장음표시 사용
471쪽
so reprobatio non cit canti culpae, ncc disposci iit nec
Oiua,nec attributiua ,sicut ablemia nautaei Lbnaersonis nauis, ut probati p. O.q. . ars. a. M l . quod Deus nulli cliabsens,i ed homo a Deo praeiente se absentat, sicut a prae . , cti lumine, qui claudit oculo tum aciem, & non cli causa, licut nauta absens submersionis naui .. 'Item in corpore articuli a. ciusdem di inH. II. senteno. 'iterum docet quod scietitia, tam speculativa qUam practica non sit cauta culpae, dicens. Sciendum crgo 'quod i cientia secundum rationem scientia: non dicit aliquam causalitatem, alias omnis scientia cause esseti sed inquantum est scicialia ari ficis operantis res, sic habui ratior ε 'causae respectu rei opera ae per artem. Vnde sicili est causa. '' litas artificis per artem suam, ita est cor sideranda calas lilitas diuinae scientiae: Est ergo iste processus in productione ait: sdati. Primo scientia artificialis ostendit finem. Secum α, eo, voluntas eius intendii finem ilham. Tertio voluntas imperat a bim, per quem educ tur opus, circa quod opus, scientia attificis ponit formam conceptam. Vnde sesentia 'se habet,ut ostendens finem, & voluntas ut dirigens actum, ri& insor mans opus operatum. Et ideo constat quod quid- ri. quid accidit in effectu per desectum at arma artis, vel a fine, Ρ' non reducitur in scientiam artificis, sicut in causam. Patet ctiam quod principalitas causalitatis consistit penes voliun- tatem,quae imperataclum. Vnde patet quod malum, quod cst deuratio asprma,& a fine n si causatura scientia Dei: led ia
tan: ii causalitate habet respecti bonorum,sccundum quod , , conse iii intiirsorma dilathae artis, di fine, non tamen qnod ,,
o e spectu eorum dicat pcifect a rationem caiisalitatis, nisi s cundum quo' adiungitur voluntati. Et ideo dicitur in lire ra,quod scientia beneplaciti est causa rerum. Ex quibus verbis doctissanis in utrocpie loco irepetitis , habcinus , lux dquando dan 'ridi deuiant fide, qui est vita aeterna, non n. bent id 1 1 Si praescientia& voluntate ullo modo cifccti. uo, aut dispositiuo, aut praeparatiuo, aut derelici tuo, aut attribi liuo At putant perihom istae, qui vel odium posuiuum,
472쪽
1io De Prasse linatio ne , Eiectique,
creatus est homo ad limaginem Dui. Ergo reprob i io noncst causa praeparans nec faciens, nec attributiva culpae, n- de sequitur damnatio, sed tantum conuersitia mali in do-n im &ordinatiua ut dictum cst. Imo nec permissiua mali, sed libertatis ad utrumque; ut dictum est. Prael. in a. d. 34. q. I.art. . probat iterum quod Deus non potest esse causa mali morali, ex eo, quod est cai in uniuersa lis, quae dum causat bonum in uno, non potest caulare ma- . tum in altero, ut sol dum causat unam formam, non priuat
aliam,sed per absentiam potest dici causa priuationi . IgnisTvero causa pari. dum causat sormam si iam, destruis a leti ai At Deus cum sit uniuersalis causa, est omnis boni facior, cnullius mali per actionem: nec per absentationem, quia x nullo via itiam se absentat, neque potest deficere. Ergo caiisa mali est in nobis , dcne abeamus in infinitum, prima causa: actualis est voluntas: potesttralis vero qua potest peccare,
est nihilum, ex quo facta est, dc ideo Deus non potest e isse
causa reprobata nec propter bonum alicuius aut suum, cu sit uniuersale bonum sed culpa: culpae autem voluntas, ut permissa sitae nihilitati vel entitati posse obsecundate , non autem permi illa actum edere malum, ut permissio c. adat su per malum, sed super voluntatis eonditionem,ut infra. Amplius idem docet S. Thomas in eodem opust , cap. Q. ad a. q. dicens. Reprobatio tria includit, scilicet aeterna ripia scientiam meritorum: temporalem obdulationem, excaecationemque; dc finalem damnationem. Primum non habet causam, quoniam Deus non accipit cognitionem a rebus .sed a se ipso intelligit. Vnde ies latur. ae non sunt causa praescientiae Deiot dictum est in cap s. Item cum praescientia secundum propi iam rationem non aiiad dicat, nisi simplicem notitiam futurorum, non impore ' liquam cari, sam, & ideo suturorum, pr. aecipue malorum, Misa esse non ri potest,sicut pra3.ca p. dictu est. Ergo reprobatio est tantu, , praescientiaculpae,sed i n causa. Secundum autem, dcter
tiam id est temporalis induinio & d natio finalis, dupli
473쪽
es cena habet caulain ; a iam ex parte Dei pcr modum iussit sa , . cul, a poc nam merito adhibcniis: alia ex parte homini per V modum meriti : Oodi ratio cn: maliquando dicitur acius ''. voluntatis obstinatae in malo, cui s cruraciter adhaeret. Ei ., sic patet, quod obdurationis causa non est Deus, ted homo i ii cui nec alterius actus peccati, in quantum defc r- ,3 nais est. Aliquando obduratio dicitur ipsa priuatio gratiae , quae etiam ea caecatio dicitur, quia gratia est ' quoddam lumen animae , & perfectio quaedam habilitans iplam ad bonum. Aliqucm autem carere gratia ex is duobus contingit. Tum quia non vult recipere. Tum quia δε
Deus ei non infundi , vel non vult iniund cre. Horum au- s, aut ruriae
tem duorum talis est Ordo , ut secundum noti iit nisi ex suppositione primi. Cum enim Deus nihil velit, nisi bo- ' iis. num, non vult aliquem gratia priuare, iiiiii secundi m quod bonum est; sed quod aliquis careat gratia, non est bonum is simpliciter. Vnde hoc ab lute consideratum non est volitum a Deo; cstetamen bonum, ut gratia careat, si eam ha- - bere non vult, vel si negligenter ad eam habendam se prae-
parat. Q aia iustum est: dc hoc modo est volitum a Deo. 'Patet ergo quod libiusmodi defectus absolute prima causa est ex parte hominis, qui gratia caret, sed ex parte . Dei non est causa huiusmodi desectus, nisi exsippositi ne illius, quod est causa ex parte hominis. Ex quibus verbis .
. validi li me probatur, non esse de mente D. Thomae', qtiod Reprobatio possit habere causam ex desectu gratiae praedesinantis, aut exod opositivo, vel negativo ipsius Dei. Imo . nec derelictionem e lecti sum reprobationis antecedentis ad culpae praeo: si nem . sed ad pretricientiam malitiae n ms, iendae , ut ver crissime dixerat in . 2. et dem& bique constanter a scrit, ut hic,peccatum praeui sume se catiliam non recipiendi gratiam, dc reprobationis , quae ε . coi stat piae scientia indurationis. 6 dana natiope,vr hic paret. It mirum sit qlio modo aude ani mSimpingere caiisam damnatipsi is esticientem positiva naut siegatiuam, quia O- dit, alit 0n amat, aut despicit opera inartium suariam, sui
que imagines, ideo non dat. via fiat: in , quia, ut aiunt,
474쪽
ria De Prage linatione, Electione
vult suaria ostendere iram, clim hoc sit ex conse lirenti,noaci prima nec secunda Dei intentione,ut amplius insta probabitur. Et quidem impie asseritura Caluinistis, pod Deus fecit u sa irae, & in contumeliam, ad iii imaginem, sicut ii pater generaret filios propter forcam: sed sustinuit vasa irae,ut dicit Apostolus , id est non subito puniuit, dc secit
vase , quae pr.escit a se ipsis vertenda in contumeliam , non ainem ut essent in co umeliam, ut omnes Patres Graeci pari. ter docent, & in alio opusculo ostendimus, di amplius cet iD. Thoma inferior ostendet sermo Sed quoniam stiolis non videtur hoc aureum opusc. ello Diui Thomae,ut possint tueri positionem,sciendum, quoa eadem verba scripsit D. Thomas art. 2.ΟΣ maiora, dicens primo in argu emissed contra. . . Sancti communiter,Dionysi Aug. dc Ansel.dicunt, i da,i quare iste non habet gratiam, non est reprobatio, sea rami Un o lita ipse noluit accipere dc non quia Deus n oluit date,quia o lumen suum omnibus offert, quod tamen non ab omni- ,,biis recipitur dec. . o Praetcrea ait.Nullus culpatur,vel punitur de eo, cuius cau-ιώ, iam. a sa in ipso non sit, sed homo punitur dc culpatur pro caren. Utia gratiar, dc pro obduratione. E go huiusmodi causa est ip-' , - ν' se, dc no 3 Deus reprobans ante praescientiam. Imo homo ι - punitur propter reprobationem. Ergo ipse est causarepro -
Et in corporearit is, ait f Obduratio quandoque dicitur Mactus voluntatis obstinatae in malum,cui pertinaciter adhae . 4. D retic sic constat,qu'd obdurationis causa non est Deus se l. 23 mo;sicut nec alicuius actus peccati inquantum deformis Din. Quandoque vero obduratio dicitur ipsa priuatio gra- 'tiae, quae excaecatio dicitur. Quia gratia est quoddam tu ι men animae dc perfectio habilitans ipsam ad bonum. Istum autem citer graetra ex duobus contingit. Tum quia ipse . , non vult recipe e Tima quia Deus non sibi infundit, vel
et . non vult sibi infundere. Horum autem duorum talis est or-
, do, ut secundum non sit nisi ex suppositione primi. Cum
475쪽
rtati , nisi secundum quod bomina est, sed quod iste carcat , , gratia non inuo oum siri plicitet: Vnde laoc abii, lule con- siderat lina non est volitum a Deo. Eii tasiam bonum , ut careat gratia, si cam habere non vilit, vel si ad eam haben damnegligenter se praeparet : quia i histraria est;&hocmo. is docti voliti tua a Deo. Patet ergo quod huius d ciectu S , , absolvi e causa prima est ex parte hominis.) Ex QNibu, ver- ,, bis eisdem cum in opusc. positis, manis ste constat, qLod reprobatio antecedens non est causa deres ictio iis,& carcntiae gratiae, ncc ergo, & multo minus culpae: scd :ota causa carentiae Sobstinationis, dc damnationis, est prael: Ua culpa voluntaria, citi nihil issentitur, v ec operatur Dei. Spraepa Ialiud aut cita cliue, aut ab lentati. θ Vnde sub vi in eodem opii scilli loco, di in codem articulo pii mi sententicum d diccns quod pro ampliori declaratione ad i- cimi S.. Et per hunc modum inuenitur dici Deus camaquandoque excaecationis, vel obdurationi, , non qilide: D Dadmittendo malitiam, sed non impari endo gratiam, quod
in ipso est & intextu opu rub addit; sicut nec digni sunt out ait Aug. ite nitori nece ilai d imp rtatur, in ipsi, est& o. non impartiri Vii de eiusq odest non impar mi, at q. . om O. O docaiisa est Iste autem dc lecti reootcst dupli. iter conii de Urari,sicti dei iam quilibet alius. C.im enim dcfectos incidat iex defectuscundae cautae, & non ex d. fectu causae primae, Dyq iem d. fcctona Deos impedit, tamen impedire posset , ne impedimcntum naturae cedat, si iste defectus gratiae cona. Dp.rctur ad volunt lieni, est sicut causa proxima , inuenitiir Duo tinta, holic re caula litatem ad ipsi im : quae bonum pro- 33 positi H non acci D,c .im accipere po Ti. Et ex hoc culpa - Dbfi cst ,& vrunc robi is . quia malum, cuius principium cstuci, iata , sthi us nodi, scilicet ituperabile. Si autem cis pareri, radipli. in Deum, non inuenit lar causatus ab ipso,sed i tanti m permissus& ordinat iis, i scit. sit in poenam ipsi tis , ,
uti ut i s dc siccie. Vnde dicit Aug. I: consessae Itiis st: DO- di, ine& si est, ut omnis inordinatiis anim sibi ipsi sit poe- Hiis; dcta is ordinatio ista Dco. Vnde respectu ipfius Uc- , ,
476쪽
tantum.)Haec sanctiis Thomas,non minus pie quam&subtiliter, ostendens Deiuri non esse causam tep obationis, quae obdurationem & damnationem habet cx praecisa culpa, & ex defectu nostio. Cuius defectus non cit causa praeparativa, sed tantum ordinatiua, ut sit in poc nam inor- dinatae voluntatis, cuius inordinationis Deus non est causa vllo modo iam di o,nec negatiua eius, per quod post uinus. stare ne defici ainus. Unde in resp. ad . tam in opusc. quam in articulo, quod erat dicat Philolo hi s in x. phys . Gu- berirator qui per sui praesentia in est causa talutis naius, per, sui absentia est causa sub meritonis. Sed Dctis pei Lii prae S. , , t iam est causa gratiae. Ergo per sui ab C miam est caui sca-- Cis Jc obdurationis) dicit. J Deus quantum in se at nulli
est absens : sed hoino a Deo praesente se absenta sicut a praessenti lumine cui claudit oculos. Idein dicit in s. Lon- r . tra gentes IS9. dc in p. Ioan .lei'. I. Igitur non licet cogitare apud S. Thomam , quod Deus negat gratiam reprobis, ta propterea reprobantur,aut quia repiobantur an ,deinde
negat gratiam sed quia ipli volunt reprobantur. V t optimis rationibus probauit, di insuper testimonio Dionysi j, Aug. cc Ansel. quibus adde Origenem, Chrysost. dc omnes Grae cosoc Patres citatos, praesertim in nostrorum Theologicorum 6 . Et docte quidem causim desectus non in Deo ponit , sed in secunda caula. Et quia non est bonum hominem carere gratia dc damnari: Deum non posse velle carentiam gratiae in homine, nisi prius homo illam respuat, I induretur sina itrr. Viadere iissime dixit in a. e . reproba, tionem esse praescientiam non finiendae malitiae, ac praeparationem poenae non finiendae. Si quidem homo velit ex malitia res irgere ad probitatem, ut multis accidit Deus transferet illum in r guum filis dilectionis sciae. Et propter
nirn dicitur Matib ii. Quod si in Tyro dc Sidone fecis et Goz iu Elmstus quae fecitia Belsaidadc Capharnaum, poenitentia
477쪽
egissent ) non indicat desccti in giatiae interioris, sed admi- es niculoruira exterioris , quae non dant ut Omnibus aequalia. t docet Chirstomus in GLi 7.lia b postea prad catum cst illis. De Sodomitis autem ait. Eor opermaniissentvsepemmim hanc diem c c. Vbi loquitur dubitatiue ad exaggeraniau. Nana ncc Iudaei, uibus iacia sunt signa, conuersi iunt Cmnes. Item futura contingenria, ut sic, etiam Deo sunt in- cognoscibilia, viser docuit S. Thomas, non ex patie Dei, sed in p. uterci. Vnde Hieron. in Hierem. 2 . declaran Sil- forte conuertantur avem eos) dicit verbum ambi . pultin poni, 3on ut Dei ignorantiam .sed arbitri j libertatem ait. io. Eruet, quoniam pia scientia non facit immutabilem cucntum,q iod secundum aib. liber. est mutabile & incerium.
Opinis i e reprobatione confitata repetitur :s argumenta loquentium non rebe in
EX iam deductis igitur certissime constat apud D.
Thomam salsum esse qυod contra hanc doctrinam dicunt Perihomistae, scilicet Deum actu positivo aeterno non conditionato, sed absoluto antecedentur at omnem prae- scientiam mali vii s liberi arbitiij futuri ex hypoth si Sc. reprobauis, en iosdam lino maiorem partem hominum, id est voluisse statuere, non admittere ad vitam: ac proinded.mnare ad poenas aeternas. Hoc enim saddunt vult Deus i. propter mel his: quod estostensio ius itiae in impiis, & nai&ricordia in electis;& pulchritudo uniuersi in tot gradibus bonorum & malorum.
Primo hoc probant in Angelis reprobatis ante praedis ira .
478쪽
iis De Trade linatione. Electisne,
E. secundo&in paruulis damnatis ex negaro Papyis nat a. Et in Es. ii Sc lacob Rom. 9. deq tibi , Dcu, antequam quidquid boni facerent, aut mali, dixit :I- ό geret, ista
. Quarto in Vatis figuli, qi ibus homines Deus que comparantur,qiii facit alios in honorem, alio, iii contulat etiam.
Sic Deu, homines praedestinat dc r iccbat absque causa. 1. Quinto item in partibus materiae ae litali, , i Ocniatae variis L .rmis viii bos,& nobili bis, sicut pl. cet artifici Deo. Hoc cst exemplum D. Thoci Ups q. V art. 6. Item ex eo quod indurat Pharaonem, Jc cuius vult nata se tetur, & qucm vult indurat , igitur non v c e tibi ncc currentis, sed miscrentis est Dei. Septimo Apostolus assignat causam reprobationi , .licens. Quod si Deus volens Ostcndere tam di no- , , tam sacere potentiam suam , stiluuiit in tituli a potici ita, , vasa irae aptata in interitum, ut Ostenderet duritias g o-- riae suae in vasa misericordi quae praeparauit ad gloriam, &c. Octauo. Tandem dicere, 'od bona voluntas norira, aut bonus usus liberi albim j, cstiatio praedestinationi , 5 gratiae habendae causa, vel praepar clio nostra,est haeresii, Pelagiana, damnata in Conciliis A raus. & Miletiit. dc Trid. Sic etiam dicere quod sine baptismo, S: gratia mediato i, possit quispiam saluari cum script si iit. remitas fuerit ex arua Spiritu audio, u/in intrabit in res quin caelorum. Et alibi. Deas operatar omnia ex pro insito voluntatis suae dc prioi:& non expectat a nostro arbiti io resolutionem. Item .Voluntas Dei praedestinat, & reprobat. cuius noridatur causa extra se, & voluntati eius quis reflet: omnia qu e υ' uti fecit. Et Dcu, non dependet a nostra voluntate, Et gratia datur gratis, non ex operibu ealioqν in gratia non ut gratia tali Ai ostolus. Ergo quia odii & amat,r probat &praedestinat ut ostenda iustitiam & misericordiam. Et ideo pulchrios oc melius est uniuersum cum peccato. ri , a, quam sine his &c Ndc Deus permitteret mala, Pec ageretia actu peccaminois,si hoc non esici melius dic. Deum au
479쪽
Proponuntur infurcicitas s truculentila opinionis : exquesuis fundamomis de Ocnda.
I' Rosecto si quis medullitus introspiciat, quid praefata
sententia continet, inueniet Dei me illa caiisam nial , culpa ac poenae, licet cingiant verbo lenis argui tui serquelam. Siquid in enim reprobare positi vh,est odit se positice, vel odio positivo non cligere, nec auxiliari, sed vulte uti stiae volunia is reprobatione in malum eorum,quos odit propter gloria suan'; emc re,& a capriccio,H dicitur vulgo, absque talione praecise culpae ullius, veluti Tyrannus Macchia uel ista vult uti quorumdam poenis ad sit 3 pqtcstatis o- stentationem, quamuis nihil peccatini, scd fingit c peccas e aut ulteos peccasse, ut docci Achitoplici de Valen tino Duce hac ratione OA una Cesenateo. & alios, inlici ficiente, Et Historia Patauina narrat Ergelinum Tyrannum nullis de culpis nisi fi lis luci ad quasit sc eos ire pulit,aut voluit incidcre, morte mulcta se plurimos ad suae tri Aulentae voluntatis & ad potentiae ostersionem , & alio iuniteriorem. Vnde dixit Secretario suo. Morcine es tu cum G , ut meo nomine Diis infe is eos prae nore valeas. Ait de Deo veto Catholicorum ista i spicari non licci, pia sortim
in D. Thomae doct rina. . Sed in Mahonasti mo & Calui-nismo ait christianis tantum, de' qi ibi s dixit Danies, quod omnes Deos negabant adorabunt De m P ho D, id est de fortitudine & potenti x.omnias cientem
non de sapientia dc bonitate. Vnde mirum quod qdo U,
480쪽
contra Pelagi. ano: fiogunt , aut putant, se dc sendere gratia, Dei, cum potaus dis gratiam ct iram defendant. Non enim per eos gratiam praedestination s dat omnibus, sed pat: cis limis: dis gratiam velo reprobationis impartitur plurimis, non ex praeuitione meritorum, & demeritorum, scd infli secrete, & a caprusio, ut videatur potentiissime iratus, S sinu causa ,nisi ea, quam in nobis ipse si agit aut facit, aut derelinquens , ut nos faciamus malum, nec dat esticaciam ut possib. mus bonum,ad quod nos diuit sc exhortari o: etenus mCco, cum tame in corde suo contrarium Omnino statuerit,ut pereamus,& ipse in tot hominum perditione glorietur: & priuat nos praesentibus bonis spe futurorum; quae tamen ab aeterno decreuerat non dare. At age ipsorum fundamenta, tam teriae re loquentium ex verbis S. Thomae, diruamus iterum; nec enim in tanta re taediosi, superflui aut onerosi iesse queamus.
PRAE AMBULUM RESPONSIONI sad primum argumentum.
Deum facere omnia rationabiliter,s bona flum; ac bene acpropterea nullam creatram ridi se aeternaliter odio positivo, vel negat uo requisitorum ad Uequutionem Anis. Sed rationales quasliam creaturas ex prausa culpa voluntaria reprobasse. Et hoc principaliter in prati tinatione s re--. probatione Angelorum.
P Or 4 Deum neminem postine aut negatiub, ante prI- - u ionem culpae eo non 'olitae, sed probibit an- i