Dubiorum centuria, De regimine regularium, in tres partes distributa in 1. Incommoda electionum, quae inter Regulares oriri possunt, nec vsque in hunc diem praelo subiecta fuere, enucleantur. 2. Remedia assignantur. 3. Nonnulla selecta elucidantur. P

발행: 1646년

분량: 667페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

131쪽

Io v

De regimine regularium,

'Iorendae morti traditus ad eum, cui deditionem fecerat, est isset eiter deuolutus. Potimodum vero per plures noctes nigra canum

turba non cessabat sepulturae noctere , o qua depositum eudod

re , ita ut non miurmo videntes horrore cou terensi Haec Damianus. Et concludit Origen .hom .r 6 .in Num 3 l. Iui Deo. militant diuisones, ct d cordias inter se habeant, ingrat erunt omnia, ct nihil acceptum Deo videbitur , etiamsi mult ebrita conficiant, etians dotia multa deferant, ct mulin manera os erant D o. Dicent homines unius factionis, nos sumus in Commune bonum tuendum contra homines alterius factionis uniti, qui seditiose se diuiserunt ab unitate multitudinis ia& ita: seditionis vitium arcetur a nobis, ut inquiunt praecitati DD. Resp. quod idem sermo profertur ab hominibus alter tu, factionis,ideoque nullis credendum,ut dixi in E .dub. SeCund

id forte fuit in principio scditionis, dc adhuc sub dubio est

quia forte altera pars ratione offensionis, seu oppressionis ob tyrannicii regimen in proprium commodiam, Zc non omnium a mulctudine se diuisit, scd quidquid sit de hoc, transeat, iudicio Dei est remittendum , modo quid est dicendu cum utraque pars sit potens, firma, ac per diuturnam an norii seriem radicata, dc quaelibet icndit ad imperij regimen postposito bono communi, quaerens alteram partem opprimere 3 non nisi quod istae factiones sunt ad inuicem tyranni seditiosi , ut inquit Caiet summ. tit. seditio,qui in populo sibi subiecto discordias nutriunt, sedition Esque ac partialitates seruant, ut tutius, dominari possint, hoc enim tyrannicum est cum sit ordinatum ad bonum proprium praesidentium cum moltitudinis nocumento. Ita Tabi n. ex Da Thom.tit seditio in fine: unde S.Thom lib. 3. de reg.PrincCap. II .ait: Regnum non est propter Regem sed Rex proprer Re v an, quia ad. hoc Deus prouidit eis, ut Segnum regant, se γ- hernent , O unumquemque in suo rure eo eruent, o hic est finis regiminis; quod si aliud faciunt in se 'sos commodam retorquendo non R es, sed Dranni sunt: idem a firmat Tostat. Capet x O. Exod quaest. ι'. Qui autem Princeps, vel Praelarus est magis vacarix Vtil i tati suae , quam distributioni iusti politici, non Praelatus,aut Pi inceῖs,sed Tyrannus Cit,quae sati, dura i

132쪽

Tars I. Dub. XVII. Ios

definitio est nostris principibus, ac Praelatis: consentiunt

Sotus de iustit. lib. I q. 8.art. 3. & Decianus, quem citatum sequitur Farinac. ubi supr. Primus ait: inter Regem, & Tyrannum haec sola ratio interest , quod ille in commune bonum, hic autem in priuatum cuncta refert. Secund.inquit: atrocissimum est delictum seditio, malumque nil tyrannide inferius, quod vellit labes quaedam paulatim totam inficit ciuitatem, dc demum in tyrannidem erumpit.

DUBIUM XVI l.

, An liceat factioso homini Pralaturam

appetere.

IN dubio i .ex mente Cordubae dixi, quod ambire Prae- 9

laturas, in quibus communiter violatur lex diuina, est peccatum mortale , pro cuius intelligentia non video esset uperuacaneum pertractare prisens dubium , mihi ministrans materiam agitandi, an liceat appetere Episcopatum, aliamve Praelaturam curam animarum annexam habentem, libenter eam aggredior, quia durum semper mihi ruisummit adhaerere sententiae D. Thom. 2. 2. quaest. I 83. art. I. S. Anton. 2. p. tit. 3. cap. I. g. 3. Silu. tit. Episcop. quaest. s. aliorum afferentium non vacare culpa, qui appetit Praelaturam habentem curam animarum, maxime quia, Vt ben Enotat Reginald.in sua praxi, lib. 3O. tract. 3. cap. 1 3. n. I 89. modo est in usu, & more positum, ut beneficia non dentur, nisi petantur aliquo modo, nempe nutu, Vel prece , vel verbo, aliove signo, nam damnare petenteS tanquam grauiter peccaminosos,& Concedentes tanquam adhaerentes eorum vitio nimis rigidam videtur, unde sit Prim. not. tria possie considerari in Praelatura. Prim. est y I. operatio, & fianctio, per quam utilitati proximorum intenditur iuxta sententiam Christi. Ioan . Vlt. Pasce oves meaae. SC-Cund. altitudo, seu eminentiae gradus, ad quem homo assia-mitur secundum illud Matth. a s. Adelis seruus ier prudens,

133쪽

De regimine regularium.

quem connituit Dominus super familiam suam. Τert. honori. reuerentia , & sufficientia temporalium, iuxta illud Apostis. ad Timoth. s. diui benὸ praesunt Presbyteri duplici honore dignisunt, nempὶ apud Deum, & apud homines. Ita S. Antonin. ubi supr. Solus de itastit. lib. t O. q. 2. art. I. Reginald ubi sup r. n. i 36. Not. secund quod quatuor modis appeti potest Praelatura. Prim. propter commoda temporalia, nimirum honores , di diuitias, ita ut principaliter propter illa optetur, Praelatura ordinetur ad hunc finem, parato appetente deficere a tua obligatione, quae est salus animarum , pro construatione diu marum, SI honoris, clarum est talem affectionem esse grauiter peccaminosam. Ita Layman lib. 4

ralia inquam, ut fiat homo ditior&. commode vivat, de habeat honorem, gloriam apud homines, ita tamen ud non sit finis Praelaturae , sed appetitus , Cum proposito tamen operandi iuxta suam obligationem, dc adimplendi ea, quae spectant ad suum officium, animarumque salutem, tanquam finem proprium operis, talis affectus quidem va- Caye videtur culpa mortali, non tamen veniali ob ambitionem , de auaritiam. Ita Sotus ubi supr. Caiet. 2. 2. q. I 8S. arto l. Nauarr. misceli. 42. de orat. Layman ubi supr. quia pecunia, &. honores non sunt res de se malae, sed tantum ineptae, quod non sufficit ad peccatum mortale, si non addatur aliqua circunstantia ad talem rat onem sussciens, Vnde Caiet. inquit, ex hoc hominem non se reddere indignum Praelatura, quod etiam adnotauit Ledes m. de stata Episcop.c. 3.concl. S.dub. I. Tert.propter Dei gloriam, dc sa- Iatem animarum promouendam, minus principaliter vero . propter demporaelia, puta honores, & diuitias, unde ha-oeat , ut alatur, Vel parentes & sorores,dcc. Quart. propteD

Dei gloriam animarumque salutem inquam, ita ut desideriumsolum feratur tu hoc

Prima conclusio.

Appetere Episcopatum, aliamve Praelaturam , curam,

animarumi

134쪽

Para I. Dub. X VII. ros

animarum annexam habentem propter honorem Dei, animarumque salutem, ita ut desiderium feratur tantum non tu celsitudinem, & primatum ac temporalem prouentum,

sed in obsequium Dei, gregisque beneficium, alienum a

quocumque peccat. omnino censetur esse . . Ita Sotus ubi supr. Caiet. summ .iit.beneficium, Barbos. de ossic. 5 potest. Episcop. pari. I. tit. 2. GlOT l. num. 9. Suadetur, quia huius

modi boneficium, seu Praelatura de se est indifferens, Vt 2 optime notat Reginald. ubi sup r. i 86. 8c per illam circun- stantiam annexam, id e st, propter laborem, qui est ordinatus ad honorem Dei, & proximi salutem fit opus bonum, ut dicit Apostolus. Eui Episcopatum desiderat, bonum opus

desiderat. Iuxta interpretationem D.Thom. 2.2.quaest.I 8 I. art. I. AZor .p. 2. lib. 3. cap. 18. quaest. L. & Barbos ubi supr.

nam appetere aliquid, quod ex se est indifferens, per annexam circunstantiam bonam induit rationem boni, unde sequitur nullum ibi inueniri peccatum, quoniam huius modi obiectum est intra ordinem appetibilium recta ratione : ergo appetere Episcopatum, aliamve Praelaturam nullo modo pote st ad peccatum imputari. Praeterea, quia Episcoporum status praestantior est, quam Religionis status, hunc appetere ,-optare laudabile est, ac Religionis ossi cium , quare ergo illum expetere non erit laudabile , ac Religionis ossicium 3 nec responsio videtur soluere argumentum , eo quod status Episcoporum est status perfectus, cuius munus est instruere, &. docere, in quo sunt maxima pericula labendi in pcccata, status vero Monachorum est via ad persectionem, cuius ossicium in discere, & viam perfectionis aggredi, quoniam in utroque statu sunt non parua pericula, esto maiora in statu Praelatorum, quae pericula non versantur in profitenda paupertato Voluntaria quae pericula non sunt in consecranda voluntate ad alterius nutum, bc voluntatem per quodcumque instans intra totius vitae spatium 3 heu heu tot, & tam magna sunt, ut sine speciali auxilio diuino superari neq0eant, idςo tot casus Videntur in Religionibus, tot scandala omnium admiratione exoriuntur, vivere semper in paupertate mendicando Via ictum, dc vestitum, abnegarc semper voluntatem morti fi-

135쪽

1 6 Se regimine regularium.

cando latellectum, & fraenando impetus senseriam,& set accommodando ad omnium subditorum mores, o quam rcs ardua, & difficili, est, propterea SS.PP im Marti reS con-

numerare ReligiosoS conantur. Amplia conclusionem,licci appetatur beneficium,secundario tamen ob honorem, & fructus eius. Ita Nauartacon sit. I .num. I.de sentent excomm in nouis,Regin .ubi supr. num i 88. Barbos ubi supr. & ex Petr. Nauarr. Graff. Toletan. 5d aliis Homobonus de bonis, de human. vitae statib. pari. I. cap. 6. Versic. quando autem. Ratio est, quia licet beneficia ex sua primaria intentione sint erecta ad cultum Dei, animarumque salutem, secundari o tamen sunt instituta ad sustentationem ministrorum Ecclesiae, &. in cibum pauperum.

Amplia secundi, , etiamsi appetatur simplici intentione, non cogitans appetens de dignioribus se, quia subintelligitur habere licite id est sine offensa Dei, Sc quamuis cogitaret de dignioribus se, habendo tamen animum praeparatum ad non illos impediendos in eorum consecutione, sed tantam pro se ipso procurare intendens, ut adipiscatur e XΟpratum beneficium, culpa vacare videtur, nam contingCr potest, ut superior,iuste,ac sancte tribuat ei Mneficium,qui minus dignus videtur prόpter alias circunstantias fingulariter Occurrente, , quae necessario sunt considerandae in illo conferendo. Ita egregie Caiet sum. lit.beneficium,quCm sequitur Armilla Cod. tit. num. 3 8. Limita, modo appetens inter dignos connumeretur quia indigntis, qui censetur talis ob aliquem defectum, vel na. turalem , Vel canonicum, vel moralem, nullo modo abiaque lethali culpa Praelaturam appetere potest , tum ratione iustitiae impediendo locum digno, cui talis Praelatura ex iustitia debetur, tum ratione charitatS nocendo ovibus potitis, quam proficiendo. Ita Valent. tom. 3.disput. ι . q. 3. Part. 1. des m. ubi supr. co reclus. s. Regin .ubi stipr. n. I 82.

Limita hoc, nisi indignus nil cogitaret de sua indignitate, sed solum desiderium solum modb feratur in beneficium, id anhel1ndo ad subleuanda paupertatem, propriaeque indigentiae succiurendum , tunc censendum est minime peC-

136쪽

eare. Ita Regin. Vbi supr. num. I 8 s. quia talis appetitus nota est de obiecto malo, sed bono, quatenus beneficium subleuare potest propriam miseriam , sicut nec quis tristatur de malo, quod patitur ex obedientia, vel ex obligatione, non quatenus illud patitur ex debita obligatione, sed solum vesibi malum est durum , ac difficile. - - - - Secunda Conclusio..

Sicut appetere, prout in prim. concL nullum videtur esse Io peccatum, ita procul a culpa erit Episcopatum, aliamve Praelaturam procurare. Caiet.ubi sup r. vers. beneficium vero. Regin. ubi supr.oum. i 89 Ratio a Caiet.assignatur,nam beneficium pro se petere, aut procurare eiusdem moris est cuius est illud appetere r at appetere nullum est peccatum, ut dictum est: ergo nec etiam procurare. Limita, modo fiat cum debitis circunstantiis,quia Cum procurare sit actus eX-terior , indiget maxima circum lyectione, ne scandalum pariat. Ita DD.relati. - ngAmplia, id etiam habet lacum iuxta mentem Reg .vbhsupr.quando dignus beneficium procurat, quamulis sit alius digni ,qui ui procuret, dummodo se subiiciat examini, Robiiciat in concursu sua merita, partes, ingenium , industriam, ac alia similia ostendat, tum quia ConciI. Trident,sess. 14. cap. I 8 per edictum publicum iubet vocari volentes examinari ad beneficium vacans obtinendum, tum quia inde excitantur homines ad virtutes, ac literarum studium. Dices t de haec obiectio videtur esse illa, quae est fund- μα metatum contrariae sententiae, pei quod contendunt nostram sententiam diruere) status Episcoporum , aliarum VC. dignitatum curam animarum habentium , est tanti periculti propter curam animarum, & praesesere tantam obligationem, ut videatur quis de viribus suis praesumere,& temerCin periculum se coniicere absque causa extremae necessitatis, ut si e .g. nemo adsit, qui tantum onus suscipere possie a Velit: ergo tam appetere,quam procurare non erit ni si mortale.. Respond. non esse praesumptionis peccatumi, si quis..innixusi diuino auxilio opus, tam arduum aggrediMur. Va-

137쪽

io8 De regimine regularium,

cans conditionibus D. Pauli i. Timoth. ut sit prudens, se brius, castus, nec se exponit proximo periculo peccandi, cum sit status bonus,pei sectus,a Deo peculiariter institutus, alioquin nunquam daretur casus, per quem iussit superioris quis necessitaretur ad tantum onus suscipiendum, quod omnino falsum videtur, pericula vero remota per accidens coniuncta vitari possunt ab eo , qui Dei auxilio confisus

vacare toto conatu 1 Uae obligationi conatur. Ita L man.

ubi sup r. num. io. Hic e siet statuenda conclusio, an Religiosi procurantes dignitates, ac Praelaturas, graui culpa sint damnandi, quae consi alto praetermittitur: nihilominus monendi sunt Superiores, ne permittant, ut relaxentur habGnae in his petitionibus, quia in magno discrimine ponitur disciplina regularis , ne relaxetur , ne factiones formentur, ideo occurrant, quantum moraliter fieri potest,talibus petitionibus, verbis, minis, iustitiaque distributiva. Dico iustitia distributiva,quia nul lum videtur esse maius obstaculum, quam procurare, ut omnes subditi meritis praediti habeant, unde honorate viva P, es liberentur ab oppressione aliquorum Praelatorui qui ter mnia bona, & commoda in propriam utilitatem reserant, quamobrem Emin. Lugo de iust. dis p 0 iect.1 .inquit, Superiores permittentes, ut in Religione ambitio praeualeat, peccare mortaliter , dc recte, quia D.

Isidorus s. lib.sentent.cap. I 9. cuius titulus est Deprofessione M Mathoru,n. Non timet Monachum ambitiosum nuncupare s c elatorem pravi tatis. diui d hoc conuersionem sanctitaris praesendit ut aliis quandoque praeesse desideret, ine non disi- pulus Christi, sed prauitatis sectator exitiit. Quare meretur tam execrando nomine appellariρ quia ambitio est ille acutus gladius diuidens homines in factiones, N. schi mala m gna, ut optime tangit D. Cht yiost. homil. i i. ad Ephes Nil Ecclesiam aque potes diuidere, ut ambitio, o amor interj, ct gerendi magiis tus. Quae mala sequantur ex diuisionibus,& factionibus,consulite tollam meum tractatum,ex quo ci

rh intelligetis iustE ambit io sos sere acclamandos sectatores ,

prauitatis. Tertia

138쪽

Pars I. Dub. XVIII: io'

Tertia Conclusio.

Factiosus Religiosus appetens, seu procurans dignitates, I O 2 pac Praelaturas in Prouincia, de qua loquimur, prorsus centsetur esse lethalis culpat reus. Conclusio clare deducitur ex praedictis, ubi dixi, quod indignus appetere, multo minus procurare nequit praesaturas iub poena peccati mortalis: factiosus ain m ex multis titulis in hoc tractatu extensis satis conuincitur esse indignus : igitur eius desiderium, & procuratio dignitatum sunt mortaliter peccaminosa : adde,

quod Grassius lib. app. cap 2. num. 24. Lede sim pari. 2.tr. T. cap. 2 conclus. . dub. 2. Dialogo 2. Petri n. de subdito c. 3 i. g. χ. docent, indignum acceptare Praelaturam non vacare culpa mortali: ergo tantδ magis procuraret erit mortale.

An electores sint tuti in conscientia dicentes , nostros eligimus, quia ex nostra factione sunt digniores , huiusmodi sermo ab utraque factione '

' auditur. IIN superioribus satis explicatum videtur punctum diffi- IO 3. cultatis , sed quia factionari j radicantur in hoc tanquam

in fundamento,& radice,quod existimant se posse tuta con- . scientia nutrire se ipsos inter factiosos, ideo indigct maiori explicatione, pro cuius intelligentia sit prim. nor. cum Sal. 2.2. quaest 63. art. 2. electo ies non esse dominos votorum, sed administratores, ac dispensatores , quare fideles nequeut esse in suffragio ferendo, nisi prius discutiant eligendorum mores: non respectu personae, sed Ecclesiae, eluique nece sitiatis, ad quam eliguntur,& ad hoc tenentur sub mortali. Ita Panormitan . in cap. Bonae de postul .Praelat. & in C. Scriptum de elect. Abulens. c. 3 1. Matth qPaest. i i 8. Armill . tit. elect .n 1 2. Sigism a Bononia de elcct. di b. , .nt m. I. p. I. quamobrem recte dicit Salonius ubi sup r. indagare mores,

139쪽

ac qualitates eligendorum respectu personarum esse comsiderationem metaphysicam , sed debere illa considerari in

. ordine ad praxim, id est, secundum necessitatem Ecclesiae, hinc est,quod faciendo in contrarium peccant contra fid litatem sibi commissam ab Ecclesia, ut notat AZoriuS p. 2- lib. 6.cap. l J.quaest. i . hisce verbis relectorum fidei committitur, Vt eligant,quem utiliorem iudicauexint,alioquin fideles in eligendo administratores non sunt io . Not. secund. negari non posse in multis grauioribus rebus dari discordias utrinque iustas, iniam in grauissima m teria belli quoad ius ut docent Lessius de iust.lib. 2. cap. 33. dolas . num.67. & Sanctius in selectis, disp. 4. num. I 8.quiλex utraque parte possunt esse rationes probabiles, & quilibet potest se conformare opinioni probabili , ignorantia

enim veritatis operatur, ut uterque propter rationes spe-

Ciem veritatis habentes bona fide iustitiam pro se stare prae sume re possit, priusquam accedat determinatio a legitimo Superiore : In tali vero electione Prouinciae nullo

modo concedi potest dissensio de dignioribus pro eius supremo regimine, quia adest tertium determinans sententiam , nempe necessitas, & utilitas Prouinciae, quae Unione, pace, ac tranquillitate summopere indiget, ista ergo declarat digniores esse, &c. prout in dub. 13 .nost dico tamen, quod contrarietas opinionum non possit esse inter homi

nem, & hominem, maxime in dignoscendis dignioribus, quia valde varius est intellectus in iudicando, sed in dignoscendo digniores pro tranquillanda Prouincia, non video posse concedi di sien fio nem dum habemus necessitatem ipsiusmet Prouinciae, quae nos instruit. Nec ratio illa potest esse alicinius momenti, si qua dicitur, ex nostra factione

sunt doctiores , dc austeriores, ex alterae vero laXior . Primo, qui a eadem verba 1 factione contraria proferuntiar.

Secundo, quia licet esset verum, quae res laxior inuenita potest , quam tota Prouincia ob huiusmodi electiones ini . micitiis, odiis, discordiis, dc omnibus malis superitis r censitis plena λ O quam recte, si in terra moraretur S.G-gorius metiam. adueraus hanc miserabilem Proiiciam prorumperexin illae vel iamErolataecorura plebem Cori . , ' tantinaeo,

140쪽

Pars I. Dub. XVIII. ut

stantinopolitanam in partes distractam, ac discordiarum

morbo laborantem ob mutuam quoi undam Episcoporum Contentionem. Atque V e quidem, inquis orat. ιε de pace, haec Hamo, se eonte Dor, nec quod ait scriptum, facere de am,

propter Sion non tacebo, Cr propter mera Icm non quiescam. Deficit enim Amma mea propter eos , Pi trucidantur, quos quiadem non gladius, aut fames, sed gloria, ct imperij amor lauciauit , ita ut 'ut eaἁunt, non miserationem magis, quam Odrum

fui excitent. Vnde pro veritate confirmanda praesentem conclusionem firmo. Electores utriusque partis dicentes nostros eligimus, quia ex nostra factione sunt meliores, non sunt tuti in concientia. Suadetur, tum quia excessus prae allis alterius factionis non ita clarus, dc manifestus est, ut securitatem conscientiae concedere possit, ut e sidenter probatum est secundo dubio , tum quia hi inter omnes homines ne- 'queunt esse digniores, ut dicetur in dub. 13 .quia discretio morum , dc qualitatum secundum utilitatem, ac necessita tem Prouinciae non est indagata, tum quia labuntur in talia Verba ex mentis caecitate ab ipsa factione in intellectu ge

nerata, ac radicata, ut notat S. Anton pari. 2. tit. q. Cap. 8.

de discordia, g. 3. nam partiales, inquit, ac di corde, iunt pleni passionibus timoris, &. amoris ad comZartialem, bc odij erga aduersam partem, quae peruertunt iudicium in t rius , ut reputent malum bonum aduersae partis hominem,& bonum malum suum consectatorem , idem assirmat N

etian Z Apologet. orat. l. Iam vero malos, Gr bonos non vis

sed Assens , vel amicitia, tanquam notis qwbusdam ΠHgniunt, o quae hod e laudamus, eadem crastino die vituperamus, G qua apud alios infamia notantur, eaἁem apud nos a Cratron sunt, omni que flagitia impietatem amplectentibus D ile condonantur. Ad id ctiam congruit illud magni Gregor.in moralibus lib. 9. Cap. Perverse mentes , emel ad studium contrarietatis eruperint , e prauum, siue rectum quid a contradicent bus audiant , aduersus hoc responsionibus impugnant, rationemque

V eleganter

SEARCH

MENU NAVIGATION