장음표시 사용
111쪽
meditis, eumque deglubitis et ossibus disiectis ea ' uti earnis seusta divisa in ollam vel ahenum ingeritis: φSed fiet aliquando ut me invoceris, tunc vero vos non exaudiam, gratiam meam vobis eo tempore subtraham, cum tanta suerit vestra impietas.
3. I aee dieit Jova prophetis deceptoribus populi mei,
qui, dum illis datur quod edant, omnia prospera praedicunt, sed si quis ista erga eos non est liberalitate, huic hellum indicunt. 6. Nox vos opprimet propter ista vaticinia , et tenebrae propter istas divinationes vestras Sol oecidet istis prophetis, et dies illis obscurabirur. 7. Vates isti erubescent, et pudore sessundentur isti divina. tores, ore eooperto omnes incedent, quum nihil eorum quae praedixerant evenru comprobetur. 8. Ego vero virtute et spiritu Dei repletus sum; neque prudentia muhi neque constantia deest, ut Iacobitas scelerum et istae. litas peccatorum suorum convincam.
s. 2Ludite hoe Jacobitarum principes et Is aestarum gubernatores, qui abhorretis ab eo quod justum est, atque omnem aequitatem pervertitis : Io. Sion quidem et Hierosolyma ex opibus vi atque oppressione pauperum. Partis exstruuntur; II. Principes eortam injure dicundo
112쪽
munerum rationem habent, et sacerdotes mercedis in do- cendo, et prophetae pro pecunia vaticinantur; 'atque tamen magnam erga Deum fiduciam prae se serunt. Nonne, inquiunt, Jova inter nos versatur 3 nullum 'obis malum eveniet. II. Propter ista vero scelera vesti a Sion ita vastabitur, ut tanquam ager arari possit: Hierosolyma ita evertetur, ut tantum rudera ejus supersint, in monte vero, ubi templum exstructaim est, silva succrescedi
i. Γandem vero aliquando futurum est, ut mons templi Iovae stabiliatur in vertice montium ; omnibusque eollibus sit sublimior , gentibus ad eum confluentibus. a. Immo multae gentes sese mutuo excitabunt, et dicent: agite ascendamus ad montem Jovae et ad aedem Dei Jacobitarum, ut nos legem suam doceat, ad quam deinde vitam nostram instituamus: ex Sione enim lex inno. testet, et edicta Jovae ex Hies osolymis . ' 3. Is enim in multas gentes regnabit, gentes potentes easque remo tas ad suam disciplisam formabit. Tune cudent ex gladiis vomeres, et ex hastis falces, gens gentem non imsestabit, nec bellum amplius discent. q. Degent quis que sub vite et ficu sua, terrente nemine. Haec vero Jova omnipotens promittit. s. omnes quidem aliae gentes suum quaeque Deum eolunt, nos vero Jovam
Deum nunquam non colendum veneramur. 6. Illo
tempore, inquit Jova, colligam afflictos et dissipatos et
113쪽
s me punitos congregabo. 7. Essietam, ut illi assiisei superstites sint, et ex illis hie illic dissipatis gens existat valida, cujus rex sit Jova in monte Sion perpetuus. 8. Et tu turris Eder, ' ignobilis in regno Sion ilico, ad te redibit dominatus pristinus regnumque Hiero lymit
num. 9. ιδ Jam vero cur tales querelas Et clamores lugubres edis 3 an putas te sine rege esse Τ an nullum' habes consiliarium, quod adeo vehementer ut mulier pariens doles 3 Io. Sed dole modo, et vehememtius commoveare, puella Sion, tanquam pariens mogenim urbe egressa terram alienam coles, nempe usque
ad Babylonem venies. Ibi vero liberaberis, ibi vindicabit te Jova ex hostium tuorum potestate. II, Etenim
mox convenient contra te gentes multae, polluamus Sionem, inquient, atque his ejus miseriis illud mus. I 2. Sed istae Jovae decreta ignorant, nec ejus intelligunt sonsilivm - , Congregabit eas uti manipulos in
Alloquitur propheta veluti praesens populum in exilio lugentem statumque suum deplorantem. Quod nempe Deus eis tantum usus fuerat ut instrumentis. ad populum suum castigandum -- In sequenti promissione de gloriosa vindicta, quam populus de hostibus suis sumere debebat, observent lectores tropos admodum diver- . sos, quibus propheta de populo loquitur , dum ad eum ut mulierem sermonem vertit, sive potius continuat et tamen talia praedicata ei tribuit, quae conveniunt bovi tri. Dranti, Opeasionem huic ςomparationi dederant verba, qui, bus
114쪽
area. I 3. Age, tritura eos, o puella Sion, cornu tuum ferreum essiciam, et iungulas tuas aeneas, comis 'minues gentes multas. Jovae ' devovebis, quod illae avare corraserant, earum iacultates totius terrarum Ombis domino consecrabis. I 4. ' Ita tu quoque exscinde ris, quae multos exscidisti, quae nos obsedisti, quae nos obsedisti et principes nostros admodum contum liose tractasti.
, 1. Tu quidem Bethlehem a) Ephrata minor es, quamur Judaeae praefecturis annumerari possis, sed ex te ortum suum habebit Israelitarum dominus; b) anti- .F 4 qui ἄ-
hus hane promislsionem inceperat: Deum tanquam agrieolam gentes, quae populum suum assiixerant, ut manipulos in area dispositurum esse , quo triturentur. Hanc imagi- nem perquam aptam severae vindictae describendae propheta etiam ad populus transfert, et tamen eunt ut virginem alloquitur. Talia sibi indulgent poetae orientales , ex suae linguae usu, non ex nostro dijudicandi. Cf. supra dicta ad Hos XIII, 13. a Supple quae et Ephrata dicitur, cf. Genes XXXV, I9.
, Qurnquam plerique interpretes primam hujus Capitis partem literstiter de Messia agere existimant, tamen me aliter sentire sateor. Etenim ex toto conteXtu clare apparet, sermonein esse de temporibus post reditum ex captivitate, et de securitate , quam populus sub duce aliquo sit habitu
115쪽
quissima erit origine, ab aeternis temporibus. 2.rum quidem est, tradet eos Uranitas nempe Deus daeis c) usque ad tempus anxie exspectatae libennis, sed tune d) de eontribulibus ejus superstitestemur cum reliquis Israelitis. 3. yle vero assidue r get suum populum, Jova Deo suo ipsum roborante et
rus. Is vero alius esse non potest, quam ille ipse, de quo in primo versu sermo est. Ad hune enim referendum qaiuxum του PnN in versu a, nee non verba V- quae alisa prorius non haberent subjemam, eum de Messia μ' intelligi non possint. Igitur ego quidem Grotio assentiore qui in vers' s. literaliter Serubahelis ex familia Davidis anil. quissima originem indieari putat; in sensu vero mystico . quem dicunt, aut sublimiori, locum nativitatis Messiae. Neque vereor , ne quem haec explicatio offendat, cum ςonstet, Serubabelem typum Messiae fuisse. Neque everti. itur Judaicorum doctorum hujus loci interpretatio Matth. lII, 6; nam nee illi dicunt, quo sensu hoe vaticinium de Messis explicent, literaliter an typiee Z
tempus, quo parturiens pariet. Mihi quidem Grotius optime videtur tropum horum verborum intellexisse atque e plicasse ex tap. IV, 9 Io. Ibi propheta dolores IsraElitarum ob captivitatem eomparaverat parturigini; hoe loco liberationem partui compgrat. Perspicuitatis musa in versione - tropum cum verbis propriis mutavi.
d qui de tribu Juda et Beniamin superstites erunt, reverten' . tur cum illis, qui ex reliquis tribubus sese illis inbelabunt.
116쪽
vites concedente, ut quiete vivi possit; magnam enim nominis famam et celebritatem consequetur. - . Pacem et securitatem praestabit. Si Asyrii terram nqstram in- vadere et artes nostras denuo aggredi ausi fuerint, non deerunt e) nobis adversus eos desensores et auxiliatores, 'qui Assyrios armis doment et ipsis Babyloniis bellum inserant , et sae tutos nos praestabunt ab Assyriis, ne terram nostram invadere aut fines nostria possint inse- . stare.. - - 6. Illae igitur Iacobitarum reliquiae, o . Dia reduces, spectantibus populis multis erunt sicuti ros a Jova demissus, ut pluviae tenues super herbam, . quae non hominum opera aut studio veniunt. 7. Illae . inquam, Jacobitarum reliquiae gentibus multisque nationibus erunt, quod leo animalibus silvestribus, aut leo catulus pecorum gregi, in quem grassatur, quem conterit et rapit, deselidente nemine.
s. 'Tuos quidem adversarios aggredi eosque Omnes F s ex
G Verba textus sie habent: ' N suseitabimus adversus eos , nempe Assyrios , septem pastores et . octo principes. Numerua ceditus pro incerto positus. est. Et quoniam populus sistitue jam redux iactus ex captivitate , pastores et principes non possunt esse alii, nisi duces et gubernatores, quos inde ab illo tempore habuit.
Hie locus usque ad finem Capitis Apostrophe est ad Baby
117쪽
exstindere soles. , 9. Illo vero tempore, dicit Iova, ego l
exscindam equos tuos, tuosque currus destruam. IO. . Evertam oppida terrae tua , et diruam urbes tuas mu- lnitas. D .' Auseram ex te praestigias, nec amplius ma- gi apud te reperientur. I 2. Exscindam sculpta simulacra et statuas tuas, non amplius adorabis opera ista a te fabricata. 13. Lucos tuos destruam, perdam urbes tuas. 14. Hanc ego ardente ira mea ultionem sumam de gentibus, quae obedire renuent.
I. Audite, quae Iova dicit: Age, expone montibus litem, audiant colles a te dicenda : a. Audite montes et perennia terrae sundamenta litem Jovae. Litem habet Jova cum suo populo, et eum Israelitis contendet: 3. Mi populet quid tibi secly aut quanam in re tibi molestus sui Θ proferas, si quid habes. q. Immo vero te ex Aegypto eduxi, ex durissima servi Fle te redemi, duces tibi dedi Mosen et Aaronem et Miriam. . Recordare, quaeso, mi popule, quid consilii contra te inierit Balahus Moabitarum rex, et quid ei responderit Bilea
Ionios directa, quibus propheta destructionem imperii prae' dieit. Ad Ista ilitas non nisi admodum coacte transferri potest. Sed praeter contextum favent etiam huic explieationi loci paralleli in Jeremia , ubi similes comminatio nes contra Babylonios leguntur : Jer. L , 3o seqq. LI . at seqq.
118쪽
mus Beoris filius 3 ab Recordare eorum omnium, quae inde a stitim usque ad Gilgalem tibi evenerint, ut intel- .ligas meam erga te benevolentiam - - 6. b) Quo. modo ego compaream coram Jova 3 Genua sectam e ram Deo altillimo. An cum holocaustis, cum vitulis anniculis comparendum mihi est 3 T. Num delectabitue Jova arietum millibus aut myriadibus fluviorum olei 3 Num dare debeam filium meum primogenitum victimam peccati mei, fructum ventris mei animae meae piaculum 2 8. Indicatum tibi est, o homo i quid honum sit, et quid Jova a te requirat. Nempe aequitatis studium, pietatis amorem, et animum Dei tui r
a) Repetendum est di I memor sis, se. eorum quae tibi seei squae tibi evenerunt Sittim erat ipse ille lacus, in quo isornicari popalus eum Moabitis et Midianitis ineepit ex pessimo Bileaini consilio, Num. XXV, I. Gilat voto Ille locus erat, ubi populus castra posuerat, postquam terram promissam erat ingressus, Jos. IV, 2o. Complectitur igitur illud temporis intervallum maxima Dei beneficia; nempe debellationein Sichonis et Ogi regis Basanis , liberationem a pestimo Bileami consilio , transitum per Iordanuin, eApu gnationem Hierichuntis et totius terrae promissae. In hoe versu et sequenti ineipit locus elegans, in quo populus a propheta introducitur interloquens per modum dia logi, Culpam negare non audet, poenitentiam promtriit, sed laypocriticam, modo sacrificia offert, et diligentem ritu.
um externorum observationem, sed de vera conversione,
de vitae emondatione nihil dicit Respondet propheta inversu , '
119쪽
verentem. 9. Vox Jovae ad urbem elamat, qui sapit, nomen tuum reveretur, audite poenam vobis infligendam, et qui eam vobis minarur. I . Nonne adhue sunt in domo impii thesauri improbe parti et det stabilis ista mensurae imminutio 8 II. Num quis probus aut 'pius esse potest , qui trutinam improbam habet 8 aut in erumena pondus dolosum 3 Ia. Sed istius urbis emes divites hujus generis iniquitatem committunt , et incolae ejus mentiuntur et fraudes ne- Bunt. - - I3. Igitur ego vos ita percutiam, ut
vos infirmos reddam , immo propter peccata vestra perdam. I 4. Comedetis, sed non satiabimini, sames vos urgebit. Conabimini vestros ex istis periculis sedivare, sed non evadent, et, si quis sorte evaserit, hune gladio perimam. Is. Vos seminabitis, sed non m. tetis', vos calcabitis olivas, nec ungemini oleo , et mustum ealcabitis, nec bibetis vinum. - 16. Etenim diligenter observari solent praecepta omes, et posterorum Achahi factae omnia horumque instituta illi sectantur. Propterea ego istim urbem prorsus vastabo, incolas ejus sibilandos exponam, vosque divites inprimis hoc populi mei probrum seretis.
1. LAh me miserum i aeeidit mihi, quod fit in colligendis frugibus, aut in racematione post vindemi
εὶ Deplorat propheta eorruptum temporum suorum statum
120쪽
ani, non superest botrus, quem comedam , non siciis praestantior, quam appetam. a. Pii non supersunt, probi non. reperiuntur, omnes ad caedes patrandas insidiantur, alter alterius interitum machin tur. 3. Manus ad malum paratas habent, ' non ad tantun. Princeps munera poscit, judex ex eo quod accepit judicat, magnates pravas animi cogitationes libere produnt et conjunitis viribus exsequuntur. q. Bonus inter eos similis est spinae scorpii, et probus inter eosdem pejor est sepi spitiosa. Tempus judbeii divini, quod tui tibi prophetae praedixerunt, po . na tua adventat, mox summa sequetur mentix per turbatis. s. Ne credatis amicis, ne confidatis simultaribus , ne uxori quidem arcana tua patefacias. 6. Filius patrem vilipendit ἰ filia matri adversatur, nu-xus socrui, et patri similias inimici sunt ejus domestici.
. Ego vero Iovam respiciam, exspectabo Deum, a quo salus mea venit, Deus meus me exaudiet. 8. Noli de me laetari, c) o mihi inimica i quamvis e,
ei Erigit se propheta et eonsolatur spe meliorum temporum. ε Sub inimica propheta Chaldaeos intelligit, quos per Apo. strophen alloquitur sub persona populi Iudaiei abducti in eaptivitatem, inde ab hoc versu usque ad versum undeci.