장음표시 사용
421쪽
Quaeritur ergo hic, an Christus suerit proprie Rex non tantum spiritualis animarum, & potestatem 1upremam, &excellentiae habens in universam Ecclesiam , sed etiam temporalis habens dominium directE , & iurisdictionis, aut proprietatis in Judaeos, vel alios populos , imo dc in Omnes reges universi. Certum est autem I. quod secundum divinitatem utrumque habebat dominium ; sed hoc erat illi commune cum aliis personis divinis, nec de hoc dubitatullus: nam titulo Creationis, Meae sunt omnex ferael vivarum ..... Et, Si esuriero , non dicam tibi : metis
est enim Orbis terrae, O plenitudo erus. Quaestio est sol im de Christo homine. Certum est a. Christum habuisse summam aliis quam, & excellentem potestatem super omnes creaturas , ita ut eis posset imperare ad albi trium suum. Unde legimus , quod imperabat ventis, dc mari, &haec obediebant ei: imperabat febribus, &obediebant: & mortuis, A testens ribi dico surre,
rexit, qui erat mortuust praesidebat Angelis, quιmnistrabant ei, dcc. Quod maxime conveniebat ei se cundum divinitatem, & humanitatem quatenus unitam Uerbo, & per communicationem idiomatum:
nam inquit Apost. Γ id omnia subiecisti sub pedibus seius: ipsum conssiluit eaρur super omnem Ecclesiam . Et ipte dieit: fad Data est mihi Omnis potestas, die. Et iterum t Omnia mihi tradita sunt d Patre meo; sed videndum , an sit spiritualis, an tempora i s. . . Certum est 3. Christum non habuisse dominium proprietatis in alia regna mundi, sed potius alios reges reliquisse in suis dominiis ue unde respondit Iudaeis tentantibus eum, IJ si liceret dare censum Cosari: Reddite, θηα Iuni Criaris, Caesari , &c. Et ipse paupertatem Prosessus est cum Apostolis. Loquor autem de facto: nam de possibili nullus dubitat, quin Deus potuisset Christo homini intuit u unionis hypostaticae conferre dominium Proprietatis etiam temporalis in universum mundum, quod tamen non fecit.
422쪽
CONCLUSIo I. CHristus vere fuit Rex, maxime spiritualis, imo
se probabiliter temporatis, saltem in actu primo, non secundo, quoad ustum. Est de fide quoad pri
Prob I. ex Scoto, siJ qui agnoscit in Christo deis
minium supremum iu b dominio Dei: nam voluntas Christi non imperat quidem principaliter , sicut nee principaliter dominatur ; ramen bene imperat, sicut habens dominium respectu imperati; sed ram missarie imperat, quia Moerat, ne habens dominium subordia natum supremo dominis Dei; & adhuc sic imperat, quod imperium eius emcaciam completam habeat ab eadem Persona. Prob. a. ex Script. 4n qua saepissime titulo Regis I signitur, ut clim David in eius persona dicit: faJ Ero autem constitutus Rex ab eo, sic. Deo Patre. Et Ierem. praedixit: Γ3 J Remabit Rex, ct sapiens erit. Et Zachar. Ecce Rex tuus venies tibi. Et Angelus ad Mariam : s4J Filius Altissimi voeabimr; dabit illi Domianus sedem David patris eius , ct regnabit in aeternum. Et Pilato respondet ipse : Tu dicis , quia Rex sum ego;& de seipso venturo iudice: tue J Dicet Rex his , qui a
dextris erunt. Item dicitur Princeps Regum τerrae; ergo ex Script Christus vere est Rex, saltem spiritualis. Prob.Σ. ex Concit. de P P. Nam in Symb. Nicaeno, de Constant. I.dicitur : cuIus regni non erit sinis. Et universa Ecclesia eum agnoscit, ut Regem regum, di ut Regem pacscum . Et, ut notat Clem. Alexandr. s6Jchristus Rex ab imperitis pueris Iudaeis pronuntiatus ..... O ab inia Prophetis praedicatus ostenditur . Et Hieron. IJ Regem Christum in sua elaritate videbit, de quo supra dicitur: Ecce Rex tuus rernabit. Et Auinguit. Γ8J Filius Dei, qui Deit nos, factus est inter nos, ct Rex noster regit nos .... ille unctus est et Rex, es sacerdos r Rex pugnav/t pro nobis, sacerdos obtulix se pisnobis. Et sic de aliis , di Theologis communiter. Prob.
423쪽
Prob.4 ratione. Nam Christus vere exercuit in hoc mundo potestatem supremam, & excellentiae in Ἀ-clesiam . quam ipse fundavit, rexit,& instruxit sanctissitus legibus ue in ea constituit Doctores, Sacerdotes, e Pastores, & munivit sacramentis, quae omnia sunt acta supremae iurisdictionis, & dominationis spiritualis; ergo&c. Prob. a. p. de iurisdictione temporali. Et I. non elidubium de dominio directo, di secundario: nam multa praecipit temporalia, &quae ad politiam civilem pertinent, & haec saltem indirecte , quatenus connex onem habent cum bono regimine animarum , &
Prob. a. absolute. Nam licet illa potestas in temporalibus non , idebatur necessaria ad finem redemptionis , nec necessario connexa cum unione, tamen satis
congruere videatur dignitati filii Dei, saltem quoad actum primum , & susticit eius possibilitas, ut hanc
in eo a lIeram uS; ergo probabile est eum fuisse Regem etiam tem ratem in actu Primo Dixi autem cisaltem quoad actum ρrimum, quia non legimus, quod usus sit ea potestate s imo potius eam sibi inesse negavit, cum dixit r fi J Regnum meum non est de hoc mundo: quasi diceret, inquit August. 1J Audita udaei , et gentes s audi circumcisis, atidi
praeputium non impedio dominationem vestram in me mundo credendo , venire , et nolise servire metuendo . Item dixit: Filius bominis non venit ministrasti, sed miniserare, et dare animam suam pro multis, scinonu enit exercere imperium, sed servitutem . Prob. . Quia testimonia script. non limitant eam
dignitatem ad spiritualia, vel ad temporalia , ut patet; ergo&c. P ob .ant. Nam dicitur DIJ Princeps Regum terrae , Rex regum et di AP st. b Omnia subjecta sutia ei, praeter eum, qMi IMMecis ei omnia . Et denique: ue 4 1Data est mihi omnis ρotestas in caelo, et in terra , D. omnia dicit, & nihil excludit; ergo valde probabile est eum futile absolute Regem tam temporalem , quam spiritualem quoad iurisdictionem ,& in actu Primo. . Obj c. con. i.Par. Christus nequidem potestate spirituali usus est in hac vita; ergo ne quide in spiritualibus
424쪽
fuit Rexr prob.ant. nam alium titulum non assima psit, nisi magistri, & ProPhetae. Unus est marser vester christus. Et ideo cζριι facere, o docere . Et de facto Euan E. dicit, quod docebar, quod non est munus Regis , sed imperare s ergo &c. Resp. neg. ant. & dist. mai. Prob. docebat aliquando , & 1imul Praecipiebat, con. docebat pure n: hil statuens, & nullas conden S leges, neg.mai. &cons docebat quidem , sed, cum Opus erat, praecipiebat a si
praecepta mea servaveritis hoc est praeceptum meum . Ego autem dico vobis Migite dic. Et poenas conam, natur non facientibus Praeceptas qui non crediderit condemnabitur .... nisi manducaveritis,non habebitis vitam &c.
Obiic. con. a. p. Si fuisset Rex temporalis, id fuisset iure haereditatis, Vel electionis , vel acquisitionis vel specialis concessionis; sed nullum horum diei
potest; ergo&c.. Res 8 neg. min. Nam hoc habuit ex concessione speciali divina , intuitu unionis hvpostaticae. Inst. Non usus est illa potestate; ergo nec eam habuit, alioqui frustra illam habuisset. Resp. dist. ant. non usus est praecise , specialiter, ac direct e quoad temporalia, con. absolute, & saltem indirecte, neg. ant. & cons. nam sussicit, quod dederit leges spirituales , quae Perfecte servari non possunt line actibus, di observantia temporalium ue imo de temporaliter , ac Politice loquebatur, cum piaecipi dat : Reddite , quae sunt Cavaris,Caesari &c. Objic.. a. Si Christus fuisset Rex temporalis ullo modo , id etiam tribueretur Papae eius Uicatio 3 sed hoc falsum est , nam extra territorium eius tem vorale millam exercet iurisdictionem temporalem I ergo Resp. neg mai. Nam Vicarius eius non habet maiorem potestatem , quam quae illi delegata est a Christo,
hanc petram aedisicabo Ecclesiam meam . Et, pasce oves
legavit, V. g. instituendi sacramenta , & condendin OVum Euangelium . NCHMI Oblic. 3. Si millat Rex temporalis ratione unionis
425쪽
narcha universi, desie cessa sibi potestas aliorum O. mniunx; sed cons. est falsum I ergo dcc. Resp. neg. mai. Quia Christus non utens illo domianio non abstulit aliis usum suae potestatis. a. quia cum haec iurisdictio esset in Christo supereminens, lesupernaturalis . di universalissima, non auferebat abali is ordinariam , Et subalternam in ordine inferiori, di politico naturali, de particulari, ut mox dicebamus cum August. cum dixit: regnum meum non est de hoe mundo, quoad usum tacite dixit ad omnes reges sese s nolite timere, non ιmpedio dominationem mestram.
ΡRobabilius est christum non fuisse Regem temporaritim udaeorum haereditario jure . . Eit communior contra Armacanum, Ec Abulensem. Prob. I. ex Script . qua constat diu ante adventum
Christi regiam potestatem cessa ne in familia David , di apud Judaeos a quinsentis annis, dc hoc ex divino
iudicior nam ex multis saeculi S regebantur per facem dotes ex genere Machabaeorum s emo dcc. Probaturant. nam apud Ieremiam de Jeconia, qui fuit ultimus, siJ Scribe virum istum sterium , virum, qui in diebus suis non prosperabitur; nec enim erit de s mine ejus vir, qui sedear super solium David . Prob. etiam cons. Nam jus regni ad Christum non poterat venire, nisi per Mariam Matrem, quae quidem erat de stirpe David ; sed jus amni forte non veniebat per foemilias s nec sorte ista erat Pri pinquior in linea descendentium, nec per consequens legitima haeres, ut posset transmittere illud in filium , ergo non erat Rex iure haereditario. Dices. Potea et ad eum pervenire per Ioseph, qui erat de stirpe David, patet putatilius, vel etiam doptivus Christi. Contra. Tum quia ius illud non transmittitur per adoptionem in praejudicium naturalium; tum quia non constat soleph fuisse propinquiorem ad succedendum; nec illi jus illud mille devolutum .
426쪽
prob. 2. Quia SS. ΡΡ. non agnoscunt aliud regnum In Christo , qu1m spirituale , nec ipse Christus aliud liraetendebat; ergo non habuit ius ad tem orate tituo haereditat; s. r. p. ant. patet ex eo , quod illud occupant circa regimen animarum Per exempla, & d cumenta Virtutum, dc merita gratiarum, de leges,& praecepta Euangelica 3 nam inquit August. Rex mi-βεν qui nobis o puenandi, o vincendi pris buit exemplum , in carne nostra mortati peccata fuse piens tentationibus inimici , neque ille tenebrosis, neque terribilibust eedens dre. Haec bella sunt spiritualia , si ut de victoriae, Ac arma. Prob. 2. P. eiusdem ant. ex ipsius Christi verbis &ncto: nam cum duo discipuli dixissent et , quod sperabant eum fia esse redempturum Israel a Tyrannide Romanorum , ipse arguit eos stultitiae, & increduliistatis , eo quod icmporalem sperarent ab eo redemiaptionem, non autem spiritualem . qualem operatus erat per mortem . O stulti, O tardi corde ad eredendum &c. Nonne haec oportuit christum patit &c. ergo ipse Christus non praetendebat jus ad regnum temporale Iudaeorum. Objie. ex Scripe. ad Christus dicitur Princeps reiatum teme , ct habens in femore suo scri tum, Rex regum, O DOmiaus dominantium . Et ,s Jomnia subje-esisub pedibus ejus , 5 c. Quod repetit Apost. de Christo , & Angelus promittit Mariae. Dabit illi Do. minus sedem David. Et Isaias fueJ praedicit eum ibi sessurum super solium David , O super regnum ejus sedebit. Et Ierem. GJ f eitabo Daυid termen justum. Et denique pueri Hebraeorum divino a flectu clamant τJ Hosanna sitis David , ὸ Rex Israeιi ergo haeredi
tario iure erat Rex Israel. Rein. neg cons. nam textus allati debent intelligi de regno spirituali , non de temporali , sic. pro regno temporali Davidis promittitur illi filius, qui per spiritualem , & augustiorem, & sanctiorem potestatem regnaturus erat, quod impletur in Christo Id prob. ex responso Christi ad Pilatum. Γ89 Regnum meum non est de hoc mundo, nam ut notat Cyrtilus, de alii S a PRsi J Luc. 24. ad Apoc. I. I9.
427쪽
PE christus Pilato respondens non negat se esse Rerem; mentiri enim non potest , sed regno Caesaris non rite hostem ostendit, quia principatus suus mundanus non
Obiic. Plures P P. agnoscunt illud ius in Christo.
Athan. cum dixit Dominus Domino meo &c. accepit his verbis thronum David corporaliter , in ratione prosa piae , qua David illi ρater fuit. Quod etiam censent alii plures, ut Epiphan. August. Greg. ergo uec. Resp. neg.coni. Nam PP. illi docent quidem . quod regnum David aliqualiter perseveravit usque ad Christum sive per sacerdotes, sive per iudices,& quod Christus successit etiam, sed per dominationem, &potestatem spiritualem ,non Vero temporat m, quam de facio, de quoad usum non habuit, ut apud omnes conliat. Hoc igitur sensu loquitur Athan. set quod id ratione prosapiae regnrim accepit finirituale pro temporali, quod habuit pater ejus. Sic etiam acclamatur Rex Israel; 2J non ad exirendum triblitum , vel exercitum ferro armandum , hostes visibiliter dum andum , sed Rex Israel, quod mentes regat dic. ait August.
Obiic. a. Me khisedech fuit figura Christi, sed ille
fuit stimul Rex tem 'oralis, & sacerdos; ergo & Christus; sed non fuit Rex nisi Iudaeorum, nec alio tit. quam hae redi tatis; alioqui non bene esset per illum ad umbiatu Ss ergo Sc. Res p. neg. cons. dc Prob. Nam lassicienter salvatur ad umbratio, quatenus Christus fuit verus sacerdos
se ipsum offerens in pane, divino, sicut ille, di quatenus fuit Rex pacis, di justitiae, ut significatur, cum dicitur Rex Salem.
Dunitas regia convenit Christo , ut homo est. Est
1'Iob. I. eae Script. Nam in Davide loquitur ut homo, di secundum humanitatem, cum dicit f IJ orsatilem constiturus sum Rex ab eo. Nam ut Deus , 5c 1 cundum divinitatem non accepit eam dignitatem ex dono Patris , vel constitutione si bera , sed ex natura ,
428쪽
&ex vi suae generationis; quod magis patet ex sequentibus verbis, quibus inducitur Deus Pater dicens illi, postula a me, o dabo tibi gentes haereditatem tuam Eec. Nam secundum Deitatem Christus non postulat, nec egebat precibus ad haec obtinenda. Confir. Nam dicitur, quod eius imperium est si per humerum ejus; st. Propter Crucem , quam portat ut homo . Item, noυism. loquutus est nobii in filio , quem con siluit haeredem universorum , id est, inquit Glossa, fi Jρο forem omnis creaturae. Et Theodore-tus: haeres enim omnium est Christus Dominus, non ut
Deus, sed ut homo. Similiter intelligi debet de illo ut homine quod dicit Apost. ad omnia subjecIa sunt ei praeter eum c st. Patrem qui subjecit ei omnia; tune in ipse filius subiectus erat ei, st. Patri, qui subjecit sibi omnia ; nam secundum Deitatem Christus non est subiectus Deo patri, sed omnino aequalis; ergo haec dignitas regia in omnibus co venit Christo,ut homo est. Confir. a. Pater diligit silium , O omnia dedit ei in
manus, inquit ipse; ergo haec accepit, ut homo. Nam inquit Euthymius, IJtamquam Deus omnia habebat...haec tamen dedit etiam ei tamquam hominis ergo accepit a Patre regnum in universas creat uias, di maxime spirituale, ut homo.
EX dictis de potestate regia Christi satis liquet delegislativa ; nam ad Regem , dc Monarcham spectat condere leges, secundum quas tecte administret regnum, & sub quibus recte vivant subditi. De quo diximus intract. de legibus, dc quaerimus, an talis potestas fuerit i n eo. Quantum ad polestatem iudiciat iam, suppono, quod in judice requiritur primo Pietas, o religionam inqui t Cassiod. l absit a judiciariis mentibus aliquid profanum . a. integritas, nam inquit Philo. SJoportet judicem plenum e fe justitiae . ut adeuntes ad se iis, quae sunt iusta , respergat. 3.scientia, seu rei lu
429쪽
mo principum stultos , vel improbos judices ponere de-hest nam stultus per ignaviam ignorat justitiam , -- probus per evstiditatem subvertit ipsam, quam didieit meritatem. Et Christus siJ nolite iudicare secundum faciem , sed Sc. 4. animi fortitudo contra tentationes cupiditatis, aut respectuum humanorum . Voli frijudex, nisi valeas disrumpere iniquitates, nec forte extimescas 'aciem potentis, O ponas scandalum in aequitate tua. Unde citatus Albinus r Quatuor modis justitia in iudieiis subvertitur, simoνe, cupiditate , odio , O amore. Sed supra omnes istas conditiones requiritur potestas, seu iurisdictio. Nam inquit Scoinius: sad judicium requirit dominiam in judicante.
Tri christo, ut homine, fuit potestas legislativa . Est I de fide contra Lutherum, di alios, qui docenteum suisse tantum consolatorem , & auxiliatorem. Prob. I. ex Scoto , qui docet leges Christi suaves , di leves esse prae legibus Mosaicis, citans illud , iugum meum suave est, ct onus meum leve. Et quod in i ge Euangelica egremonialia sunt multo pauciora , Ouviora. qua imposita sunt per christum . . . O j udiei ιia nulla imposita sunt per christum, sed magis est lex militatis, O humanitatis &c. Denique docet legem
novam de facto esse a Christo latam , & ipsum esse de facto legislatorem. Prob. a. ex Script. dicitur sclegifer noster, di praeia dicitur, quod de Sion exibit lex, sta nova eu Euangelica . Et ipse praecipit Apostolis: sia Leete omnes.
gentes . . . Iervare omnia,q. cumque mandavi vobis. Irem,mandatum novum do vobis. Item ex omnibus
locis, quibus constat eum instituisse sacramenta :nam ea indicant summam , & excellentissimam potestatem praecipiendi, &instituendi. Et denique totum Euangelium plenum est salutaribus, di sanctissimis praeceptis, di legibus , quae dicit ex charitate servanda , qui diligit me, sermonem meum servabit dic. Prob. 3. ex dictis de lege nova, quam diximus Ia- tam a Christo, di ex quaest. praecedentit nam in rege est
430쪽
est vera potestas ferendi leges necessarias in rege, Seministris eius pio bono regimine, & in subditis ad roiacte vivendum.
Quod autem hoc habuerit, ut homo , patet ex di-; nam haec potestas data est illi cum aliis 3 sed mmnis potestas data est illi, ut homini ι nam ut Deus ex se habebat illam; ergo dic. obiic.pto Luthero Status legis gratiar est status libertatis: non enim sumus ancillae silii, sed liberae rstia libertate christus nos liberavitaergo Christus noi dedit legem ullam , cui subjiciamur in conscientia .
Resp. dist. ant. libertatis a servitute legiS veteris,quae dura erat, bca servitute Peccati, ex qua nos liberat per gratiam,con .a subiectione omnῖS Iegis, neg. ant. per legem sacramentorum liberamur a servitute pee cati,& per totam legem Euangelicam traduntur praecepta, quibus eam serVitutem vitamuS, aut ab ea liberamur , sed tamen iugum, sed suave, sed leve.
CHristus habet veram potestatem iudiciariam in nus principalem , ut homo, o eam exercebis satitem in sine mundi. e Prob. i. ex Scoto cit. si J potest accipi iudieare non sie omnino principalirer quod proprium est Deo ) sedeommissaria, vel subauthentice excellenter excellentia singulari quasi non posset esse alia auctoritas commissiaria superior, ct hoc modo concedo, quod chrisus secun dum humanam naturam iudιcat &c. ergo agnoscit in
Christo homine iudiciariam potestatem, di quidem supremam possibilem sub Deci . Prob. a. ex Scrip t. saJ suscitabo David termen iussum, ex regnabit Rex, O sapiens erit, o faeiat iud eium iustum. Idem praedicebat David : Γ, J jurisa bit orbem terra in justitia, et populos in aequitate. Id clarius ipse Christus , qui describit pompam secundi adventus sui, ut iudicis. svi Cum venerit sitius h mmu in majestate, Et, sue J videbunt silium hominisvementem in potestate. Item , DJ Pater omne judicium
