Summa theologiae Scotisticae, in qua ex fidei lumine, S. Scripturae oraculis, Ecclesiae traditionibus, & decretis, ss. pp. & theologorum sententia, & rectæ rationis ductu, religionis christianæ mysteria sacramenta, dogmata, & præcepta breviter, & sch

발행: 1706년

분량: 597페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

491쪽

47 6 De merito satisfactione Christi

fundamento adversariorum: Prob. min. tum quia

falsa est illa infinitas , ut alias diximus, tum quia nulla est gravitas in peccato, cui non aequi valere possit bonitas charitatis in Deum s ergo impossibilitas satisfactionis ab homine non venit ex gravitate peccati ,

quantacumque illa sit . . . . . Confir. Ex nullo capite crescit gravitas peccati , ex quo non crescat bonitas actus charitatis; ergo illa petistam posset,Deo volente , compensarit Prob. ant. I. peccatum transgreditur legem divinam, aut naturalem ; charitas implet legem: a. illud avertit a Deo,& offendit: ista convertit ad Deum , honorat, & placet eidem , qui pronior est ad clementiam , quam ad iram: 3. illud potest committi ex malitia voluntatis intensa: ista exerceri potest cum summo ardore , de reverentiar 4. illud est contra Deum cognitum ut infinitum: ista respicit Deum, ut infinite amandum propter se, & sic de caeteris capitibus; ergo ex omni capite,ex quo crescere potest malitia peccati, potest crescere bonitas charitatis, & illam compensare, si Deus id ita statueret de potentia absoluta. Fateor tamen, quod ex parte istius hominis Deus non posset habere tantam rationem aestimandi omnia hona ejus, quantam habet aestimandi minimum opus Christi propter personam Verbi, in 'uo humanitas ejus operans subsistit, &a quo infinite dignificaniatur, & ideo meritum eius , di satisfactio est superabundans , & excedens omne demeritum, & ostensas humanas,sed tamen satis aequaret earum gravitatem, ut sufficeret ad redemptionem .

Objic. i. Ut satisfactio sit condigna,satisfaciens debet esse aequalis dignitatis cum offensos sed hoc repugnat omni creaturae possibili s nam offensus est

Deus, de satisfaciens erit creatura ue ergo &c.

Resp. neg. mai. alioqui impossibilis esset iustitia commutativa inter peIsonas inaequales s sussicit ergo. aequalitas satisfactionis cum offensa, Vel damno illator offensa autem Dei crescit quidem cum aliqua proportione ad ejus infinitam dignitatem, non tamen arithmetice, & entitative , ut diximus ι gratia autem elevat hominis conditionem ad filiationem divinam, di participationem quandam nat viae divinae .

Inst.

492쪽

Inst. Res inferioris ordinis aequare, nee attingere potest rem superiori Ss v. g. tota natura humana Angelicam naturam infimam in persectione; sed offensa Dei est res supremi ordinis, Sopus humanum est longissime inferioris ordinis; ergo non aequabit sua honitate gravitatem offensie. Resp.dist. mai. non aequabit aequalitate physica , &ι entitativa, seu specifica, con. aequalitate morali per aequi valentiam, & per rationabilem aestimationem, neg. maj. dc cons. prob. totum argentum, & tota moneta mundi non aequabit physicam, & specifieam persectionem unius grani aurei, sed superabit eius valorem , & defectum dignitatis specificae compensabit sua quantitate , & in aestimatione civili. Ita est de actu verae charitatis comparative ad pecca

tums

Addo, quod omne peccatum est Ordinis naturalis , & omnis actus illius hominis , de quo loquimur, esset ordinis supernaturalis tam ex objecto ,& fine, quam ex principio essiciente, scilicet a summa Eratia, Sapersona Deo summe grata. s. Ex hoc argumento sequeretur nullam pura mereaturam posse fatisfacerecondigne pro minimo peccato veniali; nam istud quo ad Deum offensum est ejusdem ordinis, quod est contra adversarios . Obiic.2. ex PP. qui docent, quod solus Deus potuit satis lacere plene pro redemptione. Basili us dicit, si Inon hominem nudum , sed hominem Deum C. qui solus pro nobis propitiationem dare potest Deo . Et S. Leo: ad Si non esset verus homo , non praeberet exemplum ssi non esset verus Deus, non afferret remedium . Et S. Ansel. docet, quod fatisfacere non debebat nisi homo, sed non poterat, nisi Deus 3 ergo ex ΡP. repugnat

purum hominem satisfacere poste condigne pio peccatis.

Resp. neg. ant. & cons. Prob. nam loquuntur vel de homine obnoxio peccato Adae, vel de homine de lege ordinaria, vel de satisfactione superabundante , qualis est prasens , non autem in nostra hypothesi, quam non examinarunt nisi forte Augustinus, quem

493쪽

78 Demerito, satisfactione Christi

mon poterat aliter sapiensia Dei hominem liberare , nψῖ suscipere hominem. Objic. 3. Quantamcumque satisfactionem eYhiberet purus homo Deo, posset eam non acceptare , esego non esset condigna ; Deus enim posset contemnere illam. Prob. ant. nihil posset homo ille offerre Deo, quod non Veniret ab eius gratia supernaturali; ergo tota dignitas operum veniret a liberalitate, &beneplacito Dei. Resp dist.ant. &cons. Prob. posset non acceptare de potentia absoluta, con. de potentia ordinaria, & ex parui, neg. ant .alioqui nullum daretur meritum conia

dignum in Angelis, & hominibus, quia omne meritum pendet a gratia , & a pacto, de acceptatione libera Dei. Objic.4. Nullus homo potest mereri, nisi pro seipso;

ergo nec satisfacere condigne: Prob. ant. seclusa gratia unionis , Omnes aliae sunt eiusdem rationis ι sed nunc, &ex Ii Prasentis gratiae, homo non Potest mereri pro aliis; ergo nec de possibili: prodi min. si per hanc gratiam posset quis mereri pro aliis, ita meruissent Apostoli, dc B. Uirgo s nam eorum gratia fuit excellentissima; sed hi non potuerunt mereri

aliis; ergo δce. Resp. dist. ant. de facto, di ex vi praesentis decreti , trans neque enim hoc cestum est , de potentia absoluta, di alia lege, neg.ane.& min. a. argum.& mai 3. nam ratio, cur Per gratiam sanctificantem praesentem nec nos, nec Apostoli, nec B. V. non possumus satisfacere pro peccatis alienis , petitur non ex entitate ,

di natura gratiae, sed ex ordinatione divina praesenti , per quam nec Apostoli , nec nos constituimur capita, nee fidei lusibres pro aliis, neque pro illis ullo modo . acceptantur opera nostra, sicut Christus constitutus erat caput totius generis humani, ut pro illis mereretur, & Adam Pro iisdem, ut pro illis mereretur transfusionem iustitiae , aut demereretur transfusi

nem peccati.

Obile. s. Purus homo non potest satisfacere pro pec- leaio suo mortali saltem condigne; ergo nec pro ali no, vel totius mundi z prob. ant. Omnis peccator est

inimicus Dei; ergo di incapax meriti condigni. Res p. trans .ant. nec enim locus hic est, an homo pos-

494쪽

st sibi de eondigno mereri remissionem peccati propter rationem Oblectam, sed neg.cons. nam ille, quem constitueretDeus in nostra hypothesi caput hominum, di cum quo pacisceretur de redemptione illorum,esset innocens , & Deo gratus .

Inst. ex Ansel. sid non suspieit reddere Deo , quod

ablatum est, st. ad aequalitatem, V. g. centum Pro centum , sed pro contumelia illa plus debet reddere , quam abstulis, sed nullus homo purus posset plus reddere pro peccat:s omnium, imo nec Pro proprio Peccato; ergo nec satisfacere. Resp.neg. ant. neque enim in rigore litterae loquitur Anselmus,sed rhetorice, & per exaggerationem 3 nam in omni lege, & regula morali, omnis laesio reparatur per aequalitatem satisfactionis ; Anselm. loquitur de laesione comparative ad Deum ostensum , qui nisi misericorditer acceptaret, non teneretur accepta Iesatisfactionem.

De oratione christi. O Ratio, ex Scoto, est desiderium oblatum Deo ea

intentione, ut ab ipso habeatur oblatum. Ex aliis, est eolloquium eum Deo , quo petimus nobis , aut aliis

salutaria : vel est desiderii nostri explicatio ad Deum, ut aliquid ab eo impetremus. Si explicatio haec fit ver his, aut aliis fgnis externis, dicitur oratio vocalis ssii affectu interno ad Deum directe absque signis ullis

externis, dicitur mentatis, vel utroque modo simul . Vera postulatio non est in vocibus oris, sed in cogitationibus tardis. Valentiores namque voces apud secretillia. mas Dei aures non faciunt verba nostra, sed de Ueria , iuxta illud desiderium pauperum exaudivit Dominus,

praeparationem cordis eorum audivit auris tua .

Non omnis tamen oratio est petitio, tapitis consi- sit in pia elevatione mentis in Deum per considerationem eius, di per affectum cordis in ipsum. Est me tis devotio , id est conversio in Deum per pium , ct humilem affectum. AMctus autem est spontanea quae dam , di dulcis animae in Deum inclinatio, inquit

495쪽

48o De merito. satisfactione christi

A ugu st. & luec est melior species orat ion is id nihil

enim ita Deum inclinat ad pietatem,o misericordiam, quemadmodum mentis asseeFus. Quaerimus ergo hic an vere Christus oraverit,sive ut homo, sive ut Deus, si ve externe, & vocaliter, si veintern , dc mentaliter , & Pro quibus oraverit, & an etiam nunc in Coelo adhuc Oret.

CONCLUSIO I.

Cinistus in hac vita vere oravit, non quidem ut Deus , sed ut homo . Est de fide. Prob. I. ex Scoto cit. pro Ossicio mediatoris , &saacerdotis, quod peragitur maximhoratione. Prob. 2. e X Script .qua constat, eum ora sie, uictim dicitur, faJ ascendit in montem solus orare , &quod orabat, Pater, si pq ibile est, transeat a me calix se. Et , erat pernoctans in oratione Dei. Et Apost. dicit , quod 3Jin diebus carnis suae preces, supplicationesque ad Deum , qui possiς illum farvum facere ἁ morte eum elamore valido, O lacomis offerens exauditus est pro sua reverentia. Et sic de aliis. Confir.ex Bonavent. docente Christum orasse s

r. propter merisum quia Per orationem merebatur nobis beneficia Dei : a. ρroprer exemplum , ut Christianos invitaret ad studium orationis, cuius ope supera-iue inimicus salutis , re ideo monebat discipulos, v

minem a Deo missum: 4 Propoer ossicrum,sc. sacerdotis, S pontificis, di mediatoris, quia omnis Pontifex ab hominibus assumppus pro hominibus constituitur in his , quae sunt ad Deum s ergo summe decui t Christu orare. Prob. a. p. nam Oratio est actus inferioris , vel indigentis ad illum , qui Dratur, ut oranti adsit, vel concedat pro se, vel pro aliis ,& supponit duplicem voluntatem inter illosis eri Christus ut Deus, & sub ratione personali Verbi non erat inferior , nec indigens , nec alterius Voluntati S a Deo Patre; ergo ut Deus nec oravit, nec Potuit Orare . Confir. id do spirio sit.c. so . .l ad Masib. I . 26.

496쪽

Disputatio α. t r

vas , quis orat' ad quem orat i quare orae ὶ Orat Deus orat ad aequalem 3 causam autem orandi, quam habet semper omnipotens, aeternus , Patri estaeternus, cte. In priseipio erat Verbum, O Verbum erat apud Deum. O Deus erat Verbum, e c. me usque dicentes non in

venimus orationem, nec causam orandi, nec affectum

opandi ; sed quando dicit: Et Verbum caro famsm s....ta habes majestatem , ad quam ores, habes humanitatem quae pro te orat s ergo non potest orare, nisi ut homo. Oolic. I. Christus nequidem ut homo poterat, vel

debebat orare, ergo, dcc. Probant. non oramus pro

rebus quae pendent a nobis , dc sunt in plena potestate nostra ; sed omnia, ae Christus petere, aut optare potuit, erant in eius potestate , etiam ut homine; ergo Zcc. Prob. mῖn. nam inqui t ipse: Omnia mihi reais dita sunt a Patre meo. Item , Data est mihi omnis p testas in caelo , dcc. Et ad Patrem dicebat: Omnia meae tua sunt, O tua mea sunt; ergo non egebat oratione ad quidquam obtinendum, sed omnia optanda erant in eius potestate. Resp. neg.ant.& dist. mai secundum modum , quolunt in potestate, cone. secundum alium , ne g. mai. 6c dist. min. erant in potestate Christi vel absolute,& independenter ab oratione, vel eonditionath, & dependenter ab oratione, conc. omnia antecedenter , Sc i ζntU 'O at pne, neg. min. & conseq. Nam h riuus videhat in decretis divinis aliqua se habere debere per orationem, qualia erant ea omnia Pro qui bus habendis oravit tam sibi , quam aliis ; ideo dic bat , Ere sciebam, quia semper me audis. Item non Oravit ex propria indigentia , sed vel propter exemplum, Vel ad veritatis manifestationem de sua missione ex dictis cum DBonavent. dc ipIemet Christus declarat , se orare propter populum circumstantem, ut sciaant, quIa ιume mi=isti.

. Obiic. a. Oratio dicitur ascensio mentis ad Deum,sed hic motus non erat in Christos ergo Ecc. Prob. min. non poterat astendere ad obiecti im , quod possidebat. di quidem perfectissime ab instanti conceptionis; a scentio enim est motus ab uno extremo in aliud i sed Christus semper, & perfectissime videbat, de seu Datur Deo ab instanti conceptionis, di sine in te Tom.VI. - Σ mis

iste

497쪽

81 Demerito, O satisfact. Chri

missione erat beatus; ergo Sc. Resp. oratio communis viatorum, conc. Dei hominis, di beatorum, neg. ant. Christus erat simul viator , & comprehensor; & sic secundum portionem imseliorem animae respiciebat quidem creaturas, cum Ο-Pus erat, sed secundum superiorem nunquam a Dei affectu , & aspectu recedebat , di sic tota ejus vita suit contemplatio assidua. Obi c.cont.a. P. Tam potest Verbum orare in Chrἰ-so, quam Spiritus Sanctus in Deo ; sed Pste orat; ergo di Verbum . Mai. Patet: nam ut ςrque est Deus eadem deitate. Prob. min. ex Scr pt. Ipse Spiritus postulat pro nobis remitibus inenarrabilibus 1, ergo Sc. Resp.neg. min. & dist. ant. postulat per Infusionem gratiae, qua nos movet, di adiuvat, ut oremus, conci postulat per se immediate, neg.ant. Postulat, quia facit nos postulare, inquiunt SA PP. Spiritum hic dicit, non substantiam spiritus , sed gratiam , qua data est his, qui credunt s ab ea enim excitati compungimur, ab ea inflammati ulterius precamur, &c. ait Theodor. ScΑ ugust. siJ Interpellat Spiritus S. dictum est, quia in-ἔerpellare nos facit , sicut Deus dχit Gen. 22. N nc cognovi , quasi anu nesciebat , quod quid est aliud, nisi

feci, ut cognostasὶ Inst. Ideo negatur orasse ut Deus , quia sic Verbum videretur minor Patre s sed haec ratio non valet: non enim haec suspicio venit in mentem fidelium, qui credunt persectam aequalitatem, S unitatem ejus cum Patres et go dic.

Resp.neg.min. & con prob. Non enim lassicit, ut doctus fidelis id non suspicetur , sed debet vitari omnis praetextus suspicandi, etiam simplicioribus. Obii ea. Christus meruit ut Deus s ergo & oravit.

Prob. ant. alias meritum eius non esset infinitum . Resp.neg.ant.&dist. prob. non esset infinitum intrinsece, ut de facto non est, conc. eXtrinsece,neg. ant.

nam licet opera meritoria non sint a Verbo eliciti ve, ab illo tamen propter unionem hypostaticam digitificantur extrinsecε, di participant quandam infinitatem, ut dictum est. sc feraeon Arriana.23.

498쪽

Disputatio IX. 3 3

CONCLUSIo II.

CHristus oravit tam oratione mentali , quam voeali , O tam expressiva , quam interpretativa. Est etiam communis. Prob. de vocali: nam saepe auditus fuit orans vocaliter, ut in cruce : Pater ιζnosce illis, dcc. Et, Pater in manus tuas, dcc. Item , Gratias tibi ago , quoniam audisti me, dcc.

Prob. de mentali: tum quia , quando orabat voce, ita Sc mente, alioqui manca , & impersecta fuisset eius oratio; quippe Si mens non orat, in vanum lingua laborat. Et essentia orationis pendet ab inima oratio cordis, non tantum oris, ascendit in caelum, Acc.

inquit A ugust. id tum quia aliquando dicitur pernoctans in oratione Dei; non acitur autem , quod tunc Ioqueretur recitando Preces. 3. quia oratio mentalis sola potest consistere sine vocali, non ista sine ijla . 4. quia tunc sine dubio orabat mentaliter . faJ Ciam beain quodam loco orans, ut celsavit, dixit unus ex digeripulis , Domine , doce nos orare , quod non dixisset, si audivisset eum vocaliter orantem. Denique oratio mentalis Christi fuit continua ex primo instanti co ceptionis. Ρrob. I. p. Oratio expressiva est actus intellectus , de voluntatis,quando aliquid singulariter,& expresse petimus. Interpretati Va autem non est proprie novus actus, quo aliquid desideretur, vel petatur, sed aliquod signum ex actibus praeteritis relictum , quo rememorantur merita , dc assectus praeteriti , quibus movetur Deus ad concedenda hominibus, quae inn

mine Christi postulantur , absque eo, quod ipse ullo modo moveatur; sic Christi vulnera , dc sanguis in

monumento , dc triduo mortis Orabant , sc. oratione muta, dc mortua . Sic sanguis Abel clamabat de terra Plures autem Theologi putant Christum non aliter nunc orare in coelo : nos autem hanc orationem admittimus, sed aliam quoque vivam , dc expressivam agnoscimus, qua pro nobis intercedit, scit. per affectum, di desiderium, quod elicit, ut nobis concedantur ea, quae in nomine, di per merita ejus petimus. V I . . - - X a Dehid de cognit.ver.πιι. Lad Luc. D.

499쪽

484 De merito , O satisfact. Christi

De interpretativa nullus dubitat: nam eius opera , &passiones, & labores, di sanguis incessanter clamabant pro redemptione ad Deum Patrem. De expressiva patet exaltatis textibus Script. ut cum in cruce orabat: Pater ignosce illis, dic. Et, Pater si possib Ie es, transeas calix lue.

CONCLUSIO III.

Cmistus etiam in eoelo orat, O quIdem tam expresse , quam interpretative.

Prob. I. ex Script. IJ Chrissus Iesus, qui mortuus est, imo qui ct ν urrexit, qui est ad dexteram Dei, qui etiam interpellat pro nobis.... semper vivens ad inter pellandum pro nobis. Hane interpellationem, seu i tercessionem quidam explicant de oratione interpνerativa ; sed melius dicitur de expressiva δε nam interpellatio est quasi continuatio, vel etiam iteratio

orationis. Unde Chrysost. lii Esenim qui in propria

dignisate apparuit, nostri curam non deposuit, sed Opro nobis intercedit, . adhuc eamdem charitatem resinet . Hoc autem sicut praestabat in hac vita per or tiones expressivas, ita & in coelo. Confir. Nam persecta oratio est cum explicita e pressione postillatorum, interpretativa autem est imperfectior, ut paleis ergo Christi oratio non tantum est interpretativa per exhibitionem cicatricum,& m xitorum , sed etiam per explicitam postulationem gratiarum, quibus indigemus. Confir .ex eadem Scrip t. & PP. nam inquit Joannes: DJ Si quis peccaveris, advocatum habemus apud Patrem Jesum Christum iustum , ct ipse est propitiatio.

dic. Et Nazianet. Γ J unc quoque deprecatur tamquam homo pro mea salute, quandoquidem cum eo corpore est, quod assumpsit - eodem modo. ct eumdem advocatum halemus Iesum iis, quae tamquam ho mo passus est Matri suo persuader, ut patienter. tolerex, tamquam Verbum, et bortator, &e. sed non diceret illum esse eodem modo advocatum, nisi eodem modo loqueretur, di eodem affectu; ergo &c. Confirm. iterum tum ex verbis Apost. quibus diacitur

500쪽

Disputatio m.

eitur semper visens a d interpellandum pro nobis. Nam oratio interpretativa fit a vivo, & a mortuis ue sic orabant Vulnera , 8e corpus eius in sepulchro : tum quia ipse promiserat discipulis. Ego rogabo Patrem, 6ce. quod non potest , nisi violenter dici de oratione

pure interpretativa'. Prob. denique. Nam orati expressiva non magis

dedecet Christum in coelo, quam in terris, de invita mortali, nihil novi accidit ei, praeter immortalit tem , 6c gloriam corporis, eadem erat dignitas, eadem potentia , eadem beatitudo; sed in hac vita orabat expressE ; ergo & in coelo, quod magis patebit ex fundamentis ad versantium. obite. I. PT non admittunt ibi, nisi orationem interpretativam . Ista interpretario, ait Rupertus, fi Doctorum omnrum assertione non submissa est postulatio, sed eius passionis , quaesemel suscepta, semel pro nobis oblata es, aeterna commemoratio . . et sanguinis eiurisnoeentis exclamatio . Et Gregor. sad Inreνpellat pro nobis Dominus non voce , sed miseratione. Et idem est de aliis, qui docent , Christum non aliter post resurrectionem orare, quam per vulnerum cicatrices, qua postendit Patris ergo &e. Resp. neg.antec. Namss. PT intendunt sollim m-gare in Christo glorificato non orationem Omnem: expressivam, sed compassivae teneritudinis, cum lacrymis, prostrationibus. & hu liationibus , cum quibus orabat in terris 3 & meritoriam , quales erantistae, ut mox videbamus cum Naeti anzeno, & in hoc arguunt Origenem, dc alios, qui putabanu Christum adhue in coelo lugere , cum peccamus, &c. Item negat orationes ex indigentia pro se , ut cum petebat ira situm calicis, Sc. Obiic. a. Christus in eoelo nihil habet optandum mbi, nec nobis; ergo nec orandum. Prob. ant. nam ipse est in possessione aeternitatis beatae; pro nobis autem

Omnia complevit, quae habebat facienda pro nobis, de per seipsum potest conserre omnia bona, quae potest nobis velle. Data est illi omnis potestas, Ece. ergo ni hil habet optandum, vel oranὸumr nullus enim orat ab alio fieri , quod ipse habet, aut facere potest.

ResP. I. argum. nimis probare: nam probaret etiam

X s ipsum

SEARCH

MENU NAVIGATION