장음표시 사용
141쪽
savi , ct dolvi nemini debeant pa- buise consensum mentalem, se licet
Irocinari. postda cum altera contraxerit consensu mentali ιιrbis expresso, CrResp. D. Thomas , dicendum quid ipse agere dcbeat. qudd ibi sent duo : primum est defectus consensus , qui ei patro- Resp. D. Thomas , dicendumetrocinatur in foro conscientiae , quod in tali casu Ecclesia compel- t non astringatur vinculo matri- lit eum ad standum cum prima monij ; quamuis non in foro Ec. uxore ; quia iudicat secundum ea clesiae , in quo iudicatur secundum quae foris apparent. Nec decipitures legata: secundum est dolus ver- in facto. Sed ille debet potius ex horum ; & hic non patrocinatur communicationem sustinere , Nec in foro conscientiae , nec in quam ad primam uxorem accedat; foro Ecclesiae ; quia in utroque vel debet in alias regiones remo pro hoc punitur. ibi d. ad i. las fugere. q. d. 17. r. I.ε. a. uast. . ad 3. Qua itur I . an subsistat matrimonium , si cause in me'talia desit ex suar. II. an si mulier dieat Oiro ,
Resp. D. Thomas , dicendum quod ii desit coluensus men talis Resip. D. Thomas , dicendum LX parte unius , ex neutra parte est quod illa conditio explicita non matrimonium ; quia matrimo- solum actui , sed potestati contranium coniistit in nrii tua coniun- riatur carnalis copii lae :& ideo stetione. Tamen probabiliter potest contraria matrimonio. q. s. d. 23. credi dolus non esse, nisi signa evi- a. q. ad 3. dentia doli appareant ; quia de
ius parte dolus non est , , peccato sine Periculo voti vir ivirat; s nup- excusatur per ignorantiam. . s. d. sit 'D. Iosepho.
Resp. D. Thomas , dicendum qu erituris . ad quid O,ligetur illa quod beata Virgo ante qu am conis qui defloraι virginem sub oeciem a- traheret cum Ioseph , fuit celti it trimoani: s utrum ipsa euis ad- cara diuinitus quod Ioseph in s mittens peccet. anili proposito erat ; & ideo non se commisit periculo nubens: nec Resp. v. stuprum . tamen propter hoc aliquid veri rati
deperiit; quia illud propositum
Mar. r 6. cur si aliquis eansentit ex- non suit conditionaliter in conte iri i aliquam per υιrba depra- sensu appositu ui : talis enim consenti Ecclesia cogit ipsism habita- ditio cum sit contra matrimoni E
142쪽
andamὶ matrimonium tolleret. 6. s. d. Q. 4. ι.ε. I. q. L. ad A. I9. 3 modo b. Virgo absque υἱ-
los tiK puritatis de ινι mento consensit non quidem in earnalem estpuin
ιam , Ita in ροι entiam ad inam. Resp. D. Tliomas , dicendum qnod copula carnalis cecidit in plicite sub consensu beatae Virginis ; lictu actus implicite contine
tur in potentia : potentia autem ad carnalem copulam non contrariatur virginitati , nec diminuit aliquid de puritate ipsius nisi r ζione actus, qui quidem nunquam fuit in proposito beatae Virginis 3. sed erat iam certificata quod actus nunquam senui d beret ibι deis
consentire in matrimonium absque
Resp. D. TIiomas , dicendum quod post votum virginitatis absolute factum non potest aliquis in matrimonium consentire sine peccato-: quia si si votum solemne , non fit matrimonium: si autem sic votum simplex , Verum mates monium est quod sequitur
tamen peccant contrahen Ie S : νο-
Ium autem beatae virginis non fuit
sol emne , sed simplex in corde ex prellum ; nec ablolutum , sed subiconditione , ut in littera patet: Et ideo potuit sine peccato ex speciali Spiritus Sancti consilio , cuius dispositio eonditionaliter in illius votum cadebat, in matrimonium
Resp. D. Thomas , dicendum quod duplex est rei persinio ; scilicet prima quae pertinet ad esse rei prout forma dicitur persectio rei prima , & secunda quae pertinet ad operationem, prout operatio dicitur actus secundus. ι VI pa tet in secundo de anima : primo ergo modo carnalis copula non est de matrimonii integritate,qui λsne hac matrimonium habet esse perfectu in ex sua materia.& sor-ma : sed secundo modo est de perfectione ipsius : nam carnalis copula est quidam matrimonii usus..
Resp. D. Thomas , dicendum quis a conditio apposita , aut est de praesenti, aut de futuro. Si de praesenti, & non est contraria matri. monio, siue sit honesta, Due inhonesta, stat matrimonium stante cOditione:& ea troia stati te , non es
ficit matrimonium. Si autem si conditio defuturo; aut est necessaria sicut solem oriri cras , & tunc est matrimonium, quia talia futura iam fiunt pia: lentia in suis cat sis: aut est c tingens , sicut datio pecuniae , vel acceptio parentum ; & tunc idem est iudicium de tali consensit , sicut de consensu , qui fit per verba de futuro ; unde
non facit matrimonium. 6.s. d. 29 q. s. r. . in corZ.
143쪽
matrimonii , ct ' nusia. Resp. v. Joasal a. QuH. x . an subsistat matrimonium
Resp. D. Thomas, dicendumquba in sacramento potest esse duplex intentio : prima est intentio constituendi sacramentum; secunda est intentio sacramento utendi: rima intentio est de necessitate acramenti , unde per eius defectum sacramentum impeditur, sicut si aliquis non intenderet baptizare: secunda verb intentio consequitur ad sacramentum I unde de se s eius sacramentum non
tollit Iut si aliquis baptismum susciperet hac intentione ut lucra Coquireret. Turpit ado ergo causae,s contrarietur eliantiae matrimOnij , matrimonium tollit , quia Iemouet primam intentionem , ut si aliquis consentiret in aliquam Vt in meretricem: sed turpitudo causae, quae matrimonio non conistrariatur secundum suam essentiam , opponitur secundae intentioni, dc non primae: via de matri monium non impedit; ut pura si λliquis in uxorem consentit hac intentione, ut liberὶ cum ea suam libidinem exerceat. 4. ad hauu b.
d. 3. . q. f. d. o. r. a. a. s. I. quomodo cossensia ad ina-
Resp. D. Thomas , dicendam Mod quamuis consensus, qui fa- sit matrimoniam , non sit perps'
tuus materialiter , id est qira triuiri ad substantiam actus, quia ille a- actus cellat , & potest contrarius succedere ; tamen formaliter lo- qnendo est perpetuus , quia est de
perpetuitate vinculi, alias non L. Ceret matrimonium s non enim consensus ad tempus ad aliquam matrimonium iacit. q. senI. a. I. s. i. a. 3. ad 4. uarit. 26. an puella absque eo sensu 'Patru fossit matrιmonium
Resp. D. Thomas, dicendum quod puella non est in potestate Patris quasi ancilla, ut sui corpo ris potestatem non habeat; sed quasi filia ad educandum : & ideo secundum hoc quod libera est,potest se in potestatem alterius ab que contense Patris dare : se ut etiam potest aliquis , vel aliq
intrare Religionem absque conia sensu parentum , cum sit persona libera. . f. d. 28. η. AEd 1.a. 32. q.
I. a. I. 3. ad a. 4. ad hann. d. o. a. I. 4d 6.
Praecepto Patru ad matrimonιum eontrahendum.
Resp D. Thomas , dicendum quod cum in matrimonio sit quaedam quasi seruitus perpetua, pater non potest cogere filium ad matrimonium per praeceptum cum sit liberae conditionis ; sed forest eum inducere ex rationabiai caula : Sc tunc sicut se habet filius ad causam illam, ita se haber ad praeceptum Patris; ut si illai causa cogat de necessitate , vel de
honestate, de praeceptum simili l
144쪽
tur inferiori suo superiori obedire , si ei aliquid praecipiat in quo si non subdatur : dicit enim Seneca in s. de benefi. Errat , si quis
sui iuru. Et ideo in his quae pertinent ad interiorem motum UO-luntatis , homo non tenetur ho
mini obedire , sed solism Deo. Te
netur autem homo homini obedire in his quae exterius per corpus sunt agenda : In qu. bus Iamen secundi, m ea quae ad naturam cor- Poris pertinςnt , homo homini obedire non tenetur, sed solum Deo : quia omnes homines nam-ra sunt pares; puta in his quae pertinent ad corporis sustentationem di prolis generationem : unde non tenentur nec servi Dominis , nec filii parentibus obedire, de matrimonio contrahcndo , vel virginitate seruanda, aut aliquo alio huiusmodi. Sed in his quae pertinent ad dispositionem .etuum de rerum humanarum, tenetor subditus suo si periori obedire , securidum rationem superioritatis : sicut miles duci exercitus , in his qtiae pertinent ad bcllum i seruus Domino , is his qua pertinent ad
vilia opera exequenda a filius patia , in his q' M pertinent ad
u. 29. an siti familias , ex quo
Resp. D. Thomas , dicendum quod ex quo homo vcnit ad an- Nos pubertatis , non cit sub potestate alterius i si si liberae conditionis)quantuli ad c a 'UAE ad personam suam ly et .int, de id. O sicut talis inuuis parensibus potest
matrimonium contrahere , ita in
uitis eis potest rcligionem pr teri: sed quantum ad res diam cui casnon potest aliquid vovere' sine
Resp. D. Thomas. dicendum quod non iurant nisi illa conditione subintellicta . si itio placuerit. Et ipsi obligantur ad eos bona fide inducendum. 6. f. d. 29. f.
qui falso -Fνmant, matrimonia a filisfamilias sine consensu paνεxtum contracta , arrata esse I ct parent σι ea rata , τει irrita facere pust. M. 3 I. an teneatur silitas inire main
145쪽
Resp. D: Thomas , dieendum quo i in mitrimonio sunt quae da n , quae iunt de essentia ipsius,& qa edam quae sunt de solemnitate eius, sicut Sc tu aliis sacramentis: & quia remotis his , qoae non sunt de necessitate sacramen ii , adhuc manet verum sacra omentum : ideo impedimenta, quae contrariantur ias, quae sunt de solemnitate sacramenti ,. non ossi ciunt, quin si verum matrimonium : & talia dicuntur impedire contrahendum , sed non dirimunt contractam: sicut drohibitio Ecclesiae , de tempus feriatum : unde
versus. Ecclesia νει uuis , necnon te vi feriatam:
Impedimenta autem , quadi cor uariantur his , quae sunt de ellenua matrimonij, faciunt ut non sieverum matrimonium : & ideo dicuntur non soluIn impedire matrimonium contrahendum, sed dirimere conir ictum : qilae his versibus continenturi Error , conditio, votum , cognatio ,
cultis di tyar ι - . vir , ordo , liga men , honestin,
s Watiae norianda vetant costu bim, D cta retractanti H mi n autem numerus hoc m-do 1ccipi potest. Potest enim matrimonium impediri, aut ex parte coiitractas matrimonii , aut ex parte contrahentium. Si primo modo , cum contractus matri monii fiat per voluntarium consensum , qui tollitur per ignorantiam , & violentiam , erunt duo impedimenta matrimonii, scilicet vis, id est co ichio, dc error ex par in te ignorant Iae. Ex parte vero personarum conia trahentium sic distinguiuitur. ΡΟ- teli enim aliquis impediri a mavitrimonio contrahendo , vel sim
pliciter , vel respecta alicuius personae : simpliciter ut camanulla possit matrimonium con trahere : ω hoc non potest ei se , nisi quia impeditur a matrimoniali actu , quod quidem contingit dupliciter : Primo , quia1 non potest illum exercere de facto , siue quia omnino non possit;& se ponitur impedimentum . n-
μώιeatis coeundi, sine quia non libere possit, & sic ponitur impe
cundo', quia non licite potest ; de hoc secundum quod ad contineniat iam obligatur : quod contingit dupliciter : quia vel obligatur ex ossicio suscepto , & sie est impedio
mentu et o G , vel ex voto emis
so ; & se impedit υοtum. Si autem imp. d ir an quis a matrimo-nio non simplicitec, sed resp. sta alicuius p plo me , hoc eti. ra con tingit dupliciter; vel propter obligationem ad atroram person sicut qui tui ct is cst uni matrimonio iactu potest Piteri con Mirigi, M.
se est , si ilicet matrimonii. vel q a d si 'it proportici aclial eram Persenam : re hoc cripti
146쪽
citer. Primδ , propter nimiam distantiam ad ipsam, & sic est dθaritas euhus: Secundo, propter nimiam propinquitatem , & sic ponitur triplex impedimentum, sci- Iicet eunario , quae importat propinquitatem duarum personarum Tatione tertiae matrimonio iunctae ct publica bone statas iust ιιa . in qua est propinquitas duarum perlo Marii in ratione tertiae personae per sponsalia iunctae et Tertio , propter indebitam coniunctionem ad
ipsam primo factam , & sic impedit cramen adulterιi prius cum ipsi commissi. .sent .d. q. a. I. n cst . Prater duo impedimenta prohibentia alia plura referuniar ab Authori biu, qua υι aiι Gonetud suxιa comm niorem Doctorum sententiam non via
gent amplius a exceptu stonsatibis, συορο simplici castitatis, vel Religionu, aut suscipiendo ordinem sacrum,vel non
ineunda matrimonium, de qu3b- eonis Menit intor Casui stas, quod sunt 3mpedimenta prohιbentia. De volo agi
rur infra qu. 18. ct se Ment. de oonsalibus autem v, sponsalia. An Cais νιι hismira baptismum praeedens sit
etiam impedimentum probibera ρνο-pter cognationem spiritualem ex ipse contractam, intor Casuistas coutrouιν-
Impediun3, ctc. Quantum vero ad impadimenta dis mentia, non fuerunt nisi pradicta dua-decsm , tempore D. Tuoma , ct usque ad concilium Tridentinum e sed quia
concιlium irritania matrimonia Han-
ideo nune addantur duo impedimenta. qua ho versibin exprimuntur.
Resp. D. Thomas , dicendum quod personae illegitimae ad mari
trimonium contrahendum dicunis tur ex eo quod sunt contra legem, qua matrimonium constituitur :matrimonium autem, inquantum est in officium nauirae , statuitur lege narurae I in quantum est Sacramentum, statuitur iure diuino . inquantum est in officium com
munitatis , statuitur lege ciuilit Et ideo ex qualibet dictarum te ingum potest aliqua persona effici ad matrimonium illegitima : nec est simile de aliis Saeramenti S, quae sunt Sacramenta tantum. Et quia lex naturalis secundum diuertos status recipit determinatione I di-Disitigeo by Coo
147쪽
merias , di ixis positiuum etiam va- dirimunt matrimonium contra. triatur secundum diuersas homi- ctum , impediunt quandoque ma-mum eonditiones in diuersis temia trimonium contrahendum , non Poribus i Ideo magister ponit in ut non fiat, sed ut non licite fiat .diuersis temporibus diuersas per- verum matrimonium. Et tamen si isonis illegitimas fuisse. . s d. 3 fiat, matrimonium verum contra s I .aώL. ctum est, quamuis contrahens pec cet : sicut si aliquis consecrarem a r. 3 . quare natura, Ecclesia, ct post comestionem , peccaret con-RUpublica, vel Principes saculares tra staturum Ecclesiae faciens , ni-maιν imontiam debent dirigere. hilominus verum Sacramentum perficeret ἰ quia ieiunium conse in Resp. D. Thomas, consideran- crantis non est de necessitate Sa-aainest quod quando aliquid ad cramenti. sent. d. 34. art. .ad n. Quersos hnes Grai natat , indigetthabere diuessa dirigentia in finem; 36. quomεdo se habeat EccI quia finis est proportionatus a- se ad impedimenta matrimoni, genti e generatio autem humana per modum iudieantis, proh bemis,
ad multa ordinatur , scilicet ad re staturnim Perpetuitatem speciei , re ad pet-Petuitatem alicuius boni politi ei, Resp. D. Thomas , dicendum Puta popali in aliqua ciuitate ot- quod Ecclesia in his, quae ad ma- amatur etiam ad perpetuitatem trimonium pertinent, triplicitet Eccletiae . quae ici fidelium colle se habet. stione consistit e unde oportet uno quidem modo per modum quod huiusmodi generatio a di- iudicantis, & quia homines vident versis dirigatur. In quantum igi- ea quae apparent secundum quod ἐur ordinatur ad bonum naturae dicitur I. Reg. r6. oportet quod quod est perpetuitas speeiei, diri- iudex Ecelesiasticus iudicet secungitur in finem , natura inclinante dum ea, quae sibi apparent per in hune finem a & sic dicitur esse confessiones partium , 3c per ido- Naturae osticium : in quantum veris Neos testes , de per alia legitima ordinatur ad bonum politi eum, documenta et quibus omnibus ad- subiacet ordinationi ciuilis legi se hibitis contingit quandoque veri inquantum autem Ordinatur ad talem latere , α praecipuo in his, bonum Ecclesiae , oportet quod quae pertinent ad interiora cordis, subiaceat regimini Ecclesiae. quae humano restimonio probari contra sontes cap. 78. non possunt , risi per aliqua signa exteriora de his possit aliqua con v. 31. an precem isti qui ιερ ρ - iectura haberi : Et ideo iudicium.
hunt maιrimonium cum impadiis Ecclesiae circa ea , quae ad matri. mento impediente ; σ nihilominus monium pertinent, si veritas Iaia D verum matrsmonium. teat , non impedit sequens matrimonium contrahendum, nec diui. Resp. D. Thomas, dicendum mit iam contractum.
uod 1lla impedimenta , duae non Alio modo te habet per modum
148쪽
is 4 . . prohibentis. vel punientis : eM hoc quidem imped i matrimonium Fontrahendu ira , sed non dirimitia in contracta n : puta uxoricidaepa iam imponit Ecclesia, ut vite. s a matrimonio abstineat , si ta
I eicio modo se habet per modum statuentis , quod fit iolum authoritate se in mi Pontificis r Sc secunditur hoc perlonae aliqua: redduntur illegitimae ad contrahendum; ita quod si etiam contra hant , matrimonium dirimitur ut paret in quibusdam gradibus consanguinitatis , & assim taris vel etiam de adultera , cum quis dedit ei fidem de contrahendo, vel
Resp. D. Thomas , dicendum quod quando noti ae sponsae traducuntur, animus coniagum magis ex ipsa nouitate ad curam carinnalium occupatur :-α ideo in nuptiis consueuerum signa multa laetitiae dissolute ostendi; & propter hoc illis temporibus , in quibus. homines praecipue debent se adispiritualiac leuare, prohibitum est nuptias celebrari. Hoc autem est ab aduentu usque ad Epiphaniam
propter communionem, quae secundum antiquos canones in Natiuitate fieri conuenienter solet: de a septuagesima utque ad octauam Paschae propter communione in Paschalemi& , tribus diebus ante Ascensionem usque ad. octauam Pentecostes , propter
Christi quo in diem Epiphania , ct
ι empore prohibita debeat distilui. Resp. D. Thomas , dicenduim qu bd cum tempus non sit de eLlantia matrimonii , si in teinpore-
indebito contrahatur , nihilominus verum est Sacramentum , nec separatur matrimonium simplici-ter , sed ad tempus , ut pc niten tiam astant de hoc quod statutum Ecclesiae sunt transgressi. 4. ρηι. 4. z.4.I. ME . .6a 3. . Ou. 39. an quidquid marrimonium
Resp. D. Thomas , dicendum i quod quidquid impedit matrimo nium in uno impedit ipsem in altero; quia non potest esse , quod aliquis si vir non uxoris et q. odaliqua sit uxor non habens virum,.seut mater non habens filium. EGideo. corumuniter dicitur , quodi
149쪽
quod impedimenta praedicta non dicuntur icterimere matrimonium contractum , quasi soluentia vexum matrimonium,quod rite coniti uni est , sed quia soluunt m a.
trinionium . quod contractum est de facto , & non de io, re : unde si ampcdimentorum aliquod matrimonio rite ficto superueniat, matrimonium soluere non valcr. 4.
Resp. D. Thomas , dicendum quod sicut error ex hoc quod inuoluntarium causat , habet excus re peccatum , ita quod matrimonium impediat, ex eodem ζ zr-zor autem non excusat a peccato,
nisi sit illi iri circunstantiae , cuius appositio vel remotio facit diffe-xentiam liciti . & illiciti in acturseat in aliquis percutiat adi quem baculo ferreo . quem credit ligneum csse , non cxcusatui a toto,
quamuis sorte a tanto, sed si credat quis percutere silium causa diseiplinae . & percutiat patrem , ex cu satur a toto dilidentia debita ad
Vnde oportet, quod error, qui matrimonium ire pedit, sit a lacu ius corum , quae sunt de essentia matrimoni j: duo autem includi ematrimonium ipλι; scilicet permum aurem tollitur per errorempcrsimae , secundum per errorem conditionis, quia simus non pote si potestatem sui corporis alteri tradere sine consensu domini sui:& propter hoc hi duo crrores matrimonium impediunt , & non
quod et ror infidelis de matrimo. Dio est circa ea , quae sunt matrinionium consiquci Hia; sicut an sit Sacramentum , vel an sit licitum i& ideo error talis matrimonium Non imped sicut nec eἔror circa baptissuum impedit acceptionem cataracteris ; dummodo intendat recipere quod Ecclesia dar, qu lim xiis credat nihil cite .sent .d. 3o.m
Resp. D. Thomas , dicendum quod error nobilitatis inquantum
huiusmocii, non evacuat matrimoni iam eadem ratione, qua nec error
qualitatis sid s error nobilitatis , vel dignitatis redundat in eris rorem personae , runc impedit maia trimonium. Vnde si consensiis mulieris seratur in istam pcrsonam directe , error de nobilitate ipsius non impcdit matrimonium ; si autem dir. cte intendit consentire in
filium Regis quicunque sit ille,
150쪽
tune si alius praesentetur ei, quam retur post consummatum matriis filius Regis, est error personae , de monium , si a consanguineo viri. impeditur matrimonium. .sent. fraudulenter cognosceretur ; quia d. O f. I. a. a. ias . fraus alterius non debet ipsi ptae. iudicare. q. s. . o. I. I.a. 2. ad s. V . Α . an si eaddon ratio st quali- ναι. αι errore fortune,ct qualitatis, si . 47. au conditio seruitatu im- ac de errare seruitutu . Pediat matrimΦnium. . Resp. D. Thomas i dicendum quod diuersias fortunae non Variat aliquid eorum, quae sunt deessentia matrimonis , nec diuersi ras qualitatis 3 sicut facie condi,tio ieruitutis:& ideo ratio non se.
qui cur. .sent. . o. r. I. a. 2. ad 4. M. s.a' si vir cum uxore per mutiose annos iu praeri to errore persona,
Rei p. D. I Komas , dicendum quod quantumcunque fuerit cum
ea , ni ii de nouo consentire velit, non est matrimonium. lbιdem aa S.
Q. 46. qu d agendum esset , si con-
Re . D. Thomxs , dicendumquδd ii ante non consenserat in fratrem eius , potest eum , quem per errorem accipit retinere; praecipue si sit cognita carnaliter ab eo quem accepit: si autem conis
senserat in primam per verba derit aesenti, non potest secundum habere trimo vivente , .sed potest vel laeulum relinquere,vel ad primum redire. Et ignorantia facti
Resip. D. Thomas ,. dicenduim, quod in muri monij contractu obligatur unus coniugum alteri ad debitum reddendum , dc idec sit ille, qui se obligat, sit impotens adiso luendum , ignoranti a thuius imis potentiae in eo , cui fit obligatio,. tollit contractum : sicut autem iPer impotentiam coeundi efficitur aliquis impotens adi soluendum, ut omninδ non possit soluere , ita, per seruitutem , ut libere reddere
debitum non possit: S: ideo sicut
impote uti a coeundi ignorata imis pedit matrimonium, non autem si sciatur; ita conditio seruitutis ignorata matrimonium.impedit, . non autem seruitus scita. q. sent. d. .
Resp. D. Thomas , dicendum iqudi seruitus contrariatur matri monio quantum ad . actum , ad quem aliquis obliga inr, quem non
potest libere ex eo ui ; & quantum ad bonum stolis,quae peioris con ditionis effia itur ex seruitute parentis. Sed quia quilibet potest in eo quod sibi debetur, sponte detrimentum aliqaod subire, ideo si alter coniugam stit alterius seruitutem , nihilominus matri momnium tenet. .