장음표시 사용
371쪽
ita suo exemplo Iansienistas docet contemptum Pontis Ciorum decretorum , ad minus quoad res facti, cum ipse
nihil curet etiam de rebus iuris, multo certioribus. Si certa veritate temeritatis , & falsi, assertiones accusauimus, immerito queritur Amadatus sua secunda exceptione Quo ιώra illis intercedamus : quem enim testem sui iuris, de nullius nostri aduocat, Caietanus illum prorsus a sibi arrogato iure excludit. Eos damnat Opusculo le Praescientia qui nihil probent, nisi quae Iegerint apud authores, quos ubi ex priuato affectu, uon iudicio, elegerint in magistros. Nos ab hoc malo procul absumus propositiones Amadaei improbamus , quod Scripturae, Patrum testimoniis , & solidis argumentis destituantur: atque hoc solum nomine placeant, quod indulgeant cu-Piditatibus , & assertores habeant Mam os prurae es
Quid. vero in illorum gratiam, potest excerpere ex in Augustino morum seuerissimo exactore 3 Quid ad controuersiam nostram facit, aurea ex illo, & ex D. Thoma Xegula, quoscumque Doctores non esse audiendos, ut authores canonicos. Sed ab illa videtur toto suo Operexecessisse, dum iubet nos recentiores audire, fere ut scri- Prores sacros. Nam quae iniquior simulque enixior potest
esse commendatio, huiusmodi magistrorum, quorum tot opere causam tutatur, quam ut quaecumque Vnus illorum,
Diana, aut Sanctus inuenerint probabilia, aut aliquis pos Mitens: secutus fuerit consessarius reus sit peccati Iethalis, etiam si SS. Patrex, & Doctorum reliquos audiat, si po nitenti absolutionem neget ρ Ergo iubes me Dianam, &S-cium perinde legere, ac libros canonicos: Cum ex texeus sim aeternae damnationis , nisi illorum opinioni noniolum assensu , sed etiam opere accessero. Nihil simile a. ς ςxigimus, sed grauissime conquerimur, te nobis into Aera bale iugum imponere, ut nisi opinionibus ab uno die,
, R no authore inuentis adluereamus, rei simus aeternae qamnationis.
Hinc depromitur responsio ad tertiam exceptionem, has nuperas opiniones insectemur. Responde δ' PLudenti ac necessario ad salutem : ut si taceamus
2 in C Des muti, qui nesciant latrare, simus iudicio di- da rinandi. Neque hic est mera contςntio disp.t
372쪽
Nonis, unde lethalis peccati periculum ex triplici capite sylvestri verbis nobis intentat: Neque enim contra veritatem pugnamus , sed pro veritate, cuius loco non patimur sussici probabilitatem , quasi Veritatem virtualὸm ILeut, inquit Caramuel ,signum es ima o est virtuale proto. Πρώm Non patimur veritati aeternae sepponi haec probabilitatum Idola , quale suffecit Michol lecto Dauidis delu dendis patris satellitibus, qui virum ad mortem quaerebant. In hoc veritatis genus aut potius monstrum , dum exardescimus , nihil timemus , peccati mortalis reatum,
ex contentione contra Veritatem: neque etiam a conui
tiis & calumniis quibus prouocati, non credimus nobis uti Iicere, ad veritatis, & innocentiae etiam defensionem. Et cum calumniandi duplex sit genus, apertum Vnum, occultum aliud , utriusque summam peritiam comproba sti: primi quidem Diatri bis de immunitate Cyriacorum, alterius harum iis. Propositionum collectione. Absit ve
ro ut te imitemur, aut calumnias credamus umqua iniposse ussirpari impune, & sine lethali culpa. Sed fine operis demonstrat Amadaeus quo illud ammo susceperit, nempe ut Dominica nos iure vel iniuria , admoueret sibi, sui 'ue loco clypei, quo exciperet omnia in se tela coniecta.
Sed si ii sunt quales tuis Diatri bis delineasti, id est homi nes , quibus nullum desit vitium ι quae inde tibi ad inno
centiam tutandam praesidia potes accersere 3 Non dubitas traducere uno opere , ut intestabiles, & sacros, quo gisto opustulo in defensores,& vindices tuae gloriae asciscis: Non sunt conuenientia haec testimonia: ted in delectus opinionum laxiorum unde omne ut ab Aquilone panditur malum, Gallegum citas ἡ nostris testem & patronum & ipse ἡ nostris constitutionibus glossam in Prologum quae monet , ut ab austeritate nimia consilio rum,& opinionum caueamus. Quis sit Gallego inter nostros , alibi monuimus i quod affert de fugiendo ri gore opinionum , praeter quod ex glossa, non ex textu constitutionum depromptum est, respondeo prohibita austeritate, non praescribi laxitatem. Nos etiam inter extrema licentiae effraenis omnis probabilitatis securae, & tetrici rigoris medium secuti simus : & si unum aut alte rum Dominicanum excipias, quos non licuit nosse, nil testimonio Amadaei, cateri Omnes aureae illi tegulae adis
373쪽
haeserunt, ne quid nimis, indulgentiae perinde ac duritieir quod multas exemplis, quale est illud de dilata ad tempus
consessione sine nouo peccato , aliisque pluribus com probatum est. Sed eodem loco non reponam quae Amadaeus ex recentibus, & antiquis Thomistis ac Theologis falsatis venditat.
I A malorum conditio est, ex omnipotenti bonitate, MI sapientia diuina, ut quamlibet noxia , ad bonum ominoino non sint inutilia. Nullus a partium studio remotus legit hoc opusculum Amadari, aut assertionum titulos decurrit , eluin ad ista cohorruerit monstra vitiorum, quibus perinde patronum, ac Neroni Encomiastem contigisse , quis non obtupescat Sed praeter scandalum illud publicum, quo probi omnes offenduntur grauissime aliud longe atrocius paratum est fraude aut noris, Domini canis, in quos regerit horum scelerum infamiam, & immanitatem , quasi primi omnium haec portenta in orbem inue xerint, aut quasi praecipui vindices propugnaueri sit. Sed ut iam alias monui, si vera sit haec Amadaei accusatio, non deprecor quas commerentur poenas haec sagitia, patiar libentissime nos diris omnium gentium deuoueri & flammis nos, librosque nostros absumi. At si falsa sint, haec ex Dominicanis testimonia , si corrupta, si in alienum sensum derorta, si denique ad calumniam instructa, statuat Lector, quid tot interpolationum artifex commereatur e quamquam omnes isti poenas condono hac una contentus , ne fidem inueniat, dum periculosa alios docet, & de nobis falsissima comminiscitur. Ceterum si liceret culpas probare . hanc Amadaei seli-eem reputarem, quod malo animo susceptum , aut certe,
dolo & fraude confectum opus causam praebuerit vindi candi nostros homines a confictis erroribus, & reseran- i in 'xhaustum illud promptuarium Theologiae moralis' homisticae. A triginta fere annis Probabilistarum ortum imperium, iam pene nutat D. Fagnani aliorumque mas
374쪽
hi inis labefactatum, & breui cassitum spero. Si locus sevinquam gratias agendi calumniantibus, haberem maxi mas,& si liceret etiam referrem Amadaro, quod suo opuscul' non cogitantem,ac pene inuitum,impulerit ad istud Ethicae Thomisticae specimen tentandum , quo videor ex parte impleuisse Summi Pontificis Votum ac praeceptum Scholae nostrae Theologis , vltimis nostris Comitiis Generalibus indictum, ut Theologiae Moralis ex principiis S. Doctoris Summam appararent, in remedium tot
laxitatum, quibus Euangelii disciplina re luitur. . Ipse qui detuli ex nostris comitiis iussum hoc pontificium , videor primus implesse , aut tentasse, eoque adactus sum praeter meam mentem: nam si communis scribendi Cacoethes me inuasisset , nec occasione aut necessitate potius , quam meo delectu scribendum suisset non delegissem hanc partem Theologiae Moralis , in qui minus temporis quam in dogmaticii detriueram. Sed
quae damnationem non essugisset voluntaria scriptio de quacumque re, hoc saeculo erudito & cultissimo , vicum que excusebitur defenilonis nostrae necessitate sescepta
haec Tractatio Moralis. Nec dissimilis causa me ad duas superiores Disputationes , huic postremae praeuias , mempulerat: sed serie& ordine singularum, Videor imitatus fuisse Mathematicos , qui demonstrationes verbis &oratione, ubi adstruxerunt, & subiecerunt menti, deinde ad senis deducunt, earumque vim quasi aspectabilem faciunt figuris & lineamentis, in arena radio designatis,& efformatis. Idem video mihi contigisse, duabus de usist& de regulis probabilitatis Disputati ὀnibus , omnes fere
conclusiones generatim ex certis principiis praeformata tribus Disputationibus : postrema Disputatione ras. proinpositionum in omnes fere Theologiae partes , constitu tam uniuersim regulam particulatim induxi , ut paucae . sipersint quaestiones, quas non attigerim, aut excusserim , ex principiis S. Doctoris , aut quas etiam minus exercitati, nequeant ex iisdem regulis dissoluere & ex pendere.
375쪽
qua sacrae Facultatis Parisiensis censura in Amacheum confirmatur,& soluuntur nouae mendrockij contra Mercori objectioneS.I C F Α Τ mihi, Christiane Lector, ve
bis praefari , quibus Seneca vltimum de beneficiis librum exorditur.
I. mansbus terra. Non Le te carmine longo. At Me per ambages uva exorsa tenebo
Quod ipse se praestiturum pollicetur, eSO etiam meditor, reliqua haec disputatio cogit : & exnausta materia, circumspicio , non quid dicam , sed quid non dixerim. Quidquid maxime necessarium erat, in superiores disputationes statim congessi : nunc si quid effugit recolli-Hujus Appendicis tres omnino causas habeo quae uberrimam disputandi materiam praeberent, nisi superiori-lius dissertationibus pleraque serὸ omnia de hac quaestione morali occupassem. Nunc ex disputatis, primum censuram in Amadarum latam a sacra Facultate Theologiae Parisiensi confirmabo, itidigitatis quibus damnatae assertiones locis fuse confutantur. Et cum vix differant a propositionibus quas ex Casu illarum Apologis a S. Pontifex&fere omnes Galliae Episcopi & Pastores confixerunt; argumenta quibus ab illo aut hore muniuntur, breui refellam. Praeter has duas consilij nostri causas , praecipuam praebea
376쪽
praebet noua editio V vendrociat, quae post nostram primae partis abs tutam, & huius secundae iam prouectana facta est quaeria multo auctior, additis duabus Appendicibus ad dii 1ertationem de usu probabilitatum , quibus mul
ta habet consentanea nostris, nonnulla etiam extant di uersa contra Mercorum , quae hic locus non sinit nos
Praeterire, ne quem aduersus Monymum , & ignotum hactenus scriptorem propugnaueram, videar indefensium deserere , quasi territus V vendrocliij nomine, aut eruditione & subtilitate veri authoris , qui sine nomine deli- testit. Hinc agnostes Lector, me nec vanum nec salam fuisse,
cum ex variis coniecturis non omnino certis, monui,eum
qui in opus Mercori de opinionum delectu seripserat, Vuendrochian ἡ, aut verius Uuendrochium loqui. Conjectationis & dicti viei ipsemet Vuendrochius fidem absoluit: quam enim, non alio quam Doctoris Parisiensis nomine, scripserat Epistolam operis Censoriam , suam agnoscit& aduersus Mercori solutiones nodorum, quibus implicitum volebat, priores ruditur strinsere , novo' unnectit, quibus dissoluendis aut secandis in g tiam viri, non solum instituti communis , sed etiam singularis amicitiae vinculo mihi arctissime coniuncti allaborabo. Nec rem dissicilem aggredior : vix enim quidquam noui affert Vvendrochius quod sua erudita responsone, non occuparit aut effregerit Mercorus. Sed generosio-xum Canum, quales in Anglia nascuntur sortissimi Molossi, ea est indoles , ut aegre pugnam ineant, nec nisi prouocati; ubi vero primum aixari, & se morsibus appetere coeperint, non nisi ex Laustis vitibus conquiestant, is certamine, & quacumque occasione data illud instaurent, idem plane mos est eruditorum hominum: quas enim deae litteraria concertationes ineunt, tota vita exercent,nec nisi cum morte deponunt.
Poterat seM V Vendrochio satisfacere responsio ingenua Mercori, ut acriori de ignorantia inuincibili castigationi parceret, se ab illa quaestione consulto abstinuisse : neque controuersiam fatis per sese obseuratam grauissima dissicultate, de qua pessime cum aduersariis c bi conueniret,
voluisse implicare , sed ipsi V Vendrochio aliisque validioribus Theologis reliquisse disputandam & urgendam a
377쪽
contra laxiores Probabilistas. sibi leuioribus armis, velaati lapide & iunda Dauidis ut opportunioribus, aut suis vi xibus magis accommodatis, Visium pugnare , semota quae stione, cui se vix parem sentiebat. Quem ad pacein, aut saltem ad inducias non coegisset; tam iusta & tam modesta defensio 3 Sed sibi indecorum fore putasset V Vendrochius, castigasse hominem cum aduersariis, & cum ipsomet prae modestia ac voto pacis pugnam detrectantem; quod ad veritatis defensionem & vi-oriam nihil referre putaret , de tenorantia inuincibili controuersiam, a qua religiose abstinuerat, ne causa de probabilitate restringenda, saeculi nostri infortunio inuidiose, pejus audiret illorum artibus , qui passim vociferabantur , suas laxiores opiniones non nisi Iansentanis telist peti, aut damnatis Propositionibus quasi regulis coerceri. Si vim rationis admisisset nimium praeiudicatarum opinionum studiutri, laudandus erat, non iterum , & seuerius post priuatam , publica Censera castigandus Merco
rus, quod nouam intuerit, & quae minus calumniae pateret, quacumque alia non damnata, disputandi rationem : sed hanc aequitatem a V Vendrochio aliter assecto obtinere non potuit Mercorus: & in eum tanto fertur impetu, ut ad D. Thomam confugienti,& ex S. Doctorix
hypothesi disputanti non parcat subinde s consulto an
et incogitantiam nolim asserereὶ D. Thomas castigeturn Mercoro, quasi Scholasticorum , nequidem excepto S. Doctore, cuius verbis loquitur, lectione & consuetudine corrupto.
Hanc exgo Appendicem grauissimae, Ac iustissimae causae exigunt duae, reuerentia in Academiae Pari sensis Cen- stram , & illius aeterni ornamenti in Mercoro lacessiti D. Thomae vindiciae: quibus tertiam addo in nostra Morali Theologia desiderari , nonnullarum propositionum ex Apologista Cassiistarum accuratius examen & iudicium,
quod paucis ista disputatione praestabo.
378쪽
Ivor civM DE CAsVIsTu2 339 SECTIO PRIMA. De Probabilitate opinionum.
HA N c repetitionem aggregimur , de conscientiae regulis, de quibus numquam satis: tum quod noua semper occurrat & inexhausta materia, tum quod longὸ plura ex probabilibus, quam ex certis & euidentibus , per
totam vitam transigere oporteat. Rerum enim euidentiam vix sperare , ne dicam consequi possumus , nonnullorum ex fidei regulis indubitatum assensum habemus equoad caetera passim obuia est probabilitas, & nolentibus, id est, magis comperta quaerentibus, se se ultro ingerit, neque aliis duobus praesidiis destitutos , & consilij inopes, nos deserit unquam , futura etiam fida comes, & dux tutissima, si stet pro lege, & osticio, quam unam commem dat Censura Sacrae Facultatis Parisiensis.
Confirmatur quinta ct sexta Censura contra Probabilitatem extrinsecam.
MI R A elucet Sapientissimorum Magistrorum caut la & prudentia , in damnandis assertionibus octo ex Tractatu secundo Amadaei de opinione probabili excerptis. Nam cum duplex sit probabilitatis genus, externa una a Doctorum sustragiis, quae authentica dicitur, interna altera, a vi argumentorum ex rei principiis, quae rationabilis appellatur ,& in utraque stabilienda, ut fauet libertati contra legem, grauissime errauerit Amadaeus; ne tamen utraque in totum damnata, viderentur perstringi multi grauissimi Theologi: ea tantum ex relato Authore selegit, quibus authenticam probabilitatem sejunctam atationabili eo promouet , ut ausus sit dicere, ex authori tate πω- tantum posse, quem opιmonem in praxi ample-
379쪽
Eri, licet a principiis intrinsecis falsam es improbabilem
existimet. Pro hac enim singulari opinione multorum Doctorum congerit suffragia, eoque etiam falsa interpretatione aduocat dictum Alberii Magni relati a Ioanne Nider e nostris antiquo Theologo , & a S. Antonino: &eO progressus est temeritatis,Vt ausus sit in omni materia,& praxipue morali scribere , se libentius iunsores quam antiqu/ores legere ta sequε. Has assertiorses omnes falsas esse & temerarias , totis duabus Disputationibus superioribus late probatum est. IInnumeris vero nouitatibus & corruptelis viam aperire is quae est altera Censurae notat probatum est sigillatim iis
corruptelis enumeratis ex tertia classe argumentorum
Disputatione L. Conscientiae vero regulas hac probabilitare extrinsecit omnino euerti l quae est postrema censurae nota euictum est argumentis ex prima classe, a principiis syndereseos repetitis. Quoad sextam censuram I,
tam in collationem praeposteram recentiorum cum antiquis Disputat. I. sedi. vlt. art. 2. demonstratum est mereri notas , quae illi inuruntur, nempe falsam esse temeraraam, in moribuu perιculosam , SS. PP, antiquis Doctoribus contumetiosiim. Quot vero & quantis vitiis laboret haret
regula prosabilitatis authenticae , & quam anxi h atque in eliciter constituatur a Probabilistis , constare potes hexamine Σ. Epistolae Caramuelis Disput. Σ. Oct. I. Denique tota 1. sectio Disputationis primae instituta est contra securitatem ab Amadato assertam , ab unius Doctoris suffragio , aliis tacentibus, aut reclamantibus. Quam Vero sit aliena a principiis & a more D. Thomae late Ostendimus Di siputationis secundae seist. 6. art. 2. f. Vltimo: Vnde Constare poterit D. Thomam nunquam sibi permisisse, quod Λmadaeus indulget cuilibet authorum, ut opinionibus minus tutis & probabilibus contra legem asserant immunitatem a peccato , eam postposita aduersa eli
380쪽
Obseruationes in t . Appendicem mendrochi' de probabiliate.
O sτio NaM facti authore P. Stephano des Champs
huius a. partis Disputatione I. a nobis accurate discussam acrius expendit , & exagitat V Vendrochius I. Appendice ad notas. Licet vix fieri potuerit, quin eumdem Disputationis campum emensi , & in eodem argumento versati, aliqua re conuenerimus, pauca tamen runt illius generis,collatione eorum qqae omnino diuersa apud utrumque tibi Lector occurrent. Nec inreris adeo varia,
α dissimilia potuisse scribi : nam causa in promptu est,
quia diuerso animo & consilio , ad examen Quaestionis accessimus. Quamlibet accurate V Vendrochiqs omnem alieni ab authore Quaestionis animi, & natura: Vt loquitur, stomacho is sulpicionem amoveat, & deprecetur et non ita tamen, neque a stylo , neque a Lectorum mente facile fuit amoliri, quin scriptioni adhineant, sin exacerbati, saltem minus in virum benevoli hominis signa, Scvestigia. Nobis praeter Facti Quaestionum, Thomistarum vestimoniis non bona fide, aut certi, negligentius cQllectis resertam, ne odii dicam, sed vix ulla etiam litterariae com certationis intercessit , cum illo cauta vel leuis occasio. Neque enim ad nos pertinent, quae ae libero arbitrio nomine Antonii Richardi, vel de haeresi Iansentana evulgauit, ut mirum non sit, adeo diuersum de eadem Quaestione pro Vario , quo quisque nostrum affectus erat studio, iudicium & examen prodiisse. V Vendrochius summo iuro cum illo agit,omnes boni Scriptoris dotes in ea scriptione desiderat, fidem iudicium ι dispositionem, rveni ω-men , o omnem in perurdenda quastione sagacuatem. Ego tantum primam dotem , id est , bonam fidem aripello , vel acriorem in expendendis nostrorum ho-num testimoniis diligentiam requiro. Deinde V Vendrochius Quaestionem Facti male instituram causatur grata hallucinatione, qui ait laris quaestio nem , in vanam & inutilem Facti inquisitionem contro