probabilis siue dialecticus procedit ex probas hilibus . Ideo syllosismus circularis est postibilis,

non autem demonstratio circularis: quia demonstratio ut dictum est. proprie loquendo procedit ex prioribus e notioribus sim pri respectu eiusdem: etiam apud diuersos,ut patet in sequeti articulo ad primit: unde no est simile. Ad. Σ. patet solutio ex ductis in. G. 3. notabili. I Ad. .dicendum negando consequetiam: Ra probatio importat discursum. Discursus austem no est eiusde ad seipsum: sed est de uno ad aliud.

Ideo illud quod est notum per aliud, potest probario illud aliud, notii illud qd est notu p stipsit rbari pse. CAd. . dicendum sicut ad . L. CA d. s. dicendum m. D. S. ibidem quo supra. s. lec. q. ostendit Aristo. demonstrationem esse necessariorum, n5 soluin propter hocii est eorum,qus sunt per se: sed etiam ex difnnitione eius quod est scire. Et hic fuit verus demonstrationis modus. Quod autem ostendit demonstrastionem necessariam esse propter hoc τ est eoru , quae sunt per se, non est vera demonstratio: sed est ostesio ad hominem, apud quem notum est τ demonstratio sit eorum. quae sunt per se. Haec ille. zVbi supra in D. S. G pcipue ibi, Ex his autetnapparet. c. A rticii l us secundus.

AD SECUNDVΜ sic proceditur. Videtur Psyllogismus circularis non sit possibilis. C Nam si I logismus differa ab inductione, ut patet per Plim in

proh emio hinus,ex eo et syllogismus procedit ex notioribus si in pila: inductio vero ex notioribus nobis. Si igitur syllogismus circularis esset possibilis seques returi ide ei: et notius re ignorius .causa re effectus, prius ex pollerius. simpliciter respectu eiusdem, scutprobatum est de demonstratione et rculari. Sed hoc est inconueniens: ut cocessum est. Ergo syllogismus, circularis non est possibilis. CPreterea, quando ideprobatur per idem causatur fallacia petitionis prinscipit,vi patet in primo Elenchorum. Sed in sylla citieulari idem probatur p idem. Eino talis syllogismus est sophisticus re non verus. Et idem qd prius. CPrsiterea,si sic: aut talis syllogismus fieret in omni figura,

aut in aliqua tantum. Non est dicendum primum, ut

patet per Phm.MPhy. SP. D. S. in psenti lec. Neruetiam est dicedum fm: quia no est maior ratio in pol si fieri in una figura magis, S in alia, vel des talis dinfertile ro. Ergo talis sylli non est polIbilis. CSed coitra in Ptis. 2. Phy.&. D. S. in praesenti lec. ibi,

Ex his igii apparet Q dialecticus syllogi simus

potest este circularis, procedit enim ex probahilibus, ec ex his qus sunt magis nota nobis. Contingit enim idem esse magis ta minus

notum apud diuersos. Iaxe ille. zRespondeo dicendum-wllogismus circularis est p ossibili ut patet secundo Phy. RQuod

sic probatur Fm. D. S. Nam ex concluso ne cum altera pmissarum conuersa, potest cocludi reliqua. Ergo

syllogismus ei reularis est possibilis. Patet consequestia per locum a diffinitioe ad diffinitum. Nam sylloιgismus circularis, ut dictum est inpcedenti articulotm. D. S. dicitur processus syllogismus, in quo ex co lusione re conuertente unius praemissarum infertur altera pinissa. IV Antecedens probatur. Nam ex consciusione issius syllogismi omne animal rationale est

ris bile,omnis homo es animal rationale, ergo Oma Dnis homo es risibilis,cum conuertente minoras, potin ferri maior in barbara: sc syllogi rado, Omnis nosmo est ris bilis, omne animal rationale est homo:ersgo omne animal rationale est risbile. Ista autem conciusio erat maior processus pri mi,ut etiam in pcedenti articulo exemplificatu est. TEx quo patet grapsusIyllogismi circularis est duplex processus, unus a praemittis ad conclusionem: secundus a conclusione ad altera pmisIasu. CCosderadu at est hic primo*0b Nolan. r. logismus circulatis habet fieri in terminis conuertis hi libus. Aliter prae inissa uniuersalis affirmat sua non

post et circulariter concludi, quod es contra Ps m. Σ. In quibus Prio . Quod sic p3. Nam aut ambspinissae sunt uni potest esse uersales,aut alia uniuersalis de alia partieularis: quia 'in circuex puris particularibus nihil sequitur . si secundum, laris.

sic concluso erit particularis per unam regulam priora ricam: videlicet s una prae nussarum e particularis, coclusio debet esse particularis. Cuius ratio est, quia extremitates syllogismi uniuntur in concluso ne virtute unionis earum cum medio in primi sis. Sed maliqua premissarum est particularis, re alia viis, extre

mitates uniuntur cum medio particulariter tantum: quia Tuis una earum vitiatur cum medio vin alia lasmen unitur particulariter solum cum ipso medio: era

po tales extremitates solum particulariter in conci us Enone debent uniri. tem in tali dispostione pinissavIis, et pinissa plicularis se hiat sicut ca uris oc ca plicularis effectiva in naturalib'. Sed I naturalibus effectus magis assimiliatur causae particularis in uti. Ergo sis

militer in pisdictis concluso magis debet assimiliari praemissae particulari * vri. Ex coclusone enim parsticulari cum conuertente premissae particulari non potest concludi uris,ut patet per regulam eandem. Si autem pramum,tunc nulla praemiuarum poterit cos uerti in v lem. nas constituatur ex terminis conuertis halibus. Conuertetur ergo per acciden 1 in particulas rem. Quae conuertens cum conclusione non poterit inferre uniuersalem propter rationem iam dii eam et

assignatam. Patet ergo p syllogismus circularis des FDet esse ex terminis conuerti bilinus ad concludenducirculariter pmissam uniuersalem affirmativa. TCos Nolan. r. Iiderandum ulterius est secundo Q in modis conclus In modiscentibus conclusonem negatiuam,pinissa affirmati eoncludetitia non potest circula riter syllogizata: quia . n. con esu bus negatilio est negativa, nunqi poterit accipi pro primissa ad uam nomconcludendum affirmativam: quia si una smissatum esse syllaesi negatiua,concluso erit negativa, ut patet per una circularis vegulam prioristicam. in uius ratio e,quia umo vel separatio extremitatum in conclusone, sequitur pavnionem vel separatione ea ν in pini sis. Sed qn una pinissa ν est affirmativa, de alia nerativa, duae extro

mitates separantur abinuicem, perno q) Una comus

gitur cu medio in pinissa affirmativa, re alia separa a medio in praemissa negatiua: ergo oportet ipsas extremitates separari abinuicem in conclusione: ergo qua docunque aliqua pinissarum est negativa, oportet conclusonem esse negativam. x puris etiam negatis uis nihil sequituri uia propter separationem aliquorum extremorum ab uno tertio, non sequitur separatio eorum inter se scut propter separationem homunis oc risibilis a lapide, non sequitur separatio homis nis-ris bilis ab inuicem. Sed quan clo pmissae sunt

ambae negati ux denotatur ibi separatio duarum exstremitatum ab uno tertio. s. a medio: ergo non sequitur separatio duarum extremitatum inter se. Ideo expuris negatiuis nunt formaliter sequitur aliqua cos

45쪽

rci est sylti

LIBER . Li

elusio: nee in aliqua figura pol ex eis fieri bonus syllogismus. Ex concluso ne igitur negativa cum altera in Inis Iarum negativa non potes concludi pinissa afflimativa. x quo patet w m. i. figura non potest aliqpmissa amrinatiua syllogizam circulariter et quia omnes eiusmodi concludunt coclusionem negatiuam. CConsiderandum ulterius est tertio ς in modis coresudentibus conclusionem particularem, non potest

circulariter concludi prs missa uniuersalis: quia in syllogismo circulari ut dictum est, concluso accipitu una premi ssarum. Praemissa autem particularis non potese inferre uniuersalem per regulam supra dictam in primo notabitu quia si una pinillarum erit particulatis necesse est conclusionem esse particulare. xuo paret in. 3. figura non potes circulariter consiudi uniuersalis: quia omnes modi eius concludunt particulariter. platet etiam ex pdictis,et uniuersalis affrinatiua non potest circulariter concludi, nisi in primo modo primae figurs. Non enim potes concludi in celarent aut in modis . r. figurae: quia est affirmativa, ne η in darii, vel serio, vel in aliquo modo. . fi

Iurae: quia est uniuersalis. C Ad ptimum igitur dicesum Q syllogismus dicitur procedere ex notioribus sinpliciteri quia procedit ex notioribus f m intellescium cum procedat ex una uersalibus, non autem saprocedat ex notioribus simpliciter. i. ex notioribus sim naturam. Inductio vero procedit ex notioribus

sensui: cum procedat ex singularibus. Vnde non est in idem simplicitet sm. D. S. in secundo huius lec.

2.co prima in principio ubi sic ait, Quia videmus esse quandam generationem in his, quae circulo generrantur, in his etiam contingit obseruari hoc. quod supra dictu es. s. et syllogizetur a posteriori, si hoc mo do accipiantur termini demonstrationis et medium re extremi termini seinuicem consequantum quia in his, quae sc generantur est qusdam conuersio circus Iaris cum . s. a primo generato deuenitur ad ultimii, oc ab ultimo reditur ad primum non idem numero. sed id e spelae: ut patet an de generatione. Ei ita nosequitur π 1 de numero sit prius 8c posterius, effectus ει causa. Et hoc ipsum competit progressui demonss rationis,eo ς in praesenti di tum est quandoque coiclusiones conuertuntur, ut ex eis. s. syllogizentur alisquς pr missarumhoc enim est circulo demonserare.

Quod Quis no competat s omnino sit unum rei de quod prius fuit concluso,& postea est principium re

pediti eiusdem numero ne sit notius oc minus notu si tamen no sit omnino idem,scut accidit in his, quae circulo generant ut nullum inconueniens est. Haec ille. Idem dicit lec. i4. in principio. PAd. Σ. dicendum

m nihil prohibet eundem syllogismum esse dialecti, cum quo ad nos,& sophisticum simpliciter, scut etia

m. D. S. in pma parte. q. 13. ar. r. ad. 3.τ aliud cognoscatur per duo media, quorum unum est persectius, re aliud imperfectius, nihil repugnans habet,scut ad eandem conclusionem habere possiimus de medium demostrativum,& dialecticum. Haec ille. De quo et ad longum disputatum est in quaestionibus fallacias rum. CAd. . dicendum * syllogismus circularis potes fieri in o inni figura: sed diuersimode. In tam a. n. figura potest concludi circulariter tam amrmativa ipnegativa, tam uniuersalis in particularis. Sed in . E. Dgura potest cocludi circulariter negativa tantum. In . . vero figura pol co ludi circulariter implicularis.cQuaestio. i . De dici de omni, re dici de nullo, oc

quibus de mos rator dirigitur,ct utitur in sua demos

si ratione. CCirca quod quatuor occurrunt cons doranda. 7 Primo considerandum est de dici de omni, se de dici de nullo. TSecundo de modis merseitatis. Gettio considerandu est de ipso viti uertati. Tiauarto cons deranduines de erroribus, qui contingere possint in assignatione ipsus uniuersalis. Circa prismum quaeruntur duo. rimo ut 31 diffinitio ipsius de omni sit in textu a Pho bene assignatas ecundo utrum ad ipsum de omni reuratur tam uniuersalitas suppostorum qi una uersalitas temporum CSeatur in Psore in . D. S. et Quoniam autem inis

possibile. y c Articulus primus. AD PRIMVII sic proceditur. Videtur m disiunitio ipsus de omniano sit sufficiens in qua dicitur, De omni est qd udem eu, no in quibusdam quidem se, re in quibusda in quidem non neo aliquando indem sic,& aliquando quidem non, sed de omni, re ase,oc semper. CNam is a propositio est de omni omi λἰmum. nis homo currit, cum nihil sit subsumere sublabie, Listo, de quo non denotetur vetificam predicatum. Et tamen praedicatum non conuenit semper subiecto, 'non enim Omnes homines semper currunt: ergo ista

diffinitio non est sufficiens. e Praeterea tua diffini, Secudum. tio conuenit aliis a diffinito:ergo non est sufficiens RProbatio antecedentis, nam conuenit his, qus discuntur per ser quia illud, quod dicitur per se, conues nil sutio pro omni supposito eius Oe semper. Sed de omni re per se differunt, ut dicitur hic in textu Psi: ergo ct c Sed contra est Phylosophus in textu dices,

De omni quidem igitur hoc dico, quod utimest non in quibusdam Adem sic, in quibusdaautem non: neque aliquando quidem sic, dic

et Responso dicendum,m iste est. tract, tu, mili, s O

hri Possetio in quo Phylosophus summarie deleeminat de his, quibus demonstator dirigitur,2 qbus

uti in sua demonstratione Qui quidem traetatus c5tinet in se quatuor capitula. p In pmo capitulo deter minat Ps1 de dari de omni nosterioristico .mmae. vero capitulo, quod incipit ibi, ef per se autem ore, determinat de modis perseitatis. TIn. 3. autem capi' utulo quod incipit ibi, uniuersale dico si di detersminat de uri posteriori uico,siue de fim et ipsum, veli mo. TSed in . . capitulo quod incipit idi , coporstet autem non latere Sc. I determinat de quibusdaerroribu a contingere possunt in assignatione ipsi' uris postera orifici. TPrimum ergo capitulum coristinet solum unam conclusionem, quae est responsi a Cactisor

ad quaestum .pVidelicet Q praedicta diffinitio ipsi' Diobatio.

diei de omni, est bene assignata. TQuam concluso nem probat P fis a signo.Nam non fertur instantia I. diffinitionem, vel o probationem aliquam, nisi quia deficit aliquid, quod per diffinitionem importatur, Ω significatur.Sed dum quaeritur utrum aliquid prs

dicetur de omni duplicitet fertur instantia,videlicet vel quia in quodam eorum,qus continentur sub sua hiecto, non inest pdicatum,aut quia aliquando non ines: ergo fhnum est quod de omni utrunm pdictos rum requiritur, quae per diffinitionem eius impora tantur: ergo praedicta dis finitio est bene ais gnata

TVel sic, nam nos non inserimus inflantiam cotta propositionem uniuersalem,ms,vel ouia pdecatum

non inest alicui supposto subiecti, vel quia picatu non semper inessui Diecto. Et ideo est signum i de omni posteriorini cum intum importat. C Consides Noladu.

randum autem est hic primo im Psim in xxxiv, 3 a

46쪽

A illud. quod sei impossibile est aliter selire, ut patuit et diiunitionem ipsius scire ideo illud, quod sci u de

mons ratione in ,debet esse necessarium: sed necesIasmum sciri non pcit est demonstrative, nisi ex necessas mi ut in harbabiti ergo opa demonstrationem ex necessarassicedere. Et ideo nunc determinandum es ,

ex quibus 5c qualibus necessariis pcedunt demostrastiones,hmo determinando quid intelligendum est a

dici de omni, re quid p se, et ud p secitdum τ ipsum,

Notan. 1. vel primo. C Considerandii in vitemus est hic se cudo De omni, O . D. s. inlec. v tria pdiuia sunt idem fm rem: sed per se At se offerunt sin rationem, sicut supius de inserius, habet cundum Φ enim se ad inuicem ex additione. Nam omne quod ipsum, qua pdicatur pino faue sm re ipsum, prsdicatur p se ec deliter liet se. omnia sed non econuerso. Et omne quod plicatur pse,pdacas de omni: sed non econuerso. Sic ergo se hasbent in ordine ad inuicein, sicut homo ct animal, recorpus animatum. Isa. n. est de omita, sed non p se, videt GLOmnis homo est in loco. Et ista est p se,sed a15 fm ς ipsum, videlice Omnis homo est sutia. Ex Juo patet ordo oc numerus trium plictost. 2Consiserandum ulterius est hic. a. fm eundem ibidem, Q aliquid dicis pdicari de omni, p comparata nem ad ea,q sunt sub subiecto. pasic. n. aliquid p dicatur de omni,quado nihil e subsumere sub subiecto, de quo non dicatur pdicatum,ut patet pmo Pri t. RSed pse dicitur aliud plicari p comparationem ad ipsum subiectum: quia subiecitum ponitur m eius diffinitio o curia ne, vel econtra, ut infra patebit. liqvid vero dicit' primum, siue smin ipsum pdicari de altero, pcomparationem ad ea quae sunt pora subiecto, oc sunt commus a. tinenti' ipsum subiectum. Nam risibile dicis de Sores' te non pmo: quia pus p dicatur de homine. CConiderandum ulterius es hic. a. fm eundem ibide Q de omni, ut hic sumitur, addit supra de omni, prout sumitur in pino libro Prioae. Nam in pino lib. Prios D gesta a, rum accipitur de omnictiter videlicet ut utitur eoihi , di is in dialecticus re demonstrator. Et ideo ibi non ponitu thipso ini, in euas dii finitione, nisi p pdicatum isti cuilibet eo cu et postri conianentur sub subiecto. 7Quod eontin

Per se.

C pra demotarator. Ideo in diffinitione ipsius decim ni. Plis duo ponit. Quorum unum es. qi nihil sit sub sumere sub subiecto,deqtio non veri ficetur praedicatum, quod significat per hoc, quod dicit,Non ut quodam sic,& in quodam non,Aliud est, cu non sit accis pere aliquod tempus, in quo praedicatum non coues mat subiecto, pro quolibet eius supposito. Quod a dem designatur per hoc, q uod dicitur. Nec aliquarudo sic,& aliquando non .E Ad primum igitur cicen. dum,gi illa propositio est bene de omni prior istaeo, non autem posterior istico, de quo est hic solum ad ypositum. Quid autem sit dici de omni prior istico, inlequenti articulo plenius declarabitur. TAd. a..dicedum,* de omni re per se differunt fim rationem, sic dictum est in secundo notabili: quia per se est inferi', re se habet ex additio e ad deo inna, vii coli nec sub de omni,sicut cotentu sub diffinito. Vnde no sequiturs dicti diffinitio conueniat aliis a diffinito. Sed masgis sequitur,ili si non conueniret his, quς sunt per se,

Q non conueniret omni contento sub diffinito. TVbi supra i . D. S. impia noer. Orticulus i caus.

AD SECUNDUM sic proceditur. Videtur Φ adde omni no requiratur usta, suppositoνα tempo

Primum. ENam lisc propositio est de omni, Homo ea tisibu

lis: cum praedicatum conueniat omni supposito subsa est ,oc semper . Et tamen non est uniuertatis: sed insdefinita. Et sic in ea no est uniuersalitas suppositoφ, ergo &LC Pr erea, haeci positio est de omni, Omanis ho est bonus, cum sit propositio uniuersalis oc af

firmativa, ut patet pruno Priorum. Et tamen ibi noest uniuersalitas temporum: quia praedicatum no cos

uenit necessario subiecto pro qualibet differentia i Broris:ergo &c Praeterea, ista propositio est per se, homo e animat: cum pdicatum sit de diffinitioneisub icti ut infra patebit: ergo est de omni, quia ut cocessum est, omnis propositio p sciest de omni. Et tamen non est ibi uniuersalitas suppositoν, cum ista propossitio non sit una uersalis: erso ad de omni non requis ritur uniuersalitas supposito R. CPrsterea, h cpros positio est de omni, O innis homo currit, ex tame est aliquid sumere sub subiecto, de quo non dicitur praedicatum: quia ibi currit no verificatur de Adam, vel de Antichristo: ergo Sc.cPraeterea,in ista proposittione,Osnnis equus currit, est dici de omni. Et tameest aliquid sumere sub subiecto, de quo non dicitur prsdicatu: ua potest sumi sub equo pes vel eaput, de quo non dicitur cursus: ergo&c. c Sed cotra est Prishic in textu: qui per diffinitionem de omni, quam ponit, innuit uniuersalitate suppositoν cu dicit, Non in quodam sidein sit,& in Guodam non. Et uniuersalitatem temporum cum dicit, ζ δc non a quando ruidem sit,aliquando non Me. CRespondeo diceum . . ad dici de Omm posterioristicum, requiritur tam uniuersalitas suppositoν,l uniuersalitas tempor III. TCuius ratio est, quia ad ipsum, ut per eius diffinitione patet, requiritur N pdicatum conueniat subsiecto pro omni supposito eius: ergo ad ipsum requis ritur uniuersalitas luppositoν. Et similiter ad ipsum requiriturq)pdicatu in conueniat subiecto semper, re pro qualibet differentia temporis r ergo ad ipsum requiritur uniuersalitas tempoν. rvniuersalitas at suppostropicitur esse,quando picatum conuenit subiecto pro quolibet eius supposito, RSed uniuersalitas tempoν dicitur esse, quando placatum couenit subiectore eius suppositis temper: oco qualibet dis ferentia temporis .icConsiderandum autem est hieptimo pro ampliora declaratione pdicto R, q, triplex est uniuersalitas. 7Na quaedam est uniuersalitas mmodum enunciandi tantum. s. quando praedicatum ossenduur conuenire omni supposito subiecti per sugnum una uersale,re tamen realiter se ei no couenit ut hi omnis homo e bonus:omni, homo est albus, Besic de similibus. TAlia e uniuersalitas supposito3efm rem significatam tantum. s. quando praedicatum realiter conuenit omni supposito subiecti. Et tamensti non ostenditur conuenire fm modum enunciam

di pro omni supposito per signum uniuersale ut hic, Homo est rationalis:homo est D sibilis,ct sic desimis libus. RTertia uritas est uritas supposito*,sm modue nunciandi,& fm rem significatam simul. s. quando praedicatum per signum uniuersale denotatur inesse euilibet supposito subiectu ec realiter, sicut denota csbi couenire,ita ei couenit, ut omnis ho est risibilis.cConsiderandum ulterius est secundo q, duplex est diei de omni,videlicet priorificu, α posteriori uicu. pDici de omni prioristicum est,quado nahil est sub sumere sub subiecto,de quo non dicatur praedicatu. Et ad ipsum sufficit oc requiritur necessario uniuersalitas supposito ν secundu modum enunciandi tantu, re non secundum rem significata: neq; uniuersalitas

temporum. TSed dici de omni possetioricticiim est

Secundu Tersum: ti 5. Quintum.

CGelus Ratio. Universanias suppes

Unhiet santas tripli

de omni.

47쪽

o illud quod hie dissnitum est. Et ad ipsum sumeit,&requiritiar necessario uritas supposito x sin rem significatam .ec uritas tempo31. x quo patet q, hic est dici de omni prioristicu in.& non posteriori uicia,Om vis homo est bonux: sed hie es diei de omni posterio. risii cuna ct non priori uicum, Homo est risibilis: hic Notads. a. autem esi dici de omni utroq; modo,omnis homo eras betas. Considerandum ulterius est. 3. * dici de omni cli conditio p dicati in ordine ad subiectum, dici seu pdicari est conditio p dicatio non subiecti .Et licet esse in toto siue ipsa di stibutio sit conditio subria i ni*a lecti, quod distribuitur, tamen dici de omni, seu lidis liti diei de cari de subiecto distributo, est conditio pdicati. REt omni S ee per hoc differ ut dici de omni & esse in toto: eo ιν dis in toto. ci de omni importat habitudinem pdicati ad subie ictum ex ad supposita hi bieeti, se est conditio praediscati sed esse in toto. est coditio subieeta in ordine adi dicatu: quia subiectum est inplicato sicut pars sub Discip. testiua est in suo toto uti. ersed instabat discipulus Nam hic Ps, non determinat de dici de nullor ergo pari ratione no debeat determinare de dici de omni. Respondo. c Dicendumq, ops os torum eadem est disciplina. Ideo peroppositum addici de omni poterat faciliter haberi cognitio ipsius dici de nullo, de quo tame desterminauit in libro Drso M. Si enim in aliqua propossitione deficit aut uritas suppositosv, aut uritas tempo rum ibi hiat dici de nullo posteriolasticum re loquod o largo modo de dici nullo. Si autem dencit uritas suppositorum re temporum fm rem/fm modum

i mnitici da simili rabierit dici de nulloptio disti eum. Pic ς mi r Et diuinitur se dici de nullo posteriori uicum est,

lo PQHquo quado praedicatum te mouetur a subrecto, n5 a quo ram dam quidem sic re a quodam non, aut aliquando a

D. Eus . Gia sic, ct aliquando nonr sed ab omni re semper. vati ai - pii dici de nullo priorasti eum diffinitur sic. Diei de P nullo est. quando nihil est subsumere sub subiecto, a, quo no remoueatur pdicatum: ut hie , Nullus homos currat. TCui iis ratio eli quia tunc in aliqua proposi. . tione est dici de nullo, quando pdicatum negatur de subiecto distributo per signum uti pro omnibus suis

suppositis,oc quando nulli supposito inest. Sed quando praeda catum negatum taliter dicitur de subiecto, nihil est silmete sub subucto a quo non remoueatur

Reqotigo, pdicarum. Igatur diffinitio eius e se bona. CVel diceia , ii, dum ad insani iam discipuli, Pss principaliter de

a terminat in istix libro, de demonstratione ostensilia affirmati uarq semper utatur propositionibus de omι m. Ideo nullam edi pressam metionem hic faeit de diis

ci de nullo. Quia vero selli sim pri Δί Aequo Dissa principali traitat in lib. l 'tiorum, indifferenter proscedit tam ex veras vj ex falsis. tam ex affirmamus Sex negati urs. ideo ibi expssa in mentionem fecit dedi Neirn . . ci de omni, oc de dies de nullo simul. CConsideran dum ulterius es. . Φ dici de omni,&dici de nullo,

sunt hoc modo principia regulatiua syllari,quia perma,lma dici de omni it seligitur ista maxima TQuicquid dis sub dici de citur de subiecto distributo, dicitur etia de quolibet cmni. supposito eius sumpto sub ipse,per quam pollunt hari oes sylti affirmatuti, ut laeto isosylla, Omne

. 'sal currit, omnis ho es animat: ergo omnis ho curari Ibi currit in maiori dicitur de animali distributo: ergo affirmatur de quolibet supposito animalis. Sed homo in minori subsumitur sub animali: ergo currit

Naxima de homine pi dicatur. 7ssit similiter per dici de nubsub dici de lo, intelligatur illa maxa ma, Qui cud negatur de substitillo. lecto distributo, negatur etiam de quolibet suppossito eiu3. Et per iliam maximam probariit omnes sib

logismi negati ut, sicut a firmativi per aliam. Vnde Omnes syllogismi perfecti,qui sunt directe conclude tes in prima figura per septimo regulatur per dici de

omni re per dici de nullo. Sed alii syllogismi impersse ii regulantur per haec indirecte, Oc ex consequensti: in tu reductitur ad syllogismos perti tos. CSed Di p.

instabat discipulus, nam nulla regula ingreditur suuregulatum: necesi de compositione eius. Sed dici de omni,& dici de nullo ingrediuntur compositionem sell4 : quia in omni propositione affirmativa de uri,edici de omni, in uri negativa, e dici de nullo: ergo

ipsa non sunt principia regulatii a Wirorum. et Dice Respontadum s licet diei de omni,ci dici de nullo, p accidensoc vir ingrediatur compositionem sylli, tan* dispoisitiones 3nateriae eius, inquantum aliqua pinissarumeti uris, non tamen ingrediuntur per se, tanq) partes materiales actualiter componentes sylta. Et non est in conueniens τ regula alicuius virtualiter, vel p accides ingrediatur compositionem ipsius regulati ira, Ut

etiam inferius declarabitur. er Ad primuin igitur diicendum gi licet astar positio, Hoinoeli risibilis, no Lsit uris i m modum enunciandi, est tamen uris sin te significatam: quia licet ibi praedicatum non dicatur

δὲ subiecto x de quolibet supposito eius uti fili moedum enunciandi sc in actu per signum vi e dicituriasmen de eo uti secundum rem,& in aptitudine. Ideo ibi non est diei de omni prioris icum: sed posterioris sicum. TAd. Σ. patet solutio ex dictis in secundo notabili. CA d. a. dicendum sicut ad primum. α Ad. dicendum et in ista proposition Omnis homo curarit, homo solum ibi distribuitur pro omnibus prcseritibus, ad quos restringitur, ratione illius verbi prssestis temporis currit.Et de illis non est aliquid accipere sub abieilio, de quo non dicatur pdicatum. Vnde AIam,& Antichrisus non continentur sub homisne ibi pro prcsentibus distibulo, ut patet. c Ad gnatum dicendum i licet pes, vel caput equi, possit iubsumi sub equo, tanqj pars integralis eius, non tamentanssi pars lubie.stiua eius, oc tanssi suppositum eius. De qua subsumptione est luin hic ad propositum in daci de omni. Similiter ad dici de nullo prauiapposnatur et possit aliud subsumi sub subiecto,& q, a ques

libet supposito eius remoueatur plicatu . Vnde sub Sorte simpliciter nihil es subsumere, eo no habet suppositum. Ideo si sic arguatur in icta tropositione, Sortes non currit, nihil est subsumere sub Iubiecto, a

quo non remoueatur praedicatum. Et tamen ibi non

est diei de nullo, eum sit propositio singularis: ergo diffinitio conuenit alii, a diffinito. PDicendum an improposition Sortes noti euttit,non est dici de nullo,eo in Nortes non habet supposita. TQ5.is. de modis perseitatis , re est te stio. Q. s. D. INDE considerandum restat de his, quae praea Lec dicatur per se, oc de modis perseitatis. CCirca quos

quaeruntur duo. Imrimo, visu quatuor modi perseia talis sint in textu conuenienter a Dil ass gnata. P Sescundo. virum secundus 5c quartus modus perseitatis replanci csiclusione: R i minori pinissa de inrationis CSequi in Phylosopho 'in .r . s. e Persea vie. να Atticulus pramus. I

PRIΜVM se proceditur. Videtur mox

di perseitatis quatuor. non sint conuenienter in te

tu a Phylosopho assignati . c Nam tripliciter solum. Piunum dicitur aliquid pdicari per accidens: ut patet infra, cte in . s. Metaphy. videlicet quando subiecitam pdicaede accidente, oc accidetis de subiecto. Se accidens de

accident ergo tripliciter tantum aliquid dicitur pee

se. Et

48쪽

se. Et per consequens male ponuntur quatuor modi, perseitatis. TPatet consequentia: quia tot modis di citur unum oppositorum quot modis dicitur oc relictuum ut patet primo Topicorum. CPr terea, quari

Secudum ictoremo est ibi pdicatio per accidens. Et lainen subiectum ibi est dedistinitione; dicati: ouia subie istum ede diffinitione proprie pallionis,ut hic & in . . M etaphy. a Pho dicituriergo secundus modus perseitatis Trasum. es in comaenienter attignatus. CPraeterea, issa prospositio es per se de. timodo perseitatis. sortes est rissibilis. Tt in subiectum ibi non es de diffinitione prς

dicati. Minus. n. comune non es de diffinitione magis comunis: ergo contra. Σ. modum. CPraeterea,rsa

est per se, de. r. modo perseitatis, Homo est animal, cum non si per se primo modo: quia picatum pino non conuenit subiectio cum sibi conuertibiliter non conueniat. Et tamen subiectum non es de diiunitio ne pdicati, sed potius ecotra: ergo idem quod priuL Praeterea, illud quod accidit alicui, non conuenit sibi per se. Sed calefacere accidit igni, cum non sit deessentia eius: ergo ista proposito non est per se, Ignis leticit per calorem. Et per consequens quartus inodus perseitatis est insufficies. CPrxterea illud quod est per aliud, non est per se.Prima autem lasa, ut Sortes, e per aliud, videlicet per causas tam intrinsecas Quartu.

Quintum sextum. septimum Gi auuio amnum.

Responso.

Plotiatio. Notam duis Primum

Primus me sperscitatis. extrinsecas: ergo prima tuba non est per se, quod est contra. a. modum perseitatis. CPrsterea, a prima sit 'santia nulla es praedicatio, ut patet per Porphyriti: ergo i malava non potest dici per se, quia dici idem es et praedicari ut patet in i dicantentis. Et sc idem, quod pus .c Praeterea, ilia est per se. homo es homo: cum non sit per accidens. Et tamen non est in aliquoquatuor modorum perseitatis, ut patet discurrendo per omnes:ergo tales modi non sunt suffcienter assi gnati. EPreterea Pns in. s. Aletaphy. capro per se, sustici ter determinat de modis Ierseitatis:ergo superflue de eis determinat. Esea p es Phs in textutibi,

Per se autem sunt qinecunq; in eo quod quid si ut ui agulo ines linea, di lines puctu, dic.

WRespondeo dicendum et is ud estri. capim huius

secundi i ractatus. In quo Dia determinando de mos dis perseitatis ponit duas conclusiones. 42Quarum prima est,m tantum sunt quatuor modi perseitatis. Ex qua infertur eon luso responsiua ad quςsitum Secunda concluso es Q in conclusione dein onstrastionis est se dux, cte quartus modus perseitatis, de qin sequenti articulo videbitur. EPtima ergo conclusio talis est . Tantum sunt quatuor modi perseitatis. Qus probatur a Pso tali ratione, fin. D. S. Nam illa propositio per, aut dicit solitudinem, aut dicit huhitudinem alicuius causae. Si primia,sic es. 3. modus.

Na. a. hoc est dupinquia vel dicit habitudinem causae extrinsecae,vel causa intrinseri si primum,sic est ortus modus. si . 1 hoc in dupletquia vel dicit habitumnem caust formalas.Et sc in primus modus. Vel discit habitudinem causae materialis in qua . Et sic est.2. modus. CEx quo patetconclusio responsiua ad quos tum, videlicet gi modi perseitatis quatuor eouenies ter assignatur hie a P fio: cum no sint plures neque pausciores. CConsiderandum autem est hie primo pro declaratione ficedentium fm Psm in textu,& fm. DAS . in psenti lectione, p Quod primus modus petia satis est, quando praedicatum es de diffinitione qui

ditativa vel essentiali ipsus subiecti, ut homo est ani mal homo est rationalis, re sic de similibus. RSed. Σ. modus per se es, quando subiectum est de diffinitio ne prsdicati, videlicet quando propria passo pdica de tuo proprio subiecto, aut de iseriori eius ut homo e risibilis: equus es hinni bilis,5 c. p Tertius vero modus qui dicitur modus per se essendi, est quado aliud

per se existit,& non in alio: sicut accides in subiecto, vel sicut superius in suo inferiori. Et asto modo quaeslibet prima subiecta dicitur per se. s. solitarie. TSed uartus modus yerseitatis, qui dicitur modus causant,est quando aliquid attribuitur per se alicui effectis De in*tum tale ct non per accidens: sicut medicus pse sanat, quia sanat inuitu in medicus, Ac no i liis tum albus, vel musicus. Similiter interficiens per se interifcit: quia snssitum interficiens est hoc facit. πEx prs dictis patet g quatuor sunt modi perseitatis, quoruduo prima modi sunt modi dicendi per se. Tertatis vero est modus per sit essenda . Quartus autem est modus per se causandi effective . Non igit ut sunt quatuor modi dicenda per se: sed duo tantum, licet q tuor sint modi perseitatis. CPatet etiam ex prediistis fila Plim in tex tu, g quicquid praedicatur,& no praesdicatur altero duorum primorum modorum,praediscatur per accideras,re non per se. Cum autem omnia accidenta a comunia, de prima iuva praedicentur, renon alia to illorum duorum modorum, relinquitur g pmdicentur de ea per accidens. CConsderandu

ait,pPer se autem dicitur dupli. TVno enim modo dicitur propositio per se, cuius praedicatum cadit indisinitione subsellis, sicut is a. Homo est animal, anis malenim cadit in diiunitione hominis. Et quia id, quod est in diffinitione alicuius,e aliquo modo caussa ei in his, quae se per se dicuntur,praedicatum est casu hiecit. VAlio modo dicitur proposito per se,cui' econtrario sutim ponitur in dimnitione pudicati: sicut si dicatur. nasus est sinus,ves numerus est par . Sismus enim nihil aliud rique nasus curuus. Et par nihil

aliud est, que numerus medietatem habens. Et in tuis subiectum est eausa praedicati. Intelligendum est etιpατ color est visbilis per se. a. modo,& no primo. Nam visibilitas est quaedam passio. Et hoc est quod dici et, color est secundum se vis bile, no ratione. . non ita Φ visbile ponatur in eius diffinitione: sed uain seipso habet causam propris passionis, quod .pbat per hoc,et omnis color est motivus dyaphani secun dum actum. Haec ille. EConsiderandum ulterius est. 3.* in primo modo dicendi per se,aliquid dicitur pse primo,ut homo est rationalis. Et aliquid dicitur a se non primo: sed per se. 2. vi Sortes est rationalis. Ii Iud autem dicitur pridicari per se pmo in primo mo, quod conuertibiliter praedicatur de aliquo, re es de diffinitione eius. Sed illud dicitur praedicari per se non primo, sed per se secundo in primo modo, quando praedicatum est de diffinitione subiecit, non tamede eo conuertibiliter praedicatur, ut homo est lava. VSimiliter idem dicendum est de. modo dicendi nse.Nam aliquid praedicatur per se primo in secundo modo,ut homo est risbilis. Aliquid vero praedicae per se non primo, sed per se. Σ. in secundo modo, ut Sortes est risbilis. Quandocunque ergo accidens prospmum prsdicatur conuertibiliter de suo proprio subiecto: tuc pridicatur per se primo in secundo modo. Quando vero praedicatur de inferioribus subiecti et non conuertibiliter,prsdicatur,per seno primo: sed

per se sectando, in secundo modo dictai per se. Od

Secundus. Tettius. Quartus. Cortella

fium

rium.

Secundum

se primo et no primo

In secundo

modo.

49쪽

LIBER . r. '

ci primum igitur dicendum s haec maxima tot modis

dicitur unum oppositorum, quot modis dicitur oc reliquum, tenet tantum in oppositis, in quibus est eaderatio multiplicationis,videlicet dum modo utrunq;

oppostorum diuidatur per differetias aut species im, mediatas, re hoc potissime loquendo de vere Be proiste oppositis fin. S. D. in. 2.2. q. s Marti . M ad ymu. iustio autem ipsius per se,de per accidens, non est pdifferentias immediatas vel per species immediatas,nem inter ea est eadem ratio multiplicationis,nem et vere re proprie opponunturiunde ratio non sequi .cAd. 2. dicendum q) quando accidens comune, siue accidens per accidens, praedicatur de subiecto in hae sonas, es prsdicatio per accidens ut dictum est in pri. mo notabili. Non autem quando accidens propriurrae dicatur de aliquo subiecto inhaesionis: sicut ras,hile,unde ratio laborabat in aequi uoco. CA d. 3. ducendum * illa praedicatio es per se secundo & non primo, in secundo modo, unde non oportet Q subie . ctum ponatur in diffinitione prxdicatu sed sufficit Φsuperius eius. s. homo ponatur in eius diffinitione... WAd. . dicendum Q ista propostio, homo est alat, est in primo per se secundo: sed non primo. Aliud. n. - est praedicari per se primo, Ac aliud praedicari per se

secundo, 3 non primo in primo modo, ut declaratu

est in tertio notabili. CAd. s. dicendum * licet cales facere accidat igni cosiderato fm se. s. ut ignis est sudi. .u santia tantum,& iil sensu diuiso, non tamen sibi ac cidit ut calefaciens est, re insensu composio. c Vel dicendum est facilius et is a praedicatio, ignis calefascit, non est pr dicatio per se,licet calenitio per se coitima tigni qitum ad causalitatem. non tamen sibi couenit p se intum ad pridieatione. Vnde bene dictu em ille quartus modus est modus per se causalitatis,&Fer e du/ non praedicationis per se. WAd. s. dicendum ς per Pliciter. se accipitur dupliciter. TVno modo ut distinguitur

contra esse ab alio, aut cum alio,aut per aliud, re isto modo non accipitur hie in proposito, ut bene voluit argumentum, Alio modo accipitur, vidistinguit contra esse in alio sicut accidens in subiecto, aut sicut

superius in suo inferiori:& isto modo substantia prisi ma est per se, ut in proposito accipitur. CAd. r. dicendum m licet prima substantia non praedicetur ordis male,re directe per se de aliquo alio, tamen per se est, . Oc erasit. Dictu es enim ς ille tertius modus es mos dus per se essendi, re non praedicandi. CA d. g. dicendum s ista propositio, ho es homo,est virtualiter in i ' primo modo dicendi per se, quia subiectum non potantelligi conceptu quid ditatiuo sine prs dicato, licet non sit in primo modo formaliter cum idem non sit in seipso. 4rAd ultimum dicendum negando consescuentiam, quia Pss. s. Netaphy. determinat de per se, in*ium est conditio entis in tum ens. Hie vero determinat de per se, initium regulatur eo de mos rator,ct in sua demonstatione utitur eo. Non est auteinconueniens ς idem diueiss rationibus in diuerasis scientiis conlideretur.

Sequitur in Pso, de in . D. S.ibi, c ux vero diciis tur in s mpliciter oce. C Atticulus secundus.

ADSECUNDUM se proceditur, videtur

. in conclusione demonstrationis non sit secundus, 5 Primum quartus modus perseitatis. CNam diuincta 5 opposta non reperiuntur in eodem. Sed secundus oc quartu, modus perseitatis sunt distincti ab inuicem, cum k - sint membra diuidentia: ergo non reperiuntur simul Occudum. in conclusone. E Pixi tea,in minora pia missa non repetiu: ur illi duo modi ergo pari ratione nec in co/

clusione,cum non sit maior ratio de uno, id de alio,

alias detur: ergo Sc. CPraeterea in conclusione prςs - .dicatur propria passio deiptio suo subiecto,sed lith, xxxiam

iectum no est causa passionis: ergo cum quartus mos dus sit modus causalitatis, ut dictum est, sequitur Φquartus modus non repetiatur in conclusione demostrationis. TMaior patet: sed minor probatur. Nam quando aliqua duo simul generantur. unum non ea causa productiva alterius, cum productio non sit ni,

si in tempore, sed subiectum propria passo simul

genera muri ergo ct c. CPraeterea esse sius non potest Quarin. praedicari in recto de sua causa efficiente uni voca, Unista es falsa, Domificator est domus: sed propria passio praedicatur in recto de suo subiecto ut hic, homo est disibilis:ergo subiecitum non es causa passonis, et

sic ide qd pus. CSed es Phylosophus in textu:ibi,

Quae vero dicuntur in simpliciter scibilibus, per se sunt in esse di c.

CRespondeo dicendum, in secunda concluso hui' capituli quae est responsiua ad qstum est tua. CCoti Cdesalla. clusio demositationis propter quid, videlicet in qua ueoncluditur demonstrative propria passo de suor prio subiecto, est in secundo, re quarto modo perseis . tatis. CPrima pars huius conclusionis sic patet siti Pii a DPhylosophum. Nam subiectum. st de diffinitione probatur.

praedicati, videlicet propriae passionis: ergo coclusio illa est in secundo modo dicenda per se. Patet consoquentia per locum a diffinitione ad diffinitum. C SOcunda pars eiusdem sic patet.Nam subiectum est causa activa per se passionis, ut patet. . Metaphy. ergo e . Ati. in quarto modo perseitatis. CSed in sabat ditanti. 'P'lus primo. Nam subiectum est causa materiali, ipsius θ' pastionis,cum passio sit in eo subiective: ergo no est

causa eius effectiva. TPatet consequentia ciuia materia, AI efficiens no eo incidunt, ut patet. 2.Physico*.csecundo,nam essentiae praedicamentoR sunt in ' serendo permixta: ergo subiectum non est causa propris passonas, cum subieistum, spria passo snt res diuersorum praedicamentorum. ETertio,nam idem non e Tenio. causa sui3psius,praesertim effectiva: sed subiectu maec propria passio lunt idem realiter, quia . . Metaphy.

eadem generatione generantur,oc eadem corruptios ne corrumpuntur: ergo redi cQuarto,nam eclypsis uaris.

lunae, est passio lunae, eum de ipsa sit demonstrabilis,

ct tamen luna non est causa eclypsis, sed interpositio terrae inter solemoc lunam: ergo ct c. cDacendum R sponso. ad primam instantiam Q subiectum est causa effecti' ad prima. ua ipsius passionis εἰ materialis. TPro cuius declaras Noiadum. tione consideradum en primo Q duplex est materia, mimum. scilicet materia ex qua aliud fit, ut paries dicitur masiduplicliteteria domus. TAlia est materia in qua aliquid elata materia. iective, ut anima dicitur materia in qua ipsius scietis, Oc paries ipsius albedinis, qus est in eo subiective. Nateria igitur ex qua non potest dici causa efficiens

eius, cuius est materia: sed materia in qua bene potest dici causa efficiens. Subiectum autem dicitur mates,ma in qua sus passonis re non materia ex qua: unde

potest esse causa effectiva re materialis ipsius passios nis. Et sic patet solutio ad primam instantiam. CSed Dises p. replicabat idem discipulus contra hoc.Nam causa efficiens tempore praecedit suum effectum: sed subie

esum non praecedit tempore suam Passione in .ppria: ergo non est eius causa efficiens. cs ro quo consides Noran. a.

randum est secundo s. pDuplex est causa efficiens. duplax cauTNam quaedam ess quae producit suum effetctum p ut Eciis, realem transmutatione sicut ignis dicitur causa ela

50쪽

Not dum

tertium.

menta im permixta

Ad quariti

fectivaealoris aquae. Iralia est causa eTeiens, quae

producit suum effectum per naturalem concomitaristiam: videlicet quia ad ipsam necessario sequituria' essectu re ipsa posita vel remota necessario ponitur aut remouetur effectus .m igitur emesens pro primomo dicta, tempore praecedit suum effectum, non austem secundo modo sumpta. Quo quidem modo subiectum est causa emciens ipsius passionis ut pater per Doctorem Sanctum in prima parte. qu si1 .r .ar. 6. ad secundum: unde illa replicatio laborabat in aequis uoco. CConsiderandum est tertio, si praedicamenta esse impermixta potest intelligi dupliciter. TVno modo formaliter, siue essentialiter,&sic essentis prς dicamentorum sunt impermixtae, quia unum praedi ea mentum non est causa formalis alterius: ut clarius in summulis declaratum est. P Alio modo potest initelligi effective, re se essentiae praedicamentorum non sunt impermixtae, quia unum est eausa effectis alterius: ut patet de subsantia respectu accidentis in septimo Aleta physi. Et per hoc patet solutio ad secundam instantiam. CDicendum ad tertiam in

stantiam,* subiectum k propria passo realiter differunt. Et licet generentur eadem generatione, non tamen eodem modo, quia subiectum generatur sicut

id, quod generatur, re per se, re primo: sed propria

passio generatur per aliud ex naturali consequentia, ct concomitative. CDicendum ad quartam instam diam .gi non omnes passiones causantur a suis subie,ctis: sed solum ilis, quae sunt operationes subiecti, vel recessario consequentes illas operationes, re ipsum subiectum. Eclypsis autem non est propria operatio lunae, nem eam necessario consequitur: unde ratio

non sequitur. Aliud tamen est de eclypiabili, uti mira patebat. CConsiderandum est tamen hie secum dum Philosophum in textu, m passiones sunt in du/plici differentia. TNam quaedam sunt quae simplici ter praedicantur de suis subiectis: sicut risibile praediicatur de homine. Quaedam vero praedicantur disiunetim: ut par vel impar de numero. C Ad primum i gratur dicendum ιτ praedicti modi distinguuntur secum

dum rationem: Unde non est in conueniens ip una propositio secundum rem collocetur in diuersis mos dispe eitatis, secundum tamen diuersas rationes.sed secundum dicendum negando consequentia, quia ibi in minori subiectum non est causa praedicasti demonstrando in prima figura, quia dissinitum non est causa effectuia diiunitionis: unde non est sumite de minori re conclusione. CAd tertium, re ad quartum patet soro p ea, q dicta sunt i sco notabili. Quaestio sextadecima. De uniuersali siue secundum ipsum: ct est lectio. ii. Doct. Sanct.

CONSEQUENTER determinandum est de ipso uniuersali posterioristico. irca quod quς

runtur duo. TPrimo, utrum damnitio uniuersalis a Philosopho sit sum cienter assenata. Iraco,vim coactusto ipsius demonstrationis sit uris, vel non. CSequitur in Pso, re in . D. S. Vniuersale dico. θAD PRIMVΜ sic proceditur. Videtur Udiffinitio ipsius uniuersalis, quae tangitur intextu, non sit lassiciens, in qua dicitur.

Universale est, quod inest de omni, ta de per se ec de secundum Q ipsum.

CNam animal est uniuersale cum sit genus, ut patet in Porphyrio: S tamen animal non inest suis inferio- . ribu secundum T ipsum, cum non conuertibiliter

decuta . praedicetur de ipsis. CPraeterea ibum ea uniuersale

ic praedicabile, quod est accidens, ut ibidem patenae Di amen album non inest per se: ergo diffinitio mala. CPraeterea, uniuersale, vel sumitur pro propositios Teiuum. ne uniuersali, vel protermino unauersali. Si primu, sequiturgi praedicta diffinitio n5 est sufficiens: quia sic haec propositio est uniuersalis, Omnis homo cura ritude tamen ista non est praedicatio per se. Si secumdum, etiam idem sequitur, quia homo respectu Soratis est terminus uniuersalis, oc tamen non conuenit Sorti, secundum * ipsum, cum non conuertibiliter

praedicetur de eo: ergo Sc.c Praeterea, ipsius uti, est QuRnum. alia bona diffinitio a Porphyrio data: ergo ista est inisufficiens. ed cotra est Philosophus in textu: ibi.

Universale dico, quod est de omni . de Ierse. 5c secundum quod ipsum inest. Manifessum est igitur, quod quaecunq; uniuersalia

sunt ex necessitate insunt dic.

c Respondeo dicendum mistud est tertium capituitum huius secundi tractatus: in quo ponuntur duae conclusiones. 7Quarum prima est respositia ad qui situm: videlicetu, diffinitio uniuersalis est bene assis gnata. RSecuda est,m per se loquendo et proprie, cusiuslibet d emonstrationis eonclusio est uniuersalis,de qua in sequenti articulo tractabitur. WEst ergo prismacbclusio talis. Dissim tio ipsius uniuersalis in texstu posita est bene assignatar in qua dicitur,

Uniuersale est, quod est de omni, per se, tasecundum quod ipsum.

Q Qus conclusio probatur tali ratione Psi elicitive. TNam vie est quod primo praedicatur. i. quod non Inuenuur extra sutam, rael econuerso. Sed esse tale praeditatum inest de omni per se,& fm in ipsum: erago praedicta dira est sufficiens, quia exsicat tota nasturam uris, et omni contento sub ipso conuenit,& si, hi-soli. TSed instabat discipulus duplr. TPrimo, quia P fis in textu dicit, et, per se,& fm Φ ipsum sunt idem: ergo predicta dira est nugatoria, cum bis idem repetatur,renc est insufficiens. Oecundo, quia aiat praedicatur de hole, tan* de omni, de per scire fim cyipsum: tu de eo praedicetur immediate, et in alat non est ure respectu nors, cum sibi conuertibiliter no conueniat,sive primo, aut adaequate, ut etia in primo ars gumento adductum est: ergo Ne.cPro quo considerandum est primo, in aliqua sunt idem secundum rε,& rationem simul, sicut tunica,oc indumentum, pro eodem accepta:&talia, si simul ponantur indistini itione, causant nugationem. I Alia vero sunt, quae sunt iὸem secundum rem, re tamen differunt secuns dum rationem: sicut superi u s oc inferius, ut animal, α homo:& talia, si simul ponantur, non causant nustationem. TPer se vero, k secundum in ipsum sunt idem secundum rem re differunt secundum ratione, sicut superius Oc inferius, ut supra. q. 4. arti c. primo. in secundo notabili declaratum est: unde in praedis cta diffinitione nulla est nugatio. Ex quo etiam pastet solutio ad primam instantiam discipuli. med contra hoc replicabat idem discipulus. πNam anis mal,& homo, differunt secundum rationem, sicut sa erius,5c inferius,& tame causant nugitionem, cumscdicitur,homu ammai: ergo male di ctum est, stilla, quae differunt secundum rationem etiam si sint idem secundu rem, non causant locutionem nugatos riam, si simul ponans. GDiceddu gν superius de infesmus possit ni dupliciter ordinari in aliqua locutione.

nomodo pr ponendo inferius suo superiori, ocResponsio

SEARCH

MENU NAVIGATION