장음표시 사용
161쪽
irrepsisse Ateri eogantur mendum libr rii hiς,βζς0mmissum, qui producenti, ut
dringento seripserit. Sed restant Rahus trigii xi nni, quibus ultra ducentos in bro is to ominorati fuisse dicuntur. Ad totam igitur hanc dissicultatem dissolvendam omni ubeledibile est, antiqua exemplaria aliter quam e Ru nunc' bemus legis e. Quod eo firmatur lectione Go, , nec non exemplario Samaritici, asserente tua . v j deo Interp. pag. 1M item Pauli ad G l. s. 7 qui E Od. r. o habent
commorationem Israelitarum in AEgypto MN. F. in terra Canaan, missi o anno tum. Et tum initium istius commorationis a revelationis istius tempore commode su nil potest, quod numerum istum' so annorum exacte conficit, prout R. Manasse pag. 18,& ossius loco citato ostendunt. Atque hoc pacto hic mendum non opus esticoncedere, sed tantum Gen. I S.IS numerus rotundus pro inaequ li est accipiendii, , adeo ut triginta annorum in numero oo habita non fuerit ratio. I 3. Gen. I . I Deus promittit, posteros Abrahami quarta generatione in terram promissam reversiuros. Cum I Chron. I. 27, q. II. I, 2, sex generationes sive pa
Atina e difficultas nullius est momenti, cum per generationes anni centenarii pos. sint intelligi, non vero tempus vitae quatuor hominum. Quemadmodum post Ooannos eos redituros, versu Is expresse dicitur. Unde patet centenarios pro generatione accipiendos esse. I . Gen. 8. 23, 23 Abrahamus alienum a Deo esse debete indicat, occidere justuineum impio. Cum tamen Deus ipse Ezech. 2I. 3 minetur, se in Israele justum cum impio occisurum. Miris modis se torquet Manasse Ben Israel, ut hunc nodum solvat, nec aliud effigium invenire potuit, quam hic subesse mysterium, nec ullam legitimam conciliationem profert. Nos igitur concedimus Abrahamum Patriarcham recte sensisse, iniquum esse ut Deus juluina cum impio perdat. Videlicet cum mors, ab irato Deo in-Lieta, finem essentia hominis adferret. Cum igitur Deus decrevit, se justo immatura morte exstincto vitam restiturum, omnis absurditas evanescit, quae in occisione
iusti cum impio residere videri poset Adde quod comminatio apud Egechielem,ipsarii
Israelitarum regionem spectet, ex qua Deus se justum cum impio exterminaturuin ducit, quod respectu justorum, non opus est de morte intelligere sufficit si de exilio verba accipiamus, in quo ullis benefacere potuit Deus, quemadmodum Davidi, Nehemiae, Erdrae Mardochaeo Danieli cum sociis, Jeremiae, aliisque plurimis accidisse videmus. Certum enim est, exterminationem de exilio accipi posse, ad quam etiam Deus apud Ezechielem respexit, indicans se ex terra ista ejestiarum omnes incolas, multos interimendo, alios in exilium Babylonicum septuaginta annorum exturbando, tae justus cum impio ex terra exstirpatus erat. Nullam tamen istud iniustitiae notam Deo inurit, qui justis in ipso exilio opibus, honoreo deliciis abun dare, frequentissime concessit.
13. Gen.J2.28,2o, o Iacobus Patriarcha dicit, se Doum ridisses cieadfaciem,idem Jobus
162쪽
ob i Joh. . legatur, neminem unquam vidisse Deum, quod idem.
A conciliatio facilis est, i statuamus Pacobum Τοbumo Nanos, in eo erratie, quQa fessiderint se Deum ipsum vidisso, cum nihil nisi Angelum, personam Dei ultinentem, mi in Veteri Fcedere passim Deus appellatur, conspexerint Esaias autem Dor refert se revera Deum vidisse, sed tantum se in ec stasi dixisse, se Deum conspexiste, non vero id revera esse factum. Adeo ut nulla contrarietas hic locum habeat. Ea enii visi locum haberet, aliquis Propheta, vel alius vir ius, Dei nomine& mandato, vel saltem tanquam Propheta vel Dei Legatus, debuisset dixisse, se Deum seminum vidisse. Quod cum nulli bi fiat, non est quod eorum, qui se Deum altissimum vidi ecrediderunt, errorem moremur. Confrius ad Exod. 24. II interius dicentur.
16. Gen. 2.28. xxxv x Dcus dicit, nomen Iacobi non amplius re Pacobus, sed Isra)lem vocatum iri cum tamen postmodum, non modo ab hominibus, sed&ab ipsis Deo, aliquoties Jacobus appellatus fuerit. Vide Exod. 3. 6. I. I. Cum Deus dicit eum non acobum, sed Israelem vocatum iri, nihil aliud vult. quam eum ita vocandum esse, cum quis ipsum debito, ipsi vere competenti nomine vocaturus esset. Quemadmodum ipsius posteri postmodum, non acobitas, sed Israelitae semper sunt appellati, quo ipso non amplius Iacob vocatus est, sed Israel. Eodem sensu Adamus Gen. r. a de uxore sua Eva pronunciat, eam virigam, vel viram sive viraginem appellandam esse, quo tamen nomine eam nunquam indigitatam legimus. Sed nomen is ulci erat proprium. 17. De loco Gen .s3.i contra Acrii. I 6, ins ad locum Act. 7. I scap. 2.egimuS. 18. Exod. q. r Moses uxorem suam secum in Hyptuin abduxit. At vero cap. 18 1 Iethro eam ad Mosen in desertum lucit. Cum autem ei potuerit, ut i iis uxor, vel in ipso itinere, vel postquam inrigvptum venisset ad patrem suum redierit, nulla hic remanet difficultas N ia entinet absurdum, ut Mose conscioci consentiente, cum tot negotiis molestiis in Ggypto obrueretur, uxor ipsius ad tempus in patriam redierit,is postea a patre ad Mosen fuerit reducta in deserto, quod cap. t 8 versu a expresse additur. 19. Exod. . 2 Deus dicitur Pharaonem indurasse, quod&multis aliis in locis asstr- matur. Cum tamen cap. 8.ι3,32 Pharao seipsum indurasse legatur. Haec nullonaodo sunt contraria quia utrumque fieri potuit, revera factum est. Et ii ad utramque indurationem attendamus, videbimus utramque eandem fuisses induratio enim, qua Deus Pharaonem induravit, nihil aliud fuit, quam quod permiserit,ut agi ipsius in tribus prioribus nuraculis, similia patrare visi hierint cum Mose,&caeteras plamas, una cum tertia, tam cito abeo abstulerit, nec eas tamdiu eii cumbere permiserit, donec populum dimisisset, qua relaxatione Pharao identidem sentetitiam, de dimittendo Israele, mutavit. Atque isto modo Deus eum MPharao Upiana induravit. Vide Exod. 8. 3, 3 et ix sq, 3I, quibus verbis indura- α tionis
163쪽
tionis ratio exacte dcscribitur, eo quo di Simus modo. Et si nulla contrarie
dio. Yod. . t Amram p/ter os Ioch)b tam amitani suani in uxorem cit, quod tamen Levit. 18.12, 16 expresse interdictum est. qm Hie ab aliis ita conciliantur, quod vox doD non tantum amita,n med. dem filias significat, eamque apo interpretibus hoc sensu esse eYpressim V myiμ , confirmari, ubi vox ista hoc sensu usurpata reperitur Ouae concili, iquamvis omnibus satis sacere possit, ei tamen addi potest, IsraelitaPnon fuisse obligatos ex legis Mosaicae praescripto vivere, antequam ea lata esset. Cum vero Mosi pater uxorem duceret, exque ea prolem susciperet, nondum Deus istas este m
1 I. Exod. 7. I Moses dicit, se baculo suo percussurum aquas sed canis
Aaroni praecipitur ut id faciat. Γ
aec in I se fasile lynciij iittir, si consideremus Aaronem in hoc negotio Mosi,
fuisse ministrum e usque baculo aquas percussisse, prout Exod. 4. Iq. II. Io&alibi patet. ar Exod 7 I9, 2 Moses omnis fluminis aquas in sanguinem convertit, versu a Magi uidem secerunt momodo autem Magi quasi sanguinem conve tere potuerunt, cum antea omnes aquae in sanguinem commutatae fuerint Respondeo, expresse dici aquas fluminis stagnorum, omnesque tam in vasis quam alibi collectas, in sanguinem fuisse conversas AEgyptios autem circa fluvium fodisseveri. 4, ut aquas quibus uti possent Invenirent, quarum partem Magi in sanuuinent convertere potuerunt. Praeterquam quod ex terra Gosen, ubi Israelitae habitabant, aquam petere potuerint, quam in sanguinem converterent. 23. Exod. 9. dicitur, omne pecus esse mortuum in AEgypto, at verseo licio pecudibus novae plaga immittuntur. Quae dissicultas tollitur, modo per vocem omnis, non omnia individua, sed ex omni genere multa intelligantur, quod frequentissimum esse, non Sacris tantum, sed omnibus aliis scriptoribus, nemo ignorat. Nec etiam de omni promiscue pecudis genere verba sunt accipienda, sed de illo tantum, qui in agro esset futurus, quod verba comminatioins versu et expresse indicant. Credibile autem est, plurimos ex AEgyptus , praecedentibus plagis edoctos , pecora sua in domibus recondidisse. Quod ex eo confirmatur, quod cum Israelita ex AEgypto discederent, plurimi ex AEgyptus aliisque se illis adjunxerint, cum ipsis ad terram promissam prosecti sint cap. I 2.38. Conser cap. 9. zo. et . Exod. Io I dicitur de locustis, AEgyptiorum terrae vastat icibus, quod eis similes nunquam antea extiterint, nec post extitura essent. Tamen Ioel 11 4 dicitur, nunquam antea similes prosilii se locustas, quales ipsius tempore Iudeam perquadrIennium vexabant.
Cuiusnodi solutio inde pendet, quod priorlocus de gypto, alter de Iudea accipi
164쪽
ψῆ pilo lenim loco expreste agitur de locustis AEgyptum, altero Iudaeam tilibus, quibus in quaque regione similes nunquam ante , nec in gypto post Preterquam quod nunquam tot locustarum genera, tam longo tempore Torrodenti: ante empora Ioelis extiterint eodem teinpore, qui tamen ER AEgyptiis fuerint in eo, quod hi septem diebus, isti vero quatuor annis inditant Iomnem plantam depascendum. Ut sc& viribus mole , durati
ne dissimiles fuerint. Quibus addi potest, oelis verba,netaphorice accipienda esse, de hostilibus incursioni ibus, sub metaphora insectarum indicatis, quod ex collatione versus sexti manifestum est, ubi id quod de locustis dixerat, explicans ait quia populinsuper terraim meam adstendit, poten, ct absque numero, dentes Ut leoninaesunt dentes, &c: Et sic nulla vel minima repugnantiae species remanebit.
23. Exod D. 8&alibi, dicitur Moses cum excandescentia a Pharaone discessit Tercum tamen Num. 14 3 Moses mitissimus supra omnes homines appelletur. Quod nihil est mitissimus enim omnium tum temporis hominum aliquando irasci excandescere potuit. 16. Exod Ir. 2 Mensis Nisan, id est Martius, a Deo jubetur ut pro primo mensium habeatur. Sed cap. 3 16 cstum Tabernaculorum in fine anni celebrari praecipitur. Cum vero istud festum in mensem Tirii sive Septembrem incidit, sequitur mensem istum primum ibidem appellari. Et sic priori loco Mensis Nisan, posteriori Tis primus mensis appellatur. Quae loca sic a Manassie se Israel recte conciliantur. Cum Deus priori loco jubeat, ut a mense Nisan anni initium computent, exinde colligitur Israelitas antea non ab illo, sed ab alio mense, initium anni numerare consuevisse, videlicet quod ex posteriori loco colligitur a mense Septembri, adeo ut ab exitu ex AEgypto, in rebus sacris amense Nisen anni initium auspicati fuerint, in civilibus vero a Tir , quo mense Mundum ei se creatum non absque veri specie ostendit dictus Manasse. Ratio autem, cui Deus duplex hoc anni initium instituerit, haec a Dominico agri indicatur, quia septimo quoque anno agros non conserere, nec fructus ex illis haurire ulli licebat. Jam
si annus tantum a mense Martio inchoaretur, duorum annorum fructibus carere coacti fuissent quia semel relinquenda fuissent in agro, quae mense Septembri praecedente terra mandassent semina, cum mense Septembri anni Sabbatici serere non licebat, frumenta non habuissent, quae ex agris potuit sent colligere mense Augusto subsequente. Idem etiam hodierno tempore Romae accidit, ut duplex anni initium
numeret tir unuin a Calendis Ianuarii, alterum a mense Martio, ab incarnatione videlicet Christi, ut vocant.
27. Exod. g. a Gersen appellatur filius assis; sed Iudie a 8 3 Geson filius
Nan si nuncupatur, ata Chron. 26.4 Gerson dicitur filius Mosis. Loca ista'. Manasse valde titiliter reconciliare studet. Sed avunculus meus D. Brenim, in suis ad conciliatorem Manasiis notis Manuscriptis quibus una cum aliis eiusdem M. S. multorum Veteris Foederis locoriam conciliationen complectentibus,
165쪽
perpetuo hic utimur, mon pauca hic ex iisdem inserimu ι,- - r. tradidit, videlicet Gersonem istum Judic. I procul dubio di i. 40nem Exod i Smemoratur, quemadmodum cis de quo 1 Clitori , . ηψς.*beo tui duobus prioribus filisse est verisimile, nec non Mose, tutu, hi ἡ 'S' Veisum propheta, sed aliu quidam Moses , seculis aliquot hi toti tis ἡ ' 'si Axςllia conciliationem temporis ratio plane admittit, imo possuli q*ς Quam 28. Exod. 19.2 dicitur, Deum de monte Sinai locut most, a cap. aQ, 2 ipsum de caelo cos nisi. allocutum. i id ζQ . Ibid. Missa inepta Judaei solutione, nulla remanebit dissicultas Vi -
c um aera intelligamus, quemadmodum Mau ex eodem edes hi 'l'ς-pςx David Psal 8. 3, 2 de nubibus , acre explicat. Caelum autem -- ''qmior montis Sinai locus Exod. o. ro, in quem seboVadtae lj W-cre locutus esse. Quod etiam Deut. . oaneritu, iudid, is, ' hiquς π de Medio is dixistis Per crium autem aera intellioe, Adb
Respondeo, ex eo quod demum cap. ro Sacerdotes eciose finiri, se
in Cherubinis, quia nemine unquam, nisi a summos, i, ''' manno conspiciebantur, locum habere non poteρ, α bdie '
hibendo ne quis imagines ad religiosum dulium tara n
166쪽
C ri . Revelata raefutata. Lib. 2. Is 1
Plio locus expresse dicit, euin peccata parentum puniturum, impiis liberis. Quamvis vero prohibuerit, ne homines similiter faciant modo ejusdem delicti, ob quod parente j v x Lesem punicbantur, non essent con rtes non tamen sibi ipsi id prohibuit nemo enim praeter ipsum judex peccatorum in se solum commistarum est constitutus. Ac idcirco quod bomines facere non vult, ipsi efficere est licitum aequum, si filii parentibus impiis quamvis ejusdem criminis, ob quod eos Deus punit, non sint rei noniint meliores Adde quod poena liberorum in parentum ce
I. Exod zo. Deus dicit, se in millesimam exercere benignitatem, in eos qui ipsum diligunt, tamen Malach. 1. 3 dicit se Esau, quamvis Abrahami silium, odisse. Sed facilis est solutio, quoniam apud Malachiam, non de Esauo ipso, iam ante saecula aliquot dc functo, sed de ipsius impia posteritate sermo est, quod ex versita manifestum est, ubi dicitur, iocabuntur termini impietatu; γ palus cui Pehorasuc
3 . Exod. o. 8 Deus expresse jubet diem Sabbati celebrari Esde autem cap. I. 13 contra affirmat, Sabbati celebrationem abominationi sibi esse. Posteriori loco, id aliis non paucis, Deus non simpliciter dicit, se Sabbati celebrationem abominari, sed ipsorum abbatha&Sacrificia, una cum reliquis festis. Cuius rei causa est, uod non tantum idolis servirent, sed etiam Sabbathum non ex Dei reverentia in ipsius honorem, sed tantum ut genio indulgerent, celebi arent, quod expresse indicaturis a. 38. 13. Eodem modo conciliantur praecepta de oblati nibus cum corundem Dei abominatione Esai. r. ii quandoquidem ex ipsis locis manifestum est, cum impiorum oblationes abominari. Qitibus adde, quod nonnulli ex Rabbinis teste L. Manasse, in conciliatore pag. I 8i seq. fateantur, cum ab initio egressionis ex hypto, non habuisse in animo, Sacrificia praescribere, idque ex Ier. 7. a colligunt; sed id tantum sectiles, quia videbat Isiactitas, AEgyptiorum Sacris sitietos, alias ad Idololatitam prolapsuros. 33. Exod rq . ii dicitur, o Seniores vidisse Deum, quod & Esaias de se affirmat cap. 6. I. Contra Deus Exod 3ῖ .ro dicit, neminem videre posse faciem suam. Haec loca udari conciliare nequeunt, operte fatentur si, invicem esse contra ia. Quo suam oscitantiam produni caecitatem, quam plis Dominus Jesus toties obiecit. Dicimus Pitur haec loca minime pugnare non enim dicit Deus, neminem se
Inon post faciem ejus , id est integram eloriam
quarti Moses Exod. s. 8 petierat ut sibi videre liceat videre. Si enim fu orem Solis oculi nostri tolerare nequeunt, quanto minus fulgorem illius qui Solem creavit.
rubicundo sunt muniti, vadere possumus, ita etiam Deus se videndum exhibere potest
quam n non in summa, sed tali gloria,quam hominum oculi serre positi libe steriori modo po Sentiores&Esaias Deum videre potuerunt duodetiam,ria ob
167쪽
scure indicatur Exod. 24.1ensu Num. IZ. Meu cicit, violem similitudinem Dei adsuthh - φ Ἱμς V
Di,inam Majestatem gloriam, tu faciei nomine iudiei ur ἰ- ς se ipsurius ad Gen. 32. 28 diximus. ' de qua supes 6. Exod. 27. Deus proipit, ut altare ex ligno, aere obductri tamen Exod 2 o. 24 illud ex terra confiei iussi . . '' pnsiciant, cum Flavius Iosephus, Ant. lib. s. cap. τοῦ qui Altare in , in i
statur illud ex lapidibus quibusdain fili se eoiistiue iam . Ed ς' i'ςgium Viditat deinde aere erant obducta Ex quo apparet sensum loci Ek6 αἱ ' Rillh λψ, omnia, vel ex lapidibus coctis , vel ex certa uuadam arstilla, Vald. confici deberent. Quia vero altare ex argilla vel lapidibu in des fio. ἡ ''e' ς' ς
poterat, propterea illud prius ligno, Iideis Ezi, 'inii non
37. Exod. 27. praecipitur, ut altare quinque ulnas inlatima --mi tres autem in altitudine habeat. Quibus Exod ao , addisti '' 'ς
quod bsque gradibus adscendi non potet, qςςςm ulnas altum, ad
Respondeo. Priori loco non praecise praescribiti irrore ἰH, AN '
enim additur, nunquam majus alta e hi, net, 'uibus ad altare adscendere erat illicitum, id d: is, '' y R Rin sipiendum Quos Sacerdos a scenden, nudehὸ gy- Ibu est a tim subjecta aperte evincit. Quoetreia. hue JOcO testatur terra paulatim adstendetii, ,dia 22 2 δ i ςpnus vim, Iibus gradibus locus Lech. 43O7 intelligi potest z horiis rhi αμ,
39. Levit as expresse oblationes & holocausta G,al; contra Ier. T. 22 Deus dicit, se, cum istaelita, eae .lzi V
tionibus4 holocaustis dixisse, nee si . st nihil de obla-
Initio cum luctatos ex gypto vocaret, nihil de oblationibu, si 'praeopere in animo habuisse Postea vero mutavit sententiam se
168쪽
Mimos, absque caeremoniis ab idololatria minime avelli posse. Quocirca non tantum situs, aliarum Gentium ritibus contrarias, sed etiam quae res caelestes, spiria tuales futura adumbrabant, Israelitis pnescripsit. o. Levit. XI. is Viginti avium generibus vesci prohibentur Israelitae, at eur. et . a viginti ino. In Levitico enim vers. I Quae aves, videlicet D a se a sed in Deut vers. Is tres, Raja,Daj, Aja appellantur, quas interpretes appellant xii
sive ixion, cornicem sepulturem, alii xulturemo milvum. Cum vero addatur, ulturem vel milvum secundum 'eciem suam, seri potest ut una vel altera ejusdem sint specie aves velut ex variatione lectionis in voce ex similitudine literarum n&Iresch&dalethorta, utraque vox intextum tandem irrepserit, sic in Deut. vel raja, vel daja abundet.
qi Levit. p. 18 vindictae cupiditas prohibetur contra Israelitas, cum tamen Jeremias cap. a. ao, a non tantum vindictis cupidus fuerit in concives suos civitatis Analoth, sed etiam vindictamineos a Deo petiit&obtinuit, quod etiam David
fecit a Sam. I. 30. Psal. 69 23, 2 , s 26, 28, 9 alibi. Ne de odio in alios
quidquam Dirimemorem Psal. 139. I9. o, i, zr plurimis aliis in locis. Conciliatio istorum locorum ex eo non est petenda, ut dicamus Davidem Ieremiam contra Dei praeceptum peccasse quia si hoc verum esset, non tantum a Deo
non debuerint exaudiri, sed etiam reprenendi. Considerandum itaque eos qui in Dcum istos ita peccarent, ut ex Dei mandato capite mulctandi edent, vel juxta ejusdem pronunciata, pro maledictis reputari deberent, non amplius pro proximis vel Israelitis habendos esse. Quocirca praeceptum de vindictae remissione Levit Isistiusmodi peccatores non concernit, multo minus alias nationes Israelitarum populo inimicas. a. Levit. xi. 3 Deus corvum inter immundas aves ablegat immundis auteni Israclitae non modo non vesci, sed ne attingere quidem ea erat licitum. Et tamen Deus Elia a corvis cibum afferri curavit I Reg. 17. 6. Animalia immunda. viva attingere, in Lege nulli bi est prohibitum. Et quamvis enset, Deus tamen sibi ipsi leges non fixit sedeas, pro suo arbitratu, mutare vel m- hibere potest. Atque ideo non est absurdum, ut Deus Elia permittat, cibum aco
3. Levit. i 6 29 alibi jejunium die reconciliationis, decimo mensis septimi
indicitur, at cap. 23 32 die nono vesperi idem praecipitur. In quo nulla est dissicultas, si attendamus Hebraeos diem a vespera diem praecedente inchoare, sic enim vespera noni diei, initium est decimi. 4. Levit. 8 3 Deus dicit, cum qui instituta sua in deserto data servaret, per ea victurum. Contra χech. 2 o. et dicit Deus, se Israelitis dedisse statuta non bonat in eoocm deserti eodem tempore se jura, per qua non viverent. In Ezechiele Deus cap. roterdicit se Israelitis statuta dedisse, per quae, si illa iervarent, viverent, videlicet versum, Is, et i, cui postea versuas opponit stati
169쪽
ta quibus non viverent, qua non eisent bon . Ex quo satis apertum est, eum essu, de alii, statutis& uxibu Qqui, 'uam ide quibus versu , 14 4 loeutfuerat. Itaque nullo modo contraria sunt ista loca, cum non de iis dein, sed dedi belsi, stultiti, in posteriori, quam in prioribus locis sermo sit. Atque hoc sussiet ad 61 1etidaminanein repugnantiarn. Nec opus emit Ostendat nus, quid per priora otii per posteriora ista statuta intelligatur. Ut vero omnibus quantum fieri potest fati faciamus, per statuta quibus viverent, intelligere possiimus decalogum, relido,
statuta, quae a cap. 2o Exodiusque ad 2 recensentur, quibus ossicium holminis ei a Deum&proximi ina docetur per statuta non bona, ceremonias, quas Deus nostidololatriam cum vitulo, Malia enormia scelera Israelitis libro Levitiei praeserti,sit quas fatentibus Judans Deus non videtur fuisse praescripturiis, si ab idololatria cui iam penitus adsueverant, animus eorum absque illis avocari potuisset. Qua ceremoniae, cum sub exstripationis poena essent injuncte, hominibus adeo pervicacibus&Impus, necessario exitium inserebant, cum piis Deum timentibus salutaria esstra
possent. . 4 Levit. I 8. prohibetur, nequis sororem suam in uxorem ducat, cum tamen Abrahamus Gen. 2O. I 2 id fecisse legatur.
Respondeo , Legem Mosis neminem obligasse anteqtiam esset lata Quocirca
non peccavit Abrahamus, sororem in uxorem assumetis. Sed major est dissicultas, quod versu et dicit Deus, se ob omni: flagitia, quae a versu ad rq recensentur, Chananaeos extirpasse quorum unum est, sororem matrimonio sibi copulare &Chananaros omnibus istis flagitiis conspurcatos suisseritiem nodum ut solvamus considerandum , Legem de non ducenda sorores, tum tantum vigere posse cum aliae mulieres suppetunt. Quapropter primi parentes, non alias quam germanas sorores, In uxoles assumere potuerunt, quod crescente mulierum numero, illicitum&indecorum esse, Deus hic inculcat procul dubio hominibus indicavit, qui id perpetua traditione caeteros docuerunt. Quod venam esse ad minimum potest talia: cauasa esse potuit, quod Deus etiam ob istiusmodi matrimonia Chanan eos exstirpaverit quibus quatuor secula ad resipiscendum antea indulserat Chanan os autem a Deo etiam leges accepisse, ex Gen. Iq. 8&seqq. X. seqq. coli cum cap. II, Is Ni im. o. at c colligi potest. Ac proinde fieri potest, ut ipsis leges matri moniales praescripserit c um autem Abrahamus & Sara, primi Populi Dei parentes, di soli ad veri Dei cognitionem perducti, is idololatria immunes fuerint vide
Gen. 2. I collat. cum cap. 29. 3o,HI necessario generis propagandi gratia, matriamonio jungi debuerunt, quod postquam progenies eorum multiplicata esset, iussu
Dei cessavit. δη 6 Levit. 27 26 Deus interdicit, ne 'u primogenitum ex bestiis Domino sanctificet. Contra Deut. S. Io ouane primogenitum ex bestiis, quod masculum foret Domino sanctificari precipitur.
Loca ista, quamvis sibi invicem e diametro adversari videantur, in ei indem tamen sensum
170쪽
C, Revelati Refutata. Lib. 2. Is
sensum optime conspirant. Quia totum Levit. 27 caput de votis, quae Deo sponte nuncupantur, agit quod ex secundo versu manifestum evadit. Cum autem prim e ha bestiarum Deo cicaris per deberent, ejusque essent propria, merito inter
ille itur nequis ea Votincnnine Deo consecret: nam sic nihil Deo dicaret, quia jam ante Dei erant propria. Quae Deo crant dicata, Sacerdotum erant peculium. Qui ergo voti nomine primogenitum Sacerdoti offeret, is injuria illum assiciebat, voti nomine fierens, quod jure primogeniturae ad ipsum pertinebat. 7. Num I. 2, 3 Deus jubet Mosen, ut populi numerum suscipiat. Cum David idem faciens driam 2 . i. i Chron. ri. Dei immensam indignationem, quae non nili onoo caede euiari potuit, incitaverit. Priori loco Deus numerum virorum qui vigesimum annum expleverant, recenseri iubet. Jam otianino statuendum cst Davidem de Ioabum hujus praecepti minime ignaros uisib. Cum igitur Ioabus4 ipse David agnoverint, numerationem quam instituerent ioco displicere , omnino statuendum est , alterius generis numerationem fuisse hanc posteriorem, quam ea quam Deus praeceperat Mos. Quapropter exillimo Davidem numerum omnium hominum, qui in toto regno habitarciat, investigare
voluisse quo ipso Deum quas mendacii arguere voluisse videri potuit, qui Abrahamo innumerabilem posteritatem promisisset. Eamque ob causam Joabus Regis edicto
morem non gerens, num crum eorum qui boni militia essent, tantum attulisse fertur Sana 2 . s. I Chron. 21. S. Quibus omnibus, cum nihil in textu contrarium reps
riatur, sed aperte potius voce populi, quem David numerari jussit, indicetur omnino concedendum est, justam hanc esse conciliationem. Quod vero ad eos attinet, qui occasione istius delicti peste interierunt, numero 7cooo, ejusdem vel etiam si ortinacriminum resim poenitentes fvisse possunt, cum David, poenitentia ductus, precibus poenam exoraverit. Atque hoc pacto omnis, non modo contrarietas, sed etianxii uilitia, commodissime tollitur. 48. Num . . a interdicitur Κahatithis, ne nullam rem sacram, sub mortis poena attin Sant. At Deut 3 i. 23 Mosses Levitis praecepit, ut Librum Legis in Sanctuarium deferant, quod absque contactu facere non potuerunt. Sed solutio facilis est, quia priori loco tantum interdicitur, nedum sacrarium reliqua Tabernaculi instrumenta, humeris portarent, vectibus ad illa aptatis, ullam rem acram tangant, manibus videlicet, ne curiositate seducantur, ad ea accurate scrutanda, ne sorte quid in terram decidens polluatur. Quod non obstat, quominus ad iusi facere potuerint. Praeterquam quod liber Legis, arcula inclusus esse potuerit,
9. Num. x I. i Deus promisit Israelitis, eos per integrum mensem vescituros carnibus cum tamen veris 33 dicatur, carne nondum dentibus comminuta, Deum
in ipsos plagam mortis immisisse. Quod conciliatur, si dicamus exacto mense,, carnibus eo die nondum penitus mansi , plagam incepisse potuerunt enim carnes adhuc ore contineri in sine mensis,