장음표시 사용
341쪽
hec in libro Philosophorum, nec in libro intindi philoso rhantes, sine zelo alij, sine scientia alij, ali sine utroque,
Praeterea dixit: Daniel de tempore Christiano
ec nobi olbis inuentioni no in Philosophia debetur. Qui crgo scientias inuenit aut reformit, plenius satisfacit huic prophetiae, vi . fecit Hieronymus in scripturis, S lustinus, Ocigcnes, Tettullianus, Lactantius, Cyrillus, Augbstinus, Ambiosiuis, Beda in scripturis,& in aliis scientiis. Qui au- rem contradicunt, Spiritui gratiar contumeliam iaciunt, α abbreviant manum Domini in Christianismo. & dilatat tili Gentilismo,&ut ait Richardiis super. Ezechielem : Inui. di di inertes hos labores vituperant ; vel qui zelum sine sc emia habent, ut dicit Apostolus. m. Praeterea vel fatendum est Philosophos Gentiles non errasse, aut non potuistherrare, ut dicunt hebetes, stupidi, impiique, praeter tim Auer. ex parte, Petrus Abail ardus Haeresiarcha , & Ant. Mirand. Asthaec est haeresis dam nata a Salomone Eccles i. & 8. dicente. Tradidit m H dum disputationi eorum , ut nesciat homo ab initio opus suum, quod opertatus est Dominus, dcc. Quod o iam ope . rum Dei nurum pGHi homo inuenire rationem, quanto ma-gu, c. Uel niagis erra illa, dc stupidioris ingeni j suilla Pa ires sanctos & Doctores Christianos quam Octiles, ut putat Iulianus Apostata apud Cyrillum lib. i. dc Abai lardus apud Bernardum : sed vir unaque damnatur in Conciliis ει in Scholis. Ergo reficiendae sunt scientiae ex thesauro P trum , c Codicum Dei,Nati irae,& Seripturae. Prae terea temporibus Christianis inuenta est 1 Christia . . nis Typographia, nouus Orbis, pristis negatus, de incogni-itus. a Columbo, quamui, contradicentibus Theologis ac Philosophis, & habitatio sub aequatore, quam Aristoteles, IVirg. 5 inulti alij negarunt, ibi habitari non posse conten. dentes , item novae uellae per Galilaeum, de exorbitantiae punctorum cardinali uim Apogaeorum,dcviae solis per C spernicum, & Pcourbachi uiri; dc gyrus teriae totius
342쪽
sit nos, qlii prius latcbat. Vnde necesse fuit reformari Astronomiam per Cope iniciam, & Tycone , ex pharao- naenis: & Calendariu a summo Pontifice, & anni ciuilis rationem. Item nova bombardarum inventio & magnetis stis ;& pistrinum venio, veru stimo: aliaeque artes miriscae. Ergo etiam Phy siologiam oportet nouam sacere de neces litate. si cui Picus, & Telc sit s. Vale sitis, Paracelsus coeperunt : quan uis in aliquo errauerint; indicant tamcn quod tota Philosophia debet renotiari , cum res inuentae, & deprehensi errores, & Philosophiam nouam , ct coirectionem, & Cosmographiam melior cita requirant. Et quidem . tot sectarum agnitio, do horum mores & naturae arcana iam
aperta ostendunt priscos Gentiles Phiac scphos fuisse quasi pueros, respectu philosophorum Chiistianoriam , sicut Theologi Iudaei, teste Apostolo, erant quasi pueri respectu Christianorum Theologorum noui Testamenti. Qui et go
hoc negat, inuemu neget nouum orbem, stellas, di planctas nouos, ct maria, & bcstias,& habitationes, & scctas. Neget etiam Christiana ingenia posse meliora esse ingeniis
Praeterea Iulianus Imperator, &Machiauellus Politicus Atticorum ossicina , improperant Moysi & Christianis, quod profitentur habere Christum Dei Sapientiam, Pia ceptorem di Doctorem , nihilominus mendicamus scientias a Platone, Aristotele,& Homero, cari ei Isque Gentilibus , per nos damnatis. Quod argumentum contra nostram fidem licet non sit demonstrativit; est tamen scanda-los; in & apud vacillantes in s de apparet plusquam probabile. Ergo est eradicadum per instaurationem scientiarum, ut Gregor. Nazianet. aliique Patres, prohibiti Gentilium Philosophos,& Poetas legere a Iuliano, nova poemata, dc Phisologias & Eihicas doctrinas fecerunt, ut ex eorum libris apparet, de ex Basilij, dc Ambrosj Examerone. Cirnon liceat nobis tale scandalum post Machiauelli sunt minter Politicos in ruinam ipserum, dc Principum , dc por
lorum, multiplicati , pr criim in Ceim ja di Francia,
343쪽
s raeterea cum praedicamus Gentilibus in nouo Orbe Euangelium, dc in Asiae atqtie Africae penetralibus, cogimur eis multa dicere naturalia: cum autem audiunt nos Getilibus idololatris habere naturales scientias, damnatis a nobis etiam in primis articulis de Deo, de mundi creatione, dc prouidentia, dc animorum immortalitate, quae etiam naturalitet cognosci possunt; dc non 1 Christo luce & sa pientia Dei, scandalizatur,&in sua idololatii adc erroribus confirmantur, si Theologiam sanctam etiam 5c in articulis non naturaliter notis, non nisi per Gentiles, & 1 nobis r probatos in caeteris naturaliter notis confirmare Proponimus. Et quidem scandalum passivum saltem est praedicare Gentilibus, Gentiles fuisse doctiores Christianis. Praeterea cum de discipuli nostri instruantur secundum Philosophiam Gentilium, ubi animam esse mortalem, vel unicam in cunctis hominibus immortalem, & mundum esse aeterntim, dc non creatum4 Deo, dc non posse cot- ruptibile induere incorruptionem , quia plusqui in generediisetur, ut ait Aristoteles . Ex quo contra fidem inuehitur Averr. & non extare inferos, nec coel stes,nec praemia, nec poenas post mortem: dc Deum esse animam primi Olbis, lenon prouidere inferioribus, quoniam vilesceret : nec posse mouere lapidem unum, sed tam im primum orbem , de agere necessario dc non libere ;&alia huiusmodi,quae apud Aristotelem inueniuntur secundum expositionem Auer. dc
aliorumque Arabum, atque omnium Graecorum, dc Latianorum multorum: statim dubitant de fide Christiana. Et quamuis Lectores publici ex praecepto Conc. Lateran. oppugnent haec dogmata falsa: auditores tamen putant hoc fieri metu Tribunalis sanctae Inquisitionis. Nam Aristoteles, qui in caeteris diuinus habetur dogmatibus, dc supra Theologos Christianos a nobis authorizatur, videt Metiam in dogmatibus aliis, in quibus non recipitur, sapiens ac verax esse.
Praeterea saltem cunnes studiosi, Religiosi de plabelici principes his doctrinis insectis nutriti, in peccata
344쪽
s De Gentili, no non retinendo,
& scelera riiunt, cupiunt esse vera, qua dixi di Lucretius, Auer.& Aristoteles.&ali, Graeci, di A rabes, ne teneantur pro malefactis reddere causam Deo. Voluntas autem haec taliter affecta, facit veriora apparere argumenta, quae suis fauent affectionibus, quam contraria, ut patet in omni secta propria arguimenta magni faciente, dcco raria vili penden
rvati gare: quan: o magis si nim,ri fueritat in doctrinis
iidei aduersantibus: Unde non sine causa Conci tum Lateran . p cipit, ne in Philosophia dc Poeti immorentur diu , sed per TheoIogiam& Canones ex gentur. Q aecaurio priuiex identibus videtur esse astitui Malio meti , ne deprehendantur errores Clitistianismi, ut ipsi aiunt, per Philosophos; quos Petrus Abat ardus haeret laichi Christianis praepotiit,d heologis., S. idni a faciunt omnes Machia. α listae obe iacta Pol Edroruni R Liberii, ortini nostii ream pluris ex huius Mai.scandalosas docili mortuitia labent.
Deinde stuchosii fimis, Principium Coi si lari & Reipub.
ccto eo;*iandi eunturContra Christiani sinu: pio neri vitri Uno icladiis perniciem Cliri uianti mi, xt euotus quotidie ostendit. Et q. ianuis S. Thomas, di A bertus,&alij, inbonum sentima Aristotelem vellere conati sint, oc. v biman siste aduertitur suci, sinu impugnauerint. t iden non modo G neci Arabes, scd Clitistiani dicunt STt mam Launa nostini elle illis Ahistotelem Graecu. vel torsisse : Tneophrastum vvro Aristotelis discit silum, Alex. Themistium, Simpliciam, S Aueriocm, me vi, in telluxisse S comprotrasse: Sic dicit Ianduruis, Pompona iuriaeu . Anton. Micandula, Cremoninus, multi Expositorcs. Christunt. Et cibi dicione coi
345쪽
tempore, quasi nihil proiit, imo malitiosue obsit &astutis
v t haereticorii scholar, dc Politicorum, di libertino tu ostendunt: Item Principii , aduersantium decretis Papae praxis ostendita illas Machia uestigare : propterea expedit nouam Philosophiam struere, & dogmata praua euertere. ne peccata canoniaent Gentilismum, & Atheismum, & resutent ita Chri ilia nilinum in conscientia, ut tantummodo retineantur in facie apud plerosque Catholicos ; apud politicos vero &haereticos neque in facie iam , hinc Princiri ous obedientiam per vim, non sponte praesta iri, subiari: mt: rpolitiae ct rcgna, & religio, di papatus, quod via cum re--dium est contentiones Principum sedandi, di alicio ma balterius iniuriis defendendi & contra hostes externos infideles unicia di, citura& titulos tu di, dam sat & nac. llore S deterioribus praesti edi, de haereses,pestem & dissipati nem regnorum, extinguendi, di ad unum redigendii in diim; ergo S ad Deum. Item impium cst lumen ingeniorum nostrorum extingitere, & luccrna fumigante Gentilium uti, cum neque, . 'i' genia Romana sub Giaecis patiatur seruire αDciis di Sanisti eius hoc dctcstantur. Igitur ex sole sapientiae Diuinae, lucerna scientiarum accedenda iter tam ps parci; vel dicendum cst cum Averrod, quod nihil profuit in scicr-ris lex Christiana , 'sed obfuit, hoc aut cita falsum ess&, impium.
de Scitntia simi instaurandae.
V propter quari ciuibus undenam instaurandae scientia sint, respondet Conc. ex Theologia, di Sacria Canonibus. Nam S. Basilius, Ambrosius, Augiast. Iustinus
Ueda, & ali; omnes philosophicas res & moraica tractaue runt & dogmata falsat hil olbphorum confutauerunt, propterea ab eis petenda est interpretatio veritatum. Ipsi autem ex SS. Scripturis di traditionibus acceper iit. Quod au-
a I. oc nostros conitinctim , inuenient omnes scientias
346쪽
1 o De sien illismo non retinendo
pol se haurir: , colligi per scrip iras Dei. Duplex autem itidi Codor; ieriam Natura, ec Scriptura, sunt nobis lumen:& quicunque cx his testatur est noster Magister in Schola Dei; qui autem opinatur, cst condisci philus , qui autem soli propriae phantasia: inhaer et qi ianitiis laudatissimus a multis, non est accipiendus, sed tantum audiendus, sicut Augustii us& a j PP. quando negant Antipodas extare: . Igitur quoniali P. Hlosophi ex primo Co. ice, qui citrerum
matura scientia, accepi ile prolitentur. P ianis autern Cod ex Dei non pug n. t chirias coindo; nam , ut ait Concilium I. teraneo .. 2 lucrum ver non contro tristi: sc Aposto.
P. Obatur hoc ex figura Esar. V. ius consului , a trado filii Israe ex parte Iudaice, ex parte AZObice loquebantur, ut abjicerent uxores alienigenas, ut Or gene,,& i scrCnymus ad Pammachium interpretantur; oc acciperent eas ex ii ii-bus I irae hoc est, ex L ripturis sacris & Patribus, addendo methodia, quae cis deest a i quando: Nos autem ita fecit se in cunctis comperiemur . ex arcanis scilicet Naturae,& Scriptur .e; qu. an lo Christiani ex parte christianirant, & ex parte gentili Zaut . N ituram autem ipsuna mundum esse Dii Codicem , in quo suas ideas expressat, tu statur C rnara. Chrsiosto ruis , & S. A. thon. apud N: cephorum. Item Sanctae B i .iae reiiciatum est . quod mundus ab initio v sabat iri apicnti .i Dei, sc: 'icci scripta viui characteribus, ex qua Omnes Pi illosophi ex: cribant: alii reci ς, a j j nota recte. dii te it autographum, potest emeritate ipἱbrum ex citi laresa. Stultus ani cm est, qui exempl.iri,non au tem ait o grapho indem oriri at: ac d orandi sant, qui homini maDS , quam D. O operam dant: sicut qui tu tibi os lanii 'itim hire so b uator , nil examinantes alit Ogr. rhona, id est, i cruno: taram, an rectae scrip sciant scrutari κ
347쪽
tes. In.b haereticum est facere Rholam haminibus S i on eo, ut isti admiratores hominum, pugnantium cum diuino Codice, faciunt. Nostrum quoque ei se profitemur quidquid I'hilosophi recte dixerint, ut Clemens Alex. 1 siro m. i. admonet, es Iust. in Triph.&S. Nys. in libro evita Mosis, S de ductrina Christiana adi
nent. Propterea nequaquam uni sectario in hae tendum, ut Aristotelici facilitat, patres praedicant, praescrlim A Ug. 8. de Ciuitate Dei, cap. 9. Rc pol ieo ad prinum argumentum qi bd Christus do RU .' Meuit moralem Phi ossit phiam, nedum Theologiam, & ro- liticati', dc Oeconomicam, qh:ae Qmnia habemus in Epistolis Apostolici plen his via de Cano: HS Jc lcgcs elic ut ur: isi prophe iis velo & in Hagiograti hi, , ct in veteri u ge, philoso, hic di morales, G politicae, magna ex parte habentur. Quapropter, sicuti ex illis elicuerunt Patre, Theologiam, quam Scholassici methodo adornauerunt : silc licet dic alias scientias itidem methodice ordinare, etiamque necesse cst obli prapositas rationcs. Dominus autem Iesus cst au: hor utriusque Testamcnta, & nauarae, dc gratiae : est enim sapientia Dei vera, non sectariorum opinio. Nec G cntiles recte eas tradiderunt sine et lore, tum quia ex ambi, iione, vel auaritia philolophabantur, ut testat s r Plato, &Cicero, & experientia, & dissidium intercCs, nedum Euseb. Cyrillus, Lactant. Aug. lusi. Clemens Alexand. Scunusquisque non sapientiae primae, sed sibi cl)olam facere studuit; tum quia Iumine Euangelij caluerunt, di gratia
si pernaturali, perfectiva nati r .ae i& ut ait Apostolus, cama cam cogno dissent, non sicut Dcum hsnori caserant , iae οtradidit idos Deus in reprobum sensuvi, ob oratum egi ipiens cor earum. Quapropter ingenia illuminata Deum verum colentia , positi ut scientias melius inii nite; atque qui aliter opinatur cum Iuliano Aposta: a & Aueri ye, iniuriam facit sapientiae Dei ad prouidentiae. P. aeterea si post Gens es non licuit alias stri: et e scientiar ,
cur Boetius scripsit de Mii sica, Aug de . Vusca, Logic. a, α Cranianarica: Beda de his scientiis, de instrici d c. Astrono -
348쪽
micis r Scripserat Cicero de officiis : scripsit etia&S. Anab deo: sciis: Qui quidem peccassent, si non licet amplius, α
melius philosophari. Peccarunt etiam Lactant. Clem. Iust. Ei sebi a S, Origenes, A. g. Clir sost. Beda , Basilius, Ρhil sophorum dogmata philoibi hica & mora ia reprobando; absit. Ad secundum. Non cfffigimus vias naturales rectas, sed . vitiolas dc phim cas in quibus au e Gentiles recte loculi s. iiii , amplectimur eos: quin, ut ait tuo. dc Nyssensis Chri-- . na, extorquemus ab iis, tanquam ab iniustis possessoribus: quidquid enim rationabiliter de sapienter locuti sunt, est aratione sapient:arie Dei eis. ita si per omnem carnem V Qicitur amitiis autem l eis ipientia est incarnaiq. Ergo qui extro C itistiani imum sunt . iniuste possident,quae 1 Chri isto aut hore naturae habent , ii ipsitim etiam auctorem gratiae deinde non recipiant. Pnilosophia cnim est Catechismus ad fidem, teste Cyrillo & Clemente Alexandrino, non autem impedimentum , ut insipienter Peripatetici volunt. Non igitur reprobamus Pallosophiam, sied quae veritati ac Christianae fi let pcia istant impedimentum, sophi issica dogmata vitamus. A i tertium. Si scietatic Gentilium carerent salsitatibus,& illlimi latae ei sent diuino in si per modo . utique retinendae essent, quoi ima facilem aditum ad filem darent, sed quoniam scatent erroribus & obscuritatibiis, & infectas habent radices, ut dicit S. Concilium, & Theologiae in multis repugnant S 4naximis. Vnde a principio DD. nostrict cum Tyianuis & P illosophis pugnarunt, quo Theologiam iuitare dc semiuare patrent.. Sicut iacit Ii: st. Origet. ne S, Tertuli. Ambros. Lactant Clemen . & c. cicri P Praeterea prostratio Gentilis mo, S. Iudaismo. ne reliquiae,& sumus eorum nos impediat a doctrina salutis. quod maxi ne hoc tempore facit per Maci intellisarii in & Schola rium deprauationem, ii cuti Conc. Lateran . conqueritur: propter hoc igitur scientiae reformanda: simi , ut optae
Consilium, d minuenda aut horitas Gentibu id augenda
349쪽
I. 13: rhilosophorum Christiano tum in Christi schola. Otius
scholae velitatem non verbositas Philosophorum, sed miracula, martyrium, prophetia, sanctitas, ct caetera charis. mata coprobarunt, ut dicitur l . philoso- phi autem intrauerunt i scholas, ut testes contra alios Philς sophos Dei aduersarios,Vt docet S.ThomaSI. p. q. I. n00 putem tanquam Magistri nostri,sicut scioli opinan rur. Ad . Uere lapientia vocati it scientias tauquam an cibias ad arcem, in qua verae scientiae sunt ; in carictis eas corrigit. resecat vi' gues,&capillo 3, ut Hieronymiis admonet
in Epistola ad Pammachium: sed ubi ancilla superbit supra dominam suam ; ejce amittam, dicit DoWinus, non enim erat haeredes cum stys iberae, flij in Nachia uellismo Averroistico, ac proinde faciamus nobis ancillas fideles bene seruientes. Ad quintum. Superbia quidem est sacere quod nemo, ut Ad s.
Bernard. ait, in vita communi ci regulari contra communem Ordinem; non autem in aliorum bonorum & fidei tu tamen ; alioquin Franciscus, Dominicus, Bernard. qui familia, feceront a vulgari vita sequestratas, unde admirabiles Dcti sunt, dicendi ex eo esseiri superbi, quoniam prauae consuctudini ad Leis urtur, aut consuetudinem meliorant.
Nota etiam quod Episcopi Itali, Asiatici. Afiicani con-
tra Hieronym. nouam versionem Bibliorum facientem lo- qi ubismur quasi contra superbum,&spiritui, cuius assitu τι. Interpretes diuiti interpretationem. fecerimi, iniuri iam. ranu uter hoc tempore contra studiosi linaum Barmi lia garriunt. quod historias receptas ab Ecclesia infirmatiat, quando veritates elucidat. Alii contra Columbon' tanqu. ni haereticii minuehebantur, quod proposui licet ii uel dre Antipoda . negato,d S. Aug. List. Lavantio, qxit . b is r tignans E pd Opus Sal: iberiae, priuatus est Episcopali in Synodo alionali vi ex histor. Bauaricahrb. ur: s hs. . Lo
350쪽
Praeterea: hoc quod facimus nos, Patres ipsi si perilis alle gati fecerimi non semel, praecipii tui . & Ambros & Basil. Qtiam obrem nec superbia est, nec singularitas, sed ad fidei & politiae tutantem contra insectas radices scien
tiarunt; id quod Conc. Later. & Patres imperauerunt. A lde quod dicitur in Decreto dig. Canc. can. I. veritati& rationi consileti ido est postponenda, dc quod pritia eruchum non est; ni Rc faciendum est, inuento nouo Ocb s. ecfurgente Maesilauellismo, & Politicorum , & Libertino ruria secta ;qtia' facii: iri Prirrcipes Tyrannos, ac populos seditiosos, ex G ntili mo. Ad ,. Ad sextum, negatur assumptum;imo ex scriptura possunt . verius ct mclius lia triri scientiae, ut probant PP. ac nos fecimus. Et ratio dictat, postquam tot sectae patuerunt, de' coelum noui ina, & stellae nou ς ,&planetae, e lapides, reia que aliae nos ae , dimidium mundi,quod prius latebar, apparuit , &cceli exorbitastiae mirificς , quae nouam Philo phlam omnino re quirunt. Et sinos omnino non id possit mus, multo minus potuit Aristoteles. Ait enim Salo mola: Mun um tr./didit d6sputationi, ut nesciat homo opus frum ab initi, , quod operatus est Dominas , . alibi. Quanta pras tib ortabit, tanto minus inueniet. Haeresis ergo est dice te Aristotelem inuenisse veritatem, neque nos posse ultra
philosophari, & cor obscuratum pisserre illuminatis
ab Euangelio, exque rerum inuentarum copia, & experi. mentis in mundo , qui est Cod ex primus. Methodusai tum facilis est iis, qui vetitates inuenere: & sicut Theo'
giam se a iam in methodum, Christiani redegere: sic & alias scientias dissicilis autem res est ignorantio us.