장음표시 사용
121쪽
eiderim,r surgini; quamvis in tenebris sedeam , Ioramea lux est. b. Iram Iivae seram, nam contra eum peccavi, donec causam meam cognoscat, litemque me
am disteptet. Res meas iterum prosperas iaciet, ut de bonitate ejus laetari possim. IO. Quod eum mea inimica viderit, pudore suffundetur , illa , quae nega bat Iovam Deum meum mihi adesse ; videbo eam pedibus coneuleatam , ut lutum platearum - II. dὶ Tempus veniet, quo muri tui restituentur tempus. quo e) statuta ista minus valebunt. Ia. Tempore illo confluent ad te homines ex Assvria et Ae gypti urbibus, ab Aegypto usque ad Euphraten, a mari ad mare, a monte ad montem. 13. I) Antea 'vero terra haec cum habitatoribus suis vastabitur, prouti moribus suis commeruerunt. Iq. g) Paste po- Pin. Invertit propheta sirmonem ad populum Israeliticum ,
quem ut foeminam alloquitur.e h. e. ritus et mores peregrinarum gentium, inter quas adhuc vixistis , quorum statuta propterea vobis imitanda et observanda fuerunt. Ita pri etiam supra dicebatur VI, 16, D Antequam vero hae promissiones impleantui, terra haee vastabitur ete. Alii hune versum de Chaldaeorum terra inistelligunt: illa vero terra vasabitur. Priorem sensum prae fero propter membrum posterius.
g sunt preces prophetae ad Deum directae, ad quas Deus
122쪽
pulum tuum pedo tuo, pasce gregem tuum solitarie degentem in locis silvosis, in arvis amoenissimis ; paseatur, uti. olim, in Basane et Gileaditide is. Mira illis ostendam, quemadmodum tum cum ex Aegypto egressi essent -- - 16. Uidebunt hoc gemita, atque intelligent se sua potentia nihil posse erum re: manuni ori imponent, aures eorum obsurd sient: II. Lingent pulverem, uti serpentes: uti terrae reptilia, pavebunt in suis carceribus; Jovam De
um nostrum timebunt, eumque reverebuntur - --.
I8. quis est Deus tui similis, qui culpae ignoseis et peceatum condonas reliquis a te electis 3 Non semper iram tuam retinebis, nam benignitate delectaris. I9. Nostrum iterum misertus delebis peccata nostra, a, jietes in fundum maris delicta nostra omnia. et O. Fidem praestabis Jacobitis, promissa illa adeo benigna Abrahamo data, et quae deinde majoribus nostris jur jurando interposito denuo confirmasti.
versu Is. respondet ; propheta vero versi i I 6. et I 7. sdu.eiam suam his Dei promissionibus testatur, et verss. 18.19. aO. egregio epiphonemate Dei benignitatem celebrante concludit.
123쪽
I. Sententia adversus Niniven. Vaticinium Nah mi Elkosthaei. a. Deus aemulus - est, et ultor JOva. Ultor Iova est, graviter irascitur, ultionem sumit de adversariis suis, et injuriae memor est in hostes suos. 3. Jova, ad iram tardus, et viribus magnus, impinnem neminem esse sinit. Jova incedit in procella et tempestate. Ei nubes sunt pulvis pedum. 4. Mare increpat et aresecit, omnia, flumina valet exsiccare. Languet Basan et Carmelus, languet Libani viriditas. s. Montes Per eum commoventur, colles distatuuntur,
eta In hune et sequentem prophetam exstat Commentarius parum quidem notus, sed dignus ex mea sententia qui Iegatur , eum auctor ejus viam ingressus sit, ad removendas
di euitates subinde obvias, tutissimam. Nempe historia duee multa prophetae obscurius dista distincte explicavit. Titulus libri est: MBub Vaticinia Gabaeuci et Nacbumi, item nonnulla Iesaiae, Mieheae et EZechielis oracula, ob-' servati. historieo- philologieta ex historia Diodoti Siculi eir. ea res Sardanapali illustrata ete. Vratisi aviae MDCCXLVIII. In verborum et phrasium diffictiorum explicatione mihi quidem non semper satisfeeit , sed illis locis, In quibus propheta de rebus gestis aut gerendis loquitur , lueem acieendit ex historiae monumentia non contemnendam.
124쪽
et tremit ejus adventu tellus, orbis et omnes ejus incolae. 6. Saevitiam ejus quis sustineat 3 et quis, ira ejus ardente, consistat y Bilis ejus sicuti ignis ' liquat omnia et petrae ab eo destruuntur. T. Bonus est Jova, praesidium tempore adverso, curam gerit eorum, qui ad eum confugiunt. . 8. Ingruente inundatione tollet 'qui ei resistere audent, et adversirios suos persequetur tenebris. 9. Quid contra Jovam machinaminit eam perniciem inducet, . b) ut calamitas iteranda non sit; Io. ' Funditus destruentur, pro ebrietate sua temulentierunt, absumentur ut stipula arida. II. Ex te egressus est, qui mala in Deum machinabatur, consiliarius pessi. mus - - Iz. c) Haec dicit Iova: si integri man- spb Nonnulli interpretes verba hebralea Σ' 8B E pn N,
A sie vertunt: non surges altera vice aDersaria , et de duplici Ninives expugnatione explicant. Sed neque voca-holum hane admittit interpretationem, neque contextus ei favet. Sermo continuatur in numero plurali
etiam in sequenti versu de eodem subjecto, quod secundum illam explicationem in his verbis mutatur et sub aliosthemate sistitur.
e Versus est admodum dissicilis propter 'breviloquentiam, ex
qua sine dubio etiam, ut recentiorum, ita et antiquiorum interpretum explicationes tantopere diversae venerunt. Quo.
niam igitur ex illis nihil certi de diversa lectione eolligi potest, receptam textu hebraei lectionem secutu sum. Formula praemissa, haec dicis D , aliud subjectum, quod G Pr
125쪽
sissent, potentes quoque mansissent. Jam Vero , cum aliter se res habeat, imminuti sunt et sublati. Attamen quanquam te assiixi, tamen non te assiigam amplius. 13. Iam enim jugum ejus tibi impositum frangam, et vincula tua abrumpam - d) I4. De re vero Jova statuit, ut tui nominis memoria pereati Ex templo Dei tui exscindam omnia sculpta et fusi simulacra, sepultus jacebis omnium contemtui expositus.
propheta alloquitur, indigitat, quod populus Judaicus esse videtur, cui praedicata hujus et sequentia versus bene conveniunt. Gmirum causa immissae per Assyrios amictionis indieatur, adjuncta mox secuturae liberationis promissi ne : Si Judaei probi et integri mansissent, quales sub Hiskia fuerunt, mansissent etiam potentes et validi ad te. sistendum hostisiis suis : Jam vero quoniam sub Manasse rege impio ab illa integritate sua recesserunt, ) attonsi sunt, h. e. vires eorum ab Assyriis imminutae et debilitatae sunt. vel in specie de Manasse in captivitatem abducto , vel in genere etiam de populo potestaecipi. Adjuncta promissio non habet diffieultatem, et similes phrases in similibus locis obviae sunt. Mutatio numer et personae nemini, qui prophetarum stilum novit, durior videbitur. Idem sermonis subjectum manet, alloquitur tan tum propheta populum ut foeminam. d Convertit propheta sermonem iterum ad Assyrios, et in specie ad regem, quod ex mutatione generia foeminini in masculinum colligo.
126쪽
1. a En venit super montes laetus nuntius, pacis e sperundae. Age Iuda tua festa, solve tua vota. Et nim non amplius in te grassabitur nequam. Totus excisus est a. Depopulator te invaserat. Iam ipse obsidione premitur. Speculare viam, confirma latera, auge ubres admodum. 3. Jbva enim b) auferet injuriam Jacobo aeque ae Israeli illatam', siquidem praedones utrum que exhauserUt c) palmitesque eorum corruperant
d) 4. Clypei heroum ejus rubent: milites coccino inis' G a duti.
a Uersu I-4. est laeta prophetae aeelamatio ad Judaeos db recta, qua eos consolatur propter injuriam ab Assyriis a ceptam , dum bellum ab Arbace Sardanapalo inserendum praedicit.b Hune sensum verborum hebraeorum nN Nut 'n Na LXX interpretes ne
runt , dum vertunt : λωι Κυριος τὸν υ ιν 'Iω βιυβριν του 'Iσραήλ : qui sensus neque a verborum significatione, neque a contexto alienus videtur. Syrus,
Chaldaeus et plerique interpretes recentiores sic: Reddit Jova Jacobo gloriam s dignitatem suam, ut et IsraFli. Sed vine legendum est , nee Deile doceri potest, quomodo utrique regno Judae et Israeli pristina reddita sit dignitas , pee illam regni Assyriaei destructionem. ς Primores populi in eaptivitatem abducti.d Versu 4. s. 6. deseriptio est apparatus belliei ab utraque Parte cum Medorum tum Ninivitarunt.
127쪽
duti. Currus sileati instar ignis fulgent tempore pu gnae: hastae jam agitantur. S. Per vicos serunt cum rus : per plateas discursitant. Aspectus eorum est sicuti facium, ut fulgura discurrunt. 6. Recordatur rex NAnives suorum nobilium, impingunt incedendo, properant ad murum, serata est testudo - - T. Poditae fluminum apertae sunt, D palatium ditatuitur. 8. g Regina quoque abducta rogum ascendere cogitur, pe disse.
e Verse 7 - I4. describitur ipsa urbis expugnatio. Portae fa minum sunt aditus ex. Tigridis inundatione , per quam murus ad viginti fere stadia dejectus est; qui portis comparantur, quod viam aperuerunt oppugnatoribus , qua urbem intrare potuerunt. is) Non inundatione eadem, sed vi flammarum palatium regi. um destructum est. Nam pyra illa , qua Sardanapalus se suosque vivos combussit, per quindecim dies arsit. g) Quid significet , quod in textu hebraeo legitur, de
eo magnus est eum antiquiorum tum recentiorum interpretum dissensus. Equidem secutus sum in versione Chal. daei interpretis sententiam, quae est etiam multorum alio rum cum Judaeorum tum Christianorum. Sed non igno.
ro , ex usu linguae hane voeabuli Is ri signifieationem pro bari non posse. Nam quod regina ita dicatur, quia adstat 7 2AI ad dextram regis, seeundum Ps. XLV, Io haee a Niminio allata multisque probata ratio mihi quidem nihili videtur. Sed praedicat , quae vix alii subjecto me. i lius conveniunt, quam resinae , atque implementum, quod
128쪽
dissequae ejus uti columbae h) gemunt, pectora sua tundentes. 9. Ninive similis erat piscinae aquarumcinde ab antiquissimis temporibus. Jam fugiunt illae aquae. Consistitet consistitet Sed nemo respieit. Io. Diripite a gentum, diripite aurum. Immensa est divitiarum copia. Pretiosissima quaeque elegantissimae supellectilis. II. Prorsus direpta, depopulata et exinanita est. CO da mollescunt, genua labant. Dolore vehementissimo e cruciantur; omnium iacies pallorem contrahunt - 1 a. i) Ubi est leonum lustrum , eorumque pascua, quo se leo, leaena et leoninus catulus recipiebant, nemine deterrente 3 I 3. Leo quantum satis erat suis catulis rapiebat, leaenisque suis strangulabat, replebat antra et linstra sua rapta praeda. I . En ego in te serar, inquit Jova omnipotens, igni incendam ' cubile tuum. Leunculi tui gladio peribunt, exscindam e terra rapinam tuam. Non amplius ' iam a tuorum iacinorum audietur.
, ex historia doeeri potest, probabilem reddunt explicationem, meliore non suppetente. CL Glins y l. e. pag. 26 S. ἡ ana b. l. gemere q. suspiria ducere. CL Sobustem in . Animsdverss. philol. ad h. l. ;i Sub hoc schemate praedicit propheta areis regiae exeidlum, quae spoliis ex direptione aliarum gentium coace Vandis inservierat, atque interitum Sardanapali et similiae ejuS. Placet enim cum Kallashio de his potius quam de urbst Ninives hune locum intelligere , quia in priori oppPgna' tione urbs nondum deleta est, sed arx modo regia.
129쪽
1. Heu urbem sanguinariam, totam mendaeem, T pina plenam, a violentia nunquam se abstinentem. I. Auditur jam sonus scuticae et sonus actae rotae et equi quadrupedantis et quadrigae salientis. 3. Video equitem advenientem, gladium flammantem, hastam fulgentem, multos caesos, ingentem eadaverum vim infinitaque corpora, adeo ut in ea impingatur. 4. Haec vero fient propter tot libidines meretricis venustae maliseriis usae, b) quae gentes nationesque suis libidinibus et maleficiis vendidit. s. En contra te insurgam, im quit Jova omnipotens. Retegam sinus vestium tuarum in seciem tuam et ostendam gentibus verenda tua et regnis obscoena tua. 6. Sordes in te conjiciam, ignomuniose te trambo et ut ostentui sis faciam: I. Ita ut quicunque re viderit, te sugiat dicatque : periit Ninive, quis ei is vicem dolebit, unde tibi quaeram consolatores 38. Tune praestantior es e Diospoli ad flumina sita.
a Novus sermo ineipit, in quo propheta agit de expugnatione Ninives posteriore per Cy Men.
, Assyrii multas cias gentes sibi per fraudulenta foedera subjecerant. ι Sub quod in textu Iegitur, Diespo a s N bas Aegyptiaeas intelligendas esse, domerunt Mehartus in Phaleg Lib. I. Cap. I. pag. 6. et Petrus Graius in Historia et antiquiti. urbia No- Amon, insertis opusculis ejus
130쪽
atquis circumdata, cujus munitio mare, euius murus marinus. 9. Cujus robur Aethiopes erant, Aegyptii infiniti, Asri et Lybii erant ei auxiliantes. IO. Λtque tamen ea captiva abiit in exilium, insantes ejus allisi sunt passim: per plateas, de ejus nobilibus jacta sors est, et optimates ejus catenis vinae. II. Ita tu quoque d similibus calamitatibus amicta quaeres defensionem ab hoste. Ia. Omnes tuae munitiones ficus erunt cum fructibus primitivis , qui concussi decidunt in os comesuri. I 3. En milites tui seminae sunt, stibus tuis apertae sunt portae terrae tuae, consumsit ignis tua repagula. I . Hauri aquam qua in obsidione, uti possis, confirma munitiones tuas, subige coenum, calcaluium t repara fornacem laterariam II. Tune te ignis consumet, perdet te gladius, conficiet te ut bruchus. Esto tam copiosa quam bruchi, tam copiosa quam locustae. 16. Sint mereatores tui stellis caelestibus numerosiores, uti locustae se diffundent et avol hunt. II. Optimates tui sunt sicuti locustae , tuique
saeris, Tom. II. pag. 343. Factam esse hane celeberrimae hujus urbis vastationem ab ipso illo Assarhaddone L Sardanapalo, probavit Kalinsb I. e. pag. 89. et 278.d In textu hebraeo tropus est inebriationis ex potu calicis in divini, quo saepe prophetae utuntur ad gravitatem judiciorum divinorum describendam Cf. obadj. v. I 6. et imprimis Jer. XXV, Isseqq. Perspicuitatis cauis h. l. tropus cum verbis propriis mutandus videbatur.