장음표시 사용
251쪽
interrogabant,& non contrarium. ut cur mouetur anima.& non magis immobilis est. si quidem interror intes propositiones ab ipsis interrogatas constituere respondelites iudicant. dicit elenchum in uniuer-le ducere non oportere, in hoc enim inficiationem inuenit. ut si quispiam interrogaretur.num sani Sc gri tibi eandem esse scientiani itidetur respondem uero dixisset .non, &,ut hoc demonstretur ab inter rogante propositionem,petit. contingit inquit interrogantem demonstrare propositionem iudicatum, non hoc modo dicere,congrui Sc inconfrui eadem scientia acuti S gratiis. musica enim sed & imparis ac paris. arithmetica enim sed S commensurabilis & in commensurabilis. geometrica enim omnium ig3tur contrariorum scientia eadem. quare lani&ςgri. inficiationem enim ad uniuersale dicens, cogniti S incogniti quae contraria sunt scientiam non eandem esse . quare non omnium contrarioriim scientia Ndem, si non omni lim,ne lue smi S gri. quid enim prohibet quemadmodum cogniti S incogniti non eadem est,sic neque sint di qui eandem esse. non igitur dicentem in uniuersili sed in singulis quibusque immorari oportet. si non sani &ςm scientia eadem .neque paris atque imparis eadem erit,sed paris oc imparis eadem. & sani Sc gri eadem erit. de non eadem secundum te contradictio igitur uera simul erit.& quod asseruit non esse lioc.& erit .& non erit. sensus igitur dictorum, hic dictio uero lice, nonnullis dictis uniuersale in cleuchis contingens Cauendum magis . obscura ualde quatenus de coniunctionem superuaca neam esse cotingit, ecnon quia nonnulla desideratur. erit utique plana,si hoc pacto se trabeat. nonnullis dictisη hoc in Heli liis liniuersale contingens,melius caueri potest. dicere contradictione. & huiusmodi die tum sit. nonnullis dictis ut congrui dc incongrui imparis ac paris scientia eadem. his dictis tutius &cautius est , ut respondens coarguatur. hoc enim in elenesus pro eo quod quando redarguere uolumus. dicere sed quidem his hoc modo habentibus sani & gri scientia eadem erit. erit uero per te & non eadecontradictio igitur uera simul erix. cautius igitur dicete contradictionem simul esse ueram, quam dicere uniuersale contingens iidelicet, quam dicere his positis uniuersale contingere. uniuersale uero eli. Om
nium contrariorum scientiam eandem esse,aut non eandem.
Non oportet vero ccinclusion proponendo interroga re, ninnulla uereo non inter g σd sedus confessu utendum. ex quibus quHem interrogariones, quomodo merrogari dum, in exercitati Ibus concenti ictum est.
Declarat nonnullas non oci non bur anDs sed futut em Uas Amendas esse. Cap.,πcVM. Non oportet uero conchi sionem. ex quibus qitide igitur interrogationes,& quo pacto sciscitari oportet, in exercitationibus contentiosis dictum est. S iitraque quae nunc dicit , cum in his quae ante Pertra ctauit, cuit,tum eadem nunc planius iterum exponit. in nonnullis inquit propositionibus ut condia so proseratiir,hoc est per interrogationem non oportet,sed de in conclusionis modum. hoc uero, no nulla non interrogandum quidam in conclusionibus imunt. quod conclusiones interrogando inducere minime oportet. at uerius est,ut in propositionibus dictunt intelligatur. propositionunt enim quasdam non interrogare sed ut consillas sumere oportet.
De responsione uero, quo pacto fluere oportet, ut argue ad quem fim eiusmo ε
ῶ orationes utiles,m ἰ haec dicendum. admitosi tam quidem propter duo, utiles sunt. primum quidem enim ut plurimum circa dictorem composue,mehus ad id quot modis unum quoique dicitur,mntum qualus inter,necnon quatus sm rebus contingit, ermn motas. alterum vero, adlugustiones, quas secum quis meitatur. Ptenim facile fassitur ab alijs,atque hoc inn ammaduertens, er fis as ipso hoc non raro pati poterit. tertium vero er reliquum praetena ad gloriam, ut m orasius se exercu se appareat,
nullius ab eo expertentiam res Aes.' attanibus rem communionem habentem, orationes
intuperare cum rubid determinarepos de Esrum urtio, fissumum Issit, non propter ueram, Iedpropter infitiam.
De responsone uero,& quo pacto soluere oportet,& quid tque ad quem usum J Iam quidem cauillatorias tredecim fieri modis interrogationes anticipantes diximus. amplius Sc in cauillatoriis quo pa cto Interrogat uni exercitationibus. Dunc uero ut res odere oportet, dc cauillationes quo pacto dilitanti ir,praeterea quid diluendum sit,dicendum. si enim rati inatio in medium adducta ambas filias propositiones habeat,qitalem diluere oportet. si enim minorem sque ac prius manet, sed ues omnino maiore.
252쪽
amplius ad quid orationes conducant cavillat et . mum quidem inquit de his pst ad quae cauillat
riam ira pertractatio redargutionum utilis est. hec uero tria esse asserit Ad dei contemplationem atque unitiersam philosophia tque quesita in ea,necnon ad gloriam . philosophis quidem propter l, c conducunt. quoniam inquit enim diximus redargutiones ut plurimum cauillatorias ab his quae in dictione hoe est dictionibus fluere,atque nominibus. si quis quomodo constituantur, nouerit, atque diuina speculari inchoaveritaton utique silli usquam poterit. quamobrem illic res quide suntἰquae uisum atque sensum subterfugiunt, rationes solae atque nomina. sunt,quae cum quis non ignorauerit de diuinis cum aliquo disserens rebus,quo nam pacto error eum inuoluet hoc uero melius habere faciunt. hoc significat. redargutiodes inquit cavillatome ut plurimum e dictionibus manantes iaciunt de diuinis cum aliquo disserentem rebus ad id quod singulum quot dicatur modis Delius se habere. prsterea uero & quae pariter tum rebus,tum nominibus iec non quae secus se habent scire ut uiderem uerberare,re quidem secus,nomine uero pari modo se habent. activa enim sunt ambo. altero uero modo philosophis conducunt,& cu quis cum nemine uno diuina,sed secum inquirit,atque pertractat. tertium uero, quod reliquum est, ad gloria conducunt. N qualis si gloria inseri .iiidelicet omni in re exercitatum uideri. s enim rationes quis nouerit cavillatorias,omnino utique S in quibus penitus nouit nihil, aggredi dicendo tentabit, ct cii alii disseriterint ipse a cauillationibus inchoans dietionum nonnullam carpet, atque horum exercitatione com firmatus non solum perperam disserentem carpet,sed S reprehensonis causam non tacebit. ciam aliquo enim disserentem atque sermonem communica tem orationes floccancereoaeque qua de causii pamipendat,declarar anima contentiosintque scientis nihil,suspitionem iniecit.
Res Mentitas uero quomodo obviam eundum eri eiusmodi orationibus, planum eri: squHem recte Hrimus prius,em quibuS cavillationes constituuntur,er in interrogando ex cessus,aunde innximus.
Planum esse Lest, iram do orationi Au cavillatoriis accurrendum a restin, M. cap. X cIX.
Respondentibus uero quomodo obuiam eundum est J Inquit ex his quae disseruimus prius & c
uillationes tredecim divisimus planum, quomodo ad redargutiones insistere oportet. si enim quomodo hqc constituantur,quaque de causa affatim dixeramus atqtie excessiis in interrogando distinxerimus. cessus enim uere est respondentem equivoca fateri cogere. N quomodo respondere oportet planum.
Non idem vero eri accipientem orationem ridere, atque uitium fluere,oe' interrogatum,
Occurrere celeriter posse. quod erum sepefmus sit rasosuum sit,innscimus. practerea ut In alijs, uelocius cir tardius Exercitat fora conflat magis, ita σm orationibus se
habet. qua obrem nobis quidem compertumst, singligentes sinus ,sepe tempore to
Non idem uero est accipientem orationem uidere 3 Nunc exercitationes & cum ilijs disputationes
non mediocrem utilitatem asserre docet. n5 enim idem esse per se aliquem sumentem orationem consi rare, atque huiusprauitatem diluere,iamion celeriter interrogationa occurrere posse . per se quidem enim remisse,& ut quisque uult )argumenta conficiet,cum uero interrogatur,non pauca opus est diligentia. non raro enim quae quispiam simplicater interrogatus non concederet ,haec propter interrogationis modum admitteret,atque affirmaret. 'uamobrem modo quodam eiusmodi interrogatio responden tem ignorantem constituit . quod enim scimus cum transpositum atque modo tali interrogatum fiterin, ignoramus. ut neminem Oculis uerberare cognoscentes, quis enim oculo uerberare aliquem ualet. hoc utique ex eiusmodi nesciemus sciscitationemque aliquem oculo non bacillo aut uirga uapulare conceserimus. ut num quo uides dii hunc uerberatum, hoc iste uerberatus est. s igitur oratio hoc modo interrogata esset ratiocinando respondens inqiiit, nempe,lus admissis si asserte renuissed uidisti quide hunc oculo uerberatum, colligetur,oculo igitur uerberauit. quod igitur cum4nterrogamur alio quodam nabaoabsque eo quem scimus, ignoramus, quia inexercitati sumus. amplius S in orationibus ςque ac in alijs artibus exercitatum esse non utimum conducit. quamobrem interrogatum non raro nos non fiigit,cuuero inexercitati simus,respondere celeriter nequeuntes tardiores responsonibus incedimus,lardius co siderantes tque ab his qui compendiosas lacere interrogationes Pervertimur.
Non m uam vero accidit ut in deserpti nibus. etenim illlic reflventes,nommuam stera componere non valem sic er m elenchis . non nescimus erum propter quod atro tam
253쪽
tingit,orationem coniungere dulitamus.
in mirati s damnat. car. cI. Nonnunquam uero accidit, ut in descriptionibus J Amplius de eodem sermonem habet inexercita, tionem inculans atque inquit. ut in descriptionibus rei speculandet propositiones demonstratilias componere,& in figuram referre nequimus. quia contemplatu difficile qualis propositionum maior,& qua- his minor. uelut in hoc, stam diametro incomensurabilem esse. & in non paucis euenit alij .ut in quam in hiis, sic& in elenchis. quia in oratione errores quam plurimi committuntur,haud fieri potest, simul ut inspiciamus qualis est,qua elenchus miruitur . nanque neque sedere, neque scribere Socratem ponatur,& quispiam gicatsedere Socrate,sedem scribit, crates igitur scribit. hoc uero falsiim. si igitur quispiaquia Socrates sedet,falsum illatum esse dicit. diluit quidem. ad hominem quidem, no ad rem . non enim propter pro postionem quae dicit,sedere Socratem,sed ob illam,quae sedentem scribere dicit, falsum. quoniam si cortinis conliserit, ut sedeat,ciim Socrates stat non scribat uero,& quispiam dicat, riscus sedet, sedens scribit cori sciis igitur scribit. quod quidem falsum. non propter hoc dicere conuenit elenchu esse conflatum,quia Socrates sedens sumptus sit,sedere enim positum est.
Primum quidem gitur quemadmodum ratiocina probabit ter drimus nonnunquam mo 'quiam vere,eligere oportere, sae interdum probabiliter potius,quam secundum veritatem soluendum. ommo erum contra liti Vas non quia refellant, sed ne refellere inde
tur, contendendum. non enim toos ratiocinari daemus. quamobrem ut non Meior coro
rigendum. s enim elenchus eriὶ contradictis non aequivoca ex quibusiam, non utique ut in ambiguitare in catione. ivisio fiat, pus e l. nm enim ratiocinationem conritavit, sed nullius alterius causa ante diuidendum,sed aut quia concluso in redargutisvis modum
inter inlabiliter magis liam uere soluendum. cap. II.
Primum quidem igitur quemadmodum ratiocinari probabiliter diximus 3 Quemadmodum inquit
--, uera non admittit respondens, quam uere, ratiocinari probabiliter magis eligere oportere disserui . sic ex apparentibus non ex ueris cauillatione, respondentem diluere. non enim cauillationes ueret sed apparentes sunt redargutiones. quomodo uero apparentes confirmat, dicens ipsos non ratiocinari.
quamobrem quia apparentes sunt,oportet respondentem ne refelli uideatur, corrigere. hoc est . in quo coarguere quidem uidetur,sed non coarguit,dicere oportet atque auditores corrigere.si enim in quo noexistens,esse uidetur elenchus diruerimus, eos quibus uidebatur, nos coargutos esse corrigemus, atque ab hac opinione abducemus falsa. qui enim a falsa existimatione aliquem abducit, hunc ad ueritatem corrigit. & nos si in quo non existensapparet elenchus dixerimusauditores corrigemusatque ipsis eamquς non est,redargutionem non approbare persuadebimus.omnino enim inquit contra eiiismodi uelut non coarguentes pugnare oportet. quod enim contingit redargutionem non esse, uideri dicere, atque ostendere oportet,in quo non est sed apparet . ut in compositione,atit in qui uotatione , aut circa dictionem, aut amphibologiam apparet,non eit uero.quoniam quidem elenchus uerus contradictio est ex quibusdanon qui uoca, non aliud quid in quivocis aut ambiguis redargutionibus quam dicere solum ambigua atque qquivoca quet interrogantur,cta,respondentem determinare oportet necnon conclusionem apparere coarguere,quod quidem quia qquivoca est,non pristit.
Non igitur reda H, se uideri cauendum. quoniam ambigua facerrogare, π quae aequi uocatiovis sunt, necnon altas essensi fraudes,Wredaetutionem ueram demes tur, eum qui coar intur necnon qui nullam subi e redargutionem dubium consitura. quoniam msse qui conclud tur,non ut affirmauit, negare dicere licet, sed aequisoc arat ambigue, si minime in Hem referens contigerit, dullum eris coargutus eri. ambiguum erum eri- si nunc vera icit, s uero dividens aequivocum aut ambiguum interrogasset,non utque duo
254쪽
Non istitur redargui, sed uideri mendum 3 nequaqua inquit eum qui interrogatur e aliquo modo refellatur, sed coargui uideatur,pauere oportere. non enim unquam a cauillatoribus. salsa recipientibus proprie falletur. tantum enim ob eiusmodi interrogationes inquit cavillator uere no redarguit.qua obrem di si non raro qui iam propter imperitiam Lllitur,talem latere uult, neque ipsum palam olicuere. equivoca enim interrogareAut ambigua,S qii cuque eiusmodi alia Guillatoria edargutionem propriam demolitur atque eum quem redarguit Mccultum esse constituit. sirpius eniim si 'umoca diiunxit set, atque inteiro stet, uillator proprie utique redargutionem constituisset. ut si catus significationes partitus esset δε de cariani vita quippiam interrogasset, utique sesellisset. nunc uero mlaoc agat Io raro absurdi quid concludes respondentem obiit tentem iniimitiatque dicentciri,non in hoc de quo cauit lator limauit ismiasse. atque fortasse in quo dedit ille respondens,in hoc utique S interrogans concia sit . quamobrem illum coargutum esse in luce no edidit. occultum enim si uere nunc dicit rei pondens,dicens non in hoc de quo concludebat cavillator, noedere. hoc uerosi squivoca diuidem interrogasset, conlec iam non esset.
Cum nunc quidem mimis quaerunt . prius uero magis consentios hoc vel nempe,vel non. ut resionderet is qui interrogatur , utique fetat, nunc vero Vina non recte interrogam, quipercunctantur, Interrogari u uitium corrigentem quippiam respondere necesse erit. quoniam diuis satis cumsit, aut cret aut non,icere redipondentem necessertum eri .
Cum nunc quidem minusquirunt.d si equivoca cauillator diuidens interrogaret fieret quod nucminus quaeriint cavillatores, Platonis uero tepestite magis.quid uero illud quod quaerebant,erat, auert, respondentem aut Menapcmon. antiquitus enim ambigua atque squivoca Platonem sciscitantesapium contradictionem respondere imi eniebant,est quidem sic,esi uero ut non. unde & ipsiim unum respondere coegere-aut equidem iut non fecitndum dialecticos. huic enim ibidium impendisse suum cauillatores aserit .nunc utique fieret, si cauillatores quivocoriam significationes diuidentes de haru aliqua qiuirpiam interrogarent, ut deterrestri mne si accensiones moueret.omnino enim respondens aut certe, aut non responderet.nunc non diuidentibus eum qui interrogatur qui vocum aut ambiguum quivocum respondere necesse est, hoc est,dicere oportetψpparet quidem non est uere, aut fortassis , aut quippiam eiusmodi. sic enim planum est. quod his qui intererogantur non placet. quia minime uera sunt, ii elicet dicta eum qui interrogatus est respondere. necessarium*ut contradicitionem dicere,hoc, est quidem sic, est uero ut non,atque hoc pacto interrogationis malitiam corrigere.
Si vero redurgutionem secundum aequivocasionem quis a esse uspicarius fuerit, moso quo
dam ne coassiuatur et spondens euadere nan poterit. quoniam in his enim quae spectus aclient,nomen quod irmauit negare, ν quod ne ore, firmare necessarium. ut enim quidam corrigunt, nihil utilitat Spra lat. non enim musicum Er inmuscum cor cum eqstatui, sed hunc coriscum,musicum,c T hunc cor cum immuscum.
Si cautelames quivocatione et dis Ira itas iure redarguerem ex existimarent omus etiamsicienti,falli centingeret. cap. CV.
Si uero radargutionem fecitndum squi uocationem quispiam esse sit spicatus fuerit. J Paulo ante apparenter & non proprie cauillatores refellere dimit,nunc inquit,si quispiam refellere cauillatores proprie S redaretitionem quae seriindum quivocationε atque alias fraudes est: non apparentem esse redarninionem Oi uiatus fuerit.omnes atque ipsos scientes falli continget. nanque S hi squilio iiqnibus &eiusmodi aliis es sopivitis falluti ita & si hoc easto res se habet,atque uerus elenchus eiusmodi existimatur elenchus.modo quodam quin aliquando fallatur,respondens,non miadet. fieri enim no pol eli , ut ii qui
uerum elenchum apparentem Me elenchum atque paralogi simum asserunt,ut non redarFuatur, Laueat.
S modo quodam redargutionem non etiadet respondens. hoc uero modo quodam addidit, 'uia latcno est elenchus proprie . quomodo uero falli homines contingetonfert. in his enim quae ad aspectum rei runtur, aut sub aspectum ueniunt, ion raro quod aismi auit respondens, negare tenaque quod negauit, ais are necessarium .primum uero recte erit si cauillationis deductio opsicetur que hoc paeto dictionem speculari. tauillatores ueste aut quappiam alia re coriscum musicum operientes interrogabant . nu
255쪽
quod Coriscus musicus est, nouisti certe, quid uero opertum, quis est, nouisti, non, deinde operimentum tollentes quid uero dicebant hunc quis est, nouisti nempe, igitur hunc & quod musicus est, nouisti . at quidem a non nouisti. quem enim cum Opertus erat,quis esset, ignorabas, hunc uero s erat musicus, minime cognoscebas. eundem igitur S mu sicu in & non musicum siue mulicum S immusicum nouisti . quamobrem a quo nomen musicus negasti, hoc de eodem assirmasti. item num opertum quis est iovisti non, deuide nudum olleti sentes . quid uero hunc nouisti, equidem , Coriscus enim eli. sed ipsum S non Coriscum dixisti. quem enim Omnino quis est, nesciebas, neque si Coriscus eli,non ignorabas. quamobrem idem nomen de eodem partim amrmasti, partim negasti . accidentis cauillatio est. Corisco enim operto esse accidit . quod accidenti adest, Sc rei adesse, cui accidens inest non necessaritim.
non enim si album bisyllabum, Alcibiadi uero accidit esse albo, Alcibiadi bisyllabum adesse necesse ist. non enim bisyllabum Alcibiades est. hoc modo S in his, non enim si quis opertus est, ne cio, Corisco
uero operto esse accidit, & Coriscum ignorare est necessaritura. quare dicere oportet accidentis esse. eiusmodi enim est de operto cauillatio, aut aequiuotatiotiis, aut ambigii tatis oratio aut in horum aliquo fraus . illi hoc pacto dicentes diluebant, hunc Coriscum noui muticum meo paret aspectili, & hunc noui Coriscum, opertum uero S immusicum,& non Coriscum. sententia quidem igitur atque cauilla tionis eiusmodi quaedam utique deductio erat. dictio uero, hoc utique modo se haberet. insilia dicit, actu ut silia, quae respicientes cognoscimus, operta ignoramus. in his enim quod quispiam affirmauit, negare, di quod negauit, affirmare est necessarium . quem enim uidens musicum dacebat, opertum, es aspectili minime obuium immusciim diceret. S quem dicit immusicum opertum, hunc quo operiet, tui sublato muscum diceret . quare in his inquit quae aspectili subdita sunt, quod nomen asinnati it ibeodem negare necessarium . item quod dixit esse album, negare, S dicere non album est, necesse soluere quidem ut diximus . oportet aut quia accidentis est, aut alterius cuiusdam modi. quod quidem Sipse cum cauillationum solutiones exponit, dicet, sed non ut illi.
Eadem enim oratis erit huius Coriscum huic,hunc Coriscum muscum esse, quod quidems es assimabunt negabunt ocoorte non idem significar rom enim ill c nomen. quamsobrem neque in Aquo dissere si uero hoc quidem, esceres bc ter asi nulli, Moc ves
, additione atquem aut hinc absurdum . non enim altero magi utro erum nihil iussere.
Eadem enim oratio erit huiux Coritaim. Quod dicit eiusmodi est. dicere Coristu noui huic: idem est. hunc Coriscum. hoc enim, num quia musicus est, Coriscum nouisti equidem, hoc de huic
est , num hunc Cori sicinia . quia nata siclis est, nouisti quem enim musicum aut Coriscum nunc dicis cuid quo operiebatur ablatum fuerit, hunc dicebas, ct cum opertus erat, Se praeterea de eodem ut dicatur planius . nonnulli cauillationem diluebant dicentes, hunc quidem Coriscum non ignorare musicii, hunc uero immusicum ti disserentibus interrogationem personis serentesatqtie duo subiecta accipientes , quos inutiliter soli ere asserit dicens, eadem enim erit oratio Coriscum este musicum , aut immusicum, huic, hunc Coriscum. hoc per haec dicens. quoniam cum dicimus, num Coriscum musicum nouisti hunc numero unum , di non multos dicimus, sed uelle tectum , de quo ammatur, negatur. soluentes igitur perperam delens inquit, sed sorte non idem significat. quod uirilite tale utique esse pol fit . sorte illo modo corrigere non oportet . quia hic Coriscus musicus, ct hic immusicus. sed quia non idem significat . hoc est, coriscus non unum hignificat. unius enim nomen Coriscus declaratilium non est . quemadmodum neque Socrates, & albus socrates. si enim & si ibiecto imum est Coriscus δε opertus Coriscus, ut & Socrates , dc albus Socrates, sed natione non tinus. quamobrem dicendum quod reselli potest .& accidentis est, deinde quoniam dixit eum qui aequivocationis est, si quis suspicabitur. hic
uero accidentis posuit exemplum , insere, non enim illic nomen ilic dicens de eo qui aequi uocationis est . in hoc enim nomen non idem significat . quamobrem simpliciter de Corisco,S de operto interrogare , quid differt. hoc uero, huic quidem simpliciter dicere Coriscum assignabit . ad eos qui non recte
soluunt, refertur psorumque destrutiuum est.conclusionem enim propositionibus accomodatam esse debere dicit . quomodo iSitur nos non interrogat i, utrum hunc, aut lilinc Coriscum nouisti, in conclusione istud inducitur . si enim in hac qitidem uidelicet in propositionibus, ut illi dicunt simpliciter, quia Coriscus muscus dicere opus est, in conclusione uero hoc adiiciendum. hic uero, absurdum. hoe uero nihil altero magis,eiiismoui est, quod tum in Propositionibus, tum in conclusione . hunc aequaliter positum esse oportebat. aut enim S in propositionibus hic uero iungatur aut si non in illis, neque in conclusione adiiciatur.
Emmero quoniam dubius Psdem eri qui aruli gustarem meter naram divisu utra coar, gutussisim non coargutu'Q.n. ratio G curiantur concessum si interrogati ne no de
256쪽
remmante Hsimpliciter dare,errorem esepiaram est . quare Crsi non ipsi odora
ris ei qui coargutus ejisimilis est. non raro quidem contingit ambiguitarem ammaduer rentes, in drusone cuncturi quin sequentes eiusmodiproponunt. ut ne sie ad omne is ciles pratare indeantur .s vero non putantibus iuxta hoc rationem consstutam sepe inomiabile occurret . quamobrem quia diuidere per Fum est. non ut dictum prius cunctandum.
cur rura via rum est intimarum res o tem diuidere ersistimi is sta significatione
accipit interrogam docet. cap. C VII.
Enimuero quoniam dubius quidem est. J Nunc interrogatum aliquod aequivomm responderitem ipsum distinguerem in qua interrogans fgnificatione dedit, sciscitari oportere docet .si enim non hoc pacto faciet, utrum coargutus sit, an non incertum. igitur quoniam clarum non est,si qui aequi-uocum , aut orationem ambiguam non distinNerit, refellitur,respondenti ut diuidat permittitur . si hic respondens quod dico interroyatum non determinat, uidelicet non diuidit, sed absolute accipit,delii quit , dc sibi ipsi ut refelli uideatur, ipse Musa existit. hinc uero accidit quod si non coargutiis ipse est, orationem eius cauillationem subiisse. ut si quispiam interrogatus sit,utrum canis ardores commouet deinde respondens,nempe dixerit, ad elestem prospiciens, neque canis significationes distin is snt, ipse quidem uelut coeleuem mouere ardores concedens,non refelli uidetur, eius uero disputatio atque responso tanquam non diuiserit, illud non fugere poterit. non raro item inquit eum qui interrogatur, aequivocam aut ambiguam esse orationem , quae interrogatur, inspicientem atque scientem non partiri quod interrogatum , contingit ad hoc pigrum, atque coses tetri, ne uelut perpetuo diuidens difficilis esse uideatur. quoniam enim cauillatores aequi uocas atque ambiguas interrogationes perpetuo sciscitantur, respondens si omnia diuidere aggrediatur, difficilis ne, esse uideatur , cauet. deinde respondentibus si absque diuisione interrogatum dederint, nihil hinc absurdi contingere putantibus, non raro quippiam inopinabilis occurret . quamobrem a respondente ut eiusmodi nat responsio cauendum, di quoniam ipsi constitutum ut interrogationes distinguat ad hoc minime cunctandum.
Si duas murrogaticines non unam quis confluar, neque aequi cutianis cir ambiguitatiscati Eario construebarur duel redargutio, vel non. quid missi Gallias quide et The/m 'cles musicisunt, aut ambobus cum alteri sint,nomen unum mirum se interrogare diffrest enim uno plura declarat, plura interrogore.
ritinem aqviris timis amphitauia docet. cap. c VIII. Si duas interrogationes non unam quis constituat. J Aequivocationis atque amphibologiae nunc originem docet, S inquit ipsas gisni, quia duas interrogationes unam facit. ut enim in illa pru- res interroestiones cum sint, unum sabent praedicatum, sic di si unum est nomen, at plurium declarativum. si igitur plures interrogationes unam faciens, fraus non erat, utique neque aequivocationis , atque amphibologiae cauillatio , A error extaret. si uero ambiguitas aut aequi uocatio non esset, aut ii riis elencitus fieret i non omnino gigneretur, ut si multorum canis nomen significatiuum non esser, sed unum quid declararet, ut Gelessem solum, si interrogatus quispiam esset, utrum latrat ranis, inter natus uero negasset, esset ne proprie redargutus, minime. Quoniam solum coelestem ranis nomen significat. si interrogaretur, num latrat , S ditat non, nullo pacto coargutus est. si uero assise masset, redarstitionem passis uideretur. quomodo uero aequivocum quid interrogans plures interm-gationes sciscitetur, demonstrat . quid enim dicere, num Callias & Themistocles musta sunt, differt, ab hoc dicto, num cinis Iairat in ambobus uero res plures sunt. Omne enim quod interrogatur si non simplex sit, sed aequivocum S plura in interrogatione una accepta esse declarat, multa in
Si quHem non rectum ad duas interrogati res unum responsione implicitersumere censere, nullι invocorum conuenire simpliciter resondere planum, neques de omnibus ut non nullι rudi came ueram. hoc enim disseret rubii, aut sinterrogatum eri,utrum Corisus et Gallias domi sunt an non domet me utrique adsistolae absent. utraque enim modo,
257쪽
pro possiones piares. non enim si verum dicere, propter boc una inter grato. csumit
enim ersexcentas alias interrogaras interrogati es ad omnes certe, arat non, sce.
re verum esse sed tamen non inca respondendum responsi e . di puratio nanque toti
Si quidem non rectum ad duas interrogationes. J Quoniam disserendi arti ad duas interrogationes unam adhibere responsionem minime accommodatum ess eliquum est neque aequiliocorum unam debere esse responsionem. ut enim diximus aequivocum sciscitans, plura interrogat sed neque si de omnibus rebus quae nomine significantur aequi uoco uerum est praedicatum.ut si quispiam interrogarer, utrumax animal bipes,hoc quidem,S de utrisque Aiacibus veru est.non oportet uero unam dare responsionem, & ob propositionis rationem dicentem, unius interrogationis una sit responso. sic uero duplices interrogationes non absolute responsionem admittunt,& ut ne assueti unam responsionem in nonnullis ueris interrogationibus dare,dc in alijs non eiusmodi multis hoc patiamur. nihil enim inquit aequiuo cum quid interrogare differt S talem afferre interrogationem, utrum coriscus S callias domi sunt, aut non . quamuis enam ipsos esse domi uerum esset, & si non uterque, multae interrogationes . non enim si ipsos esse domi dicere uerum erat, una est in errogatio.
Hoc ver mile ut cir idem nomen initumsit alijs sigitur unam ad duo interrogastianes resso sonem dare non oportet, neque in ingui uocis cert aut non, docendum ese apertum es. non enim escens responde desne . at quodammodo in dis rationibus micantur,quia contingens latet . quemadmodum fgitur diximus, quomam quidem nonnullae videntur cum non sint esse redarguti cines, eadem modo σJoturiones quae non sent, esse uis denetur. quas quidem interdum ma A m orationibus co nuntiosis, Cr cum ad duplex obura procedimus, adducere quum veras omnere aserimus. τGyondens uero, in his quae apparent, Uti dicere debet.'etenim hocpactostare lembus utique non conflui poterit. si vero gurniam inopinabile dicere cogatur, hic ai ci dum maxime uideri 'oc enim μήλ nque retargutio, neque inopinabile albus inderetur.
iam esse Uend.t furino isti mustis Im vitam restononem dare er 'Quocis . er piando rasensiones vramici magus uos dare vortare. cap. LX. Hoe uero simile ut si & idem nomen. 3 Hoc inquit cum multa interrogantur, unam dare re sponsionem idem est, si interrosetur aequivocum aliquod . huius enim hoc declarativum est, idem n men alteris poneretur . differentibus enim rebus idem S unum inditum nomen. ad multam igitur in terrogationes unam dare responsionem, idem est, si interrogetur aliquod aequivocum, responsionem unam dare. quemadmodum igitur non ad disserendi artificem spectat ad plures interrogationes unam responsionem dare, sic & ad aequivocum quid idem lacere. dicensuero in aeqilitioris, certe, aut non, dicere non oportere, causam ne respondens hoc Pacto certe, aut non, dicens respondeat, ponit. quod uero dicitur eiust nodi est . quoniam multipliciter res dicitur, & omnia quorum declaratalium nomen est, ut per hanc di mem certe, aut non , declarentur, fieri non potest, quod non respondet perspicinim est. si enim in alio quidem interroεans Percuntatus est , in alio uero assirmauerit, aut negauerit respondens, nihil respondit . neque enim qui in aequi uocis responsionem uitam dedit, proprie respondit at quidem dixit aliquid, atque multis dicendo nempe it non. uideriir, responsionEurro non dedit. responsio .n. est,cum quis interrogatus hoc ipse idem aut dederit,aut negauerit.s uero aliud quide interrogans perculatus est, atque aliud affirmaueritorii negauerit res podens dixit quide aliquid,& hoc modo tanq si ipse eligens dixit,resposionem uero iisi dedit .hoc uero sed censentur quodammodo in his quae disseruntur. huic, uti est,& si nempe,aut no dicentes non seciuidia uertatem in aequi uocis responuent, tamen censentur.hoc est putantur atque existimantur responsione dedisse.existimanis tur uero inquit respodisse,ila auditores contingetia latenr,uidelicet unius interrogationis uina esse re o
258쪽
sonem, atque in altarum multas. ii et maxime quia in aeq liuocis responsionem non esse ipsos latet hoc enim dixit continetens. in aequi uocis enim eam quae inistimatur responso, responsioneni non esse
tingit. quod quiuem in libro dedisserendi arte octauo di Nit, hoc&hic asserit, quod responsiones potius salsas danaum, quam ueras . siquidem iam interrogans facilius admiserit. quoniam enim inquit ut , nonnuli redargutiones ueri quidem non sunt, esse uidentur . eodem modo & solutiones aliquaei quaecum non sint, quibusdam uidentur. quas interdum magis quam ueras asserendum . nanque contra' b- mnino resistentem ut idem p ceptum. sit, in omnibus obniti oportet. sed neque sina pliciter inquit respondere oportet, sed quod & ipse saepius dixit, sorte dicendum, S sit, S uidetur . nunquam enim liis praedictis cauillatorius fieri clenchus poterit. hunc enim pareXelendium quia extra proprium S u
O niam vero quomossi quod in principio petitur planum. cimus M siproximum se avferendum putant quaedam concedendum non es, velut quodin mum estpetente. cum Guymi quissetam iudicaverit, quod quidem expostione contingit necessarium,au νῆ aut inopmabile, idem dicendum. Par enim ex ncce are contingunt, eisdempcfitonis esse videntur.
Quoniam uero quomodo quod in principio petitur, planum. I Quoniam inquit quid in initio
peti planum est. tunc uero in mitio petere, & accipere interrogantem existimamus, cum proxima stoc idem problemati interrogatio . in eiusmodi dicit nonnullas confestim perimendas interrogationum de nullo pacto concedere dicente res odente . quod in initio ab interrogante peti. proxime enim sum S problemati proposito eaedem linterrogationes,ut si uoluptas iit concludatur bonum,propostum sit, Percuntaretur, mim gaudium bonum non dandumsed quod in initio est peti dicendum. amplius cum quis conclusionem aliquam Lillam , S inopinabilem quae ex necessitate ex Diss collecta propositioni-biis uilitarit. falium enim perpetuo ex filsis, hoc Sin propositionibus dicendum fallas, aut improbabiles esse propositones, quae eiusmodi colligunt conclusionem .condi ones enim quae ipse continsentia dixit eiusdem sunt positionis. propositiones uero nunc positiones uocat. quales enim propositio nes tales S conclusiones sunt . quamobrem si concili improbabilis sit, di propositiones improbabiles dicendum.
mphus cum non nomine uniuersiale acceptumsu oed comparatione, non ut durum eriaec dum neque ut protulit, accipit. nanque non raro propter hoc' redargutis. his uero prohibitum ad id quia non recte demons tum es , confugere operiet ecundum icti
determinarionem Occurrentem. Qi modo non id quod uolumus prem,mu, sicil aliud ut quod uolumin pre illud
Amplius cum non nomine uniuersale acceptuni st. I Vt in comparatione sumatur suod accipere uolumus in libro artis disserendi Octauo dixit cum quod uolumus accipere hoc modo no ut ipsumtiolentes interrogamus sed ut per ipsum accipere aliud uolentes. ut continentiam uirtutem esse accipere uolentes, non diceremus quid ne continentia uirtus est sed num ut continentia uirtus, sic & sortitudo , S iustitia ξ si igitur & nic comparationem hoc dicit, erit utique hoc dicens, quod cum non no mine uniuersale, hoc est non ipsum secundum ipsum, neque ut per ipsum acceptum sit . ut contrario rum sciencia una, aut continentia uirius . comparatione uero . cum dico , ct non Per ipsum, sed est rius gratia . cum igitur u mersale comparatione acceptum sit, dicendum quod non hoc modo dedit neque ut concessit sumpst. non enim continentiam concessi esse inrtutem sed sortituditaem. si uero nohoc modo hoc quod comparatione est,acceptum si, erit utique dicens cum unitiersale non nomine a ceptum sit,sed comparatione , Soratione, hoc S hoc non nomine dicendum, sed oratione accipietur uniuersale hoc modo . num cenius cum quadrupes sit, hi sidus est nempe, quid uero capra equide, quid bos certe,qd uero ovis, utique, di omne igitur quod eiusmodi est,bisdum est .at equus qui tali est,non bifidus, non igitur omne bifidum hic omne quod utique si tale,bifidum est oratione accepta. oratio enim lucc, omne quod utique sit tale, non nomen. si uero di Ait,omnis igitur quadrupes no-naine uniuersale accepit. quadrupes enim nomen. ad hoc dicendum, quod omne igitur tale non in
259쪽
quadrupede, sed in cornua gerente dedit. omne enim cornua gerens, bifidum . his uero prohibitum,
ad ipsum refellendum conuerti oportet . quia neque demonstrauit, neque secundum di lam determinationem ratiocinatus est. determinationem dicens aequivocationem, ambiguitatem, diuisionem, com-Positionem , atque reliquos modos, iuxta quos redargutio apparens conficitur. cauillationis igitur modum ostendentes, ipsum non demonstrantem, neque ratiocinantem aut refellentem demonstra bimus.
In nomnibus quidem gitur proprie ictis rescindere uel πIciter, MIesu dendo necessarium . quae uersis intelligentesmnimus, ut quomque non plo sedes me inter rogamur, propter hoc redargutio corranget . ut num quodα emens possisse Utar hemensum es nempe similiter uero cir m alijs sed quidem animalium UZhomo scorte, imalium gitur po fio homo . hominem enim animalium esse dicimuS, quoniam animalium es. b drum laconum, quia Iaco . planum fghtur quod tu quibus quo roponitur perspicuum non est o phciter non admitte dum.
In nominibus quidem igitur proprie dictis. J In nominibus inquit dictis proprie atque perfecte.
proprie enim nomina uocat illa, quae rebus subiectis accommodata, ut homo, equus respondere aut nempe, aut non,aut simpliciter, & extra diuisionem ii ecessarium,si non sit ae litiuocum uel si sit cum diuisione. ad ea quae mutilatis sciscitantur interrogationibus Ampliciter nil miridem aut non,respondere non oportet. propter hoc enim redargutio accidit. simul int ellecta sunt , quae in his quae interros ta ante commemorata sunt. ut quod Atheniensium tum possesso Atheniesitim,equidem quid uero lio mo animalium cerre, homo isitur est animalium possessio .hic enim ut intelligatur postasio, cogit.ut enim quod Atheiliensium postrisio est Atheniesitim. sic& quod animalium erit .possesso animalium est uero hic animalium homo,possessio igitur animalium . hic igitur problematis interrogatio cum facta sit mutilia, cauillatio accidit. dicere enim oportebat, num quod Atheniensiuim,possessio est Allietuenta
& quod laconum possessio, horum possessio
Cum duo existunt, altero quidem erasent ex necessi re alerum ess videtur. reliquo ues , hoc non ex necessitare. interrogatum utrum oportet minuS dure. ex pluribus enim ratiocinari s fictibus.
Cum duo existant. 3 Hoc si eoriam quae in consequentis elencho disseruit m Inerimus, planuerit . fictum quidem,sequi habere principium dixit,& cum est factum. ex necessitate est, & p rinciolum habet. s enim factum, & principium habuit, non quidem si principium habet.& factum . plurifariam enim principium.in his inquit quod magis particulare, hoc enim dixit minus.qui interrogatur eum darem concedere oportet.uerum enim hoc uero alterii non dare, hoc enim subintelligere ea opus. minus uero de particulare magis quod sectum, eo cithis est principium. ut & animal homo. cu enim sit homo, necessario S animal es .cum animal se,non necesse & homo .hoc igitur uelut u niuersale existes non co- cedendum .hoc enim declarat interrogatum utrum minus dare oportet. uidelicet cum interrogatio per utrum formata, particulare dare oportet.harito uero & in terminis & ratiocinationibus minora & particularia Perpetuo concedendum. in pluribus enim uidelicet Particularioribus ratiocinari difficilius est. absque enim unitiersali ut didicimus ratiocinatio non conli litur. particularius uero phira dixit,aiit quia compostum magiis S pluribus constat.homo enim G pluribus quam animal costat magis . nam ct quae animali insunt, ut substantiam animatum & sensitiuum habet,necnon rationale atque scientiae se sceptimim, quae animali non adsunt labet . aut dixit ipsum plura, quia uniuersale modo quodam est unum , particularia plura. expositio uero prior melior
Si vero argumentetur quia huic est contrarium, Mae uero non est j oratio verasse, constrarium icere, nomen uero alteri posvum nor esse. Di j
260쪽
altinus inuri cimtrarium π smari steriem est emπniam oportet. Cap. exv. Si uero a limentetur quia huic quidem. J In disserendi arte dictum est. si generi est contrarium.& species generis speciem necesse est esse contrariam , uirtuti enim quod genus est, ct ipsi cum uitium contrarium si , Ssortitudiniquae iiiiiiiiis iecies est , timiditas contraria est. hoc cum isto modo se habeat. si quispiam animi armoniam non esse genus itered Cnstrauit, quia in armonia arm niae contraria est, animo cum substantia sit nullum quid esse contrarium, inquit S animo esse contrarium dicendum sed ipsi nomen uidit una non est, innominatum uero est.
Quoniam uero nonnulla eorum quae dicunt, multi nan concedentem falli utique escerent, quaedam uero non . ut quicunque habentin ambigua. utram enim corruptibilis an incorruptibila animalium anima es a multu non determinatum . in Pssus igitur no planum utrii quodproponitur, dici consevit utrum uisententiae, enuntias erum a pellant tum veras Flumnes tum totas nCariones ut diameter fiscommensurabilis.
Quoniam uero nonnulla eorum quae dicunt multi. J Quoniam aliqua eorum, quae plurimi dicunt, non concedentem falli aiunt,nonnulla uero ut quae dubia surit, cum non concedantur non dicunt falli. ut S quod de animalium anima est. in his igitur ambiguis non absolute respondere est opus, hoc enim desderatur. sed considerare quod quodammodo uult interrogans, ne ipse idem accipias . Misi problema est, utrum animus mortalis an immortalis quoniam hoc ambiguum quod uult interrogans , i te spectandum est, & ipse alterum da nemo enim ut cupit, ambigua disserentem carpit .in hac uero dictione, ut dictum est . in quibus igitur dubium utrum dici consueuit. hoc desideratur, in his non concedere oportet . est enim completa. in quibus igitur incompertum est, utrum dici consueuit, certe, aut non, concedere non oportet, sed dicere quod proponitur incertum esse, dicit uero sententias ct opiniones ueras dici, quales sunt , quae omnibus, aut plurimis tui sapientibus, StusAiit mnibus, aut pluribus, aut maxime illustribus. de quibus in primo de disserendi arte libro dixit. S totas negationes, dicens totam negationem uniuersalem negationem. ut nullus.. mphus cuius uerum infigitur minime rique Pu de his nomina transferes lareret. vlamim virum verum habet, planum nan es, ter encm uidetur . quia vero probabile anceps e lyum dicere non apparet. translatio uero orationem quae coargus non pote' 'rit, consbtuet. praeterea quascunque quis pro ferit interrogarimes,resi edum, atque denuntiandum ic enim maxime inrerrogorem impedire possens.
cxv Ilia lili in on, i. a Mix lAmplius cuius uerum ambigitur. J In quibus inquit consessum non est,sed ambiguum uertim, quispiam nomina ad id quod sibi conducit nonne transferens atque transponens latere utique pote irit. seminuerum eston imam se ipsa moueri,Sex se ipsi mobilem ambigitur uero Scaeque apPeret ex seipsa moueri, & non moueri. nihil enim impedit in quo non accuratam quis comprelienti nem habeatae si taliter di quod hoc modo,& non se putare, si motionis nomen in immobilitatem re
spondens transferens alat, anima immortalis est, non ut tu interrogabas mota fraudes nectere atque Ca- uillatorie respondere ion uidetur . utique animus per hoc quod per se mobilis est , immortalis demori strari poterit. per contrarium trem,mortalis . si enim non mouetur , a' corpore non separatur, si non se paratur, morialis est . aut dicit transferre, translationibus ut i . si enim animum quis posuerit mortale P translatione utetur. S dcierit, s animus armonia in vita existens it in medone fecit Plato, non utiQque unquam fieret inarmonia. id est mors.si enim animus uita existens armonia est mors penitus Inam monia, si armonia non seret inaimonia, omnino neque mors,immortalis igitur animus. expositio uero prima propter ea qliae statim illata sunt, melior. dicit enim amplius quasci laque quis Praesenseri interrogationum, resistendum . resp.ndenti liaec omnia committit quomodo quidem responsones danti, ipsi impedimentum S decepIio notisset . dicit ivitur & haec, quae superiori iniunt ur sim