장음표시 사용
541쪽
scientia existentiali, sed tarnen Deus ut intelligens esset tia-iliter, & pater notionaliter, sic & omnia, ex quibus producit verbum, intelligit simul quid tua voluntas libera perinde sit
decretura de boni, volitis, & de imalis nolitis, seu volendis & noletidis. Imo & non entia, priuationes, ct mala, ut do cet D. Tl mas p. '. I. l .art. 9. , io ted non entia per sim 'plicem intelligem iam , , c speculative: priuationcs oc mal .a, ut sic, etiam speculati ic et ut vero ordinanda, etiam practic e Non latet autem Deum, q iod sit ipse ordinaturus, sicuti nec quid facturus, quando producit verbum, ut iple docet q.3 q. an. 3. maniscitatiuum non ensium, de malorum ti una vero,& bonorum, manifestativum & operativum. ir Item hoc probat doctissime 1. Quod si Deus ante ab aeterno non cognosceret res, ni si ut sunt in se, id est Deo dc in potentias arum crataru in timc eitis scientia cresceret ex productione verbi aut rerum ad extra. Et hoc probat de bonis & malis entibus 1 non. ' entibus Ec defectibus in potentia dc in actu, ante decretum voluntatis. Et hoc insinuat Alig. IS. Tr. 3. dicens uis nouit uni: non enim nesciuit q*aefueriati e creaturus: ergo, inquam, nec quae s ierat voliturus: idea enim prima reprae- sentat etiam existetias', ut imago in pupilla oculi id quod est extra oculum ; si coexistit. Et D. Tho m. quod . do- lcet patrem exprimere scita cc volita etiam a tribus personis.
Et Aug.ait. Verbum etiam voluntas ex voluntate est. 13 Pr.p. p. q. t. ponit ideas entiri,&bono uines entia diu 2. 'na nota,& intellecta ut imitabilis. Majotii vero δε non entium perideas entium, ' bonorum,quas exprimit verbum.
Ergo Deus ante decretum absolutum faciendorum pri - scit, quidquid ipsa facienda sint factura,&quidquid defecti ra; dc quod ipse Deus de ipsis sit per voluntatem ordinaturus. Etenim de in se ipsis, dc in causis, dc in potentia& in
actu thaec nouit, ut dicitiirp. contra gentes cap. 6. 6.1ι Praeterea hoc expresse docet S. Thomo d. l. q.I. a. s.
in argumento 3. o in re pons ad tertium. quod Deus praescit
rerum existentias ante decretum elec tuum dc reprobatiuu.
Ergo non est verum quod ex decreto disting one volun
542쪽
it sicut arbitramur adoersarii. Praei. Aug Ij. . 3.Res quia Deus nouit sunt,non enim raeiciuit qtiae erat iple creaturus: ergo inquam& quae voliturus: ergo totum ex coexistentia. non ex decreto, quod nunquam potuit S Thom. Deus scit
iue His adde argumenta, quibus sipra probatum est, quddreprobatio est piaescientia culpae,non autem dc decretum
cap.3. et is Praeterea nec quia nescimus quomodo Deus praescit
mala,propterea tam impie aueredum,quod approbet masa: id quod scimus etiam taliuit . Nam propterea AI g. in lib. dedondi perseuerantiae si s . Nunquidi leo negandum e i qu)dsertum es, quia comprehendi non potest quod occubam ενξι raeterea tot absurditates contra Dei bonit item dc con tra gratiam,& contra politica iura omnia, equuntur ex hoc decreto praecedente praeuisionem meritorum, di demeritorum, ut impossibile sit euadere, nisi asseramus cum impiis libertinis, quod peccatum est solum opinione, non re; de quod sunt leges dii linae, comminationes plebeiorum, non veraces Dei testificationes &quod poenae inferorum sint fabulosae, ut Epiculo dc Aristoteli placet aut solum purgat riar. xt Origeni. Imo neque sic euadimus. Quapropter potius docendi essemus, quod ignoratur ratio, q ia Deus ante decretum suae voluntatis praescit actus libero,, oc conti igentes malos, dc bonos,quam ex decreto voluntati, nocellario omnia euenire,de uis allibiliter,assirmare.
Dec itione futurorum contiuetentium, squa sciolia apud Deum sime decretoinrui'tabili: es de mediascientia quid.
543쪽
ec foedus ;&concluditur hoc uno pacto: si vis ad vitam ingredi,serua mandata. Nam datur liberis: ut iuste qui non seruabunt, damnentur: qui seruabunt, praemientur ei iam supra quana merciatur. At ut meritum praemio sit condignum, Deus dat gratiam &con ritum diuinitatis, quo promeretur diuinitas eiusque fruitio. a. Si autem Deus ab aeterno decreuisset inuicto decreto ut hic saluaretur,alius periret esset supcril. ia lex & condulo: iudicati enim euomus, & non iudicandi. Item si decreuit huic date gratiam seruandi, dc non it i; iterum eiIct lex solum occatio insidiosa , dc coiis eqvcnter nati estumiis iudicati, no a veto iudicii ad i. Media enim Jc auxilia diuina, litidem decreta erant. Ergo natiuitas, vita & mors, oc iudi:
cium esset quidam ludi s Dei cum hominibus.1 Hinc docti Iesaitae scientiam conditionalium, mediam inter simplicem notitiam,vque intuitiuam adiuuenere: ob Dei scilicet reuerentiam. Cum enim ipsis iure displiceret' praedeterminatio ac decretum aeternum erga liberum arbitrium.& reuera toti viderent contingentia & libertate, atque homines reprobari ex dccreto , non ex culpa , imo culpam sequi derelictionem gratiae : derelictionem at tem ex reprobatione: reprobationem aut ex decreto Dei. P. Opiet ea gelantissimi isti Patres, pcccata & opera pia praevisa, esse rationem reprobandi & piae destinandi , id quod dixerunt omnes Doctotes ante Augustinum dc Pelagium. Praeuideri auton ex praeuisione deliberationis liberi arbitrii. Liberum vero arbitrisam ex serie caustrum & obiectorum deter in inar on ex decreto ei, Ut sic agat & velit: nec ex scientia existentiarum praeuideri hanc deliberationem , sed cx immein sit .ue diuitii intellectus: qui positos homih cs in tali serie sic deliberarii ros ineo eque: alios vero non sic mal que, praenoscit. Et ex ista praenotione fieri praedestinationem i. filli bilem & ropiobationem si tueriit. Nisi cn inripraedicasset Paulus Athini; non veniisset a s fidem Dion. oc alij. Et si ore dicasset Tyrus 9 Sidoniis,co uterii essent , ve, ' dici: Garstus, Asai. ri. Et si Sodomis faciantis,et miracula, qaxi curaeis, Poe utentiainc stillant , ne ac ti essem.
544쪽
Quapropter in hoc stat Alcanum praedestinationis, ouo
Deus ponit aliquos in serie, in qua scit praeceptis esse ob temperaturos, ac mouendos ex obiectis ix adminiculis ad edendum, ut Chri ui atros: alios in ieme, in qua scit non credituros,at damnandos, ut Turcas. Hoc autem Deum praescire scientia niedia, non autem scientia decreti: neque coexisten tiae sciturorum. Sed profecto ista scientia media non tollit in conuenie. tia, qua volunt selertes Iesu ae cultare vi ri linquam argu f.
menta contrario: si, litar,rgent non ex natura r , cc ex doctrina sacraetcr: tutae, sed exco quia scientia lita media i . on
consonat D. I hom P α D. Aug. At ludicre quidem potest enim Deus dare lunacia iis, quod aliis i. holasticis non dedit: mundum nouum leuelare Columbo qilcm & Theologi. & Philoso: hi. S ipse Augiistinus putauerunt non extare: At, in quani, r. lotiram holita icientia media adhuc durat qua stri e vi ac si q io si stelionio positos in hac serie damnatur, a ius iri ead dira taluatur , sicut Chrysostomus aduertit. Responden ;quia voluntas unius sese ab eisdem obieci is deierminat ad bonum; alterius ad malum. Ergo. inquam,hoc non si 1 terie nec a gratiae essicacia; nam ii si Iesultae docent i ec inepte ex Augiisti.&Chrylost. quod eadem gratia exteriori di intcrioli duorum hominum praeditorum alter saluatur, alter damnatur. Eicnim Itidaeorum multorum in eadem praedicatione Chiisti alij credunt &saluantur, alii vero scandalizantur dc damnantur. Item Iudas & Petrus suerunt in eadem serie: dc tamen dispar exitus: dc omnes Angeli in eadem ierie S gratia essi. . caci: immo superiores Angeli maiori gratia donati erant iuxta maiorem capacitarem naturalium ἡ & tamen multi superiores corruerunt,oc multi inferiores steteriinr. Ei Co nelius Centutio positus inserie militari, tasque viris qui castra equunttiri,ut poeTari S tamen saluatur: & Luci se in optima serie damnatur. Non ergo ex serie praeuisio ac determinatio. ast solum incetiuum sed ex libertate voluntatis: quae obedire & dissentire potest incenti u. Et hoc argumentum conuincit hos & il os , qui cssi
545쪽
16a De Pr ad inattone, senis Peccata oe non entia sciri a Deoscientia intelligentia : sim liter 2 futura coestingenita' ante decretum πoluntatis contra:
primum a sertum It er- . tho mola m.
Odira primum auerti m c iaci tilio sit : Ndci modo
est secundum scriptiiras & Patres, quod Dei is praescito e iam ali quae non de cri ii boo vult a nobis libet e tamen praedetermitrit efficaciter volunt a tem a d. volendum , a faciendum, fed etiam est de me tela. J ho m. V. . Circa primum dicit scrip ira. Si vis ad vitam ingredi, flua mali Ora. Non autem dicit. Ag fa)io, ves velis fer-xare, & scrues mandata si non possimus Labili aliam actιis, nisi Deo estica citet mouente. Circa secunduin me, lona terrae conne es ii : iritatem n nanes ritis, gladius Guo rabir υσι on a tem didit, Ego aciam,υt Audiatis, di faciam, ut 11 aud istic. 'Qe, que dicit, ait C ii y ost. deprauitentia: ae audie, ritis,siae non Audieritis latas de orabit vos audi i , iis aut πο audieritis bona terrae comeactis. Si sim mer apua , ε ζ 3. Conuerrim i Aiλ;re c. agit petu tentia n&C iit, vobis corn uum, spiri rem nouum &c. Et quare mora Eomus I bia nolo mutem morieηris Ea Domino r)Rexcrtimini, de visite &c. Praedestinatio autem dicit , hac., vertim 'vet, itan N,taa e ni relliόiliter moriem ii, autor is, exi decreto .. Pra terea tota lex vetus , Mnoua pio soli iit bona volent ibi bonum secundum Dei praeceptrina, masa volentibus malum ccitra Dei praeceptima. pr de tertia inatio autem ei licit, ut infallibiliter faciamus bonuria aut malu' , . quod nobis scribitur etriam non potentibus vitare ill ad insensu comportito, qui nunquam rei eritur diuisi
546쪽
j ouod autem de mcnte D. Thoniae Deus pia se i in ta
Oh a faciat. Probatur primo ubi nou. I f. ..dicit quo somni im effeci: ium C. Aila cst scientia , t diri id,
i, Posciatia non ponitur in Deo,ut aliquid cestinctum a ,,s ientia, de voluntate secunduam rem,sed soli in secundum , rationem. In quantum scilicet potentia importat rati . onem principi j exequentis, quod Moluntas imi erat at quod scienti a dirigit ; quae tria secundum, id citi cooritur . i', niunt Deo. Igitur secundum D. Thomam prius icientia i cit in aecunque, tutura piae terita,& praesentia, quam 'o' juntas velit peti pr esentia, praeterita & sutura . .. 4. Praeterea ita p. s. t. arum d. 3. prictur elec tiliam p i lentiam ad extra ponit S. in homas potentiam essendi, generandi ad intra ; ex quibus oritur ordo. Ergo prae- sciuntur & producuntur ad intra, priusquam voluntas con- se xiat fieri ad extra. Prxterea scientia non est caiisa retunt, ut probat 8. sed in quantum habet
volu tatem ad opus, sicut artifex similiter p. sentius DYM : . d. s.f. I tr. I. in o. ait. Scientia secundum rationem scienti: e, ,, non culcri aliquam calualita icia', alias omnis scientia cau-
,,sa esset. Sed in qua ut uui cst scietitia artificis operantis reς. 'Mox ait. Patet etiarix, qi h a principesit A causa italis con- . . . sistit penes voluntat v, i ii apimperat a bina. Est ergi iste , pro ccchs in pro lictione artificiali. Primo scientia artifi ,, cialis ostendit tinctii. Secundo voluntas eius intendit fiud ,, si lum. 3, voluntas imberat acidim , per quem educatur
per deseJum a fotiva aliis , vel a fine, non reducitur in
547쪽
- . T. praeterea primν contra probat qi basDeus praescit omnia, praeterita, praesentia & futura, uti sunt in te ipsis,& in causis, & in potentia , ed in his stini malannalia, qtae non sunt a Deo volita, ergo ante decretum vo- untatis sciuntur,oc quamuis permissiua voluntate dican- γ' tur qui biis dam Theologis volita ,& ideo praescita scientia visionis, seu approbationis, ut vitai ut dicere Fer. qLoniana Dcus non ordinat ad finen , ea quae ipse non facit i
q.ar. a. 2. ordinat autem peccata ergo facit a sqso modo : L Aobis, ergo scit scientia visionis. Quod etiam videtur dicere ps. πρὸ arat. ut medicus habet scientiam & sani, di aegri, I ctis autem cuiaturus est mala&c. Nihilominus supra demon in Milico strauimus etiam de mente S. Thomae quod Deus non per nati tit vlla lege, si te aeterna, siue naIurali, siue politiva,
peccatum, sed in ominbus prohibet, imo peccatum nihil ., aliud est quam dictum , aut concupitum, aut factum contra has seges, de mente S. Thomae Ergo non permitiit Deus voluntate permissiua peccatum , sed permissiua , ut . liberum arbitrium possit se determinare ad bomina di adnaalum,& fc sequitur bene sacere & peccare; at impera
tina, ut non vult pcccare, nec cnim ad peccandum factum liberum arbitrium , sed ad merendum ex pugi a contra peccarum. Ncc I cus ordinat peccata, ut abeo facta: scd ur in suis operibus praeter suam voluntatem inuciata tantum occasionaliter vertit ad bonum. Vnde p. l. 39. q. a. a. o. ait. Actus voluntatis peccamino: os continguia sipraeter in tenti 'nem prouidelitiae suae praesciuit Deus dc or suauit botri s.
in boni in a. c. At si praevidisset inquit' pau b ante con ira pse: d tolleretur libertas, ut ait Dionys. Exemplum
quo te mcdici aduersario condemnat: Nam medicus non vult naalum esse, sed curat ut non sit, & salutem morbo contrari. am inducit. Sic neque Deus vult malum ei se , scd sum cum accidit,c irat, ordinatque ad bonum. Et hoc rectisti nae dixit se mala, ut fiant Debs non habet sciri, iam viliores , seu practicam ; Sic medico S non h. bet scienti in morbo tu practicam,vi fiant ; sed speculativam simplicis notitiae. Vt velo curemus , habet scientiam .
548쪽
practicata', seu vision P . . Ergo cima scientia simplicis intelli getitiae non sii causatilia ; conseqtiens eii ut mala a Deo limpii it et praesciantur c non sint,ut viili Perthbnu
Praetcrea ipsemet D.Thomas in s. iί ,, 4 p cI. a.O. ait. in verbo sitie Deo distingi litui ob picae c gnato,una quae dicitur visionis, per quam O De i tali praesentia, Otia ilia , qt . e iunt, erimi, di fuerunt. Alii dicitur simplicis ii stelligentiae, per quan non ,, scit se .l etiam Qix potet ficere. Idem dicitis a. Ergo secund0nis . a sit, iam scientia pecuini ia Dei non solum cst post bilium, sed etiana actu latu torti a. Igitur praicit pec c. ria etiam ii nolit ea per scientiam approbat - : Lis i olliniar ij decreti, id est, etiam ii non decreuerir.
N. . Praeterea diuinum procedit cc.,,c0gn. tio ae diuinae clientiae, Jc, potentiae, de sapientia . scis voluntatis, di xo itionum. Item dc creaturatum .,mnium , , volendarum, entium & non entium, bonorum.& malo .riim. Alioquin si ex omnium no itia timc Verbum gerit tum non adaequaret scientiam Dei comprehensi iam , ut dicit ibi P. Thomas. & is quodi. . . r. 6. ctiam autoritate Ate
gustini. Et addit. Pater exprimit υerbo qni . uiae cisis
piritus , licet creaturi antet oluntate, tamen, ait dicitur: vcroam mittaraoiter expressio creaturar in in eo est natu
.ilis. Item Aug. au. est consilion de consilio. υοί tui de voluntate: erg in Iuum volita relucent in eo ante
Nos etiam addimus,quod filius partici p. aret,& . non to- th iparer scientiam dc diuinitatem, nec perinde esset Deus de Deo.&lumen de litia ine: sed aliquis Deus d Deo. a quod tu men de lumine, i lea per participationem, non per Ioticipationem: Non enim ex rota tapientia impressa, exprimeretur, trabium ex notitia cientiae dc no etiam creaturarum, di bonorum, & malorum, uec entium, Sc non ea-ii ah p diaceretur. Et licet Caietanus dicat,ex notitia iii N. . plicis in t gentiae non autem etiam visionis expri' μ- iiii a lio a verunt esset si simplex intelligentia includ it
549쪽
etiam visionem, i dicebanuis a Ana,sede veris. q. 2 rt. q. Ac sic te lilii Ur uod ante decie tum liberum faciendorum Deus praescit suti r i, & non ex decreto, sicut etiam praescit mala, quae hon decretiit fieri. . . 'Sed contra ait Per homi la. Non sunt si ri ae . Deus non vult. Vnde is cit Iaam crant, ct creata sunt. Ergo dc pcceata sic intur :cicn- tra xuionas, quae est id cph cum stientia appre b ilionis et ' s in a it dis de ideo shibiungit Pistor tu es git ia i - Ilici, inicit gentiae eaquae alpia antiqua Ο r i uisa es, nota . oo ad exi stentias.. Rc p. ted, inquam, mala non pQ sunt este volita,nec approbari a Deo per se noc per accidens, nec ut sint propici dicit D. Thomas p p q. I9. sed sunt praefer vo- ' lim alcm di intentioncmari: sic s, i dixit. . . d. ῖ b:s in oris tr et ci istis, d is Ili unt contra sonum viri I, ideo non sentcsse volita necper accidens, cui qz e fu i conrra ι,1 α ni parric : ire. I i ut sciuntur scicta a simpli, e in , . . . cis intelligem ae non sc t m. quoad quid litatem, sed etiam quoad existentiam. Sicut di x t p. d o. q. . a , .cidi. ma- .loriamur si .int, Deus habet sciciat iam simplicis notitia'; ' ' i ordinentur , visionis)sic iit & nos patito ante e claralli- nais. Praetere. a quia datur qyidditas existenti. riam: i quid . . - enim existcntiae sunt: Ergo i finibiles,se a itur alioa S i: - '.' , , a' c istentiaecognoscantur. Verirm l . .etr .l s. i' , , ait S. Th. Mala quamuis a Deo non fiant caerit: tib scie- , tia practica,qua: 'em cimittit vel impcdit, cloidinat. crba mobc qisod vi fiat sci Dei: s Deculatii essedc . cc ciistentia cogn*s rint tir, quo a Deus scit pc ni isti se i o utati xt operci or .aevi inique. Item p laescis dc ei mina- . . Ialim ante secundum ore nem uatiarae . non z: enu diuini
550쪽
iis, sicut arbitrantur adciersari; . Praet. Aug Ii. Trist. es quia Deus nouit sunt,non enim ne ictuitqtiae erat iple creaturus: ergo inquam& quae voliturus: ergo totum ex coexistentia. non ex decreto, quod nunquam potuit S Thom. Deus Rit
is His adde argumenta, quibus supra probatum est, quddreprobatio est piaescientia culpae, non autem dc decretum is Praeterea nec quia nescimus quomodo Deus praescit mala,propterea tam impie aueledrina,quod approbet mala: id quod scimus etiam taliuit . Nam propterea AI g. dedon 'perseuerantiae e. l . Nunquidite. π indum e= qu)d serium es, quia comprehendi non potest quod occubam ρήξl raeterea tot absurditates contra Dei bonat item & contra gratiam,& contra politica iura omnia, equuntur ex hoc decreto praecedente praeuissionem meritorum,dc demeritorum, ut impossibile sit euadere, nisi asseramus cum impiis libertinis, quod peccatum est solum opinione, non re; de quod sunt lcges diuinae, comminationes plebeiorum, non veraces Dei testificationes, dc quod poenae inferorum sint fabulosae, ut Epicui odi Aristoteli placet, aut solum purgat riar. xt Origeni. Imo neque sic euadimus. Quapropter potius docendi essemus, quod ignoratur ratio, q a Deusanie decretum suae voluntatis praescit actus libero,, ec contingentes malos , dc bonos, quam ex decreto voluntati, n cellario omnia euenire,& uisallibiliter,assirmare.
Ditione futurorum contiuetentium, squa sciolia apud Deum sine decretoineui, tabili: et de mediascientia quid.