장음표시 사용
601쪽
sum,&imaginat uiri . quo deterini nantur brutes Nani: etiam dicit ra D. Thonia, com8elli hominem asine, ita ut non sit liberi arbitrii respectu nais,quamuis valde sponte initiem feratur voluntas. Sed ideo non libere, quia non potest nonvelle esse faelix. Non ergo propterea quod sponte mouetur a Deo, dc iuxta suam inclinationem homo, siue quoniam infunditur illianclinatio, proprie emiber, ut patuit ex pluribus textibus S. Thomae; sed quia se ipsum determinat. Alioquin
instrumentum ei set prorsus, , non per se volens agensque. Etenim bruta sponte mouentur a pastore ad pascua.
Proρterea etiam 3. contra Gentes ii 2. probar S. Thomas, omnes creaturas rationales gubernari a Deois proprer seipsas. quia liberas. Ergo ali) propter se, cae- I
, . teras vero :roa propter se ipsas, quia liberae non sunt, nec ,, propter se I dc ideo ab alio teguntur ad operandum, ram. qua seruituti sibi ecta,ut dicebat Aristoteles de mancipiis. Item cap. ι 8. probat, quod auxilium diuinum non co git hominem ad opus bonum, sed iacit , ut voluntar: e faciat, tamquam dominus sui actus ,& propter se operans, & aie,'quoniam variat, sicuti vult iudicium volutate motu. I. i brutis enim se per appetitus sequitur iudiciu . Iudiciu ve- .ro passi mem ab obieliis dc subiectis illatam, instinctu .mque caiis, primae. Nec potest appetitus & voluntas, iter uiri , resutato iudicio, aliud inire, sicut homo , ut etiam dicebat
Imo p. z. q. probat quod tota irrationalis natura co- paratur a a Deum, siciat instrumentitio motum ab illo : sed per proprias formas. Creatura vero rationalis, non sicut instrumentima , quoniam a se mouetur , non a Deo: nisi inquantum Deus dedit esse,& .irtutem liberam, ut possit sese mouere: quoniam cognoscit finem, uec media,&ratio. 4 nem medio cum ad finem: bruta ver apprehendunt finem, sed non rationem mcdiorum:ideo indigent Deo mouente diductore. Itern in cap. IS9. eiusdem 3. contri Gentes , docet esse in
602쪽
btritis,nbn subiacet voluntati eorum, sciit praecedens, iudicium nostrum nostrae voluntati facit illis necessitatem ab tutam, libertatisque euellionem. ' Et his infero: Sed motio Dei praedeterminans non sibia- ζcet voluntati nostrae ut fiat , nec respui potest in sensu composito. Ergo facit absolutam necessitatem , si piar determinat. Hac de causa , inquit Damascenus lib. a. t. p. a ri, quae in notitia potestate sita sunt, non Dei prouidentiae, sed nostro libero aroitrio assignari debent, & cap.3o. Illud 'oscite interest Deum omnia quidem praescire, sed non om, , nia quidem praedcii: aire. Praescit enim ea etiam , quae in nostra potestate arbitrio sita sunt. At non ea praede-tau. Iustin. 18. ad Gent. Degat praescientiam & de- . cretui ne illa causam futurorum. Item Cyri .lin Ioan - . quod
si Iudas& Adam &Sau dc Lucifer peccassent ex decreto,
ut adimpletetur quod Deus praesciuit di prophetauit: nequaquam eoruna peccatum esset peccatum , sed melitum& laus, quoniam adimpleuere scripturas, id est, decrctum scripturis reuelatum. Et Gregor. Nyisenus Philoso- ,,1 bracia p. s. O lib. s.c . . Ea, inquit, quae sunt in nobisse non esse ex prouid claria. Q ae verba sint etiam Senecae &Ciceronis. & Aristotelis. Alioquin, aiunt, non esset in no is neriborios vel malos,& periret Resp. lex di doctrina.
Exhosvsponens D. Th. 3. coni. Gent. cap. 88. ait non subtrahi aptouidentia voluntates humanas, ted non determinari
necellario, ita ut non pol si fit dissentire. Vnde eita ChrysHebr ho m. a. Non antecedit nostras voluntates, ne nos tum laederet arbitrium. Ambros. vero' inq0it, ne nostram temeraret libertatem. Item Hierose. V. 146. hO-
, minem ita liberum ponit , ut vivat non ex impcito Dei, / sed ex obsequio, id est, non ex necessitate, sed ex v oluntate. Augustiniis de Bera se pirata cap. 3. Legimus, non ,, est potestas nisi aD :o: sed non legimus non est volun- ,,tas, nisi a Deo. Et io. de Ciau. cap. . ait. Sicut omnium bis naturarum est creator, ita est omnium dator potest ,, tum, non voluntatum. Et recte non scriptum est, quia
603쪽
,,i3. Quaecumque ista causa est voluntatis , si non potest ei resisti, sis e peccato ceditur. Anselm. etiam horos cundo cur Deus homo capite decimo; offauo. Necessitari 1 praecedente causa eam quae sequitur saepe docuit inde conc. praedest. Quam insulsedc violenter respondent Pseud. his auctoritatibus ignorantes Philo phiam Patrum nemo non videt. Quando ergo D. Thonias diceret quod nunquam dixit determinati a causa diuina voluntatem humnam, intellige semper, vel moraliter, ut ipse exponit: bis. Z vel physice in liliatiue , non necessitatiuh, vel ibitina ad
bonum in communi. Et sic cum in p. p. q. 19. a. 9. ads. Vbio respondet, quod necessitatur voluntas causa omnis λ, , Deo,non autem a Deo, qui quantum vult,agit. Vbi sane praedetermi pationem non aifirmat alibi ncgatam, sed generalem influentiam non necessariam in liberas causas, cuiusmodi ponunt Pseud. affirmat. Ergo selum inclinationem, non efficacem absque nobis consentientibus , licet de se es et efficax , si saluaret nos sine nobis,ut docet hrysost. de lauditos D. Putabbom.... Piofecto nemo non videt, quod si decreto antecedenti praeuisionem culpae, id quod nullus Patrum admittit,
rcprobat innocentes, & praedeterminatione temporaliel ficaciter mouet adactus, unde fiunt nocentes neces-ι--μ iario danapari , necessitate suppositionis Deo, nobis autem absoluta: imo dc Deo absoluta, dc sic ad gradus gloriae ,
dc perditionis certos, ut opera non prosint nostra, ad diminuendum malum, nec ad augendam gl*riam, dc quid . quid adducunt, respondendo, esse salsum medicamen ad' excusandum Deum: vel potius iniquam opinionem quana de Deo habent. . Neque etiam libertas cst in nobis , nisi titularis , nec in sensu diuiso a decreto, vel ab actibus decreto
pr. a fit. itis, ut possit euenire aliter , fingi potest. Praedeter- . minata aenim in veritas antecedenter. Vnde concludit
Aristoteles,&. Plato de Alex. Aphrod. m de utri ct in opust. de eo, quo in nobis ML Et . similiter Nysleuus
Damascenus . Augi istinus, Hieronymus, de omnes Parisi S
604쪽
tantei ad bonum, di deterre in te amari Quoniam ve.nsentactus, qui decieto antecedenti praede fisi ita sunt, non
qui a lege & consilio imperantur, niti coincidant cum d
Praeterea sicuti sequebatur ad reprobationem antecedentem , ita sequitur ad praed teim nationcm illud absur- - , dum, quod videlicet Deus opeia: os totona , t sortis di potens, non autem, vi ei iam lapicas ta botivs. Quoniam ac prino, ut vulgo dicitur , praeoccinat ad bonum ta ad ma- tum , initem quoad subflautiam actus , cui nec cilario sor- maliter prauitas incst, non autem ex praeui is meritis dc d merit si similiter emollit , de indutat a capricio antece- ' - ' denter ad culpam. Et haec est lex antichristi, qui teste Daniele, adoralis Deam 2 aho u , id est , lacum po- tentiae dc fortitudinis, spreta sapientia, & bonitate. Hanc tenent Mahometes, Lui heius, dc Coivini Seius pracvrsores, dc qui de eorum semine des cndunt. Quam iiis enim assignent opinatores libertatem , dc possibilitatem aliter sociendi,quas Calliinistae negant, tamen nulli est usui haec liberras d possibilitas in sensu diuiso ,ut omnis Philosophus, mimino eici Theologus assirmat : dc quamuis Augustinus aeterna ter reprobet, de temporaliter praedeterminet a aquando, ut videtur Plcudothona, staei non tamen sine causa , ut videtur Pseudoi hominae. Nam saltem assignat pro causa pecca
tum originale. st similiter ex causa indurat, nec praede- terni inat neccssitatem. Et omnes aiunt , occulto Dei iudicio is haec fieri in decrcio a terno , dc temporali, sed tamen iusti: simo. At quidem nulla iustitia at signari potest in tali iudicio, nisi ex praeuisa malitia, non aut in si Ec xolita. Isti autem affiniant ex non praeuisa malitia , uti nos dicimus, nec ex pracedc mibus operibus a me immis o-nem animarum, ut Plato dc Origenes Opinantur, Igitur Cmnino cum Lui hero sentiunt, dicente, D cum sic facere, quia Dominiis est, εἰ potest , iustitia autem nulla incst in . Potentia sola. Alioquinius: comnis diues opprimeret pau-
605쪽
Praeterea haer isto tum responsio prodest , ut ostendatur
Deus non solum tyrannus , sed insuper insidiosus& mendax. Hoc enim super Caliuni impietatem addunt. Nani G. ni e ά Deus dicit se fecisse omnem hominem ad sui imaginem, ct omnes velle saluos,& neminem perire, sed ad aeternam haereditatem deuenire. Et propterea omnibus eamdem legem dat, ut secvadum illam vivaxit, si volunt consequi finem hunc, quem tamen ab aeterno statuerat illis non date omniatis. Ergo iubendo decipit de fallit. Quidquid enim feceris , etiam ii posueris supra sidera nidum tuam, tandena cades in gehennam. In hoc exclamat Chr1 9. Deus dicit,
, , Si audieritis me, bona terrae cameritis: sautem n n audie- ,, ritu.gladius deuorasit Uos. V os viri uindicius, sae audi . , ,ritis, faenon audieriti, agiarius Austrabit vos. Quoniam antecedenter ad omnem praeuuionem obedientiae dcinoabedientiae itast. itutum est. Ei per vestrum dogma imaginarium de absoluto decreto euerti isd igma, dc lege, Dei . conditio ras, si audieritis& c. tanquam mel; v, dc lapientius, quana Deus, Iogmata faccre, dc eius nobis cuin tracta tionem intellexeritas.
Praeterea addunt aliud malum calumni. e huic. Dic nioni in in enim Deum habere duas voluntates instar proditorum, qui
aliud claustini in pectore aliud ptomptum in lingua habent. Ac proinde voluntate signi per linguam polliceri omnibus hominibus paradisum , dc auxiliaco perueniendi. Per uoluntatem vero beneplaciti in pectore clausi,non velle quod promittit, nec auxiliati, sed potius permittere, ut malefa- ciant,dc cum sunt in peccato, ut moriantur: quippe qui secus qtiam significat,statuerat,vi deceptor,in corde suo.
Sed falluntur, non intelligentes distinctionem Theolog
priscorum. Nam apud D. Thom.υer. qm,iam, q- i. art. a. Voluntas beneplaciti distinguitur in anteceden- se 'Me 3 tem&consequentem. Siquidem utraque est vera voluntas,&non ficta. Patet enim quod ut pater, vult omnes sal- Πολι-ri ut iudex, non omes. Et
606쪽
vna serennis est bene operanti dans gloriam di male operan. ti poenam, Rin. z. Nam di voluntate signi etiam damnat praeceptorum violatores. In omni autem pi .aecepto poenaci praemium an gnatur. Ergo facit quod significat ,&vo luntas bene placiti est etiam signi. Vnde cum peccamus sin aliter contra praecepta, & prohibitiones, damnamur,nis poenitentiam agamus, ut ipsa voluntas signi etiam significat. Nec Deus aliud clausum in pectore tenet de nostra a. lute, nisii quod praecipi comminatur signo. Igitur volu tas maleplaciti esset illa,quae sine causa vult damnare. Quando ergo aliqui doctores dicunt, voluntatem signi t f. y
discordare 1 voluntate beneplaciti, intelligunt quoad effe- α,----ctum, ex nobis oriente discordia. Deus enim beneplacito damnat scelestum impcenitentem: cui signo ptaedixetat salutem, quoniam omnes vult salvos sacerc: Sed non adue tuim, quod salus promissa erat operanti bonum, non aui e absolutὀ, ait enim; si vis ad vitam ingredi ferari mandata. Offertur omnibus ex beneplacito Dei, non recipitur ab Omnibus ex maleplacito aliquorum, non Dei. Damnantur non recipientes ex beneplacito Dei iudicis, cuius tamen voluntas paternalis, non est mors peccatoris,ut saepe protest tur,dc non in fides ii er, sed veraciter, & antecedenter: sed voluntas iudicialis est, i pereant qui volunt perire , sicut diximus. Eater omnes fit os facit sibi similes di hari edes; de nauta omnes incrces vult saluare; sed adueni si e culpa& periculo aliud placer, dic. Nec mutatur Deus,sed homo, ut dicitur E ch. z8. O Nam si averterit se impius ibis in ustitia sua, di fecerit bonum Deus quoqce recipit eum in gratiam. Et si ius us recedit a iustitia, similiter Deus a promissis Sc. Haec est Deilex;qui vult scrutari abscondita, ct suo mc
607쪽
e, eisdemD. Thoma circa hanc materiam de actibus voluntariis Ac: simul ostendam lassicientem, si qua est, reddie ficacem a nobis meritorie , id est, per illam merentibus; deil Deo effective. Et a nobis iterum fieri inessicacem naetitorie,& a Deo negative.
cientem: effacem pro retinendo dogmate contra Pelagianos,gratiam negantes,
esse inanem,s pro gratia intruderedi gratiam , iuxta docitorum positiones.
A st quidem incusandi videntur. Primo, quod dum
volunt videri gratiae diuinae desens'res,ipsam gratiam minuunt depauperantque contra omnes scripturas atque doctores optimos. Porro Deus non dat spirituini ad mensuram ut supra dicebamus,sed iuxta possibilitatem redi pientis, seseque exhibentis, ita quod non ex parte Dei est modus, sed ex parte nostri,ut probat etiam S.Thom. opust. 6 i. cap.i 7. ex sacris scripturis. Vnde Dionys. . dediain .nσ- min. docet,quod sicut sol aequaliter effindit lucem omnibus, non autem omnes, nec aequaliter recipiunt, qui reci .piunt; sed qui apertos habent oculos suscipiunt. Item qui aperiunt, alij habent oculos paruos,alij magnos, alij tersos, alij pervios ilics, alij minus terses, minusque pervios. Similiter Chrysost. in Psal. i . exponens illud. Q oniam insaecu- ,,lum misericordia eius c. ait. Omnibus Deus miseretur, o dc sicut lumen omnibus insuditur,sed qui plus accedit plus,, illuminatur: qui minus, minus. Psal. 3I. ccedite, . ad illuminamini. Et Iacob I. Appropinquate Deo. Vpropinquabit vobis. Et Zacb. I. Co eri inj dme,
608쪽
si non suffecisset salirare etiam de facto, nedum de polli, binomnes,sed tantummodo unum, toties morielcgia ct, quot fiunt, criint di fuerunt in mundo homines:lta pari dilectione amqt omnium salutem, licet quibusdam plura, quibusdam pauciora det ben cficia. Sinti iter in hom. 8. de laudibus Diui Pauli , quod multa dat auxilia Deus, quae de , se sunt enica ca, sed nos illa reddimus inefficacia. ) Hinc sentetitiam omnes Patres amplectuntur, licet lolii, Augustinus aliquando loquens contra Pelagianos qui tamen a ibi caliter docet, ae praecipve in res p. ad articulos sibi impositosin feriri. t ac licet e aliter videatur Caluino, qui in hoc es , Om ea Patres
egra ut excepto Augu ino. Sed vide in T. Torro libellum i is resp. ad articulos iubi impositos, & inuenies Augustinum indignari, quod sibi tales opiniones adscribantur, diserteque docet, Christum pro omnibus mortuum, & Omnibus M acem dare gratiam, nec reprobasse quemquam non praevisa culpa filiaii. Imo in lib. de coriogr. cap. II. docet, non ,, qNod si adiutorium efficax Arieteso vel homini non daret, , Veiis quo latuetur, oc non peccenr,utique si peccant, non nori propria culpa peccant, sed dς sectu Dei;nec proinde culpabile suur. Et similiter omnes Patres, qui ctiam qua ten-rent bus, quare non omnes saluantur , vel non Mnes gratiam accipiunt. Respondent cum eodem Augustino in illis responsis ad articulos impositos sibi: quia nolunt accipe nco ρ- , re gratiam. Et quare nolunt λ quia habent voluntatem, desectivam. Et quare defectivamὶ quia facti sunt ex Pihilo, Zarao, ct cum libertate faciendi quod volunt dcc. Non autem dicunt: Proi terea cadunt,quoniam non sanrptaedest mali: aut quoniam sunt reprobati a Deo ante praeuitionem sponta. θη-em iis-nei casus. Sed econtra, ut praecipue Prosper d. fens. Aug. his o doceti 2.ideo non praedestinauit, quia sponte recessuros a sui obedientia praevidit. Et Eccl. dicit, 'M ... reris quos tuos opere es Defuturos esse prae n scis. Inio nulli s duere.
cocionator catho icus in pulpito audet ita praedicare rubore calumni in Uculanuri: S. Et prudenter Pontances vctant
haec praedicari , quia,non sunt de illis, de quibus dixit Christiari, et tuas bructis occulta audissis,praeire te intectis. ἡ
609쪽
2i De Praedestinatione, Electione
At si quando respondent praedicatore sic scit. qui nonsint praedestinati, aut quia reprobati, adiungunt, iusto iudicio Dei, sed occulto , recte quiden : At quoniam iudicium est actus iustitiae, quae non condemnat nec ab haereditate filiuni seiungit factum ad sui patris imaginena, nisi propter culpa: hic fluctuat Augustinus .ec recurrit ad peccatum Oliginale: sicut Origenes ad peccata in coelo facta, antequam Inimae in corpora detruderentur. Soli scioli, & Mahomet illae, de Caluiniis respondent, quia Dcus sic voluit, ut ostendat sitam 'potentiam Quae ostensio, ut dicit S Thomas,Per accidens. & occasionaliter cst volita post praeuisionem finalis impor nitentiae, vi dictum est supra cum D.Thoma: p:aesertim Oxi la di finitione reprobationi , quod est praeuisio culpae non fi liendae,& praeparatio poenae non terminandae .Prosper at tem respondens calumniatoribus Aug. In l. respondet. Qui prolapsi in mala sine poenitentia defecerunt, non ex eo necessitatem percundi habuerunt, quia praedestinati non sunt: sed idco praedestinati non sunt, quia tales futuit ex voluntaria praeuaricatione praesciti sunt. Idem dicit ibideme p. r. hoc es Mobuli. n. Et intesigit de praedest. conseq. At dc ipse Aug.in re p. ad ars. sibi imposios , prori L scon trarium docet contra pseud. & sentit cum D. I honi. Imo maxime Deus ostendit potentiam miserendo, ut Ecc sia docet ;&quam minimam in condemnando. Vnde ipseAug. propter hocait quod Deus condemnal inuitus.
Di inition mgratia infusscientem scem,tuxta pensum recentiorum non esse ex
doctrina Patrum, nec D. Thoma .
nec se Utium , nisi sub jalio sensi
Porio scire oportet, quod diuisio gratiae in sufficiente
dc cificace,non est agnitamaior bus nostris,u inuentata.
610쪽
Caluino Et in scasu quo expenditur,non consonat Patribus, & Conciliis. Siquidem secundum D. Thomam, -&Aug. dc Concit avs o Trid . diuiditur in operanten, Disto dicooperant cm,scu, quod idem est, in praeuenientem subsequentem , seu in excitantem , di adluitantem. Per il- lam Deus operatur sine nobis , per hanc nobiscum. Cum enim nos excitat, operatur ipse , non cooperamur nos . ni- si forsan, ut ait Concit. Trid. consciatiendo, aut dissentiendo, Actus enim negati nis,ex parte conuersionis sal. ι m, quaedam operatio est. Aliam distinctionem nonarus ignant de sitfficienti & de efficaci, imo qua sit de eadem loquitur D. Thomas. N ec proiecto potest reperiri sufficiens, quae nihil faciat, si facit, essicit , ergo efficax est. Dicitur
tamen incificax, si nos dissentiamus, ait Chrys. non autem ei parte Dei omnibus a menter, ait Iacob. Prop fra, ., D. terea D. Thomas l. Cor. i. liff. i. exponens illud. LMA --.ἐDeus , per quem vocati estis in serieratem fit eius, id est, r, , ait , in sociis talcm ad Christum , in praesciati per similitudinem gratiae &c. in suturo per pateticipaliὀnem gloriae. nautem videretur esse fidelis Deus, sit nos vocaret ad , societatem filii ; ac nobis denegaret, quantum in i pio est, ,ea, per quae peruenire ad eum possemus. Vnde Iosite i. Non ego te deseram , nec derelinquam. Haec D. Thomas. I x quibus plan E docemur, quo d quos voca i Deus, efficaciter iuvat per gratiam , qua peruenire de facto possimus ad Christum. Ait enim, ut habeamus &c. Ergo illa gratia sui ficiens est cricax per se, ita ut de facto possimus venire ad Christum,&inon solum de possibili. Postumus enim peream Operari,&peruenire,&non solum possumus posse, hoc enim ludictum est. Et Deus esset infidelis, cum di cit, et enori ad me, &c. ut hic docet D. Thomas, dc Aug. de con se gratia II., Quapropter nc scio quomodo venit in mentem loquem . tibus indoctrina Thomistica , quod sicut ocolus est suffciens ad videndum sine luce, de cum luce est essicax ad videlidum. Ita homo cum gratia si cicienti non operatur, . 'sed cum issicaci. Fallaciter enim hoc assirmatur. Oculus