장음표시 사용
191쪽
MENDACIUM. Is Itentia autem a voluntate mota habet suum obiectum , quod est proximum obicctiim voluntarij achiis, de se habet in actu voluntaris ad
finem, sicut materiale ad formale. Dicetur autem quod virtus veritatis dc per consequens opposita vitia ) in manifestatione consistit,qiue fit per aliqua signa : quae quidem manifestatio liue enunciatio est rationis actus conscrentis adsignatum : omnis enim repraescia-tatio constitit in quadam collatione , quae proprie pertinet ad rationem : unde etsi bruta animalia aliquid manifestent, non ramen manis starionem intcndunt, sed natura si in stilustii aliquid agunt, ad quod manifestatio sequitur . Inquantum tamen huiusmodi manifestatio siue enunciatio est actus moralis , Oportet quod sit voluntarius, & ex intentione voluntatis dependens: Obiee mi aurem proprium manifestationis sne cnunciationis est verum vel falsum rIntentio verδ voluntatis inordinatae potest ad duo ferri ; quorum unum est , ut falsum enuncietur ;aliud est effectus proprius falsae
unciationis , ut scilicet aliquis fallatur. Si ergo ista tria concurrant ; scilicet quod falsum si id quod enuntiatur ; Sc quod adsit
Voluntas falsum enuntiandi dc iterum intentio fallcndi ; tunc est falsitas materialitcr, quia falsum dicitur ν δ: formaliter propter VO luntatem falsum dicendi ; de effectiMe propter voluntatem falsitatem imprimendi. Sed tamen ratio mendaci j sunt i
tur a formali falsitate ; secunditin hoc scilicet quod aliquis habet
Voluntatem salsum enuntiandi :Vnde dc mendacium nominatur ex eo quod contra mentcna dici tui& ideo si quis falsum enuntici credens id est e vcrum , cst quid in falsum materialiter , sed non sor- maliter, quia falsitas est praeter
intentionem dicentis : vude ponliabet perscctam ratio D cm. menda.
cij : id enim , quod pia ter intentionem diccntis est, per accidcias est , unde non potest esse specili cadifferentia. Si vero aliquis forma liter falsum dicat habcias volui in talem falsum dicendi, licet si vcrum id quod dicitur , inquant tantamen huiusmodi actus est voluntarius , de moralis , habet pcr se
falsitate ni , de per accidens viri r item , unde ad speciem mendacis pertingit. Quod autem aliquis intendat falsitatem in opinione alterius constituere fallendo ipsum, non pertinet ad speclcm mcndacii
sed ad quandam pirs monem ipsius ; sicut de in rc bus naturalibus aliquid specic ira sortitur,s forniam habeat, etiam s desit formae effectus; sicut parce in graui, quod
violenter si es ira detinetur , ne
discedat secundum ixi gemis msuae formae. Sic ergo patct, quod mendacium dire iste, & formaliter
opponitur virtuti veritatis. 2. 2. q. II . a. I. in corp. 3. sent. d. 38. ara. I. in corp.
d . 1 .an sit mendscium, quando quis
Rese. D. Thomas , dicenchri quod sicut Aligustinus dicit in i . de doctrina Christiana: voces praeci
de ideo cum dicitur quod in cndacium est falsa vocis significatio,
nomine vocis intelligitur Omnes grunm : Vnde ille qui aliquod Dissiligod by Gooste
192쪽
ira saliti in nutibus significare inten-dcsct , non ellet a mendacio im
in iocssum , officiosum , σpernicio Om. Resp. D. Thomas, potest diui. di mendacium inquantum habet rationem culpae secundum ea,quae aggravant, vel dimitriiun t culpam in cndacii ex parte finis intenti. Aggravant autem culpam menda .cjj, si aliquis per mendacium indirendat alterius nocumentum,quod vocatur mendacium perniciolam: diminuitur autem culpa mendacij, si ordinetur ad aliquod bonum , vel delectabile , dc sic est mendacium iocosum; vel utile,& sic est mendacium officiosum , quo intenditur iuvamentum alterius, vel remotio nocumenti; & secundum hoc diuiditur mendacium in tria
ριccatum,ct fugandum iuxta illud Eccl. 7. noli velle mentiri omno
Resp. D. Thomas , dicendum quod illud , quod est secundum se natum ex genere, nullo modo potest ille bonum, de licitum quia ad hoc , quod aliquid sit bonum,
requiri tur, quod on,iria recte conis currant. Bonum enim est ex integra causa, malum vero est ex singularibus d stibi, ut Dionysius dicit .cap. de diuinis nominibus: mendacrum autem est malum ex genere , est enim actus cadens super indebi, istu aaIcrisin 1 cdm etaim voces
naturaliter sint signa intellectus, . in naturale est, de indebitum,qubdaliquis voce significet id , quod non habet in mente : unde Philosophus dicit in . Eth. quodnrcn--acium es per θ ρrauum , ct fugiendum, verum autem est bonum,er Iaudabile: unde omne mendacium est peccatum, sicut etiam Augustinus asserit in lib. contra mendacium. . a. d. q. II o. art. 3. nco P. quodlib. . 8.as. 14. Quar. s. an liceat dicere mendaέitim viaiιm ab alaquo periculo libινι-
tur, vel saltem uti di imalationi. Resp. D. Thornas, dicendum,qubd mendacium non solum habet rationem peccati ex damno, quod infertur proximo, sed ex suae inordinatione: non licet aure aliis qua illicita inordinatione uti ad impediendum nocumenta,& desectus aliorum, sicut non licet rari ad hoc quod homo eleemosinam faeiat; ni si forte in casu necessitatis, in quo omnia sunt communia: & ideo non est licitum mendacium dicere ad hoc quod aliquis alium quocunque periculo libe
Licet tamen veritatem ocul taro
prudenter sub aliqua dissimulatione , ut Augustinus dicit in libo.
contra mendacium. 2.2. . II Q.
Qu. s. an ct quando mendacram siti peccatam mortale aut veniale.
Resp. D. Thomas, dicendum quod peccatum mortale propriε. est quod repugnat charitati , persquam anima viuit Deo cinata Diui tred by
193쪽
cta : potest autem mendacium mortale , ex sola autem intentio contrariari charitati tripliciter ; ne peccati mortalis aliquis nanr uno modo secundom se; alio mo- taliter peccat. Si vero finis intendo secundum finem interitum ; tus non sit contrarius charitati, tertio modo per accidens.
Secundum se quidem charitati contrariatur ex ipsa falsa significatione : quae quidem si sit ei rea
res diuinas contrariatur charitati Dei, cuius veritatem aliquis tali mendacio occultat, vel corrumpit: unde huiusmodi mendacium non solum opponitur virtuti cha ritatis , sed etiam virtuti fidei, &religionis ; & ideo hoc mendacium est grauissim lim, & mot ale. Si ver δ falsa significatio sit circa aliquid , cuius cognitio pertineat ad hominis bonum, pura quae pertinet ad perfectionem scientiae, &informationem inorum , tale mendacium , inquantum infert damnum falsae Opinionis proximo , contrariatur charitati quantum ad dilectionem proximi ;unde est peccatum mortale. Si vero falsa opinio ex mendacio generata sit circa aliquid , de quo non
te ferat utrum sic vel aliter cognoscatur , tunc ex tali mendacio non damnificatur proximus; sicuts quis fallatur in aliquibus parti-zdlaribus contingentibus ad se non pertinentibus ; unde rate mendacium secundum se non est
Ratione vero sinis intenti aliquod mendacium contrariatur
charitati; puta quod dicitur aut in iniuriam Dei , quod semper estpeecatum mortale, utpoἐe religio. ni contrarium , aut in nocumentum proximi . quanto in ad personam,diuitias, vel famam e dc buc et is in eist yeeearum nHyrtales uocere proximo ut peccatum nec mendacium secundum hanc, rationem er i peccatum mortale;
se ut apparer in mendacio iocoso, in quo intenditur aliqua leui de . lectatio; & in mendacio offici O , in quo intomutur etiam utilitas proximi. Per accidens autem potc si contrariari charitati ,ratione scandali, vii cuiuscunque damni consequentis : & sic erit etiam peccatum mortale, dum scilicet aliquis non veretur propter scandalum
r. 7. an si mσndacium , quando non seruatur proin sum et oe quibus e causis excusemur ab eo sersando. Resp. D. Thomas , dicendum
qu bd ille qui aliquid promittit,
si habet animum faciendi , quod promittit , non mentitur ; quia non loquitur contra id quod gerit in mente e s vero non faciat quod promisit , tunc videtur Infideli ter agere per hoc quod animum
Potest tamen excusari ex duobus: uno modo si promisit id quod manifeste est illicitum ἱ quia promittendo peccat it, mutando autem propos tum bene facit e alio modo s sunt mutatae conditiones personarum , & negoti Tum , ut enim Seneca dicit in lib. de be-
ania Alioquin nec fuit mendax in promit icndo, quia promist quod Diuiligod by Gooste
194쪽
promisit , quia eae te iri condi Ii nes no a extant: unae & Apostolus non e it mentitus, qai non ivit Corinthia. quo se iterum esse promiserat, ut dicitur x. ad Corinth. .&hoc propter impedimenta ,
quae superuenerant. 2. L. q. l Io. a. . ad s. QIsr. 8. Utrum σπιrmen iacιum sit
sit , esse putauerat , ' u rQρ
Rei p. D. Thomas , dicendum quod cum malum omnifariam
contineat, cuiuslibet circa ultantia: peruersitas, etiam alias circvi
stantiis debitis exilientibias , paccatum in moribus facit ut si aliquis accipiat, unde non debet , quantumcunque bonum intendat, vel aliae cireuntiantiae ordinatae Videantur, peccatum non euitabitur. C i autem locutio imienta sit ad exprimendam conceptionem cordis , quandocunque aliquis loquitur quod in corde non habe I, loquitur quod non debet: hoc aurem contingit in omni mendacio: Vnde omne mendacium est pecca-D. Thomas, dicendum quod illae aut horitatesantelliguntur da mendacio pernicioso , ut exponit glocla. ιn eadσm q. MO. aω6. ad I.
q us 6 .R p. D. Tliomas, dicensum quod cliam peccatum veniale largo modo potest dici iniquitas, inquan ru ii cst praeter aequitatem iustitiae. Et hoc modo. loquitur Augusti rus. ιλdem ad MERETRIX. i
D. Tholuas , dicendu quoi humanam regimen deri uatur a diuino regimine, de ipsum debet imitari: Deuς autem quamuis lit omnipotens de summe b nus , permittic tam ea aliqua mala fieri inviti uec Ib , quae prohibere pollet , ne eis sublatis maiora bona tollerentur, vel etiam peiora mala lia querentur. Sic ergo &rum,quantumcunque aliquis pco . . in regimine humano illi qui prae-pter bonum metatiatur. IS. q. I. a. b. ι Πιογωί sent. d. sunt, recte aliqua mala tolerant, ne aliqua bona impediantur , vel etiam ne aliqua mala peiora in- Currantur : sicut Aug. dicit in lib.
de ordine , a fer meretrices di re-b ta humauis . mrbaueris amma tibi Quar. v. de quo mendacio intelligantur hae scriptura teli moria Ps. Fia perdes ometes qui loquuntur me et dacιum e sapient. r. os quod mestie uin θώ. λ. r. Io... I r. ιuco .
195쪽
Q r. 2. quomodo permitiendo mereis
Resp. D. Thomas , minus malum est mulieribus carnaliter commisceri, quam in vilia declinaressi gula. Vnde Aug. dicit, quod ,
hoc μοι meretrix tu mu do , quod seurana in mari, vel et ea in Palais'.
Resp. D. Thomas , dicendumqu)d aliquis dupliciter aliquit ii
lici dat : uno modo , quia dati Oipsa est illicita , ω contra legem, Me ut patet in eo qui sit non iace aliquid dedit : & talis merctura mittere quod dedit ; unde laol debet restitutio fieri de his oc trita etiam ille qui accepit , contra lugQm accepit ; non debet sibi reti- iere , sed debet in pios ustis conuertere. Alio modo aliquis illici- ις dat, quia propter rem illicitam, licet ipla datio non sit illici. sicut cum quis dat meretrici exopter fornicationem : unde &pote it sibi retinere quod ei datum est. Sed si superstite aliquid per fraudem vel dolum extortillet ,
teneretur eidem restituere. 2.2. q. ad 2.
Resp. supra v. eleemas a l. 24.& infra v. eblatio.
Quae . I. quid sit meritum siue eon. digni , siue congrui, ct DLr .ppe ra extra charitatem in statu peetari mortalia facta sive meratorιa, ιν
quem effectum habeant. D Esp. D. Thomas , dicendum quod meritum proprie: dicit ut actio qua esticitur , ut ei qui agit, si iustum aliquid dari. Sed iustitia dupliciter dicitur: uno modo proprie, quae scilicet respicit debitum ex parte recipientis : alio modo qaali similitudinarie, quae respicit debitum ex parte dantis : aliquidetiim decet dansem dare, quod tam eii non habet recipiens debitum recipiendi: de lic iustitia est de ecsentia diuinae bonitatis ; sicut Ansel. dicit quod Uι- sufius es
cum Recpit συν res parcit, qui a eum de
cet. Et s cundum hoc cliam meritum dicitur dupliciter : uno modo actus per quem e ficitur , ut ipso agens habeat debitum recipietidi ; & hoc vocatur meritum cou-
digni t alio modo , per quum e Rficitur ut sit debitum dandi in dante secundum decentiam ipsius;& ideo hoc meritum dicitur meritum congrui. Cum autem in omnibus illis quae gratis dantur, prima ratio dandi. iit amor , impsssi bile est quod aliquis tale sibi debi tum faciat qui amicitia caret , &ideo cum omnia bona s Spem paralia, S aeternaὶ e. diuina liberalitate nobis donentur , nulla di acquirere potest debitum reeipiendi aliquod illorum , nisi per charitatem ad Deum: Et ideo opera extra Λ a 4 Dissiligod by Gooste
196쪽
charitatem Acha , non sunt meritoria ex condigno neque aeterni , neque temporalis alicuius boni apud Deum. Sed quia diuinam bonitatem decet, ut ubicunque di Dpositionem inuenit perfectionem adiiciat, ideo ex merito conῆrui dicitur aliquis mereri aliquod bonum per opera extra charitatem facta. Et secundit in hoc opera ista valent ad triplex bonum , scilicet ad temporalium consecutionem , ad dispositionem ad gratiam,& ad alluetudinem bonorum operum eQuia tamen hoc meritum non proprie meritum dicitur , ideo magis concedendum est quod huiusnodi opera non sint alicuius meritoria, quamquδd sint. 4. s.
d. I 3. q. I. a. s. q.A. in cor8. Quar. a. νι rum homo existens in gra-ιia , ct charitate mereripossit inria que augmentum , iuxta idud D.
rim meretur augeri, vι aucta me
reatur Perfici. Resp. D. Thonaas , dicendum quod illud cadit sub merito conia digni , ad quod motio gratiae se
ex rendit: motio autem alicuius mouentis non solum se extendit ad ultimuin torminum motus, sed ctiam ad totum progrelium in moti uterminus autem motus gratiae est vita aeterna: progressus aurem in hoc motu est secundum augmentum charitatis vel gratiae;
secundum illud lyro 4. ius oram semiι- . quasi lux istendens , procedis ct .rescit usque ad perfectum diem ;qui est dies gloriae: sic igitur augmentum gratiae cadit sub merito
Augustinis in libro de bono perseverantia.
qu bd etiam ea quae non meremur, orando impetramusinnam & pec
tet per August. super illud Ioannis
s. Ic mus qui 8ιccatores Deus non exaudit: alioquin frustra dixisset publicanus e Deus propi33m esto mihi peccaιοri, ut dicitur lucae I 8. &similiter sperseuerantiae donum aliquis perendo a Deo impetrat vel sibi vel aliis , qua inuis sub merito non cadat. I. 2 f. I I . .s, ε.
Resp. D. Thomas , dicendum quod illud quod sub merito cadit,
est praemium v ct merces: quod ii bet rationem alicuius boni: bonum autem hominis est duplex ; unum
simpliciter ; aliud secundum quidebonum hominis simpliciter estvltimus finis eius, secundum illud
Psal. 72. mihi autem anhaerere Deo bonum es L& per consequens, Omnia illa quae ordinantur ut ducentia ad hune finem : & talia simpliciter cadunt sub metito : bonum autem secundum quid & non simpliciter hominis est , quod est bonum ei ut nunc , vel quod ei est secundam quid bonum e huiusmodi non eadum sub metito simpliciter sed secundum quid.secan-
197쪽
MERITUM. r 87 dbui hoc ergo dieendum est quod
si temporalia bona considerentutpto ut sani utilia ad opera virtu-ium quibus perducimur in vitam aeternam, lecundum hoc directe de simpliciter cadunt sub merito , sicut& augmentum gratiae, Sc omnia illa quibus homo adiuuatur ad perueniendum in beatitudinem post primam gratiam:tantum enim dat Deus viris iustis de bonis temporaelibus 8c etiam de malis quantum eis e Gudit ad perueniendum
ad vitam xternam : εc in tantum
sine simpliciter bona huiusmodi temporalia: unde dicitur in Psal.
s. time ures aute in Dominum non m .nuentur omni bono : de alibi , nouviati iustum derelictum is c. Psal. 36.s autem considerentur huiusmodi temporalia bona secundum se, se non sinit simpliciter bona hominis sed secundum quid : Sc ira non simpliciter cadunt sub merito sed seeundum quid', inquantum
sei licet homines mouentur 1 Deo ad aliqua temporaliter agenda, in quibus suum propositum consequuntur , Deo fauente; ut sicut vitae aeterna est simpliciter praemium operum iustitiae per relationem ad motionem diuinam, ita temporalia bona in se eonsiderata habeant rationem mercedis, habito respecta ad motionem diuinam
xur ad haec prosequenda ; licet intendum in his non habeant homi
nes rectam intentionem. I. 2.q. II . a. IO .in corP.
Q. F. a ct quomodo miritum vita aterna primario charιιati conuenit, ct secundaris auis νirtutιbus . .
quod tui manus actus habet rationem merendi ex duobus : Primo quidem de principaliter ex diuitia Ordinatione; secandum quod actus dicitur esse meritorius illius boni ad quod homo diuinitus ordinatur: Secundo verb ex parte liberi arbitrij; in qualuum scilicet homo
habet prae caeteris creaturis ut per se agat voluntarie agens: de quantum ad utrumque principalitas meriti penes charitatem consistit: primδ enim considerandum est quod vita aeternae in Dei fruitione Mnsistit: motus autem humanae mentis ad fruitionem diuini boni est proprius actas charitatis, per
quam omnes actus aliarum virtu
tum ordinantur in hunc finen , secundum quod aliae virtutes ina. perantur a charitate : & ideo meritum vitae aeternae primo pertinet ad charitatem'; ad alias.autem virtutes secundario , secundam quδd earum actus 1 charitate imis perantur : smiliter etiam manifestum est quod id quod ex amore
facimus, maxime voluntarie facimus: unde etiam secundo in quod ad rationem' meriti requiritur quod si voluntarium , principali-ter meritum charitati attribuitur.
Quar. 6. virum distinctio mansionum .
in calo prouemae Per modum mariti ex charitate via.
Resp. D. Thomas , actus noster non habet quod sit meritorius ex
ipsa substantia actus, sed solam
ex habitu virtutis quo informatur: Vis autem merendi hst in omnibus ea charitate , quae habet ipsum finem pro obiecto : dc ideo diueris sitas tu merendo tota refunditur in
198쪽
ad diuersitatem charitatis; lc sic charitas viae distinguet mansiones
per modum meriti. q. f. 69. q. I. a. 4. qu. n cor8. . I. d. O. q. I. a.
naturalibus videmus quod a causa uniuersali omnes particulares causae sumunt essicaciam agendi, tamen effectus determinatus,&pro prius attribuitur causae particulari; scut patet de virtutibus activis inferioru corporum respectu virtutis caelestis corporis, & de Orbibus inferioribus, qui etsi sequantur motum primi orbis , habent tamen singuli proprios motus: ita etiam est & de virtutibus, quibus
meremur. Nam omnes habent e f. scaciam merendi a Charitare, quae nos unit Deo quo meremur , &Voluntatem perficit per quam meremur. singulae tamen virtutes merentur sinsularia quaedam praemia eis proportionaliter respondentia : Sicut humilitas meretur exaltationem, & paupertas regnum. D 6. de foιenιsa a. 9. 3Π cstry. tiar. 8. quomodo dissicultvi onrisad νAera um contribu/t , ct quare faciluas ex amore proueniim meri-rum non diminuit.
Resp. D. Thomas , dicendum quod dissi euitas non incit ad me. ritum , nisi forte dimissionis poenae, per modum cuiusdam commutationis : sed ad morietum quod ordinatus adconisecutiOnpin boni, -UM.
ad quod proprie ordinem habet ,
non facit , nisi secundum quod
exigitur maior conatus, qui est secun iuum maiorem inclinationem
voluntatis in illud : Et quia habitus & amor ex hoe faciunt facilitatem , quia faciunt maiorem inclinationem volutaratis, ideo talis facilitas non diminuit rationem me Iit i. s. d. o. q. l. 4. . ad 4. ucr. s. quomodo ebaritin augea meratum , licet operis dissicAltate is diminuat secundum illud D. Aug. in Ab. de Oeνbis Domini: omnia se uas imma uia facilia ct prope nuda
Resp. D. Thomas, dicendum quod opus aliquod potest esse laboriosu & dissicile dupliciter.Vno
modo ex magnitudine operis : &sic magnitudo laboris pertinet ad augmentum meriti, & uc charitas non diminuit laborem, imo facit aggredi opera maxima, magna enim Ῥεratur si es ut Greg. dicit in- quadam homil. alio modo ex dcfectu ipsius operantis : unicuique enim est laboriosum , & dissicile quod non prompta voluntate facit, & talis labor diminuit meri
a. Ghic. virtus est eirea disseisia: er quare viri persem metu meren tur quam imperfecti, licet isti m η-istrem dioeultatem patiamur vomisti Resp. D. Thomas , dicendum
quod aliquid potest diei dissicile
dupliciter: vel ex arduitate operis ἔ
199쪽
MERI ficile esse quod stitieet in se dis
ficile est de arduum : vel ex imperfectione operantis ; & sc virtus circa dissicile non est , sed talem dissiduitatem virtus tollit: quanto enim aliquis virtuosior est , tanto facilias opera virtutis exercet.NCc tamen dicendum est, quod quanto virtuosor sit, minus mereatur. Et per hunc modum dissicultas maior est in operibus hominis post peccatum ex imperfectione operantiS. a.d. 29. . I .a . . ad 3. Cucr. D. an ct quomodo certamen interius vel exterius resuι rata ν ad
meritum , ct virum Derat in primo homine Oel an Angelu.Resp. D. Thomas, dicendum quod quamuis homo in primo statu non habuerit certainen interius, habuit tamen certamen exterius :vnde &victoriam habere potui squa coronam mereretur. Nec tamen est de necessitate meriti certamen contra aliquem impugnantem : quia se in Angelis meritum non inueniretur: ted de necessitate meriti est certamen,quo quis con
tendit apprehendere aliquid quod lupra se est: secundum quod aliquis quasi viribus suis luctatur : nec oportet ut ubi est maius certamen, ibi sit maius metitum sed ubi est
magis legitimum Q contingit autem in minori impugnatione magis legitimum certamen e lib. 2. d. v. 12. Utrum i Ee qui meretur aliquid itera, stati imagu mereatur, licet με μι sfacit ρνο altero , nonsatis
famat pro seipso. Resp. infra v. satisfactio-
Resp. D. Thomas, quando actus charitatis procedit ex tota virtute habentis, dc quantum ad virtutem naturae, & quantum ad virtutem habitus infusi , tunc unus actus disponit Se meretur augmentum charitatis, ut statim fiat. Quando autem non secundum totam virtutem procedit actus ille , tunc cst dispositio remota ; S poterit tunc per plure. actus peruenire ad augmentum charitatis : non tamen de necessitate, quia homo quantum-eunque si dispositus , potest non agere secundum rationem disposi
Resp. D. Thomas , diccndum quod quando ratis est actus charitatis,qualis requiritur ad augmentum charitatis, runc etiam augetur
praemium substantiale , quod debetur charitati maiori consequeri ti actum , Mon charitati quae est radix actus: non autem omnes fuit tales : & adeo ad nataltitudinem actuum non sequitur de necessitate augmentum praemi, substantialis.
Qu. is . an quilibet actue meriι-riura uisentum gratia merentur.
200쪽
isto MERI quod quilibet actus meritorius
augmentum gratiae mereatur.Quian n in quolibet actu meritorio inuenitur illa conditio , perquam ex actu consequitur augmentum
habitus , sed solum in illo amiqtio quis utitur accepta gratia secundum proportiones sitarum vi Iium , ut in nullo gratiae Dei de ii t per negligentiam. a. f. d. 27. θη.
n. Io. an quolibet actu meritorio mereatur homo augmenιum gratia flatim conferendum.
Resp. D. Thomas , dicendum quod quolibet actu meritorio meis r tur homo augmentum gratiae , sicut de gratiae conium mationem quae est vita aeterna : sed ii cur vita ae terna non statim redditur sed suo tempore : ita nec gratia statim augetur, sed iaci tempore : cum scilicet aliquis sum cienter fuerit dii positus ad gratiae augmentum.
Resp. D. ι Thomas , dicendum quod quilibet actos charitatis meis retur vitam aeternam, Dora quidem statim exhibendam , sed suo tem Pore: simi liter etiam quilibet actus
charitatis meretur charitatis augmentum, non tamen statim avi getur, sed quando aliquis conatur ad huiusmodi augmentum. 2.2.f. 24.
minimum sis maἰus qualibet alia
Res p. D. Thomas, dicendum quod maior est excellentia metiti quae consurgit ex charitate , quam illa quae consurgit ex genere actus: scut finis ad quem ordinat charitas, est potior his quae sivit ad fi .
nem , circa quae actus nostri consistunt: unde etiam praemium restpondens merito ratione charitatis,
quantumcunque sir paruum , est maius quolibet praemio respondente actui ratione sui generis: &ideo aureola diminutive dicitur
respectu aureae . . d. 49 q. I .a. I indsuor'. utrum Apostoli sint omnibi. aliusan tu praferendi, ex hoc quod ' opera sua fuerunt ex maiori cha mate, re maiora fecerunt ιn ammi
Resp. D. Thomas , patet quod Apostoli sitiit omnibus aliis salictis, quacunque praerogatiua piae fulgeant , siue virginitatis , sue doctrinae, siue martyris praefocndi, , tanquam abundantius Spiritu ni- Sanctum habentes. Sed potest aliquis dicete quod quidam alii Sancti maiora tormenta sustinuerunt,& maiores austeritates propter.
Christum , quam Apostoli. sed sciendum est , qnod magnitudo meriti principaliter , & respectu et lentralis praenali , attenditur secundum charitatem: consistit enim praemiuiri elsentiale in gaudio quod habetur de Deo. Manifestum est autem , quod de Deo plus gaudebunt, qui plus amant, Unde &illam visionem beatam Dominus suo dilecto promittit,dicens Iaania .