장음표시 사용
431쪽
s iJ coni tutus est iudex vivorum , o mortuorum I ergo &c. Piob. I.Nam in Christo sunt omnes conditiones veri, & optimi iud cis: i. pietas, & religio, ut patet ex dictis de summa ejus sanctitate . Qui peccatum non Dineis Sc. Unde clemens Alexan. 23 solus Dei filius iudex est , quod neque peccare potest , O ab humanis an iami perturbationibus penitus est liber . a. Integritas. Natri inquit Deus Pater per Isaiam. 3J dedi spiritum meum
super eum , iudicium gentibus proseret, non clamabit, neque accipiet personam . calamum qua satam non conteret Sc. I. scientia , non enim secundum visionem oculorum judicabit, neque secundum auditum auritim arruet &c. Et ex mox dictis Pater dedit spiritum suum super eum; ut scilicet non decipiatur in iudicando & ut loquitur Ambros. oculus Domini lucia diον sole .. oeculta omnia deprehendit, tenebrosa illuminat , et intimi cordis penetrat conscien xiam, atque in alta, et profunda descendit. 4. Denique sortitudo , Dana tantum abest ut potestates humanas sermidet, quin potius coelestes ipsae potestates pertimescimi, de non inirepide illa stabunt, virtutes coelorum movebun
Prob. 2. p. Nam ut dicebamus ex Scoto, potestas primaria & principalis iudicandi propria est soli Deo , quia soli Deo proprium est scire, M determinare, quid unicuique reddendum secundum merita, sive perfecto dictamine intellectus, sive completa determinatione voluntatis , sive absoluta , & ineluctabili potentia executionis judiciorum tam ad praemii possessionem concedendam, quam ad poenarum infligentiam .
Confir. Nam iudicabit ut Dominus domin o , quod meruit per redemptionem ; sed istud non sui edomi ilum supremum, & principale secundum hominem , sed sub divino 3 ergo di potestas iudiciaria .
Confir. a. ex ipsius Christi oraculo. Nam fatetur, quod non a se habet omnem potestatem , sed ex dono Dei Patiis. Data est mihi omnis potestas c. Et, omne judicium dedit bilis. El. consi itutus est judex viυorum, O mor- id Aci. io. 23 I. pr ago. 2.c. a.
432쪽
mortuorum excellentissima, & speciali commissione Dei Patris. Prob. a. p. Non enim legimus, quod hae potestate usus sit in primo suo adventu, sed potius voluit iudicari . Et de facto cum adducta fuisset ad eum mullex
adultera, ut in eam ferret sententiam iuxta legem , noluit eam judicare, sed dixit, nemo te condemnavit, neque ego te condemnabo . Item, cum se iudicem dixit , loquebatur defuturo. Tunc videbunt silium hο- minis . Et, cum venerit in maiestate , st. I. adventus
fuit in humilitate, ut iudicetur 3 a. in majestate, ut iudicet.
obiic I. con. I. P. Ipse se negat iudicem itergo non est. Prob. ant. IJ non veni, ut iudicem mundum, sed tismivificem. Et de Patre, qui dedit filium, non ut judicet mundum , sed ut salvetur mundus per i um. Resp. dist. ant. negat se judicem secundum praesen-- tem statum ,& adventum , con. absolute, & simpliciter , neg. ant. & cons. Loquitur de praesenti adve tu , in quo non exercuit iudicium , nos vero absolute, quatenus destinatus est a Patre ad judicandos vivos di mortuos in futuro.
Obiic.con. I. p. fad Qui non credit, iam iudicatus est. Item unguli iudicantur in instanti mortis, scilicet judicio particulari s sed non iudicatus est , nisi a Chriano i ergo iam functus est officio iudicis. Resp. dist. mai. iam iudicatus est iudicio generali
ex sententia lata in Adamo, di alibi contra pecca tores, vel habet in se causam suae condemnationis, cou. iudicio explicito , dc formali, neg. mai.& cons. nam, inquit Chrysost. quemadmodum homicida etsi iudicis sententia sit indemnatus, damnatur tamen ipsius rei natura, ita et incredulus 3 vel, ut loquitur Hugo Cardin. habet infe causam suae damnationis. De iudicio autem particulari nihil ad nos in praesenti ; nam
illud, de quo loquimur,erit solemne, di visibile.
433쪽
QUAESTIO, VII. De aliis titulis, et clesis christi. ΜUltis aliis officiis , & titulis insignitur Christust
in Script v. g. Prophetae, Doctoris , Mediet an marum , patris, fratris , amisi, sponsi, de quibus. pauca breviter dicenda sunt, quia nihil apparet disputatione dignum : & quidem Circa nomen Prophetae, illud sumitur aliquando Ini Script . pro illo, qui afflata divino intelligit, &loquitur divina, & maxime ea , quae procul sunt a cognitione hominum: ideo. Prophetae dicuntur etiam videntes: Σ. dicuntur Prophetet illi, qui decantant laudes Dei, & psalmos scribunt: scilicet Asaph,Heman, &Idithun dicuntur prophetare in citharis , &psalteriis. Sic D. id dicitur Propheta diis dicuntur Prophetae illi, qui scribunt libros canonicos, &hoc sensu S. Hieron.libros Iosue, dc Ruth vocat propheratis, licet sint historici, de de rebus notis . Et S. Petrus totam Scripturam vocat s ad propheticum sermonem . q. Eodem nomine vocantur etiam, i lii, qui interpretantur divina mysteria , & annuntiant Eua gelium, ut cum Paulus dicit, saJ sectamina charitatem , amniam in i spiritualia , magis. Aupem , ur pro pheteris . l
CHristus ut homo: fuit vere propheta, saltem in I.. et sensu. Prob. I. ex Script . Nam de illo praedicitur: Γ3J phetam suseitabo eis de medio fratrum suorum similem
tui, et ponam verba mea in ore eius . Quem locum
D. Petrus applicat Christo. 4J Morses quidem dixit a.
quoniam prophetam suscitabis vobis Dominus ... Et x omnes Prophetae , Samuel, et de ineem qui loeuti sunι , annuntiaverunt diea istos . Imo di ipse Christus id
sibi applicat cum dicit . fueJ Si erederetis Mossi, cre derelis forsitan et mihi, de me enim ille scripsit.
434쪽
Prob. a. ex dictis supra de dono prophetiae. Nam pluta praedixit remotissima, di secretissima revelavit, ut secreta cordium, scri Pturas, &mysteria pluta interpretatu Sest . . Dices. De ratione prophetiae est, ut veritates Videantur obscvrh, non evidenter ι sed nihil obseuthpraevidit Christus 3 ergo &c.
Resp. neg.mai. nam sussicit, ut quae Prophetantur, non sint obvia, & nota audientibus, non autem re
ruititur boc in ipsis prophetis a imo ipsi dicuntur vi-
Inae ex Apostolo evacuabuntur prophetiae in Coelo propter claritatem vi sionis beatae ; ergo prophetia est incompatibilis cum evidentia. Rein. g.cons. nam Apostol. loquitur ibi de dono prophetiae, quod inutile erit Propter praesentiam rerum omnium , & evidentiam certam in Verbo et
Christum autem saepe usum fuisse hoc dono, patet ex dictis.
CHristus ut homo fuit vere Doctor . Prob. I. Nam ad rationem veri Doctoris requi xitur non solum scientia, sed etiam potestas, seu authoritas docendi s sed utrumque persectissime fuit m Christo etiam ut homine ; ergo die. Prob.minin i. de scientia patet ex dictis supra di 2 de auctoritate patet ex Seripi. nam de illo dicebat Deus pater apud Isaiam. sic Testem 'Opulis dedi eum, ducem , ατ πιαeρtorem tentibus. Et Christus ipse: ad Matister vester unus est Christus. Item , s IJ vocatis me magister, O benedicitis. sum etenim. Et ad iudaeorum milites. QMuotidie apud vos sedebam docens; & de facto erpit De ere, . docere s sc. docebat dictis, & factis, verbi sid exemplis, ita ut mirarentur turbae super dotisina eius . Quod autem id praestiterit cum auctoritate, Patet ex eaaem Script. nam inquit Apost. olim docebat per Prophetas, novis e locutuas nobis in silis ι & ipse filius dicebat; mea doctrina non est mea dic. ut signia ficaret, se docere per auctoritatem, & doctrinam ac-S 5 C i J IJai.as. saJ Matth. 23.
435쪽
eeptam a patre . Et, ego a me ipso non loquor dec. Prob. 2. Munus veri Doctoris persecte adimplevit , docuit exempla virtutum . Cipit facere, O docere . Item, sum magister, quia exemplum dedi vobis Sc.
a. per efficaciam sermonis; nam dicebant ei audit res : Verba vitae aeternae habes . Et admirantes clamabant e numquam sic locutus est homo: s.cum auctoritate , & firmitate loquebatur. Auferte ista hinc s nolite facere domum patris mei domum negotiationis. Et ut magister verberabat profanatores, & evertebat mensas mercatorum. Et assertive, & imperative d
cebat. Ego autem dico vobis, diligite inimicos vestros: 4. miraculis, & operibus confirmabat doctrinam suam. Si mihi non vultis credere , operibus creet
Obiic. I. verus Doctor debet explicare doctrinas ,& non involvere, seu occultare 3 sed Christus potius
occultabat veritates: nam sine parabolis non loquebatur eis, & ipse nolebat i ntelligi ab eis, sed tantum a paucis suis discipulis: vobis datum est nosse masterium,
caeteris autem in parabolis &c. ergo &c. Res p. dist. mai. ex licare , quae clare capienda sunt , con . quae credenda sunt, neg. rnai. &cons. Prob. nam
veritates practicas, quae sciri debebant clarissime, d cuit, ut ad praxim redigerentur, di si quaedam sub Parabolis proposuit praecepta morum, illa explicabat, Mi patet de parabola seminantis: sed musteria quaeque de se obscura sunt non iudicavit necessarium clariora reddere, vel ad fidei meritum , Vel in poenam. temeritatis Scribarum , &Pharisaeorum , qui suam lapientiam ostentabant, ideo dicebat s nolite sanetam dare canibus; & Ob eandem rationem nolebat intelligi ab eisdem incredulis, & temerariis , ut videntes non vid eant, o intelligentes non intelligant dic. Obiic. a. aliquando contraria docuit s ergo non fuit Verus Doctor: Prob. ant. nam aliquando dixit 3, diligite inimicos dcc. Et alias, iniquos odio habui. Item aliquando , videant opera vestra bona Scc. Et, nesciaasinistra , quid faciat dextara. Item dicebat legis p xtto , si vis ad vitam ingredi, seris mandata: & paulo post; facilius est, eam elum intrare per foramen acus, quam divitem in Regnum coelorum s sed haec sunt repugnantia , eISO C.
436쪽
Resp. neg. ant. dc min. prob. haec enim rect e intelli- non eugnant inter se, nisi apparenter ; in I. proinhibet inimicitias inter proximos, quo S docet ut tale 9 diligendos, depositis inimicitiis , dc peccata in peccatoribus odienda offensasque Dei tollendas. In 2. prohibet ostentationem hypocrisis, & su adet aedi fica n- dum proximum exemplis virtutum s in I. viam man- datorum commendat, ut Viam salutis, & impedimenta divitiarum ad eandem viam tenendam, di sic de aliis Antilogiis apparentibus scripturarum . Obiic. 3. Christus se dicit misIum ad solos Iudaeos ,& illis solis praedicavit; ergo non fuit Doctor universalis, nec omnium Prob ant. non sum mimus, inquit, nisi ad oves, quae perierunt de Israel. Item non curavit de mundo sed de solis discipulis. Pro eis rogo, inquit,
non pro mundo : Prob. etiam cons. nam non est aeeeptatio personarum apud Deum, non est distinctis udaei, Graeci, sed verus Doctor debet velle omnes docere viam salutis; ergo Zcc. Resp.dist. ant. ad Iudaeos , quos doceret in persona propria, con. absolute, & tam Per se, quam per suos sne g. ant. dc cons. nam sufficit, ut vel per se, vel per suos voluerit docere omnes, &ad hoc instruxerit,dc mis rit discipulos : Euntes in mundum universum praedia
ea te omni creaturae. Et, docete omnes gentes: quod a
tem per se voluerit praedicare solis Iudaeis, secretum est providen Pae, quod non licet strutar is congruentias afferunt Theologi , quas videbis apud illos.' Qineres : cur Chrsus non semper docuerit, vel praedis erir publice , sed saepe in monte &c. Resp. i lium palam locutum esse mundo, in Syn goga , di in templo, quo omnes conveniunt, de in occulto locutum esse nihil, ut ipsemet Pilato dicebat ,sc. ea , quae OmneS debebant scire ab ipso, dc per ipsu , coram discipulis autem, de seorsim a turbis ea, quae debebat primum docere discipulos; quia non expediebat aliis manifestare iuxta regulas prudentiae sus . Ideo dicebat. IJ Haec in parabolis locutus sum vobis; venit hora , cum jam non in parabolis loquar vobis. . Quaeres a. an in scriptis aliqua docuerit.
Resp. nulla per se ipsum scripta tradidisse, sed α.mnia let tu necessaria scribi cui asse per silos , ne e me,
437쪽
moria hominum sine illorum culpa exciderent , aut per malevolos, vel haereticos falsificarentur . . Primum Patet ex certa, & commvnx traditione . Unde in cap. 13 Sancta Romαna, rejiciuntur ut Ap cryphi quidam libelli, qui circumferebantur scripti aueo: a. etiam patet ex Volumine novi testamenti scripto vel ab Euangelistis , vel ab Apostolis.-
REcte etiam Christus ut homo dicitur medisus an marum : Item o pater, o frater, et , et
Prob.I.generaliteri nam singulis his titulis,& atrix insignitus legitur passim in Scri Pt.& I. de Medico . Petimus cum Psalmista ,sana animam meam, quia pec eavi tibi. Et Christus de seiplo dixit, cum divert rei ad peccatorest non es opus valentibus medιco occia Non veni voeare justis , sed peccatores. Quod conficinam revera Christus nos sanavit, di liberavit, & acl- huc per gratiam nos sanat a peccatis nostris, quae sunt gravissimae,& lethales infimulate&s nam inuatu Pe cati sumus velut parastici, qui nihil recte operarx Possumusvicut oportet, & quod sit vitale ad salutem, di ideo ex doctrina Patrum animae peccatrices repraesentantur in illis omnibus infirmis, quos Christux realiter sanabat, set in leprosis, hydropicis, coecis , paraliticis, languentibus dic. imo &in mortuis, quoa
a. De Patre praedicitur futurus saJ Pater futura saeculi, et erit quasi patre habirantibus Jerusalemispe illos, quibus gratias aliquot largiebatur, filios vocabat sad conside si &c.Et revera animas omnes , quas iustificabat ,& instruebat , parturiebat Deo. Et Apostolus, quos convertebat ad fidem , olas voca bat, quos iterum parturia. Per Euangelium ego vos genuit quanto magis Christus, qui multo ampliori influxu gratiae id praestarat per se, quam per AP 3. De Fratre constat ex omnibus locis, in quibus d
cet nos eundem agnoscere patrem coelestem , cuiuScst ipse filius naturalis, uisitis filii parris ιestri. Item lic
438쪽
ge vos orabitis patrem: Pater noster &e.Et clarius di scipulos suos vocat fratres, dicens: vade ad fratre meos Et, cendo ad patrem meum,o patrem vestrum. Et Apostolus nos dixit haeredes Dei, cohaeredes autem christi. Et certe patet ex dictis alias, quod Per gratiam fimus filii adoptivi Dei, & consortes eius naturae . Denisue , qua facit voluntatem Patr a mei . qui in coelis est, ipse meus frater &c.
4. Amicus. & quidem sine comparatione fidelissimus i nam ut docet ipse, maiorem hac charitatem ne-m o habet , ut animam ponat pro amicis suis, quod ipse praestitit pro nobis moriens , ut nos redimeret a morte aeterna. Et ipse ad discipulos suos dicebat et Iani non dicam vos ferves, sed amicos dcc. Confii.Verae amicitiae effectus & notae sunt pers
cta unio, quae est summai in Christo ad discipulos suos , & fideles , pro quibus orat. Volo ut unum sint , sicut m nos unum sumus &c. Et sibi facta reputat bona , aut mala, quae nobis fiunt: Quod uni ex minimis meis fecistis, mihi fecistis a. Bonorum communica tio,& hanc etiam in eo reperimus maximam. Nam , inquit, ubi ego sum ,. illico minisser meus. erit. Et singularissimum bonum, scilicet filiationem suam divinam nobis acquisivit. Dedit eis potestatem filios Dei fieri dic. 3. Amor operatur magnas est. Quae autem majora posset operari summus amor, quam operatus est in Christo pro nobis Z b. Desponso ri haec qualitas patet ex toto. libro Ca ticorum, in quo castissimi, & purissimi amores inter Christum, ut sponsum, & animam, ut sponsam fidelem describuntur. Et Apostolus hoc expressis Verbis declarat; despondi enim vos uni viro exhibere chrim dic. Et ex eodem, Apostolo sacramentum matrimonii a Christo institutum Sacramentum magnum
439쪽
424 De meriso, satisfactione Christi
DISPUTATIO IX. De merito , ct satisfactione Christi.
IAM Rixigimus scopum, di principalem fructum
incarnationis, scilicet merita Christi, meditaturi, quibus nos redemit per copiosam redemptionem , & satisfactionem pro debitis , & pe catis nostris, delens chirographum, quod adversus nos erat pretio sanguinis.
An Christus vere, O proprie merDσit. DEscripsimus alias meritum, opus liberum, &honestum exigens retributionem alicuius doni supernaturalis ex congruitate, vel justitia. Unde patet, conditiones meriti esse : si J r. ut sit actus rectus , honestus, consormis rectae rationi,& legi: a. ut sit liber , seu a persona libere operante, & quidem liberintate contingentiae: I. ab homine viatore: & 4. ab homine iusto existente in gratia , ut sit meritum de condigno. Hinc oritur dissicultas sustinendi hoc meri tum in Christo propter secundam, & tertiam conditionem; nam cum ille fuerit impeccabilis, & per consequens non potuerit non bene agere, videtur defuiue illi sufficientem libertatem ad meritum. Et . Praeterea fuit beatus ab instanti conceptionis; & per consequens in termino, non autem viator. Vide
quae supra diximus de libertate , di impeccabilitate Christi. CONCLUSIO.Ιῖ christo fuit verum , O proprium meritum. Est
communis, di de fide. Prob. I. ex Scoto, ad loquendo de merito prout con his in bono velle voluntatis , dico , quod Chrisus meruit tale velle &c. Quod probat tota d. 18 R I9. Prob. 2. H Di D. . de gratia 2. L λ d. 18.i v.
440쪽
Prob. a. ex scrῖ pr. & PP. nam i cet non habeamus textum ullum, qui loquatur expresse de merito quoad Vocem, habemus tamen plures aequi valentes; nam satisfactio , mediatio . & redemptio non habentur sine aliquali merito. Dicitur autem & mediator, de redemptor . Iose est propitiatio pro peccatis nosris . Item prophetice inducitur Deus Pater dicens , C id ideo disperesam ei plurimos , et forsium dividet spolia , pro eo quod tradidit in mortem animam iam . Item
ipse de se ipso dixit, faJ non misis Deus silium suum ,
ut iudicet mundum , sed ut falvetur mundus per ipsum ... Item, sicut Morses exaltavit serpentem in deferto , ita exaltari oportet silium hominis , ut omnis , qui credit in ipsum non pereat, sed habeat vitam aeternam . Unde Adrianus Papa I. quicumque perculsus fuerit E serpentibus peccatorum , Christum intueatur , es habebit remissionem peccatorum . Vide,quae diximus
de titulis mediatoris , & redemptoris. Et Apost. dicit, quod Os J Christus in diebus camis suae preces , supplicationesoue ad eum, qui possiet salvum illum facere
eum clamore valido , O lac mis offerens exauditus est pro sua reve entia . . . Ei,consummatus factus est omnibus obtemperantibus sibi causa salutis Oeternα. . . quod
sine dubio intelligitur de causa meritoria. Et alibi , quod sumus justi eati gratis per x ratiam ipsius, quem proposuit Deus propitiationem per sanguinem ipsius. Et denique iaJ Advocatum habemus apud Patrem Iesum Christum, O ipse est propitiatio dcc. Et ipsemet docet satis evidenter, se ex meritis suis dilectum a Patre. H P peerea diligit me Pater , quia pono an
Confir . nam , inquit Rupertus , GJ Deus pactum eum hominibus periti; per Christes m silium sutam quod de illo in cruce moriente, nus sibi reconcilians , laticnos ἀ peccatis nostris, O in sanguine ejus dic. E i H u-go Victorinus : IJ Christus dieitur etiam aliquid
mereri, cum bonum aliqtiod faciτ, quod fit dienum remuneratione , fecundum quod Deus dicitur etiam mereri , cum beneficia praestat, pro quibus tenemur eum laudare, o Christus secundum humanitatem in sua passione meruit nobis introitum viroe aeternae. Prob. 3.