Philippi LansbergI Vranometriae libri tres. In quibus, lunae, solis, & reliquorum planetarum, & inerrantium stellarum distantiae à terra, & magnitudines, hactenus ignoratae perspicue demonstrantur. ..

발행: 1631년

분량: 158페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

81쪽

Parallaxis solis Horigon talis in Apogaeo, nolim' in scrupul. at s I . Quae rum i psius Hypothesibus exacte convenit, sed ab apparentiis multum discrepat. LAlbarinius apogari Solis apparentem semidiametrum cum Tiolemae facit scrup. I o . & dimidii coni umbrae Terrς angulum scrupes. I ' I . Ergo Horigon talis Parallaxis Solis apogaei ex Hypothesibus Alial nu est sic rup. o 2 6 . Quae multum differt ab illa quam ipse sta-

ruit scrup. 3 s.

Nicolaus Commicus facit apparentem Solis apogaei semidiametrum scrupul. 13 so . & dimidii coni umbri Terrae angulum scrupul. Ia' II . Itaque Parallaxis Horizontalis solis apogari ex Hypothesibus ope es est scrup. 3 3s ; scrupulis 3s secundis major quam ipse

prodit. Tycho Mahaeus cum Grimam IoV-omano, & Darae Replero faciunt apparentem Solis a gari scinidiametrum scrup. Is o': & angulum dimidii coni umbrae Teriae, scrup. 16' a. Quae simul stare non possunt. Sequitur enim primo, angulum dimidii coni umbrae Terrae, majorem csse angulo sicmidiametri Solis apogaei, hoc cst, partem majorem esse suo toto. Quod est absurdum. Secundo sequitur Solem esse Parallaxios pertem ; quod eorum suppositis adversatur. Nam Tycho Mahaeas facit Parallax in Horizontal in Solis apogaei scrup. i s ripiaras Longo-monsanus scrup. i 3a : dc Joannes Replerus scrupuli unsus. Ex quibus certe manifestum est, ipsorum Hypotheses non constare sibi, neque ulla ratione posse conjungi. Alia vero est 'Hypothesium nostrarum ratio, quae ubique sibi constant, &cum apparcntiis ubique conveniunt.

Patet etiam hinc, dictorum Autorum neminem, praeter Ptolemum sconnexum huius schematis, demonstrationisque vinculum, solide intellexisse. Nam solius Ptolemis calculus pro Parallaxi Solis, propriis Hypothesibus adamussim rcspondet: reliqui plus minusve a siuis Hypothesibus abeunt: argumento certissimo, nulli artificium hujus demo strationis penitus fuisse cognitum.

Ei. a M. IX. Sola Dus distis a centra Tem emidiametta Terrae I S Sosi;

se perlinus idia-- Temae I 4 6 In media vero distantia SH abest a ce tro Terre semidiametro Teret I 98

82쪽

Parallaxis enim Solis a gaei Horizontalis, per praecedens elemen' tum est scrup. Y Ir. Itaque per secundum huius est, Vt sinus parallaxios Horimntalis Solis apogari 6 48, ad sinum sui complementi sys9997, ita semidiameter Terrae I ad distantiam Solis ogsia Terrae centro Isso Il. Distat vero idem Sol apogaeus a centro Τerrae in eccentricitate minima ex nostris Hypothesibus particulis Io 3qso, & Sol perigaeus pamticulis s6s Io, quarum radius magni orbis Terrς est Io oooo. Consc-quens igitur est Solem perigaeum distare a centro Terrae semidiametris Τerrae I 46ll ι & in media distantia I 98 ll. Est enim per auream regulam, Vt particulae Io 34so ad semidiametros Term II soh, ita particulae 9611o ad semidiametros Terrae I 6 t. Item, ut particular Io 3 so ad semidiametros Terrae Isso I ; ita particulae Io oooo ad semidiametros Terrae I s8ll. Palam igitur est Solem apogaeum distare a centro Τerrae semidiam tris Τcrrae I 3 so; & perigarum semidiametris Terrae I 463: r &in media distantia, semidiametris Terra I498 lo. Quae crant demonstranda. Ptolemaei distantiam Solis apogaei a centro Terrae definit semidiametris Terrae et a Io; sed ex ipsius Hypothesibus colliguntur tantum semidiametri Terrς Iao6 t. Albate ius maximam Solis a centro Terrae distantiam metitur semidiametris Terret II 6; verum ex ipsius Hypothesibus dantur semidiametri Terrae 7936; Nicolauae Copernicus distantiae Solis apogari a centro Terrae adsignat semidiametros Term II7ς; sed ex ipsius Hypothesibus colliguntur semidiametri Terrς 9 ITycho Mabaeus mediam Solis a centro Terrae Distantiam assumit semidiametrorum Terrae I Iso. Et Irisiaras Ioetomomanus semidiametro-

cum Terrae I 288. Verum ex corum Hypothesibus colliguntur semidi metri Terrae zo8333 ; posita scit. Parallaxi Solis Horigontali unius scrupuli secundi, quae ex eorum Hypothesibus prorsus est nulla. Haec suntque de Solis a centro Terrae Distantia a veteribus Astr nomis & a neotericis hucusque prodita sunt. QM ut Hypothesibus suis minime respondent, ita veritati consentanea esse non possimi.

83쪽

Rejicienda igitur sunt, R in eorum locum acceptanda ,quae Nos paulo ante de Solis a centro Terrae Distantia, ejusque Parallari firmissimis rationibus demonstravimus. Respondent mim ea hypothesibus suis,& apparentiis quoque ubique sitisfaciunt. De quo ne quisquam dubitet, adducam deinceps selectas aliquot Eclipsium Solarium observationes,ex quibus mantiuste apparebit, quaeia Solis a centro Terrae Dista tia, eiusque Parallaxi, & apparentibus Diametris, a nobis hactenus de monstrata sunt, longe esse verissima. Addam etiam Calculum Nostrum Astronomicum, ut ex eo quivis intelligat, & Solis & Lunae Motus a Nobis in integrum esse restitutos.

Comprobatio eorum quae de Solis Parallaxi, eiusque Distantia a centro Terrae supra demonstrata sunt, ex selectis aliquot Eclipsium Solarium observationibus.

Anno III ' Olympiadis quadrages1mae octavae, ultimo die Tharge-lionis, undecimi menus Graecorum, cum Lydi & Medi aequo marte inter se pugnarent, accidit durante conflictu, ut ex die repente nox efficeretur. Causa vero tam repentinae mutationis, erat Eclipsiis Solis omnium maxima ; quam Thales emisi, uae suturam eo tempore Ionibus praedixerat. Herodotus Libro II, de Eo Lindos inser is e Maedos. Item elixius Libro II cap. a.

Ab initio annorum Nabonnassaris ad hoc Novilunium Eclipticum sunt anni AEgyptii I 6a , menses , dies Ia, horae a qν sub Meridiano Goesano. Quibus debentur hi motus.

E. INOCTIOR v M. Sex. gr. q.

Anomalia aequinoctiorum 4 Ia I s. Prosthaphaeresis AEquin. addenda I IO 38.

84쪽

AEqualis motus Solis ab AEquin. medio Anomalia centri Promaphaeresis centri addenda Apogaei medius Apogaei aequatus omalis orbis verus Prosthaphaeresis orbis subtrahenda AEqualis motus Solis ab AEquin . vero Ergo Sol erat in grad. Ascensio recta Solis temp. 38 2 '.

Medius motus Lunae a Sole Anomalia centri Promaphaeresis centri addenda Scrupula proportionalia Anomalia orbis media omalia orbis aequata Prosthaphaeresis orbis sibtrah. Medius motus Lunae ab Acquin. vero Ergo Luna erat in grad. Medius motus latitudinis Venis motus latitudinis

Sex. v. ε

qs o

Propter aequationem Dierum naturalium, auferenda sunt a tempore medio scrupula horae et . Itaque vera Luminarium conjunctio facta est Goeis noris a meridie a 21 : in Lydia autem prope Sardes, sublatitudine grad. 38, & longitudine temp. 39, facta eadem est horis a meridie ψ 3o. Erat tunc parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrup. o 31 . Motus horarius Lunae a Sole verus scrup. 3 II ; visius inter horam quartam & quintam scrup. 28 13', inter quintam & sextam scrup. 3I 48 , inter sextam & septimam scrupul. 3 aa . Sol occupabat occidentalem quadrantem. Ergo visa conjunctio sequebatur H 3 veram Diqitiges by Gorale

85쪽

61 P. LANsBER G o, Uranometriae veram hora I 3s', & Eclipsis medium fuit Sardibus in Lydia horis a

meridie 6 rs . Datur tunc

Parallaxis longitudinis Lunae a Sole ser ss o.

Parallaxis latitudinis Lunae a Sole as 2 a. Latitudo Lunae borea vera 2S II. Ergo latitudo Lunae austrina visa o T. Semidiameter Solis I 6 q7. Semidiameter Lunae 17 67. Summa semidiametrorum 34 3q- Scrupula deficientia 34 427. Ergo Digiti Ecliptici Ia et S. Τotus igitur Sol defecit cum mora, diesque adeo in noctem versus est; omnibus modis ut Thales Milesius Ionibus praedixerat. Est autem haec Eclipsis omnium maxima quae in Sole unquam contigit. Luna enim erat fere perigaea, & Sol versabatur in apogaeo; in quo loco idem maxime a Luna perigaea obscuratur. Hinc etiam est, quodH paruus eandem adhibuerit in Libro De Magritudin-οὐ istervallis trium Corporum, Solsu lante, de Terrae. Fuit enim ad ea ipsa demonstranda maxime idonea ; praesertim cum diversis in locis a praestantibus Astronomis fuerit observata. Theon enim in Commentariis super caput XI ,Libri 6 Magri operis Ptolem scribit hanc Eclipsin in locis quae sunt circa Heblespontum in toto Sole accurate csse factam, ut nihil de eo appareret. Et Cleomedes Lib. II capite 3 testatur, Solem totum in Hellesponto deficientem, observatum esse in Alexandria, quinti parte diametri salvai reliqua deficere. Quae certe ita esse, ut ab Artificibus annotata sunt, nos numelis Nostris perspicue comprobabimus.

Primum enim, Solem totum defecisse in Hellesponto sub latitudine rad. qo, & longitudine temp. 3s , ita ostenditur. Addatur in Hellesponto propter Meridianorum discrimcn hora 1 38', dabiturque verae conjunctionis Luminarium tempus in Hellesponto horis a meridie qa 3 . Erat tunc Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scmp. 48 7'. Mctus horarius Lunae a Sole verus scrupul. 34' ic; visus inter horam quartam & quintam scrup. 29 I I ; inrer quintam & sextam scrupul. 3I 32 . Sol versabatur in Quadrante occidentali. Quare visa con-juinctio

86쪽

junctio sequebatur veram hora I 33 ,mediumq: Eclipsis in Hellesponto conspectum est, horis a meridie s 38 . Datur tunc Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrup. 33 66. Parallaxis latitudinis Lunae a Sole a 6 3. Vera latitudo Lunae borea 2 Io. Ergo latitudo Lunae visa austrina o IS. Semidiameter Solis 26 67. Semidiameter Lunae I7 67. Summa semidiametrorum 3ψ 3Α Scrupula deficientia 33 3 9 Ergo Digiti Ecliptici Ia a. Τotus itaque Sol defecit in Hellesponto, omnibus modis ut Cleome

vis & Theon reserunt.

Secundo, in Alexandria AEEypti , sub latitudine grad. 3I, & longitudine tempor. 19l, salvam fuisse quintam Diametri partcm, & reliquam defecisse, demonstratur hoc modo. Addantur propicr Mcridianorum discrimen Alexandriae horae a as, & prodibit vetae Lumin rium copulae tempus Alexandriae horis a meridie 4 3'. Erat tunc Parallaxis longitudinis Lunae a Solo scrup. 33 43 . Motus horarius Lunae a Sole verus scrup. 3 II . Visus inter horam quartam & quintam sirmp. 2S 33'; inter quintam & kStam scrup. 3I 38 ; intcr sextam&septimam scrup. 3 3 . Sol erat in Quadrante occidentali. Ergo visi coniunctio sequebatur veram hora I O , & Eclipsis medium Alexandriae conspectum est horis a meridie 5 23 . Datur tunc

Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrup. 37 30. Parallaxis latitudinis Lunae a Sole I9 3 o. Vera Lucae latitudo borea 2 So. Ergo latitudo Lunae viti borea 6 o. Semidiameter Solis I 6 47. Semidiameter Lunae I7 47- Summa semidiametrorum 3ψ Sq

Scrupula deficientia 28 34. Ergo Digiti Ecliptici Io Ia .

87쪽

Sci upula silva fuerunt 6 o , qu sunt quinta pars scrup. 36 qnan tam Vcteres taxarunt apogaei solis diametrum. Calculus ergo Noster cum animadversione Veterum macte convenit. Manifestum porro est ex iis quae nunc deuionstrata sum, Eclipsin Solis qua H parchus usus est in demonstranda magnitudine trium Corporum, Solis, Luns, & Terrae, eorumque inter se distantiis; eandem esse quam Thales Ionibus praedixerat. Cadunt enim in hanc omnes apparentiae, quas in illa notarunt Herodotus, Plirius, Cleoniades & Theon Secundo apparet Calculum nostrum Astronomicum prorsus esse indubitatum, quia omnα illas apparentias a Veteribus notatas, exactisssime refert. Quae duo in hac Eclipsi observam digna sunt.

Anno Christi is Fo, II Augusti circa meridiem, Sol totus non modico tempore, Conimbriae in Lusitania latuit, sub latitudine grad. o,& longitudine temporum Io 3 . Tcnebrae crant nocturnis quodammodo majores. Neque enim quo pectem poneret videre quiS poterat, stellaeque in coelo clariss me apparebant. Aves etiam, mirabile dictu, prae tantae obscurationis horrore, ex aere in terram decidebant. Gamim in Commentario super caput Sacro fit. Ab annorum Christi principio ad hunc Luminarium congressum, sunt anni Iuliani solidi Isis, menses Bisextilis anni septem, dies ao, hore sub Goesimo Nicridiano o 4 s. inibus debeatur hi motus.

AEVI Noc TIORUM. Sex. gr.

Anomalia AEquinoctioni m s 4 Prosthaphaeresis addenda AIqu. motus Solis ab IEquin . medio a Ammalia ccntri 3 Prosthaphaeresis centri addenda. Scrupula proportionalia

Apogaei

88쪽

III S.

Equ. motus Solis ab Equin. vero a

3 sqq

'AEqualis motus Lunae a Sole

omasia centri ,

Prosthaphaeresis centri addenda

Scrupula proportionalia Anomalia orbis media

Prosthaphaeresis orbis subtrahenda

Ergo Luna erat in grad.

Vcrus motus latitudinis Lunae

Propter aequationem Dierum naturalium addenda sent ad tempus medium scrupula horae 6 . Quare vera Luminarium copula facta est Goesae, hora a meridie o 33 . Conimbriae vero quae occidentalior est hora o su , cadem Luminarium conjunctio facta est hora ante meridiem II 3 6 hoc est circa meridiem. Erat tunc Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrupul. I as. Motus horarius Luns a Sole verus strup. 33 o . Visus scrup. a I 46. Sol versabatur in Quadrante orientali. Itaque apparens Synodus antecedebat veram scrupulis horae 3 9 , adeoque medium Eclipsis fuit Conimbriae hora II I7 ante meridiem.

Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scr. a I qa. Parallaxis latitudinis Lunae a Sole a I 28. I Lati-

89쪽

Latitudo Lunae borea vera a

Ergo latitudo Lunae visa borea

Summa semidiametrorum

Scrupula deficientia. 3 qa . Ergo Digiti Ecliptici Ia 4 Quare Sol totus defecit Conimbriae cum mora, sed breviori quam Clavim annotavit. Scribit enim Solem non modico tempore latui sie. Quaestio igitur est de causa longioris morae ξ Respondeo, defectum apparentem majorem fuisse vero propter contractum Solare lumen. Quptiescunque enim Luna totum fere Solem intercipit, contrahit se Solis lumen, & proinde Solis semidiameter minor apparet justo scrupulis saltem os 4s . Secus fit cum Luna a Sole intercipitur. Dilatat enim se tunc undique lumen Solis, & proinde Lunae semidiameter apparet minor justo, saltem scrup. o Vtriusque casus exempla minime ob ira dabimus Bis locis. In pragenti vero Eclipsi insigne habemus exemplum primi casus. Luna enim totum Solem intercipiebat, majoriaque etiam angulo spectabatur quam Sol. Contrahebat igitur se tunc Solis lumen, & semid1ameter Solis visualis apparebat minor justo scrupulis o s'. Erat ergo is scrupulorum I 6 2I , & totus Diameter scrupulorum 3 2 s. Hic autem cum scrupulis deficientibus 3 as , , praebet Eclipticos Digitos Q 38 . Ex quibus colligitur Solem hora semisse, vel saltem triente, totum latuisse. Quod cum annotatione Omvis egregie convenit.

Animadversa quoque est haec Eclipsis Bruxellis in Brabantia sub Iatitudine grad. si & longitudine temp. 26 G. Eiusque finis ibidcm d prehensus est, per quadrantem, cujus peripheria erat quinq; pedum, hora a meridie I ου proxime. Staius in Ephemeride anni II 6o. Calculus noster observationi exacte respondet. Nam propter dincrimen Meridianorum addenda sunt Bri ullis scrupula horae s. Vena igitur

90쪽

igitur lynodus Brugellis fuit, hora a meridie o 37 . Erat tunc parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrup. 6 3s . Motus Horarius Lunae a Sole vetus scrup. 33 o . Apparens scrup. a ' o . Sol erat in oriem tali quadrante. Quare visa synodus antecedebat veram scrupulis horae 16 , de Eclipsis medium erat Brmellis hora a meridie o qI . Datur

in tunc

Parallaxis longitudinis Lunae a Sole scrup.

Summa se diametrorum

2 6 Scrupula deficientia 183 IErgo Digiti Ecliptici 5 3I Scrupula incidentiae 3o 3I . Tempus graisr fiamm horae I s. Ergo finis Eclipsis Bruxellis hora a meridie I s , obscrvationi consentiens. I I I. Observarunt etiam hanc Eclipsin Tisemaram Stella, & Paulus Fabricii , Viennae Austris, sub latitudine grad. 8 23. & longitudine temporum 38 o . Conspexeruntque initium hora a meridie o sol, & finem horis a meridie a Is , lege, horis 2 3s . Duravit enim Eclipsis horas duas cum scrup. 3 . In medio Eclipsis defecerunt ab austro Digiti s l.

Gerandus e renator in Chronologia .

, Calculus Noster cum Observatione congruit. Addantur enim Viennae propter differentiam Meridianorum scrupula horae s , prodibitque tempus verae Luminatium copulae, Viennae Austriae hora a meridie I qs . Erat tunc Parallaxis longitudinis Lunς ii Sole scrup. 3 I 6 r. Motus horaria Lunae a Sole verus scrup. 3 3 o . Visus scrup. 26 q6 '. Sol occiipabat occidentalem Quadrantem. Ergo visa copula sequebatur veram scrupul. horae 8 ; & proinde medium Eclipsis erat Viennae Austriae hora a meridie I 17 . Datur tunc I a Paral-

SEARCH

MENU NAVIGATION