장음표시 사용
201쪽
ua Deus Istaεlis. Licetne etiam dure aut violenter tractare suam conjugem 3 dicit Jova omnipotens. a. vete igitur vobis, ne perfidiam committatis.
i . Molesti estis Iovae vestris sermonibus. Quaeritu,
quoatatem et saellitatem hujus explicationis. -- -- Novam edistinet hie versea Judaeorum objectionem, cum Prophetae responsione. Hoe elare indicant diversa nomina , quae Deo dantur, et eujus auctoritare quaelibet pars suam sentemisae quasi defendere studet. Judaei dieunt : Deum ipsis primi'sisse divortia. Propheta hoe eis eoneedit, dum non de' gat sed negat licere eis, dure et violenter tractare uxo res non dii nistis Addam paveas observationes gram maticas, quae 'ad probandam versionem meam saetant. Naetin quia odit, sellieet maritus, indefinite dictum vi detur : quicunque oderit se. uxorem - - Insnitivus loco Praeteriti, quod praecedit, ex Idiosismo, de qβο ad Zeph. III, ao. dictum est : cujus et aliud exemplum istin hoc Capite vers. I 3. in n4zz et sie eenties ri,uin ut et sequens nzz facultatem et potesatem tant saeindieant, non actum ipsum. Verba vero activa saepe ita ver tenda esse, jam a Glapo observatum est. - - Deniquo uret: ssimorum h. l. tropice uxorem indicare, probabi liter ex usu loquendi Arabico doeuit sobtiliensius in Animadsphilol. ad h. l. et eontextus hane significationem comprobat, e Novam sectionem in hoc versu incipiendam esse, ex sequem
202쪽
quomodo molesti 3 Quando dicitis: qui naulum saeit, bonus habetur apud Jovam, eique placet; sin minus,
ti Capite plane apparer, in quo propheta ad has Iudae
rum querelas respondet. Sed de argumento ejus et connexione pauca dicam, cum multos interpretes videam de eis
parum subtiliter disputare. Plerique enim verba hujus - versus, hominum impiorum esse dicunt, Dieuraeorum providentiam divinam negantium. Sed qui ita sentiunt, non satis attenderunt ad responsionem prophetae. Is vero Cap. m, s. de hia ipsis hominibus dieit, eos cupide expectare dominum ad templum suum venientem : deinde eis eertissi se promittit adventum Messiae, quod utrumque non convenit hominibus atheis, Epieuraeis. Nimirum as' fert propheta querelas Judaeorum de minus prospers et inse- . lici rerum suaruin statu, felici contra populorum vicinorum. . Talem enim eum illo tempore suisse, discimus ex Nehem.
IX, 36 37. Per impatientiam igitur abrepti negabant, hoe eum justitia et sanctitate Dei conciliari posse, quae pati
non posset aut deberet populum , eui tot promissiones dei derat, de de sensione et liberatione inprimis per legatum aliquando mittendum , tantopere assiigi atque a gentibus infidelibus opprimi. Ex prima vero parte responsionis pro Phetae, quae est a versu I-s, apparet, Judaeos plura istius generis dixisse , quam propheta Cap. H, I 7. attulerat; tu' Primis ividentur legatum quendalii Dei ex foedere eis Proiitissum expectasse, qui eos ab hostibus suis defenderet et in libertatem vindiearet. Docet enim propireta, legatum illum Dei suo tempore certissitne esse appariturum ;sed aliam longe et diversam adventus ejus futuram esse ra-itionem, quam ipsi sperabant et expectabant.
203쪽
ubi est Deus, qui puniat 3 CAΡUT III, 1.
En ego miriam legarum meum , qui viam mihi premparabit ; et mox veniet ad templum suum dominus, quem vos requiritis, et legatus seederis , quem empide desideratis. 2. En veniet, inquit Iova omnipotens. Sed quis ejus adventus diem sustinebit . aut quis eo apparente consister 8 etenim similis erit igni stirisabri, aut saponi sellonum. 3. Sicuti sedet auri. siber et argenti purgator, ira purgabit Levi poste res, et eliquabit eos, sicuti aurum et argentum, ut Jo..e seria juste orirant ; 4. et accepta erunt Iovae ista seria Iudaeorum et Hieroselymitanorum , sicuti olim et antiquissimis imporibus - - a s. Ego quoque me ut judicem jam exhibui . testis set aere. ximus in praestigiatores, in adulteros , in periuros, in eos qui mercenarios, viduas, pupillos et peregrinos opprimunt et me non timent, dicit Jova omni. potens. 6. Sed quoniam ego Iova immutabilis sum, vos Iacobi posteros non prorsus perdidL 7. Inde a majorum vestrorum temporibus vos a statutis meis deflexistis, neque ea servastis ἴ redite ad me, atque ego ad vos' redibo , inquit Iova omnipotens. Sed quaeritis, in quo redeundum vobis sit 8 8. Num au. deat homo Deum defiaudare 3 Uos vero hoe serere
204쪽
audetis. Quaeritis, in quo me defraudetis 3 In deei. mis et oblationibus. 9. Dira vos urget calamitas , et tamen me defraudatis, vos Omnes. IO. Asse te decimas omnes in cellam, ut alimenta sint in aede mea, et tentate me in eo, inquit Jova omnipotens, an non largam daturus sim vobis pluviam , tantamque ubertatem effusurus, quae capi tota non possit. II. Compescam animalia vobis noxia , ne terrae proventus corrumpant; atque efficiam, ne steriles sint vobis vineae, dicit Jova omnipotens. 12. Felices vos praedicabunt gentes omnes propter tantam terrae vestrae sertilitatem , dicit Jova omnipotens.
ι, SECTIO VI. CAPUT III, 13 - 24
13. Admodum inique de me judicatis, dicit Jova. Quaeritis, quae lint illa vestra erga me iniqua judicia Z
b Magnam habet argumentum hujus perieopae cum praecedenti similitudinem. Nova Judaeorum objectio affertur, sed non profanorum et atheorum, qui divinam providentiam negent, uti multis interpretibus videtur ; sed piorum et Dei collorum. Etenim distinguunt se a superbis et impiis , conqueruntur suam sortem , quae misera esset, quod De iam colerent, impiorum contra sortunatam. Ipse etiam propheta ad eos vers. 2O. sermonem vertit, eosque Jovam timentes vocat. Duriores quidem videntur eorum querelae,
205쪽
eia 2 14. Nempe dicitis: frustra Deo servitur; quamnam enim habemus ex diligenti praeceptorum illius observatione utilitatem, et ex habitu lugubri , quo ejus causa utimur 3 II. Jam quidem beatos praedi. eamus superbos , felices sunt homines impii; si vel. Deum irritant, tamen evadunt omnia pericula. 16.
e) Olim vero poterant Dei cultores sese mutuo consolari. Jova benigne eos audiebat, catalogum quasi h bebat eorum, qui eum timerent, et in pretio habbrent - - IT. Sane erunt mihi, inquit Jova omni. potens, eidisse , ut de providentia divina propter apparentem im piorum felicitatem dubitarent.. Sequor in interpretatione hujus et praeeedentis versus Ce.
leb. Aenemam, qui haec quoque verba Judaeorum esse putat , quos propheta laquentes introducit, atque hune versum ita cum praecedenti connectit, ut ab istis hominibus praeterita tempora cum praesentibus comparentur : olim quidem Deum longe aliter egisse eum suis ; potuisse eos sese irruente sorsan aliqua calamitate mutuis excitare adhortationibus ad patientiam divinum auxilium expectantem ;nec vanam eorum spem fuisse , Deum enim eorum memorem fuisse, nee diu eis suum subtraxisse auxilium ete.
Ita sibi opponuntur particulae temporis rim in vers. I s. et IN in versu I6. - - non siinpliciter loqui h. l. signifieat. sed jucunda et flantia loqui, quam signi. sitationem alias quoque nonnunquam habet, v. g. Jer. XV. 16. XXIII, II.
206쪽
potens, eo tempore, d) quo factum illud insigne pa
trabo , inprimis cari; euram eorum geram , ut pater filii, qui eum studiosissime colit. I 8. Et tune melius inedom intelligetis , quantum discrimen sit inter piisum et impium, inter Dei cultorem et ejus contemtorem. . I9. Etenim dies veniet, ardentis instar sorianacis. Tuite erunt omnes superbi et impii stipulae, quas dies ille incendet, inquit Juva omnipotens, po Ditusque eonsumet. 2O bis vero nomen meum reverentibus, brietur sol recreans, cujus radii sanitatem vobis afferent, laetique exsultabitis ut vituli sa- . M a gina-
ὰγ nIO,l absolute positum habet significationem praegnaΠ-tem , nempe opus facere atque eximium. Ita i sepe a
prophetis dicitur, v. c. Jef. XXVIII, as Jer. XVllΙ 23. IXIII, 2o. Atque contextust etiam probat hane significatio item, nimis enim esset tenuiter dictum si vertere ve-lia : eo die, quo faciam, eruut mihi cari ; inprimis cum sequatur in vers. I 0 et seqq: descriptio judieii divini terribilis exercendi in impios De tempore, in quo hujus vaticinii implementum quaerendum sit , admodum diversae sunt interpretum sententiae. Mihi quidem non improba-hilis videtur hypothesis Celeb. Venemae, qui Maccabaeorum temporibus haee impleta esse asserit. 1 avet hypothesi non solum contextus, sed et a m regulae, quam optimi interpretes in investigandis vaticiniorum temporibus sequendam praeeipiunt: si prophetiae implementum in temporibus prophetae proximis ostendi potest , aliud ' remotius non esse quaerendum. Sed non est hujus Ioel, haeo ulterius yrosiqui.
207쪽
ginati. 2I. Impios vero conculcabitis, erunt enim instar pulveris sub pedibus vestris, eo tempore quo ego illustre illud facinus patrabo, inquit Jova omnipotens. 22. Memores estote legis, jurium et inst tutorum, quae per Mosen ministrum meum in Horebo monte omnibus Israelitis dedi a 3. En mittam vobis Eliam prophetam, antequam dies Iovis magnus et terribilis veniat. 24. Is operam dabis, ut ad majorum mores posteros reducat, hosque illorum agendi rationi iterum adsuefaciat, ne hanc terram cogar excidio prorsus ,
208쪽
210쪽
Ad Cap. II, 8. J Pro Iegendiun Videtur nz I ut in sequenti et Sic et οἱ ο
ad vers. II. J seeutus sum in versione τους o qui
i I 2P, vertunt enim': του μὴ καλυπτειν. Sensus est, quod nemo negabit, longe aptior contextui, quam ellipsis, qua suppleta sensus existit perquam frigidus: Iana et linum, quod dedoram ad tegendam nuditatem suam : uti habeut Chaldaeus et Syrus. Immo vero Deus non necessaria tantum suppeditarat, sed largam omnium rerum copiam et abundantiam. cf. vers. IO. ad vers. 17. J Hebr. n 's LXX interpretes vertunt ταπει Θ,lσεται λει, Symmachus - θ ετω, Syrus I E R humiliabitior ibi. Hi igitur interpretes aliis punctis subjectis legeruntnna ν quam lectionem receptae putem praeserendam, quae non aptum sundere sensum videtur. Q uodsi enim vertitur per canet, uti Vulgatus fecit, et de . .