장음표시 사용
391쪽
376 De voluntate, O gratia Christi
hoc probando terere tempus. De spe aliud est; tamen jam aliqua diximus, ubi de passionibus animae ejus a Spes Theologica respicit Deum, ut possidendum, dc Deus in se, ut possidendus, est obiectum eius prima-llium i bona vero, quae eius possessionem comitantur quasi accessoria , & appendices, ut gloria corporis, pc. sunt objecta ejus secundaria. Et distinguitur inhabriualem, quae est qualitas permanens, & inlia Tens animae, qua elevatur, & inclinatur ad actus spei, & actualis , quae est actualis expectatio tantasPollemonis, ut futurae.
SPes aliqua tam actualis , quam habitualis fuit in
Christo probabiliter. Ita Vulpes de mente Scoti. Prob. I. ex Scolo. IJ Quatenus enim docet Christum in i . instanti suae conceptionis pomi se mereri in aliquo priori naturae ante beatitudinem , non inepte colligitur illum potuisse mereri per actus spei, fidei , &charitatis, &istos habitus su isse infusos. Prob. a. ex illis Script. locis, di glossis eorum , quae adduximus de motu spei , nam illi motus, si te-spiciebant Deum, ut Possidendum , &ut objectum primarium, sive pro seipso, sive Promis. aut obiectum secundarium , ut gloIiam corporis 1 ui, & rein furrectionem, dc suorum, haec possunt pertinere ad virtutem spei habitualem, &actualem. Item applicatur Christo illud psal. sad Deus meus acutor mens, O sperabo in eum ὀ Prob. 3. ex regula communi, quia haec virtus non dedecebat, nec repugnabat in Christo ue ergo non defuit illi. Prob. ant. si dedeceret, aut rePugnaret, maxime quia possidebat Deum, & securus erat de Possessionis aeternitates sed haec ratio non impedit sergo&c. Prob. m in. quia id non impedit, quin adeste potuerit, &ad eius meritum concurrere in l. instanti, & modo praedicto , nec quin sperare potuerit conversionem , & beatitudinem, & alia bona in
ordine ad Deum pro sui a discipulis, quia de facto haec
392쪽
onan Ia petebat a Patre; orabat enim: ela rima me πα- ter&c. Item, oro te, Pateν , u/ illi unum sitis, sileuto nos unum sumDs.
Confir. Nam ex eadem disspensatione divina , qua fuit simul viator, Ze comprehensor, potuit sperare. &possidere. Ideo dicit Ierem. IJ quare colonus futurus es in terra, O quasi viator declinans ad manendum . Qine verba explicant Interpretes de Christo, qui fuit in hoc mundo ut colonus, di viator usque ad mortem p ergo semper fuit in statu spei aequE, ac possessionis , ac tentioni S. Obiic. s. ex Apostolo. ΣJ Spes , quae videtur, non est spes, quod possidetur , non est obiectum spei; sed Christus ab instanti conceptionis perfecte possidebat Deum; ergo non poterat sperare illum ut possiden
Resp. I. dist. mlia. ut comprehensor, con. ut viator, neg. min. & cons. nam, ut dicebam , sicut non ob insante illa possessione suit verε viator , di in statu merendi, & orandi, ita & sperandi. Res p. a. dist. mai. sub eadem ratione , sub qua possidetur, con. sub alia, neg. maj. & cons. nam sicut desiderium cum praesentia boni non repugnat; ideo dicitur in quem desiderant Angeli prospicere , quam-Vis actu videant; ita di sperare possunt, & sub ea Tatione, sub qua desiderant, st. amplius, ct amplitis amare, & possidere, di gaudere, ita ut gaudium sit sine satietate , di satietas sine nausea. obiic. a. Spes debet esse cum aliqua incertitudine const quendi bonum cupitum; sed Christus nullam Potuit habere incertitudinem consequendi desiderata
ncc Pro aliis , nee pro scue ergo nec sperare, nequidem PIO aliis: Prob. min. nam per scientiam insulam in Verbo videbat omnia futura, di quidem certissime et go &c. Res p. dist. mai. cum aliqua incertitudine ex parte obiectorum , con . ex parte medii, vel actu S, ne g. mai. di cons. alioqui confirmatus in gratia non Pollet
sperare; suisicit ergo, quod objectum spei sit ex se , Oephusice desecti bi te. Dixi in conclusione s aliqua spes ) nam propria , orrigo rosa spes Theologica debet respicere Deum, ut possis sid Ierem. i . faJ Rom. 8.
393쪽
possidendum, & quidem sibi; ideo Deus ut aliis possi- sdendus, & ut pouidendus cum gloria corporis, di ab aliis appendicibus, & sic de similibus, non sunt nisi obiecta secundarias & actus, vel habitus circa illa sunt quidem spei aliqualis Theologicae, non tamen ita proPIie.
FUerunt etiam in christo virtutes morales iustitiae, Drtitudinis , temperantiae sine defectibus , ct in tradu heroico . Est communis. Prob. ex Scoto cit. Di J de donis, quae dieit includere virtutes Theologicas, & moralest & distinctione praecedenti docet, has virtutes aliquo modo posse esse in Angelis 3 sed etiam hoc modo posset poni in Deo esse
rationem virtutum moralium , sicut in eo eonceditur
eharitas , dic. Nam si virtus moralis perficia volunt tem Angelicam, S si non dedeceret Deum i ergo dc perficere potest animam Christi,& non dedecet illam. Piob. a. Quia Christus fuit fons omnium virtutum, di exemplar omnis. virtutis, & persectionis ergo in ipso eine debuerunt omnes habitus virtutum, sublatis imperfectionibus , quas habent in nobis , di quidem
in gradu summo, & heroico: Prob. cons. nam omnes virtutes Praecise , di secund um se sunt bonae , di de bono honesto. Confir. ex regula generali saepe allegata s sc. in Christo, qui dignificandus est quantum potest absque implicantia, vel inconvenienti, nulla defuit per fectio naturalis, vel supernaturalis, di moralis; sed virtutes omnes, etiam morales , perficiunt animam humanam; nam virtus est, qua bene livitur, O qua nullus male usitur. Et August. Dad virtutes sunt quia dam amores boni honesi. Et ex Scolo. IJ virtutes morales perficiunt hominem, ut homo est , id est fecundum quod natus est atere secundum rationem; ergo nulla
debuit deesse Christo quoad id, quod est persectionis in illis. Prob. I. discurrendo per singulas. Et primo de iussitia r nam in Script. Γ4J dicitur Dominus justus noster.
394쪽
ster . Et quod iustitia cingulum lumborum ejus. Ε quod iudicabit in itistitia pauperes, O artuet in aequia
rate pro mansuetis terrae Item quod sciet reρrobare malum , O eligere bonum. Et per Antonomasiam dicitur justus; ut cum uxor Pilati dicit; nihil tibi , justo illi. Et perfidus Iudas desperans fatetur. Peccavi tradens sanguinem iustum. Gloriosius quippe est testimonium ab inimicis. Denique in testimonium inviola-hilis iustitiae Deus Pater omne judisium dedit silio, non tantum ut Deo, sed etiam, quia filius hominis est. Et revera veniet iterum filius hominis in majestate , &ut iudex, judicaturus vivos, O mortuos. Confir. Nam justitia virtus est constans , O perpe tua voluntas jus suum unicuique tribuens pro dienitate sua ; sed hoc perfectissime praestitit Christus; ergo Sc. Prob. min. ex factiS eius tum circa Deum , quias id ejus cibus erat, ut faceret voluntatem Patris sui; tum in parentes , quia erat subditus illis ; tum in legum observantia : non veni solvere legem, sed implere; tum in reges, & principes: reddite Caesari, quae sunt Cς- saris , o quae sunt Dei Deo; tum erga superiores etiam discolos, ut erant Scribae, & Pharisaeis fad omnia quα- eumqtie dixerint vobis, facite: uno verbo erga omneS. Reddite omnibus debita; eui tributum,cui vectigal, dccia
ac Patet de sortitudine: nam dicitur a csticolis Dominus fortis, potens, i lle Q. quem tu infirmum , in oppressum putasti, inquit August. & praedicit Isaias , quod replebit eum Diritu Drtitudinis. Et quod percuriecterram virga oris sui, & spiritu oris sui intersiciet impiurde de illo dicit Angelus, s Jeeee visit Leo de Tribu Iuda, &c. ergo sortitudo perfectissima fuit in Cluisto. Confir . Nam sortitudo est intrepiditas in. sustinendis adversis . Unde Philosophus , s J prius dicetur fortis, impavidus M quaecumque, ad mortem, . extremas
sed nullus fuit intrepidior Christo in patientia ,& contra mortem , & contra tot, ac tantas persecutiones . Eamus, ecce apyropinquat, qui me r det, &se sponte
manifestat militibus quaerentibus se. suem quaeritis ςEgo sum , dic.
s. De Temperantia , quae versatur non tantum circa moderationem , aut mortificationem appetituum.
395쪽
1 8 o De intellem , O gratia Christi
ca inis, sed etiam aliorum mundanorum , V. g. POm- Daium, aut donorum temporalium. I non egebat hac virtute, qu a eius caro per se mes ubi ciebatur spiritui; sed tamen principales , di continuos actus elicuit non lotum in vestitu ,&sermone, sed etiam in jejuniis, vigiliis, &alus penis, ac laboribus . in quibus nostra exercetur temperant lar Ductus in desertum aspiritu, ibi jejunavit quadragιnta dιebus, o nocribus . Aliquando etiam era pernodians moratione; ergo in Christo fuit vera temperantia , Ma primo ad ultimum habuit Omnes virtutes morales
Dixi in tradu heroico ) id est in gradu supremo, di pei sectissimo possibili ; sicut & alii habitus, & ipla
pratia, quae fuerunt in summo; cum enim inli m- fusae sint istae,sicut & aliae, non datae sunt illi ad mensuram potius, quam gratia ,& alia dona . Objic. i. Non potuit esse in Christo liberalitas, quia nihil pos Iedit de bonis terrenis,quae dispensaret, sed mPersectissima paupertate vixit a. nec temperant la, Vel continentia , quia nullos habuit appetitus , vel motuS sensuum moderandos , sed omnes fuerunt Ordinatu simi, sed istae sunt virtutes moraleS s ergo &c. Res . neg. utramque mai. di cons. Prob. Nam illae virtutes non consistunt in solis actibus, V. g. in largitionibus honorum te poralium , vel coercitione motuum inordinatorum , sed in habitibus inclinantibus ad tales actus & in amore illorum: V. g. ii berali tas in assectu largiendi bona indigentibus, S haec potest esse in pauperrimis: S' temperantia , &continentia in praeveniendo inordinationes talium appeti-ruum , di motuum , & in amore actuum talis mode-xationis . Plaeterea non suit mediocris liberalitas eius in deserto, ubi satiavit tot millia hominum , & in a- liis occasionibus , in quibus largitus est sanitatem de
Objic. a. Aliquae virtutes morales repugnant statui persectae ejus sanistitatis, & beatitudinis; ergo illas non habuit. Ant. prob. nam poenitentia, & temperan tia repugnabant utrique stat dii. Nam illa supponit peccatum Pi aeteritum, & ista pallionum rebelliones, quae sint moderanda: . Fortitudo repugnat beatitudini, quia nihil triste occurrit sustinendum ue ergo dic.
396쪽
Resp. nenant. &dis . cons prob. repugnat quoad mateliale , con. quoad formale talium virtutum, ne g. cons. quia iam, ut dicebam, habitus illarum virtutum inclinant ad bonum, dc honestatem earum, quod est formale, & primarium objectum illarum plicet desit illis materia, circa quam in hac vita, &maxime in statu naturae corruptae evercentur illi habius , seu virtutes. Unde , quia amavit bonum, & honestatem temperantiae, & poenitentiae, ideo recte habuisse dicitur habitus illarum virtutum,& sic de aliis. Qus res, illae virtutes fuerint illi aequisitae , an infulae. Rei p. fuisse infusas e nam maiori ex parte non habuit materiam exercendi actus, quibus illae possent acquiri, ut dicebamus de temperantia , nullas unquam habuit passiones reprimendas, nullos motus inordinatos moderandos , dc sic de caeteris 3 ergo non fuerunt acquisitae. z. quia eadem est ratio de his habitibus, ac de aliis; sed alii fuerunt infusi, &quidem ab instanti conceptionis, sicut & in eodem habuisperfectum usum rat onis; ergo & omnes Virtutes.
DISPUΤΑΤΙΟ VIII De dignitaribus , O inelii christi . ΡLvximis titulis insigimur Christus, & ossici s
variis fungitur, aut sunctus est in hae vita e ga genus humanum, &apud Deum Patrem sv. g. fuit, & est caput hominum, Ac Angelorum, facerdos , O victima, mediator, Redemptor, Rex , seu Dominus, legislator, & Propheta , Iudex &c. De illis aliqua dicenda sunt, ut sciamus, quo iure iis decoretur, di haec annumerari potui illant gratiis s nam revera sunt maumae Plae roSativae
397쪽
De gratia, O dignitate capitis hominum, o Angelorum. SI cui dantur corpora moralia cum alῖ qua propo tione ad Physica , quatenus illa ex pluribus personis, quasi ex membris , in unum coalescunt, sicut ista ex pluribus partibus integrantibus, Ac phy sicis , ut corpus humanum ex cap te, brachiis &c . ita , inquam, in corpore mystico datur unum caput , scutin physico , & cum aliqua analogia. Ecclesia in un versum est cor Pus mysticum , & morale coalescens ex omnibus creaturis rationalibus in unum finem, arternae fc. beatitudinis conspirantibus , di huic corpori assignandum est caput, ne sit acephalum , &
Rursus Ecclesia duplex est. I. triumphans , quae complectitur Angelos , & homines beatos: Et milia tans, quae constat illis omnibus , qui adhuc 1 unt in via ad illam requiem, bc Pro ea laborant sive de prae senti, sive de futuro usque ad finem mund i . Et quaeritur h1c, an Christus sit istius, aut illius , vel u
3. Ad rationem capitis in corpore mystico requiris tur , ut ibi praestet cum Proportione munera , quae caput ob t in physico , di praecipue haec tria, r. ut sit reliquis membris intime unitum. 2. in alia omnia membra teneat Principatum , & illis praeemineat. s. ut in
omnia innuat vitam, & spiritum, &alia bona sibi propria, ut singula munus suum obire possint. . Christus potest specta: i ut Deus, & ut homo ;sub primo respectu non est dubium , quin sit caput
unicum, & iu Premum, non tantum morale , ac mysticum, sed eriam physicum omnium creaturarum, quibus Praxst , & dominatur, & influit omne esse ; sed hic quaeritur , an ut homo d ci possit , aut debeat caput omnis Ecclesiae, seu Angelorum, &hominum. Quod hic breviter dicendum est. I. de hominibus in Eceselia militante degentiburi tum de Angelis , dc beatis in t Ii phante quiescentibus. Angliam
398쪽
et Iam de damnatis. Et denique , in quo sundetur illa dignitas, seu gratia.
CHristus, ut homo, est vere caput masticum , O mois
rate Eeelesiae militantis . Est communis. Prob. ex Scoto, DIJ quatenus docet, quod inter praedestinatos , quibus vult gloriam ordinate, prius vi-dosur velle gloriam illii, quem vult esse praximum sint, O ita huic ansmae christi υult gloriam, priusquam ulli alteri velis gloriam , Sc. Nam hinc aperte colligitur prioritas, S praeeminentia Christi prae omnibus praedesti natis Angelis, di hominibus. Et infra dicit, Deum voluisse hanc creaturam esse in persona Verbi , sie neelus non subesset puro homini; ergo censet i psos Angelos subesse Christo. Et alibi docet, fa)quod de lege. ordinaria, O secundum ieres iam positas ἁ sapientia diυina eratia Christi fuit summa etiam positive , ita uτ non posς dari aequalis, quia non erit nisi unum caput ira. Ecclesia, a quo sit insuentia gratiarum in membris; ergo supponit Christum esse unicum , & supremum Ecclesiae caput, quia data est illi summa gratia , Nillam influit in Ecclesiae membris. Os JProb. a. ex Scrisei. J ipsum dedit caput super omnem Aeetesiam , quae est corpus i ius. Item ue J omnis viri eaput est Christus. Et, vir caput est mulieris,sicut chriasus Ecclesiae. Item , lase est ea ut corporis Ecclesiae , qui
est principium, primogenisus ex mortuis, ut sit in omnibus primat- tenes, quia in ipso complacuit omnem plenitudinem habit are , sic. plenitudinem tam dignitatis,& potestatis , quam gratiarum . Denique multi sumus unum corpus in Christo. Hic habes unitatem hom num, seu Ecclesiae in Christo , ut capite . Prob. 3. Nam Christus, ut homo s pecificati ve habet omnes conditiones veri capitis in totam Ecclesiam militantem. Prob. ant. I. habet Praeeminentiam, dc
sui erioritatem ; ideo dicit ipse, vocatis me, -- g er, o Domine,o bene dicitis, sum etenim. Item f7J dedisti ei potestatem omnis carnis . Unde colligit August. 6 d I. q. I. B u. I. ad ibid. C. n. . II d. i I .q. 4.G n. . Lod Ephe. I. Γ3J I.cor. II.
399쪽
gust. ex hoc autem , quod potestas Christo a Patre data est omnis carnis, secundum hominem intellirendum est : nam secundum Deum omnia per ipsum facta sunt.. Idem docet Paulus, siJ eonstituens eum Christum P
supra omnem principatum, O potestatem .... Et ipsum dedit eaput supra omnem Ecclisam . Et Idem probanti . alii textus citati, & plures alii: ut cum dicit, data est mihi omnis potestas in Caelo , O in terra S e. Σ. Habet unionem cum cornore, & conmrmἰt tem cum alii S membris. i. v ras paret, quod sibi facta reputat , quae fiunt membris, sive bona, sive mala , sic sibi sumit pinsecutiones factas Ecclesiae a Saulo . cur me perte ueris i & eleemosynas factas, vel negatas pauper' bus. Quod uni ex minimis meis fe-e istis. mihi feciseis. 2. consor in tas ex aliis textilius coli g tur , v. g. quos praedestina Uit conformes fieri imarin, Chri 'it Jc ad quoad hoc est frater noster primoge ultus. Er, sic debuit per omnia fratribus asim in
lara , ut misericors fieret. a. in simiὶitudinem hom num saetas Sc. Item, ego sum vitis, vos palmites. Namur loquitur August. istud fecundum hoe dieit , quod . se caput Ecclesiae, nosque membra ejus; unius quippe nasAτα sunt vitis , palmites. 3. In fluit in totum corpus Ecclesiae spiritum, & viis tam , per quae ipsa vivificatur, & conservatur, & op ratur ; sc. de plenitudine ejus omnes accuimus . Et sic ut per Adam , s J di in Adam naturali, ac morali capite omnes mori nxur,ua & per Christum fue J omne imivi icabuntur . Et cum per ipsum Adam inimici semus, reconciliat* sumus Deo per mortem filii ejus. Et quia in se is ot cvir omnem ρlenitudinem divinitatis inhabitare, et per eum reconciliare omnia in ipsum, Sc. Denique Cluilius est lux vera, quae illuminat omnem homin)m, Sc. Consir. ex pΡ. Nam, inquit August. nemo ad mortem, nisi per illum s Adam ) ad vitam nemo, nisi peristiιmi Chi istum ) qtata sicut ρer Adam omnes moria istes in poena facii sunt sitis Iaeculi; ita per Christum omnes immortales intra*ia siuni filii Dei. Concludendum cst crgo Chi istum este vere caput totius Ecclesis militant si&quidem ut hominem quia
400쪽
ut homo nos redemit a morte, ut homo praeeminet, di regnat, ut homo unitur nobis , di factus in similitudinem hominum : dc regeneravit, atque ad vitam revocavit, & de plenitudine ejus omnes accipiunt gratiam ; ut homo pro omnibus mortuus est , dce. Obile. i. Si Christus esset caput Ecclesiae , esset de ius totai corpore quasi membrum ejus; sed hoc dici non potest ue ergo nec quod sit caput: mai. patet, nam in corpore naturali caput est membrum eius: probat. min. singula membra unius corporis sic inter se co nectuntur, ut a se invicem dependeant, iuxta illud Α-postoli : sid non potest oculus dicere manuι: Oρera tua non indigeos aut caput pedibus in Non es/s mihi necessarii, sed Christus nihil recipit ab aliis membris Ecclesiae, nec ab ullis fidelibus f ergo Christus non potest diei membrum Ecclesiae. Resp. dist. mai. Si Ecclesia sumatur pro universali congregatione omnium hominum, Christus secum dum humanitatem erit quasi membrum totius ill:us corporis, con. mai.&neg. in in. si pro sola congregati ne fidelium sub uno capite Christo . neg. maj. dc cons. Prob. eius: nam inito sensu Christus est supra hanc Ecclesiam, ut fundator, de pastor, qui non est degre
ge , sed supra gregem , & fundator gregis , dc nihil accipit ab Ecclesia , vel ab ejus membris, sed hoc totum habet a seipso. Inst. Idem Apost. sad d cit: Vos estis eorpus Christἱ.
in membra de membras ergo Christus est membrum huius corporis . Resp. neg. cons. Nam per illud membrum non I telligit caput, seu Christum, sed unumquemque mdelem ue quia dicit,quod singuli sunt alier alterius membra r vel per illud de membro intelligit Ecclesiam partialem , v. gr. Corinthiacam, adlauam scribebat; ex graeco dicitur: Vos estis membra ex parte, id est unius partis Ecclesiae, seu Ecclesiae partialis. Inst .a. Sub illo omni sensu Christus est membrum , sub quo dicit ur caput; sed dicitur caput, ut est homo in concreto, seu humanitas subsistens in persona Vesebi ; ergo ut talis esset membrum Ecclesiae, dc non tan tum secundum humanitatem : PIobat. maj. nam sui dictum est, caput non est totum corpus natui R Tom. VI. R is ,