장음표시 사용
391쪽
iti ab obscuratis corde Gentilib. sapietiam mendicantu, Nec putandus est inuidus, aut haeresum seminator, qui pro patribus pugnat, M in militia Machabaeorum is ea qui
gentiligat cum Iasone,& Menelao et qui etiam nomen , dciem pietatis abhorrent. Nam sicut ille de Iesu Iasoneui, dc alius de Onia Menelaum, alius aliter se vocari secerunt, α magis similes fieri Gentilibus , ut dicitur in 3. Machab. quam S S. Patribus volebant in cunctis. Ita isti in consimili Ecclesiae aetate sub Fratribus cupiunt magis Aristotelici, quam Christiani esse pbilosophicum Patribus, &vt inquit Ariost. in Saura , alius de Petro in Pierium se transnominari vult; alius de Ioanne in Ianum; alius de Iacobo Sanna-gatio in Actium Sincetum, ut in omnibus figura figurato, dc aetas aetati correspodeat. Et nos Fratres Machabaeis, qui contra Gymnasia Gentili u. caicinalia tetico tu invehimur. Neque nominis ambitiosus est, qui mille insidias, de damna ab Aristotelicis patienda suscipit, sicut S. Iustinus a Cynicis. & honoris & libertatis iacturam pro veritate exaltanda , & Machabati protet amento. Patrum toto mundo teste. vide Augustinum vera religione pro hoc meo studio pugnantem.
Ad quartum, Christus monet in illa parabola non sun&tus auferri 1 Deo , quoniam permittit ad ustri probationem, ut doce A: g. in libro de vera religisne. Probatio autem nostra est , an assentia M. an extirpemus. Vnde Apost.
ait. Oportet o haereses esse. Pisani autem est nomine zizaniorum haereses etiam intelligi ; illas autem conamur extirpare per sancta Concilia, dc Tribunalia sanctae Inquisitio- 'nis, dc per Laicos Principes; dc saepe in Conciliis legimus doctrinas erroneas esse gigania, scandala, & ideo viribbs
Conciliorum extirpanda, dc doctrinis Patrum nostrorum, prout valemus. Dciis autem non prout valet; sed sinet illos usque ad diem visitationis, ne sorte eradicetur triticum fidei, nisi exerceretur contra Sophistas & contra erorres ,
teste Augustino ibidem. Ad secundam partem argumenti dicimus , quod horum
doctrina, quae videtur sine bello, quale ab haereticis, 2 4-'
392쪽
rannis pertulimus , est omnium perniciosissima , ut docet Bernard. in Cant. f.rmone 3. exponens illud , Ecce tu pace a ruiso mea amari ima. Nam & scholarium animos, αgubernantium, Iudicum & Principum implet malitia, desti spicione contra fidem. Vnde Politicorum secta, & haere. ticonina , dc libertinorum , & Machia uellistarum. Scioqii oldam in studio Patauino post lectionem Aristotelis, de Averrois de anima ,etpostatasse&ad Turcas desciuisse,ut ibi potentes serent , ut bonorum corruptibilium saltem potirentur. Quod autem interpretatio D. Thomae non omnino prouiderit, sequentia iam dicta mala indicant, αcon: Entiones de iurisdictione : concussus enim animus dictis Aristotelis , cum in contentionem de iurisdictione venitur, labitur in Aristotelis ruinam, dc populi horum exemplo seditiosi sunt, di Principibus rebelles. Principes vero Aristotelici omnino tyranni fiunt, frenum conscientiae, id est ,
Excisarao Botelis , quod non potuerit
QVod vero aiunt, non potui ἔe Aristotelem agnoscere
ea, qtiae notauimus , mendacium est; nam de Plato eius magister fuit annos ro. dc docuit etiam has veritates; scalicet . quod mundus est factus a Deo , quod animae sint immortalcs , quod extent inseri, Angeli, Daemones, Paradisius, in sernus, dc purgatorium; dc quod religio constat Datura, non arte δί astu, quod om uia ex ratione causalit
iis rerum, dc iustiti. ae de prouidentiae esse probauit. Omnes etiam Philosophi, exceptis Epicuraeis, praesertim Stoici, Py,h.gorici , dc Platonici, Legislatores etiam Nati num , agnouerunt , dc probauerunt undi exordium; ani morum immortalitatem , poenas dc praemia post mortem corporis, Dei prouidentiam, religionis naturalitatem;qu, bus Alistoteles imperite dc impie adueisatur ι quandoquiudem cognosci poterant: ut ex rationibus Platonis, de Athenagora: Senecae videri potest & ea san δ
393쪽
Chrysost. dc August. de Rei p. testimonio. Inao D. Paul a.d Salom GSap. is . alioqiun enim essent ea cusabiles
Philosophi circa haec errantes ; sicut dicit Apostol. Ad quintum respondeo, quod Telesius non est proh 8,θι, Πώ bituo , quia coatradicir Aristoteli , alioquin prohibendus
s. esset S. Iust. dc Bal . dc Deda, dc alii Patres ei contradicen .
tes: sed quia sunt quaedam dubia in eo clarificanda, de ideo
dicitur in Indice, expurgetur. Nec omnes libri eius,' sed tres tantum, quorum doctrina est in aliis eiusdem non pio hibitis libi is, contra Aristotelem pugnantibus, Elcclesia enim permittit Gentiles,quoniam palam est eos in multis errare. In Christianis vero nullam permittit maculam, quoniari vulti sunt, non extranei: dctu nouitate doctrinae cauit multum ne praui quid irrepat, sed cum expurgabitur, ab omnibus amplectetur, telo veritatis non autem auaritia:
. si ambitionis, vanique timoris spiritu ductis.
A D sextu.Non omnis nouitas in Reptibi. dc in Eccle- f. pom. αα sita, iii specta est; imo omnia noua placent, redduntaque admirabilem politiam & religionem , dc subditos in ossiciis libentiores continent , dc extraneos ad sui admi- - rationem,&obedientiam trahunt. Sic Christophor is Columbus'repertos nouiOcbis,negati olim aPhilosophis, dc Theologis, Aliptist. Lactantio, Chrysost. dc aliis: duactiam de causa Epscopus S a 'icieriae, propterea quod asse, a ' - rebat Antipodas, priuatus est Episcopatu in ynodo Nationali, tanquam haereticus contrarius dictis sanctorum, ut in Dauarica historia narratur ; nihilominus Christophoriis Columbus hanc veritatem inueniens, non deturpauit, ut putant Episcopi illius synodi, sed decorauit , 5c exaltati it politias & sciet uias Christianas. Similiter Galilaeus i ueniens noua sydera per Telescopium,&Flauius magne tis v sum mirabilem . dc alius bombardarum , nec 'ropterea' stat Nouatqrc e o si. Similiter nec No iatorcst, qui verita-
394쪽
t , inuehit vetustatis minime damnosas alloqtii Benedictιs,
Dominicus, Franciscus , Ignatius Nouatores eirent , victum de vestitum & conuertationem nouam inuehel V.cs. Similiter & in titulorum & scientiatum resormatores. Sed proprie Nouatores dicuntur in Conci l. qui noua citaciant ad distruenda vetera bene praejicta ; non qui ad sta
tuendum , ic sarciendum, rcsormancumque,qua rationa
bilitet instituta sunt. Hai elici velo oc struenies doctri nam Patrψm dicontur Nouatores. Vndo Hieronymus saepe lac eratiis ad Ei iscopas, ct ab ipio S. Augi st. proprio Salior, .m, nomine, quod post interpietationem septuaginta duocinia a Spicitu lavcto dictatam, i pie nouam faceret; respondcbat citis in locis, praecipue in prologo Salomonis. Non ita us ua, ut de ruamus vetera,sed ut a-λι rana'. Porro dc Deus indiuidua quotidie generat multa, postquam quieuit ab omni opere, quod pὸtrarat , non ut faciat aliquod nouum in specie , ut enim ait Salomon. bii substenrnu G 6d D ubi aurait 27 ισdaby thoc est; ad coieruationem specieitim. propter nouaror i caest, qui scientias iterum format, aut reformat , no a contrarias doctri itis' Sanctoruni ; sed ex Codicibus Dei duobus, scilicet ex natura, dc scriptura, erigit scientias sub Gentili Gino cor apsis , quia cam Deum cognouisti, non sicat Peanet honori currerunt; ideo obscuratum est insipiens cor eorum , Itinquit Apostolus, ct traditi sunt in reprobum sensum: id-
qtie probauimus ex omnium I P. autoritate, praecipue loquentium contra Aristotelem, ut ex iam dictis probatum cst; praesertim vero cum Conc. Sacrum id optat, ac praeci. pit. Non 'ergo nouator, sed instaurator scientiarum ad
stabiliendam philosophiam Patrum, qui taliter philos pliatur, existimandus est ;i emque utilissimuς ad coniundendos sectarios, ochuellendos errores, & illustrandam su--pellectilem Christianorii in videri debet. 6c de tyrannide Gentilium vio lex es, ingeniorum Christianorum, ut ex dictis liquido constat. Inertes go sponte sunt, propriique commodi solius amatores, o Reipub. desertores, seruili, non heii i ingenio praediti ij, qui currenti moneta, quam-
395쪽
vis salsita, ex nouo aurichalco consecta , furtim perniciem clam, dc palam nos uti debere opinantur , maioresque ex auro Patrum antiquo optimoque non cipiendos esse contendunt, eoque abusu tolerant, quo Dio Hlsos Gentiles Philosophi retinendos esse etiam contra conscientiam putabant ut Cicero, dc Arist. dc Plat0, α Iustinus testantur.
Epilogus consereationis ad Principes
ARistotelis doctrina adeo Reipubl. dc Religioni te
pugnat, ut simul ac promulgata est a Senatu Athe niensium, ius naturae tuente, damnetur .neci, & fugit.: Nox erigitur in Ierusalem ab Antiocho Antichristi prae cursore in Gi Anasiis contra legem Dei erectis. Profligatur 1 Sanctis Machabaris. Resurgit temporibus Christianis, dc adoratur ab haereticis Carpocratrinis dc Theodotianis famnatur a Catholicis, 1 Iustino , Origen Tertuli. Ambrosio, Chrysost. di aliis. Et expi atur 1 Theologis etii in Physicis ex quibus ad Theologicos. errores transitur. Diro fato resurgit tanquam phiala irae Dei, teste Vincentio, post inundationes Barbarorum in saecali ruditate. Corrigitur a Fratribus sub D Thoma, Jc retinetur, ut testis;& dam. natur in Concilio Viennensi de Lateran. ut pestis. At iterum erectus ut iudex in Scholis, parturit Gibelli nos , Machiauellissas: Libertinos, dc nouos hireticos. Nos insurgimus contra hoc idolum pro restamento Patrum, cur non recipimur, o Beate Pastor Ecelesiae r De vultu tuo iudicium meum prodeat, oc de Sanctorum decretis. Miror quod prudentissimi Veneti latentia introspicientes, hanc diram pestem adhuc non animaduerterunt, oc quid mali in eoru peperit animis, dc quae ex his in Rempubi eropcretsi eruptura sunt, non cau*n
396쪽
PRaeterea aduerte ex iam dictis, quod maxime aduer
tendam eii, quod iam literatorum turba non modica, plorantibus bonis domi que, eiecerLnt de s holis Patres Christianos, ut Aristotelem introducerenti' in Cathedra collocatum coniirmare possent: siquidem quando cum eis disputatur, praesertinacotraAristotelem,si allegasSS. Dcctoi es, quamuis inscientiis consummatos, Aug. Basil. Am-hros. Cytili. Iustin. Hieroi. ym. Cyprianum, Bedam, Cre-goti: O3, Chrysostomum, Ilia. aut ilium ex caeteris sancti D imis atque doctissimiis , statim exsibilant, negant, e ij ciunt; amrmantque hos Palles ignotasse Philosophiam. At si Aristoinlcm allegas, statim tacent, acquiescunt, venerantur tauq iam textum sacrum. dc qui errare non potuerit, ut doctus Mel. Canus indignabundi s aduertit, quod habentiam Aristotelem pro Christo, Auerroem pro Petro, Alexandrum pro Paulo: & de proximo est ut de templo expellant eosdem Patres, quos de Scholis erru erunt, retineatque unum Aristotelem, non absqce magna impietate, de
Christianismi dc Ss. Cociliorum collapsione dc vituperio, di infidelium gaudio, & pridem etiam Cirdinalis Bem s& facete, Sc lamentabiliter praedixit i&S. Banardus d plorauit in Abest dum.
. V lo , meliori autem subdi licitum est. Ergo&c. Seneca ait Epig.&3ι. quod non multis libris opeiana-Rare; sed uni optimo, utilius: ergo & iuramento adstringi. Praeterea multitudo Doctorum confusionem parit ac
397쪽
,e De sient i mo non retinendo,
lites. E goopti iras adhaerendum per iuramcnium , ut lirc
Loiianiensis di Salmanticensis Academia it rant in verba SD ctoriim Augustini, Thomae. Parisientcsucio Doc c- res iurant sustinere B. Vngi is Conceptionem imma- cubatam , non cst alite in possibile istos DD. eriale Ergo
Dominicani enim paucis ante annis iurant in verba Sancti Jh6mae. Ergo. Sed contra est D. Matthaeii 13. Nec vocemini et nus enim e 'magister vester, qui est Christus. Id auteni facile patct , quia Christus est Dei vcrbum, sapientia, oc ratio; ra-otiae .u3tem sapientiae est verίam Dei in ce sis , ut dicitur Ecclesia'. lo. Et omvis sapientia a Domino Deo est. Vnus ergo S solus magister est Christus, nemoque magister, nisi de doctrina sapientiae prima'. Praetcrea,vidicit tu, in P a nosII. & repetitur Roma 3.solis Dominus verax ; omηis autem homo mendax ; vel ex ignorantia, ut August. cum negat Antipodas ; vel ex sta gilitate, ut, cum Plato asserit colendos Deos patrios,ne reus impietatis in Senatu seret , vel ex malitia, ut cum Aristo teles negat Solis lucem & calorem, ut docet S. Ambros. Exam. . cap. 3. & D. Thomas . de Regimine Principum, cap. 4. & Aug. Gellii, Eustat. Simplicii lcstimonio monet, Aristotelem ex inuidia non plene & veraciter verba anti- . quorum, quos accusat, retulisse. At iurameatum debet e se verax , cum sit allegatio Dei in testimonium vetitatis assertae, vel promissae. Ergo non debemus iurare in verba Magistri, cuius vernas non cst, aut infit ma est , dubi
Pro quo sciendiim , quod iuramenti comites uesIeremi a 4. lassis in veritate ,in iudicio in iusitiis , quorum unum si defecerit, dicitur periurium, ut S. Hierony. exponit , & comprobat D. Thomas 2. 2 q. 69- Ur 93. Igitur cum verba magistrorula continent aliq iam salsitatelli , iuramentum per illa est impium periurium contra veritatem ζ.
sui nucro incertum de veritate iesiorum in aliquibus
398쪽
postic nibus est peti nim contra iudiciuta: Sicini quando i irat quis Roniae degens quod plui sct Neapoli ho die, lich ci
B Oiirae', pCt .ster tua non pli Ibe. Cum vero non constat de
veritate di fallitate, iura tua in vel bau agistri , aequali,vel minori fide digni, quam c, aeteri, aut tu ur in alie ius malum , inivriamve ,pςitolium cst contra uiuitiam. Quaprop-tcr dicendum. IUrate in verba Magistri, vel illorum, quos pro certo cre dimus, aut scimus reuelationem accepisse i Deo est san- cui mac licitum iuramentum. Omnes ergo illi q tibus di-ii in est, Nobre cogitare quid loquamini; non enim et os σθ', qtii liquim ni, sed spiritu Patris vestri,qui uitur m vobis, sunt digni, in quorum verba iuretur,quoniam iuratiir in verba Dei. Talia sunt verba scripturarum veteris,&Lotli t e. staynenti, de Conciliorum legitimorum , d Papae, cum ex Caesi dra Petri quid determinat : nam iis promissa estas I
stentia Spiritus, & illis, Qe quibus dixi. Apostolorum princeps. Ditios in D inspirati, licuti unt ancti Dei homines.
Falso ergo dixit Arist. oportet addiscentem credere: hoc enim est verum in artificialibus ivt Alphabetum: in. diui nis magistris, non auri miri humanis. Viide Au st. ait: Verba Dei crede, vi intellis ia: irrba mea inter ue , ut credas. Arist. Alic mair, nita' verba crede dic.Imo in diuinis, ait Amb. Nos non tredrarus et i credamus. aut fiamus. Ideni dixit Isaias, & Petrus..At istote sici autem, ad aquant Aci'
1Vrate in verba eortinalem sanctorum', in qi ibuircia Ea
bent te telationein,'non licet, quoniam dec si id dicium.
399쪽
paniani, dc non ivit , dc cum detineretur in carcere, asia mauit se expeditum iri ad visendos Philippenses,& Phile
monem ; nec tamem iuit, quamuis diceret illis. , quia
manebo id est , non moriar ante ) se pernuinebo omnibal vobis ad profectam vehu , o godis dei, ut gratalatiove stra abutari per nuum aduentam inraemud υ oc Phalemoni, hos uiam: Uma θrro per orati nem v siram Δωνι ma viais. Similiter in Cosciiii, quae non determinant concilianto, ut docet Martinus V. in Concit. Constantiensi, non sunt iuramentis tenenda , praesertim cum dicitur, non determinatiue,sed recitatiue dc persuasi ueabsque decretosiib anathemate; ut patet in Nicaeno I. ubi Angeli dicuntur corporei ab Episcopo, dc propicrca posse pingit & tamen haec doctrina tenetur non de corporeitate, sta depictura ,supet quam solum cadit decretum. Similitet cum Pontifex loquitur, ut Doctor, dc non ut Papa, non iniura me nio tenendus, ut bene determinat io G aa. in ta uaginte. Vuoramdam
V m iuratur in verba eorum , quibus non est dictum Nolite cogitare, quomodo dcc. sicut Apostolis, sed jam venio , attende lectiom, se exsertationi , O doctrinae, sicut Timotheo I. cap. . Eiii enim habent suggestiones spiritus, haud tamen reuelationem, per quam non pol sint erra. re ; oc ideo in horum verba iurare'. est periurium ex triplici defectii; ut eriam elicitur ex P. Aug. r. Genes e. i9. dcde' cietis Parisiens.
Primo ex defectu veritatis: nam omnes isti errorem aliquem incurrerunt. S. Cyprianus, qui i loco autholidatur in Decreraram id. II .larca' Saffa Roma ra damnatus est, ut errans in doctrina de repetitione Baptismi ι dc in Epistola, quam scribit contra Stephan. Papam. Similiter Hieron mus valde laudatus, non tenetur ab Ecclesia in distinctione
de Bigamia anta Baptismum, di pi sti nec a Scbolasticis da
400쪽
c satione legalium , tu quo impugnatur ab August. Epist.' 13 ad merat 1. Item Aug. ipse falsum dixit, dum negat Antipodas, di lacit tractatum de lapsibus stactonam, & ipse in multis se retractauit, o in multis no acceptatur a Scholasticis. Quapropter iurare in verba eius , est iuraro pro salsitatis defensione Apostolus a utem ait, mhil pos/mus contra veritatem)vel pro dubiae veritatis, quod simul est contra iudicium, vel pugnantia esse vera. Propterea ipse dat regiliam contra Hieronym. scribens epi'. i'. Quod non debemus credere insallibiliter nisi in scripturis Canonicis, quando Hieronymus allegabat pro se Origeaena , Chrysostomum. Et iterum, ait, turba Dracreo , ut intenPM verba mea latet age ut credas. Similiter D. T homas fecit librum de concordantiis dictorum suorum, & varius est, saepeque , Ut Caiet. monet, se retractauit. Item fallitur cum di
xit non quidem ex suo , sed Arist. penu ) sub aequinoctiali
non posse hominesviuere , ubi est Zona torrida , dc tamen hodie post nauigationem Lusitanorum inuenium est nullibi elicius habitari , quod Magnus etiam Albertus,dc Plinius, ct Avicenna prius opinabantur. Nolo alios errores manifestos pandere : pudenda enim P P. tegendas t. Haec autem dixi, ut videant, qui iurant, nec sciunt in quid. Secundo ex desectu iudicii , id est,discretionis. Non enim iurameto asserendum est leuiter id de quo dubitamus , tam in promissorijs quam in asseitoriis , ne sicut Herodes , dc Iephthe , dc Agamemnon ,vergat in exitum malum , aut in salsitatis periculum. Quapropter qui iurasset in verba D. - Thoma contra conceptionem, silcuti sub S. Bernar ditenis pore , A lbert iis Magnus decretum fuisse a Parisiensibus pro sanctificatione contra conceptionem narrat , is absque iudicio iurasset. Nunc enim Ecclesiarum consuetudo,&Pontificum priuilegia, dc decreta inclinant ad Conceptionem. Et S. Thomas 4. Gentes narrat fuisse suo tempore Cpinionem communem, quod substantia panis in Euchar, stra anni hiletur: nihilominus noluit ipsam tenete. Similiter quamuis Aug. dc omnes Patres d:cant Angelos esse corpo-.