장음표시 사용
81쪽
vam , tune ὁimentur domus ebore ornatae, et magna
ista domorum copia solo adaequabitur: Haec Jova dixit.
I. Audite hoc, vos divites et potenteν Samariae, a qui tenues injuria afficitis et opprimitis pauperes, qui dominis vestris diduis et afferte , quod bibamus. 2.Jurat Dominus Jova per sani itatem suam, suturum esse ut vos contis auferamini, et, si qui reliqui sint, hamis piscatoriis. 3. ' Per muri ruinas singuli egrediemini, et in Armeniam abducemini. 4. Pergite modo, inquit Ioua, Bethele peccare et Gilgale augere culpam vestram; afferte singulis matutinis sacrificia vestra, et tertio quoque die decimas. s. Adolete ' de istis rapinis eueharistica, et sacra voluntaria proclamate et indicite ; ita enim sacere amatis , Israelitae, im quit Jova Dominus. - - 6. Quanquam vos b) sa.
mea De tropo, qui est In textu hebraeo, et de neeessitate 'ejus eum verbis propriis permutandi, dixi in praefatione. Sed fuit qui moneret, prophetam non viros sed Aeminas reis prehendere, quoniam genere foeminino uteretur, vaceas Basania , non boves allocutus ', propterea quoque hoe subjectum in versione debuisse ἱndicari. Sed non putem hane generis dive sitatem nimis esse urgendam. In sequentibus, ubi propheta verbis propriis iterum utitur, non est indicium mutati objecti. Praeterea quoque constat mulieres orientales ad res eiviles metandas non admittuIn textu hebraeo est elegans periphrasis famis ι dedi vobis immunitum dentium.
82쪽
ine in omnibus urbibus vestris cibiqite penuria in omnibus oppidis vestris assiigerem, tamen ad me non rediistis , inquit Jova. I. Quanquam pluviam a VO' his tribus mensibus ante messem cohiberem, et in hane
urbem pluens in illam non pluerem, aliusque sundus complueretur, alius pluviae expers areret: 8. Ita ut duo triave oppida ad unum oppidum confluerent aquandi causa, neque satiarentur: tamen ad me non rediistis, inquit Jova. 9. Assiixi vos uredine et rubigine, hortos vestros multos, vineas vesti as, ficeta et oliveta vesti a consumsit eruca; nec tamen ad me
rediistis, inquit Jova. Io. Pestem vobis immisi, uti olim Aegypto stat; gladio intersem sunt juvenes vestri, equi vestri abacti, et eadavera in castris occisorum sietorem ' in nares vestras exhalarunt; nec tamen ad me rediistis, inquit Jova. II. Vestrorum oppudorum quaedam everti, uti olim Sodomam et Gomorcham everti , ita ut similes sitis torri ex ineendio erepto; nec tamen ad me rediistis, inquit Iova. 12. Faciam igitur vobis, o Israelitae, quod minatus sum. Sed quoniam ita 'siciam, me Deum vestrum ante pia care studete. I 3. Montes condidi, ventum creavi,
homini quae sint mea consilia indico, e) res prospe- , D 4 ras
e Verba tropica , quae sunt in textu hebraeo, eum propriis Perspicuitatis causa eommutavi. Verba textus ita habent et faciein auroram et caligi rem , gradiens super excelsa terrae.
hi quidem haee verba troplae diri videntur, quia ille
83쪽
tas et adversas indum, superbe se efferentes contero. Jova Deus omnipotens nomen meum est.
I. Audite hoe, quod di eam : naenias in vos prose
eam is Israelitae: a. Cecidit, nee iterum surget, vi go Israel; in terram dejecta est, non est qui eam erigat - 3. Haec enim minatur Dominus' Jova: quae de urbibus Israeliti eis mille cives habebat, cen tum habebit superstites, et quae centum alebat, decem habebit superstites : 4. Propterea haee dicit Iova istaelitis: quaerite me, et vivetis; I. nec quaerite B thelem , nec Gilgalem venite , nee Bersebam abite; Gilgal enim captiva abdueetur, et Bethel redigetur in
nihilum ; 6. Quaerite Iovam et vivite, ne invadat ut ignis Iosephitas, qui consumat, nemine in exstin guendo Israelitis auxilium serente. - - Sed isti jus in amarissimam injuriam pervertunt, et iustitiam pedibus conculcant. 8. Deserunt eum, qui PleJadas, qui Orionem feeit, qui mutat lucem in tenebras , et di em ' nocte obseurat, qui convocat aquas maris, easque in terram effundit. Jova est nomen ejus. 9. Qui inducit vastationem super potentem, sicitque ut loca munita destruantur - -- Io. Sed isti oderunt,
intessus Dei pre terrae excelse non aliter dicitur , nee intelli. po'est... Quodsi malit aliquis propriam tetinere signis eationem, ego quidem non repugno,
84쪽
qui eorum iniustitiam reprehendit, et aversantur, qui aequitatem commendat. II. Quoniam igitur tenues opprimitis, et frumentum ab iis oblatum accipitis, domos , quas quadrato lapide exstruitis, non habitabitis, et rinearum praestantissimarum, quas plantastis, vinum non bibetis. II. Novi enim ego multa peccata vestra, et scelera vestra gravissima. Novi ego qui adversantur justo, muneribus corrumpuntur, et pauperes iure suo defraudant. I 3. aὶ Ad haec cum tempora sint comDptissima, tacet qui sapit - . I . Bonum quaerite, non malum; ita enim felices eritis, et tunc Ioua D us omnipotens vere vobis aderit, quemadmodum gloriamini I s. odio habete malum, et diligite bonum,
atque justitiam in loeo judieii stabilite, sortasse gratiosum se praestet Jova Deus omnipotens Iosephitarum reliquiis. I 6. Profecto enim haec Iova Deus omnipotens, Dominus minatur : in omnibus plateis planctus audietur, in omnibus vicis eiulabitur , agricolae ad luctum.et lamentandi periti ad planctum voeabuntur. I . In omnibus vineis planctus audietur, me inter vos grassante, inquit Jova.
28. ae his, qui Jovae diem videre cupiunt i quid
D s , vosa et ades pynhialiis nihil prosit, sibi vero noceat. ι Novam secthnem' inelpere argumentum docet. Propheta ' en si liunditieba, qui 'ulus 'eolmainationes ridebant ab qin illud perieulum procul putabant abesse, es C . VI, 3.
85쪽
vos illum diem pratoptatis 3 tenebrieosus erit, non lucidus. I9. Perinde ac si quis leonem effugerit et o currat urso , aut domum ingressus, dum manum p rieti applicat, anguis eum mordeat. Io. Sane ille I vae dies tenebricosus erit, non lucidus ; caliginosus, non splendidus. a I. Odi, fastidio dies sessos vinros, nec odore solennitatum vestrarum delector. aa. Quodsi mihi sacrificia aut alias saeitis' oblationes, tamen mihi non placent, nec ista pro salute opima respicio. 23.
Cesset ille carminum vestrorum strepitus, nolo ego ea tum nabliorum vestrorum audire. 24. Fluat ut aqua
aequitas, et justitia ui sons perennis. a s. c) Num
e De hoe Ioeo, in quo explicando tot viri docti labor runt, omnium optime, ni fallor, egit Iublonrii in Commentatione, cui titulum iacit : Re bab, Aegyptiorum D us, ab IsraFlitis in deserto eultus. Lipsiae II 3I. Prima quidem dissicultas est in vers. as, ad quem quaeritur, quo modo propheta neget, Isinglitas in deserto per quadragi ta annos Deo sacrificia obtulisse, eum contrarium potius ex Exod. XXIV. Num. VIL et IX. colligi possit, atque etiam improbabile videatur, Mosen permisisse, ut leges de saetifictis, ab eo modo latae . omnes negligerentur. Ad hane dissicultatem removendam viri dom varias rationes attulerunt, . ex quibus haee inprimis probabilia videtur: leges de saer, ficiis eorumque ordine et modo eum in finem a Deo datas fuisse, ut non tam in deserto, quam i terra , Lari naea observarentur, et propterea maximam partem in dese
86쪽
victimas aut serta mihi obtulistis quadraginta annis in deserto, o Maesitae 3 26. Quin potius sacellum regis
addo : prophetam non reprehendere populum propter mi tum leviticum in deserto omissum, sed docere, Deum noutam victimis delectari, quam potius justitiae et pietatis mi. dio , quod versu praeced. 24. commendarat ; propterea eum passum fuisse, ut ille sacrificiorum cultus omitteretur; populum vero abusum esse ista libertate ad alium cultum idololatricum exercendum, quem vers. 26. describit. Atque hic quidi in qualis suerit, a Milanshio l. e. optime demonis stratum est. Nempe Istillitae, Aegypto modo egressi, Adigyptiorum idololatriam inprimis imitati sunt. Illi vero So. Iem , Lunam et reliqua astra sub variis imaginibus colum' runt. Solem quidem Regem eaeli et Lunam Reginam vo. carunt: atque illum Amos sub nomine indieat. Nsm hane hujus vocabuli απαξ λεγ. significationem esse, proba biliter colligitur ex usu ejus apud Arabes , qui Saturnum eo nomine voeare solent. . Gosius pag. ao8a. Atque ab - hae explieatione non diversa est versio graeca, a Stephano quoque eitata Ath. VII, 43. quae per ρεμι ἀν interpretatur. Drusius quidem existimavit, eorruptam esse hane v cem ex hebraica di quam illi interpretes, Caph eum Resin Permutantes, Rephan vertissent, ex quo deinde Re hanortum sit. Quam Drusii conjemiram Miringa in Obssi S. Lib. II. Cap. I. pluribus ornavit. Sed FG-shius plane d
euit, vocem esse Aegyptiaeam, quae regem eaeli significet, atque eo nomine olim ab Aegyptiis Solem voeatum esse; graeeos igitur interpretes rerum Aisyptiaearum' non imperitos rellissime hoe vocabulum adhibuisse , cum sermo eL
87쪽
vestri, nempe Chunem imaginem vestram, stellam Deum vestrum, quam vobis seceratis, portassis. 27. Propterea vos ultra Damascum relegabo, inquit Iova
1.Vae his, qui Sionem eontemnunt , monti Samariae fidente , a qui gentium praestantissimarum principes habentur, ad quos omnes Israelitae eonstudire solant. a. Abite Cainam et videte, hinc vos comserte Chamatam magnam, descendite inde Gatham Philistaeorum, ' quae sunt horum regnorum celebe rima,) num terra vestra illorum terris sit dete. rior 8 - - 3. Uae his, qui tempus judicii divini procul abesse dicunt, et sedem iniquitatis stabiliunt; 4. qui in lactis eburneis cubantes luxurianrur super 'eubilibus suis, et vescuntur agnis pinguissimis vitulisque set de idololatriae speete, eujus originea eκ Aegypto essent
a Verba textus sunt: Verbum 2pa dieitur etiam in honam partem, celebrem esse ; hine 2 pa apud Arabes significat ducem, tribunum. Ι inurrogatio negans. Applicatio deest, ex eontem Deile supplendar Cur ergo vos adeo ingrati estis erga eum , . qui Plura vobis dedit, quam vicinis vestris 3
88쪽
que saginatis : s. qm cantillant ad senum nablit, variaque instriimenta' musica, uti Daulit, excogitarunt. 6. Qui ex plenis poculis vinum bibunt, et unguentis praestantissimis se oblinunt, de calamitate patriae suae 'parum solliciti. 7. Propterea etiam isti voluptarii alti quando primi abducentur captivi, et tunc cessabit eorum strepitus. 8. Iuravit enim Dominus Jova per se ipsum in hune modum: Detestor ego Jova Deus omnipotens superbiam Jacobitarum, odi eorum palatia, tradam urbem, et quidquid in ea est, hostibus. 9. Quodsi tune forte in una domo decem reliqui suerint, hi quoque morientur; Io. his sublatis ad funus curandum a cognato aut pollinctore, hie quaeret ex eo, qui sorte in interioribus domus partibus decumbit : estne adhue apud tet aliquis superstes Τ nemo, inquiet. Tune ille, tace, inquiet, c)srustra sunt omnes querelae de Dei
severitate. II. Futurum nempe est, ut ex Dei deereto d) major domus prorsus destruatur, minor vero grais Vi
Alii interpretes ea de mortuis istis et sepultis expileant, sie: haee eis evenerunt, quia nullam Dei memoriam usu parunt, h. e. propter. impietatem suam. Ita Syrus et Chal. Meua. Alii pro vetbis hominis desperantis habent: stu. st a sunt preces, nam et nobis moriendum est. Hune sen- isum in versione indicavi.
d ADjor domus est regnum decem tribuum, quod per Sab
89쪽
vi damno asseiatur - - II. e) An per abrupta eursare potant equi 3 aut arari potest bobus in rupibus statqui vos judicium in venenum et justitiae fructum in absinthium vertistis. I3. Laetamini de re nihili. Diacitis: nonne sortitudine nostra admodum potentes sim semus 3 14. En ego excitabo contra vos, o Israelitae, inquit Jova Deus omnipotens, gentem quae vos am-gei f) a Chamate usque ad flumen deserti.
x. a .Aliquando autem Dominus Jova hare mihi
ostem manassarem prorsus destructum est Minor sunt duae isbus regni Judaici, cui per ineursionem Sennaeheribi sibΗiskia grave damnum illatum, nee . tamen prorsua sublatum est. e Sensus hujus eomparationis is esse videtur: quemadmodum , qui illud saeiunt, admodum imperite et parum fel Leiter agunt: ita vos , qui justitia, quae semper et omnibus salutaris esse solet, abutimini injustitia. f Has enim terras Ierobeamus II. remperaverat suoque regno iterum junxerat, a Reg. XIV, as. Humen deserti est Nilus , qui terminum meridionalem terrae Istat liticae eonstituit.
αὶ In harum yisionum vers 1 - Io. eηplicatione assentior G tio, qui neque primam de loeustis proprie sie dictis, neque serendam de igne s. nimio solis aestu et ex eo proveniente sterilitate intσlligit, ut plerique interpretes, sed improprie de
90쪽
ostendit: videbam ego loeustas ' existere initio inermmenti foeni' cordi, quod erat postquam pabulum ad usus regios jam colleibam fiterat. a. Cum igitur viderem istas locustas herbam in agris jam consumsisse dixi, ignosce quaeso, o Domine Ioua , quis enim 'servare Iacobum , jam quidem adeo exiguum, potest 3. Tunc Inva exoratus, non fiet, inquit. q. Deinde Jova mihi ostendit, sese ignem poenae loco advoca se. Qui cum abyssum magnam et partem etiam agrorum vastasset, s. dixi, desine quaeso, o Domine Jova, quis restituere Iacobum, jam quidem sit te- , nuem , potest y 6. Et in eo quoque Jova concessit, non fiet, inquit. I. Tandem vidi Dominum stantem
super muro ad perpendiculum exstructo, et manu pe pendiculum tenentem. 8. Tum ille, quid vides, i quit, Amos y Respondi, perpendiculum. Tum d minus: en jam res decisa est de populo meo HraFle, non amplius ei condonabo. 9. . stabuntur loca ista excelsa Isacidarum, et Leella Israelitarum destruentur, domum vero Ierobrami gladio persequar - Io. Tum AmaEias iacerdos Bethelensis misit ad Iero-Mamum Israelitarum regem, eique indicavit, Amm n apud populum seditionem excitare, verendum esse,
de diversia ineursionibus Assyriorum , εt vastationibus regno IsraElium illatis. Prima quidem falla est a Phule, altera a glaillesere a Reg. XV, I9-a9, tertia denique a Salmanassare, qui regni Israelitiei finem fecit.