장음표시 사용
61쪽
do , contingens futurum , secun dum illud Isa. i . amιnciaισ q-ἔνιntura sunt in faιurum , ct di ceminquia Dii sis eos. Et ideo si eut dicit Augustinus de scinione Domini in monte: duo
ηar. I. quid sit iuramentum '. ct qu duam sit assertariam , ct Pro
REJ D. Thomas , dicendum quod sicut Apostolus dicit ad
in scibilibus pet rationem fit,quae procedit ex aliquibus naturaliter notis, quae sunt in fallibiliter vera; sed particularia facta contingentia homi uum non pollunt per rationem necessariam confirmari:&ideo ea , quae de his dicuntur, Ω-lent confirmari per testes. Sed hamanum testimonium non est sussic iens ad huiusmodi confirmandum , propter duo: Pria; bqaide n propter de fectum veri ratis humanae; quia plurimi in mendacium labuntur , secundum illud
dac secundo propter desectuin sogni ionis: quia 'homines Non
possunt cognoscere, neque futura, neque cordium occulta, vel etiam absentia , de quibus tamen homi- nes loquuntur : & expedit rebus humanis, ut certitudo aliqua de his habeatur: & ideo necessarium fuit Tecurrere ad diuinum testimonium ; quia Peus , neque mentiri potest , neque eum aliquid latet: astumere autem Dei in in testem dicitur iurare; quia quasi pro iure introductum est, ut quod subiti uocatione diuini testinio iiij dicitur , pro vero habeatur. Diuinum autem testimonium quandoque inducitur ad asserendum praeientia , vel praeterita ; &hoo dicitur iuramentum assertoriuin: quandoque autem inducitur diuinum iuramentum ad confirmandum aliquid futurum , & hoc dieitur iurametum pro miliarium. ad ea vero quae sunt necessaria, de per rationem inuestiganda non inducitur iuramentum: derisibili, enim videretur , si quis in disputatione alicuius scientiae vellet propos tum per iuramentum pro
Quar. a. quid ' iura re per simplia
xem eontestationem, vel per exocra sonem 1
Resp. D. Thomas , dicendum quod duplex est modus iitrandi ;vnus quidem per simplicem Dei
contestationem I sicut cu .n aliquis dicit, est mihi Deus testis , vel coram Deo loquor , vel pec Deum, quod idem est , ut dicit Augustinus: alius modus iurandi est per execrationem , dum scilicet aliquis se , vel aliquid ad se percinens ad poenam zbligae, n. fi Diqiliaco by Corale
62쪽
sit verum quoi dicit. 2.2. q. 89. a. a. - 3. lcct. s. c.ύλ. I. ad Rom. ι aritur 3. an iuramentum sit liciis tu uer cur non debemm ipsi asejui sic ri. Resp. D. Thomas , dicendumque od nihil prohibet aliquid esse
secundum se bonum , quod tamenc edit in malum eius , qui nonvci Iur eo conuenienteri; sicut su-itiere Eucliaristiam est bonum , Sc. tamen qui indigne sumi. iudicium si M. mandi cat , er bibit , ut dicitur primae ad Corinthios ii . sic ergo
in proposto dicendum est, quod
iuramentum secundum se est licitam , & honestum , quod patet ex origine, & fine : ex origine quidem , quia iuramentum est in troductum ex fide , qua homines credunt Deum habere in sal libilem veritatem , & uniuersalem nium coguitionem , 5 prouisionem: ex fine autem , quia Quar. q. quomodo intιstigatur illud
Mail. F. ego dico υοbu nan iurare om uino ore. Iacobi s. ante omnia fratres mei nolite iurare.
Resp. D. Tl omas , dicendum. qudd sicut Augustinus dicit in
co vobis non iurare omnino , ne sciliceι iuranuo ad facilitatem i urandi feruen3atur , σ ex facilitate iurandi ad censuetudinem , π a constietudiis ne inperiuraum decidatur : ct ideo non inuenitur iurassι msi scribens , ubi consideratas cautior non habet linguam pracryuem. βι dem ad a. ad Rom. I. .
l. t. Quaeritur s. quomodo intelligi debiae istud Matth. s. sit autem sermo Deaster, est , est non , non : quod autem his abandantiuι est , a ma-lo est. iii ramentum inducitur ad iustiti candum homines , & ad finien dum controuersias , ut dicitur ad Heb. 6. Sed iuramentum cedit in ma. Ium alicui ex eo quod male utitur eo , id est sine nece uitate , & cautela debita : videtur enim paruam reuerentiam habere ad Deum , qui eum ex leui causa testem inducit, quod non praesumeret etiam de aliquo viro honesto. Imminet etiam periculum periurii: quia de facili homo in verbo delinquit se
Resp. D. Thomas , dicendum quod sciit Augustinus dicit in ilib. de sermone Domini in moniate , si aura e cogerM , Das de necessitate venire insi mratu eorum quibus aliquid suades i qua utique infirmitas malum est r itaque non dixit; quod amplius est, malum est; sed a malo , est : tu enim non m- tum facM , qui
deas , quod utiliter persuades : sed a malo est 1lliis , cuim insirmitate riurare cogcri . 2. 2. q. 8'. a. a.
63쪽
habet comites, se licet veritatem
i, irimn ct tu titiam. Resp. D. Thomas , dicendum quos sicut supradictum est , iuramentum non est bonum , nisi ei , qai bene utitur iuramento: ad bonum autem usum iuramenti duo requiruntur. Primo quidem qaodaliquis non leuiter , sed ex necessaria causa , dc diserere iuret i &qua istum ad hoc te qairitur iudicium , scilicet discretionis ex parte iurantis. Secundo , quantum ad id qdod per iuramentum confirmitur; ut scilicet neque sit salsum, neque sit aliquod illicitu:& qaan
tum ad hoc requiritur veritas, per quam aliquis iuramento confirmat, quod verum eth ; & iustitia, perquam confirmat, quod licitum est: iudicio autem caret iuramentum incautum ; veritate autem , iuramentum mendax : iustitia autem , iuramentum iniquum , siue illicitum. 1. a. q. 89. a. 3 .iu rρ. in Otroqueseripto sent. 4. 39. r. a. Q 3. 7. an iuramentuis sit actuι Re
tigionu siue iatria. Resp. D. Thomas, dicendum quisa ille qui iurat inuocat Diui
num testimonium ad confirmandum ea , quae dicit: nihil autem confirmatur nisi per aliquid, quod certius est , & potius : & ideo in hoc ipso quoi homo per Deum
iurat, profitetur Deum potiorem, Vtpote cuiu veritas est in desectibilis, de cognitio uniuersilis οῦ ω sic Deo aliquo modo reuerentiam exhibet: vndὸ & Apostolus dicit ad H eb. 6. quod hDnines Der m. io
ra; feturam: & Hieronymus dicit
super Matthaeam , quod qui iurat,
aut Oeeteratur , aut diligit eum , per
quem iurat: Philo pus etiam dicit in primo Metaph. quod iura- . mentum est honorabilissimum exhibe re autem reuerentiam Deo pertinet ad Religionem , siue latriam : unde manifestum est , quod iuramentum est actus Religionis, siue
latriae. 2.2. l. 89. a. q. in corF.
cuar. 8. eur iuramentum non sit V petendum , vel frequeutandum, nisi ex necestate; ve contingat :quod dieitur Ec les. 23. vir multum iu-' rams replebitur iniruitate o ct D.
A,gustiuis diciι in libro de mendacio , quod pracepium Domini daprobibitιoae iurainenti ad hoc posi- rutra est,υt quantum in te est non ester, non quasi pro baeo eum alia qua drlectationc anetat iusiuran- '
Resp. D. Thomas, dicendum quod id quod non quaeritur nisi , ad si bueniendum infirmitati vel
defectui , non numeratur intexea, quae sunt per se appetenda, sed i inter ea , quae lunt necessaria; sicut patet de medicina quae quaeritur cad subueniendum inhImitati: iura. mentum autem quaeritur adsibue- niendum alicui defectui, quo sci- . licet unus homo alteri discredit , ;&ideo iuramentum non est habendum inter ea , quae sunt per se :appetenda, sed interea, quae mi rhuic vitae necessaria, quibus indebite utitur quicunque eis utitur ultra terminos necessitatis: unda Augastinus dicit in lib. de sermo ne Domini in monte , intestιtia
64쪽
refranιι δε quantum potest , tu non ea
Iιι periculosum. Resp. D. Thonias , dicendum quod sicut medicina est utilis ad lanandum , dc tamen quanto est
virtuosior, tan id maius nocumentum inducit, si non debite sumatur : ita etiam iuramentum utile quidem est ad confirmationem, tamen quan id est magis venerandum, tanto est magis periculosum, nisi debite inducatur quia ut dicitur Eccles a 3. Urustrauerit si dest deceperit) fratrem , delimιm innu supιν ipsum eri r ct si dissimulauιrias quasi per simulationem iurando uallum ) dalinquiι dupliciter ; quia scilicet Dulata aquilas est duplex iniquitas, ut Augustinus dieit; ct si in vacum iuraveru idest sne debita causa , & nec elsitate non tu-st cabitur . 2.2. qu. 8'. a. I.ψd 3. Quoitur Io. an ct quomodo licrariurare per ereaturas.cundario autem assumuntur ad Ina .ramelltum aliquae creaturae , non
secundum se, sed inquantum in eis Diuina veritas manifestatur: sicut iuramus per Euangelium, idest per Deum, cuius veritas in Evangelio manifestatur : dc per Sanctos, qui
hanc veritatem crediderunt , dc obseruauerunt.
Alius autem modus iurandi est per execrationem: de it hoc iur1-mento inducitur creatura aliqua, ut in ea Datinum iudicium excr-ceaturi& se solet homo iurare :ser caput suum i aut per filium 4uum , aut per aliquam aliam rem, quam diligiti sicut de Apostoliis iurauit secundae ad Corinth. primo dicens , Ego testem Desin inita
Quod autem Ioseph per salute nii Pharaonis iurauit, utroque modo .
intelligi potest : vel per modunt
execrationis , quasi salutem Pharaonis obligauerit Deo :.vel pecmodum contestationis,quasi eoi, . testando veritatem Diuinae in stutiae , ad cuius executionem princia
pes terrae constituuntur. 2. 2. . 89. .
a.6. in ινγ. 3. sent. d. 39. a. a. tu σου. iResp. D. Thomas, dicendum quod duplex est iuramentum rvnum quidem, quod fit per simplicem contestationem , inquantum stitieet testimonium Dei inito caiatur, & hoc iuramentum innititur Diuinae veritati , sicut & fides: fi des autem est per se quidem, de .principaliter de Deo , qui est ipsi veritas; secundarid autem de ereaia oris, in quibus Veritas Dei reluaeetin similiter iuramentum prin- bipaliter refertur ad ipsum Deum 4 uius testim unium inuocatur : set, Maritur M. quomodo intelligi ἐμbeat ilia. Chribit Matth. s. ego dia
ρεν hierosobmam , nequε 8er caput tuum e quod exponens Her. dici et considera , quod bie saluator non per ' Deum iurare prohibuerit, scd per eaelum terram σc. quomois etiam itu. Igi debeaι id quod habe
tur in duretis 22. qu. I. Acri mper ereaturas iurautem , Me
65쪽
Resp. D. Thomas , dicendum quod Dominus prohibuit iurare per creaturas ita quod eis adhibeatur reuerentia diuina: unde Hieronymus ibi de subdit,quod Iuda, per
Augelas,scatera huiusmod, iurantes, croat aras venerabaritur Dei honore.& eadem ratione punitur secundum canones Clericus per creatu-
am ii trans, quod ad blasphemiam infidelitatis pertinet : unde in se que tui capite dicitur, si quu pιr
capillum Dei, vel caput iurauerit, vel alio modo blibemia contra Deum
est, deponatur,si Ialem ais anathemati- Letur. 2. 2. q. 89. a. s. ad I . .
βη. Ια. quomodo sicut Apostoliu ad Hebr. 6. ait domnis controuersia eorum scilicet hominain in finis, a coormat3onem est iuramentum. Resp. D. Thomas, ponit effectu iuramenti qui in hoc consistit, quod per iuramentum finitur omni4 controuersia : sicut enim inscienti js, quando resoluitur usqueta prima principia in demonstra bilia, quiescitur ; ita diuina lege introductum est, quod cuiri perne nitur ad primam veritarem est sta-xus , quod fit, quando ipsa in testimonium inuocatur , Exodi 22.
conservanda. Tertio, pro si delitate tenenda, sicut nudatarij iurant Dominis. Quarto , . pro obedientia implenda , si praecipitur 1 superiore aliquid honestum. Quin id, pro securitate facienda. Sexto, pro veritate attestanda : sic iurauit Apostolus Rom. i. testis est mih Dια. σc. ιιι d. nar. 34. an O quomodo illι qui fati sum iurat, in ursam sociat Deo,sbi scor aliis hominibvi. Resp. D Thomas, qui iurat falsum , facit iniuriam Deo, libi ipsi,& omnibus hominibus. Deo qui deam, quia cum iurare' per Deum nil aliud sit, nisi inuocare eius testimonium , cum iuras' falsum , aut icredis Deum nescire verum , & sic ponis ignorantiam in Deo, cum tame omnis nuda, staρDia sim ocμtia eisia, ut dicitur ad ilub. q. aut quod diligat menda. cium , cum tamen odiat ipsum , , P c s. perues omne qu3 l loquuntur mendatium. aut derogas potentiae.
quasi non possit testimonium redis dere , vel quasi non possit de eo
Item facit iniuriam sibi ipsi , : ligat enim se iudicio Dei; nihil
est autem aliud dicere, per Deum iita est , nisi quod Deus puniat me, , si non est ita. Item iniuriatur alijs hominibus: nulla enim inter aliquos societas , iurare potest, ni si credant sibi in m ; dubia autem iuramentis firmantur. Iniuriatur ergo Oi, crudelis sibi, & noxius homini' ' . car. D
66쪽
menturn tam assertorium quam pro-isi rium obligea e re quomodo ad hoe ut promisorium vim obligandi habeat, requiratur iudicinm ,σ 1u- ilia. Resp. D. Thomas, dieendum .dd obligatio refertur ad aliquid quod est faciendum, vel dimittendum eunde non videtur respicere iuramentum assertorium, quod est de praesenti, Vel de praeterito; neque etiam iuramentum de his quae uni petr alias causas fienda , sicut si quis iuramento assereret , quod cras pluuia esset futura; sed solum in his quae sunt i fienda per illum
qui iurata sicut autem iuramentum
ossertorium , quod est de praeterito , vel de praesenti, debet habere
Veritatem .' ita etiam iuramentum
de his quae sunt fienda 1 nobis in
futurum e & ideo utrumque iuramentu in habet quandam obligationem: diuersimode tamen. Quia in iuramento quod est de praeteri-Jo vel praesenti, obligatio est non respectu rei quae iam fuit vel est, sed respectu ipsius actus iurandi, ut scilicet iuret id quod iam verum est vel suit: sed in iuramento quod praestatur de his quae sunt fienda a nobis , obligatio cadite contrario super rem quam aliquis iuramento firmauit.Tenetur enim
aliquis ut saeiat verum elIe id, quod iurauit: alioquin deest veri las iuramento. Si autem est talis res,quae in eius potestare non fuit, deest iuramento discretionis iudi cium : nisi forte quod erat ei posisibile, quando iurauit , reddatur ei impossibili per aliquem eucn-
m : pura cum aliquio iurat, se sc-cuniam soluturum , quae ei postmodum vi, vel furto subtrahitur et tunc enim videtur excusatus esse a faciendo , quod iurauit: licet teneatur facere , quod in se est. Si
vero sit quidem possibile fieri, sed
non debeat:vel quia est per se malum vel quia est boni impeditiuu, tunc iuramento deest iustitia : de
ideo iuramentum non est seruandum in eo casu, quo est peccariam, vel boni impeditiuum : secundum enim Augustinum virumque eo rum vergit in deteriorem exitum.
Sic ergo dicendum est, quod quicunque iurat aliquid se facturum , obligatur ad id facie udum ad hoc. qudd veritas impleatur: si tanaeualij duo comitos adsint,scilicet iu-
uar. I 6. an peccet iste, qui iuraraliquid se eundum se malum P. s. qaod perpetrabit adulterium , vel aliquid impeditiuum maioris boni v. g. quod ηοn intrabit Religionemrest utrum teneatur, aur po t implere iuramentum. Et quid agendum sit quando iuramentum initio licitum vergit postea in dιιι riorem
Resp. D. Thomas , dicendum quod iuramentum potest vergere in deteriorem exitum dupliciter evno modo quia ab ipso principio habet peiorem exitum ι vel quia est secundum se malum , sicut cum aliquis iurat se perpetraturum adulterium ; siue quia est maiotis boni impeditiuum , puta c d maliquis iurat se non intraturum Religionem , vel quδd non fiet clerici s, aut quda non accipiet praelationem , in quo cycredi
67쪽
teum accipere , vel si quid aliud est huiu1modi. Huiusmodi enim
iuramentum ex principio est illicitum, differenter tamen : quia .s aliquis iuret se facturum aliquod peccatum , dc peccauit iurando , dc peccat iuramentum seruando : si quis autem iurat se non facturum aliquod melius bonum , quod tamen facere non ι tenetur , peccat quidem iuran- .do , inquantum ponit obicem Spiritui Sancto, qui est boni propositi inspirator ; non tam ma peccat iuramentum seruando , sed multo melius facit , si non seruet: alio modo vergit in deteriorem exitum propter aliquid , quod de . nouo emerserat, quod fuit impraemeditatum ; sicut patet in iurai mento Herodis, qui iurauit puellae saltanti se daturum , quod petii Dset; hoc enim iuramentum poterat esse a principio licitum , intelle-
cta debita conditione , scilicet si . peteret , quod dare deceret; sed impletio iuramenti fuit illicita :vnde Ambrosias dicit in primo
de ossiciis , est contra officium nonnunquam , promissum Ioluere , Sa- cramentum custodιre ; sicut Herodes necem Dannis 8rαμ ιι , no promissum
queritur II. quid agendum sit quando id quod larando promititur,est malum vel bonum , ex toto vel ex partι ; sir de hoc constaι , vel dubitatur Resp. D. Thomas , notandum
est quod illud quod iurando pro
mittitur , aut est totaliter δc aperte malum , aut totaliter & aperte boum ; aut partim bonum , partim malum , aut dubium': si tota licet & apertὸ malum, tunc auia thoritate propria est frangendum si totaliter de aperte bonum, nullatenus est frangendum : si partim bonum, partim malum, parti inest tenendum,partim frangendum: si ver δ dubium , non est aut horitate propria, sed superioris interpretatione frangendum. .ad hanm.
d. 39. a. 1 .in corP. Qu. I 8. an qui coactus iurauit , teneatur impli re suramentum 2 '
t tonem , licet opposiιum iurauerit rct quomodo ι ales a iuramenti ne-x b:ti per stimmos Pontistros sunt ab olΜti, ut habetur extra , di tum
'Resp. D. Thomas , dicendum quod in iuramento , quod quis coactus facit, duplex est obligatio:Vna quidem qua obligatur homini , cui aliquid promittit, de talis obligatio tollitur per coactionem ; quia ille, qui vim intulit., hoc meretur , Ut ei promissum non seruetur : alia autem
est obligatio , qua quis Deo obligatur , ut impleat , quod per no men eius promisit; Sc talis obligatio non tollitur in foro con- , scientiae , quia magis debet damnum temporale sustinere . qu in
Potest tamen repetere in iudicio , quod soluit ; vel Praelato
de nunciare , non obstante quod contrarium iurauit: quia tale iuramentum vergeret in deter iore in exitum ; esset enim contra iustitiam publicam. Romani autem Pontifices ab huiusmodi iuramen intis homines absoluerunt,non quali decernentes huiusmodi iuris
68쪽
menta non esse oblieatoria , sed quali obligationem ex iusta cauta
relaxantes. 2.2. q. 8'. a. 7. ad 3. nvDorue scripto se ii. ocu citatis. Γ fritur I9. a et suramentum obtigit, qua uio non est eadιm intentio ιιι rantis , oe issim cui iurat.
Rcsp. D. Thornas , dicendumq iod quando non cst eadem iu-r .intis intcntio , & eius cui iurat , si hoc prouenit ex dolo iurantis , debet iuramentum seruari secundum sanum intellectum eius , cuit aramentum praestatur : Vnde Isi - dotiis dicit: Quacunque arte verbσ-
conscientiae resis est, ita acristit, si ut cui iuratur ι Meltig tr Et quod hoc
intelligatur de dolosio iuramento patet per id , quod subditur : du.pliciter re ira sit, rui nomeu Dei in vanum assi mut . O pro Umum dolo capit. Si autem iurans dolum non , adhibeat, obligatur secundum intentionem iurantis, unde Grego
Par. 2 o. ad quid ob getur iet utroque foro ire qui iurat siue simplici- .ier , siue dolos. Resp. D. Thomas, distinguen dum est in eo qui iurat, aut enim simpliciter , aut dolose iurat : si iurat dolose . ex duabus partibus potcst culpa sequi , scilicet ex fractio tu iuramenti . & ex dolo :quamuis ergo ex ipsa ratione iura-
non obligetur ad seruandum is . sum nisi te cundum suam intentio-
Irem; tamen ex necessitate iurameti inquantum fuit dolosum , obligatur ad obseruandum taliter quod ex dolo alius non laedatur: & hoc . est quando secundum intentionem . recipientis implet iuramentum. Si . autem simpIiciter iuret absque dolo, tunc in foro conscientiae non obligatur nisi secundum suam intentionem e sed in foro contentioso , ubi intentio ignoratur , obligatur secundum quod verba communiter accipi selent. s. s. d. ,
qμηm super sancta Euangelia ιura ι. re praesumat. Resp. D. Thomas , Alcendum .iquod in iuramento duo sunt con- .uderanda : Vnum quidem ex par- re Dei , cuius testimonium induiscitur: Et quantum ad hoc debetur iuramen to maxima reuerentia:
Et propter hoc a iuramento exincluduntur pueri ante annos pubertatis , qui non coguntur ad iurandum , quia nondum habent persectum Vlum rationis , quo possint Cum reuerentia debita iuramentum praestare. Et iterum periuri , . qui ad iuramentum non admittun- tur: quia ex retro actis praesumi -
69쪽
3 Iuramento non exibebunt. Et propter hoc etiam ut iuramento debita reuerentia exhibeatur, dicietur La. q.-s. Honesti m est, vi qui ut Sa/rma audit i Warε , hoc ieiuntu facias eum omni honestate , ct ι ima-νe Dei. Aliud aurem est considerandum ex parte ho .ninis , cuius dictuni Haramento .confirmatur : Non enim indiget dictum hominisi confirmatione, nisi quia de eo dii ilitatur : Hoc autem derog.it dignitati personae, ut dubitetur de veri a re eorum ., quae dicit : dc ideo dersonis magnae dignitatis non conuenit iurare,propter quod dicitur i. q: s.cap. si quis Presbyter, quod ι, dotes ex laui causa tu=aν m d et . Tamen pro aliqua ne-ocessitate , vel magna utilitate li-
etc. m est eis iurare. Et praecipue . pro spiritualibus negotiis , pro quibus etiam iuramenta competis praestare in solemnibus diebus , quibus est spiritualibus rebus va-
candum : non autem tunc sunt iu-- menta praestanda pro rebus remporalibus, nisi forte ex magna necessitate. a. a. q. 89. AE. IV. n corp.
uaritur Q. eur Aureli vens eonis
cilium decrauit quoi nisi pro pace facienda omnes fideles ieiuni ad Sacramentum idui iuramentum
Resp. D. Thomas, ratio institi tionis fuit, quia ad iura mensam requiritur summa cautela , lux exigit sobrietatem. Excipi in; urtamen casus illi, in quibus mora traheret periculum ; sicut est pro pace facienda. 3. sint. d. 39. is
menta riuit is, ct c. si . Resp. D. Thomas , dicendum quod quia iuramentum est actio personalis , ille . qui de nouo fit
ciuis alicuius ciuitatis, non obligatur quasi iuramento ad obsec-uanda illa , quae ciuitas se seruata ra iuraui titamen tenetur ex quadam fidelitate , ex qua obligatur , ut sicut fit socius bonorum diuitatis, ita etiam fiat particeps Onc rum. Canonicus vero qui iurat se seruaturum statuta edita in aliquo Collegio, non tenetur ex iuramento ad seruandum futura , nisi intenderit se obligare ad omnia statuta praeterita , & sutura. Tenetur tamen ea seruare ex ipsa vi statu torum , quae habent coactivam, virtusem. a. a. q. 98. a. a. ad 4. κα . ὶ b. quomodo sit intelligenda disse Latio in ta marito e ct utrum fieri possit in iurammto Ueristrao,,
ιιι solam in promissorio. Reso. D. Thomas, dicendum quod dispensatio , quae fit in iura-
meo ro, non se extendit a d. hoc.
αδd aliquid contra iuramentumat ', hoc enim est impossibile, eum obseruatio iuramenti cadat
sub praecepto diuino , quod est in- dispensabile : sed ad hoc se extendit dispensatio iurainenti, ut a UDj0jtigod by Corale
70쪽
qu sa sub iuramento cadebat, sub
iocamento non cadat , quasi non existens debita materia iuramenti, ut de voto infra dicetur. Materia autem iuramenti assertorij , quod est de praeterito , vel
praeienti, in quandam necessitate in Iam transit,&immutabilis facta est&ideo dispensatio non referretur ad materiam , sed referretur ad ipsam actum iuramenti : unde ratis . dispensatio directe esset contra Praeceptum diuinum. Sed materia
iuramenti promissorij est aliquid
faturum , quod variari potest ι ita scilicet quod in aliquo euento P test elle illicitum, & nocivum , &Per cod sequens non esse debita materia iuramenti : δc ideo dic pensari potest in iuramento pro . missorio , quia talis dispensatio
respicit materiam iuramenti , dc non contrariatur praecepIo diuino .
de iuramenti Obseruatione. 2.2. . q. 89. a. o. ad I . . 26. quanam inramema non egent
bium est, utrum sit licitum , vel 'illicitum, proficuum,Vel nocivum, aut simpliciter , aut in aliquo casur& in hoc potest quilibet Episcopus dispensare. Qualidoque ver δ sub iuramento promittitur aliquid , quod est manifeste licitum , Sc utile ; de in
tali iuramento nor, videtur habe. re locum dispensatio, vel commutatio, nisi aliquid melius occurrat ad communem utilitatem faciendum s quod maxime videtur pertinere ad potestatem Papae, qui habet curam uniuersalis Ecclesiae vel etiam absoluta relaxatio, quod etiam ad Papam pertinet in omnibus generaliter , quae ad dispelisationem rerum Ecclei .iaragum,
pertinent, super quas hal et plen: tudinem potestatis. sicut & adivnumquemquc pertinet irri tate iuramentum , quod sibi subdix is :factum est , circa ea , quae eius potestati subdun tur: sicut pater po test irritare iuramentum puellae ν :& vir uxoris , ut dicitur numero. rum 3 o. Ec dicetur infra de vcu, .
Resp D. Thomas , dicendum . quod quandoque illud, quod cadit sub iuramento promissorio, est imanifeste repugnans iustitiae , vel quia est peccatum , sicut cum aliquis iurat se facturum homicidium, vel quia est maioris boni impeditiuum, 'sicut clim aliquis iurat se .
non intraturum religionem.&tale iuramentum dispensatione non indiget: sed in primo casu tenetur aliquis tale iuramentum non seruare , in secundo autem casu licitum est,& seruare,& non seruare.
Quandoque vero aliquid sub iu- amento promitu ur, de quo dM.
Quar. 27. an rile, eui sit tutamentum. .
ροβι istud irritare, vel in eo disyensare. . Resp. D. Thomas , dicendum quod homo potest alteri promitte- re aliquid sub iuramento dupliciter. Vno modo, quando promittit
aliquid pertinens ad utilitatem ipsius , puta si sub iuramento proinmittat se seruiturum et , vel pecuniam daturum : 8c , tali prominsione potest absoluere ille , cui pronaiuio facta est , intelligitur enim iam ei soluisse promissum, quando facit de eo secundum eius ri