장음표시 사용
471쪽
vid quid temeantvrsis emus Superior, s subditi,
quando bonum commvue relaxatur ob
dissimulationem incommodorum adit superius descriptor-
Ot. prim. quod nomen proximi conuenire potest cuili- 2 2. singulari personae sicut etiam cuilibet Reipublicae, Communitati, & Regno, quibus contingere potest necessi tus subleuanda in triplici differentia, scilicet leuis, grauis, extrema, leuis dicitur, quam homo leui conatu, & facili negotio absque alterius auxilio repellere potest, grauis, denua absque magna dissicultate aliunde non potest sibi pro- uidere, extrema est in periculo extremo aeternae damnati inis, a qua absque auxilio alterius, vel a se solum surgere Uimiis aut cum tanta dissicultate, re tanto conatu, Vt iu- dicio prudentis viri morali certitudine reputetur imposisibile: p Nodi secund. dupliciter posse hominem inspici obliga- 3- tum ex charitate ad succurrendum proximo in aliqua ex knecessitatibus praescriptis constituto, vel particulari, & pria vel publico, ut Principi ,-Praelato , charitas ergo . ' . it ad succurrendum, & subueniendum proximo parri, & priuato ab extrema necessitate spirituali oppres--- vitae , & facultatum periculo, si sit probabilis omni-
nospes eum iuuandi. Ita S. Thom. 2.2.quaest. 26.art. S.Caietan. Bann. Arag. ibid.Valent.disp. 3 quaest .parr. .affert. 3. mareet de charit. disput. 9.sect. anum. 2. Bonacin. de charit. disput. 3.quaest pari. . num. I. Iacob. Granad.de Charitat. Controu. 3.tract γ.disput. . Ratio est, quia praeceptum dan--Acestates , bc vitam aliquando obligat: ergo saltem in extrema necessitate, quare si infans in extremo vitae consti- ἡis indiget baptismo,dc absque periculo vitae Sacrameniit conferri, nec est alius, qui conserat, conserre
quidquid dicat in contrarium Sotus de secreto, I i i a membro.
472쪽
memb. 2 quaest.2. post 6. conclusionem, videantur Suar. ubi supr. dc Castrus Palaus part p. de charitat. tract. 6. disput. r. punct. 9. num. . eum confutantes; sit peccator dormiens quam primum sit interficiendus , teneris cum periculo vitae mortem impedire , si potes, modb adsit spes conuersionis, alias minime , & modo absque periculo tuae animae id effici possit, nam ordo charitatis ita postulat. Ita Suar. ubi supr. Coninch. de charitat . dii put. 1J dub G. num. 87.Castr. Palatis ubi sup r num. . si consuedinarius peccator morti proximus petit absolutionem sacramentalem,cum periculo vitae tCn iis eam praestare. Bann. 2.2. quaest. 28. DUm. 3. Suar. Vbi supr. num. 3. Valenta ubi sup r. quia reputanda est extrema necessitas, eo quod difficillimum crit ei clicere actum contritionis. Limita, modo sit rusticus , aut prorsiis ignorans, ad iustificationem extra Sacramentum requiri contritionem, eo quod habeat impossibilitatem eliciendi contritionem , dc huius actus obligatio difficillime ei potest occurrere. Sic Coninch. ubi sup r. num. 9O. cum N a Varr. cap. 1 . n Um.'. si vero peccator te invadit, Cuius occisionem , seu periculosum ictum declinare non potes, nisi eum occidas, piates cum interficere, quia illa non est extrema necessitas, nam abstinere potest ab illa mala voluntate , & percussione, ted est extrema malitia. Coninch. Vbi sup r. n. 9 3 .fin.Bonac. Vbi
supr num. 2. Not. t Cri. Uod extra casum extremae necessitatis spiritualis non teneri S cum periculo vitae , laut cum notabili detrimento famae , aut facultatum proximo priuato succurrere. Ita S. Thom. ad 3. Nauarr. Coninch. Suar.BOnac. Iacob. Gramnad. ubi supr. Emman. Sa tit .cbaritas, num. 2.ec J. Ratio est,
quia, licet quaedam bona spiritualia proximi maioris momenti sint, quam temporalia nostra, nihilominus inclinatio charitatis in commodum proprij subiecti est multo maior quam inclinatio in bonum alienum, quod obligationem succurrendi proximo in graui neccssitate excludit,eo quod potest se liberare ab illa necessitate, dc ut obligcmur ad contemnendam propriam utilitatem, oportet multum praepo a' derare bonum alienum, extra autem extremam neces lita-
ecm non praeponderat salus alterius vitae propriae , nisi qui
473쪽
sit Praelatus, nam eius obligationes sunt ex iustitia strictε
accipiendat Quocirca non teneris adulterum ab adulterio cinnvitae periculo retrahere, quia non laborat extrem necessitate. Ita Malder. 2.2.quaest. 16.artic. S. Valent. NaVarr.'
IDC. Citatis ι neque obligaris ad Indos proficisci, quia isti neque laborant extrema necessitate, quia adsunt alij, qui
eorum necessitati succurrunt, neque es Certus moraliter te
eis posse auxilium praestare. Limita, nisi sit proximus comminis , id est, Respublica graui necessitate laborans, quia tunc cum periculo vitae teneris ei dare auxilium, tum quia bonum communitatis spirituale praeponderat bono priuato, tim quia in graui necessitate Reipublicae multi privati laborast extrema neccilitate. Ita Conincti Vbi supr. n. 99.& i Oo. Bonac. ubi supr.num. s. Castr. Pal num. I O. ex quo sequitur. cionator pravam doctrinam doceat, pluresque esseriendos putes, spes impediendi obstando habeatur, is cum peliculo vitae pessimae doctrinae obstare. Ita z. Coninch. ubi sup r. quia defensionem fidei assumis;
cata publica ex sua natura totam communitatem in Mit, reneris cum periculo vitae, si es concionator , ardi s ac reprehendere: verUm tamen est, quod in necessitate sui non teneris communitati subuenire cum tanto
Periculo , quia ius tuendi vitam, & propria bona necessitationderat, B: recta ratio dictat, illam non esse dem Cum tanto incom-do, sic supponunt D D. expressi E docent Bonacin. num. I. M Castr. Pal. . Mart. quod proximo exilienti in graui necessitate , li teneris praestare auxilium cum leui tuo damno, attatur levem necessitatem. ita habetur ex Co-Sa, Valent . ubi supr. Ratio est, quia graui, ne-tas spiritualis videtur esse superioris ordinis, quae om- raeferri debet cuilibet damno , ac detrimento leui, si dignitate constitu tus, ut Praelatus, seu Princeps, son solum obligatio insurgit ex charitate, sed ex iustitia, . is cum periculo vitae graui necessitati cuiussi bet sub succurrere, si moraliter eris certus de utilitate profu-Om. Val. Suar. Coninch. Bonac. Castr. Palaus ubi ,
474쪽
sup r. Ratio videtur esse, qui ι ossiciuifilix piarctius obligarii, quam reliqui priuati, qui ocxtrema. Limita, nisi tua vita esset necessaris tali, quia charitas petit, Vt Vnus pereat, lIta docent Castr.Pal.& Coninch.ubi supr. Adde ιGranad. Vbi supr. num. . qui sine notabili detrirum bonorum temporalium potest vitare, seu imcatum lethale , quod proximus citb, aut sero credii missurus, tenetur sub mortali illud impedite', sciminime, quia charitas obligat ad succurrendum piin spiritualibus: ergo violat charitatis legem, qui istat peccato, ubi vero damnum meum notabili obligatio, eo quod damnum spirituale proximi ire parari, & suauitas charitatis est, ut in his euentibus non obliget ad praeserendum bonum prispiritualibus magno damno temporali proprij subiecuius amorem maxime inclinat habitus charitat nota, Praelatis Religionum magnam esse obligat
positam, etiam in iis, quae ad persectionem spossunt in hoc committi peccata lethalia, si dei diligentiae, ac laboris, detrimenti spiritualis lairitus subditorum patiatur, quod quando, & liget, non est huius loci, & ad arbitrium prudentdendum est. Haec Granad. Pro quint. not. sit, quae necessitas extrema,&grignanda sit in Religionibus circa incommodorusrum in notandis praecedentis dubij seriem,extrema naterit, quando negligentia Praelati permittit, vo omnes cifere omnes regulae , seu constitutiones in desuetudini abeant, nec amplius, seu parum curat, ut hobserventur, ita ut de illis dici possit sunt relaxatae, ut. notat Emin.Lugo prout in superiori dubio, grauis vierit, quando una, vol duae fuerunt neglectae ex quibus sultare videtur graue damnum Religionibus
parte dicantur relaxatae. R ' A,
475쪽
. Supremus Praelatus tenetur inquirere, an Communitas 24ς. alicuius Prouinciae, seu totius Religionis laboret extrema, seu graui necessitate, per quam in graui languescit, cum in maxima, seu extrema pereat, illamque restaurare, & Praelatum, qui sua negligentia, & dissimulatione. tot mala per- misit, grauiter punire. Tres habet partes conclusio, quamvri prima sic suadetur : Praelati Religionum ratione tanti vinculi, & officij non solum tenentur succurrere necessitatibus subditorum se osserentibus , verum etiam inquirere, a laborent necessitatibus praesertim spiritualibus , ut possitit eis laborantibus subuenire , quia ubi maius vinculum, ibi malas onus maioris obligationis, diligentiae, & inquisitioni s. Ita S. Thom. 2.2. quaest xl .art. I. Valent.loc. citat. -- 'ex quo sequitur. Bonac. ubi supr. num . . ergo quan-M ,. differt proximus particularis a proximo uniuersali tantum tenebitur tam graues, quam extremas eius necessitates non mediocri diligentia inquirere. Secund pars suadetur: Praelato maxime supremo incumbit Onus procuran- totis viribus, & posse, ut sibi subiectae oves rectE permam adde sidcratam persectionis,& gloriae metam currant, ideo errantes debet reuocare, dispersas colligere , deuias que reducere : ergo collapsam, & relaxatam Prouinciam,inu Religionem, per quam secure, M absque periculo ince--e debent oves, restaurare, dc reformare, necessitatique, ac graui subuenire tenetur, quare doctiss. Iacob. ad delegib. tract. 3. pari. I. disput. 2. seci . . controu.7. inquit, ad Praelatos Religionis spectat regulam in suo seruore conseruare, & quantum fieri poterit suae pristinae perfectio ni restituere. Tertia pars suadetur : ex ossicio Praelatus subditorumdelicta tenctur punire, ut notat S. Th. t. i. quaest. 67. art. . ex CO minimi sensu , praesertim propter tria, quia delinquentes id merentur . sicut enim nullum bonum lio, ita nullum malum debet esse impunitum , ut igantur, cap Prodest. 1 quaest. I & tandem propter pa-ἡm, & quietem Religionum , & cap. Res omnes ea d. causd . oc cum Praelatus inferior graui ssime deliquerit peram:
476쪽
tendo labi Prouinciam, seu Religione mihi
tremam necellitatem : ergo Generalis tenetur. me punire, unde GratianuS Z. quaest. T. Cap.Pr cap. Quapropter, inquit. Sicut laudabile, uerent/am,ct honorem exhibere Praelato, ita recti
timoris esti, si qua inter eos correctione indigent , latione poseponere, ne totum quod absit) corpus iinsadere ,s laetaor non fuerit curatus in capite. id debet fieri, quando Praelatus sua dissimul gligentia permisit, & permittit ut tot necessiret Prouincia,unde meo iudicio ab ossicio est ddignitateque priuandus , ut optime insinuaescap. Monachi de statu Monachorum o ue .&ς,tOS casus, per quos est deponendus Praelatus Genumerat relaxationem Religionis in se idem sentit Menochius lib. 1. de praesinapi. 86. mehe , quia suo exemplo bono Religionem conseruare tenebatur, &. suis malis moribus euit, ideo meretur hac poena plecti, ut a nece corrigatur, & tandem per restaurationem ab alio Praelato factam,summa pace, dc quiete diti, necnon & Religio. . Dices, si Generalis mittet manum ad restaligionem a corruptelis per negligentiam,& dissimulati interiorum Superiorum introductis ad sui conseruati in regimine, cum iam totum corpus sir infectum,multietur incommoda, ut experientia docet, quia sola ordinatione, seu regula relaxata , o quantes insurgunt, quanta vis est necessaria 4 qua fundendus, priusquam debelletur illud in restauretur Religio. Respond.obligationem indigere in uestigatione veritatis, quia clarum. in notandis, teneri sub mortali pro reformati seu grauis necessitatis Religionis pericula vi Dices, potest Generalis multa incommoda per negligentiam inferiorum Superiorum intin exequendo depedent a subditorum voluntatere, e g. insistere potest, quod superiores inter)
477쪽
eulpas de leuibus defectibus habeant, & quid simile , nunquam tamen partem aedificij sumptuose erectam contra si tum , & vium rigidae paupertatis , quae probabiliter
pro .erectione aliorum monasteriorum in exemplum ad lu- Setur, reformare poterit, neque etiam tollere picturam
magni valoris tam in publicum expositum ob saeculares, &c. Respond. de duobus malis minus est semper eligendum, si Permittatur erectio aedificij, & pictura , scandalum quasi continuum sequitur & apud saeculares , apud Religio- , quia ab exemplo similia aedificia eriguntur, necnon, ae picturae exponuntur : si destruatur illa pars aedifi- ictura ab oculis saecularium, Religiosorumque tollan unum tantum scandalum insurgit,quod tandem tractuporis e memoria hominum elabitur , securius est aedifi-:m destruere, & picturam deponere, tanquam mi- . . , imo addo. quod Praelatus non tenetur euitare latum,quando adest ratio utilis, & necessaria ad acti praestandam, licet non ignoret multos esse scandalis os, ut bene notat Io. Sanctus in selectis, disput. 6.17. & multi alij, quos citatos sequuntur Castrus Pa- bisupr. disputat. 6. pari. 7.&Thoni. Sancti. summ.
ditus tenetur resormationi insistere, quantum mora-undum suam possibilitatem potest. Suadetur exus, quia ne bonum commune periclitetur ob ne- in quas miserrimε est lapsum, vitam propriam inponere tenetur: ergo debet, & tenetur omnem Mn, si est profutura, reformationi praestare , moeneralem , corripiendo Superiorem relaxantem, uxilium ab aliis subditis , procurando, ut talis leponatur, aliusque reformationis spiritu plenus tollendo etiam de medio, quando nullum remea a Superioribus apponitur, opus relaaea S, si res mate. amouibilis est , nec est intelligendum, quo funda-
disant aliqui DD.quod subditi postquam Superiores
478쪽
de incommodis monuerunt, ad nil aliud tenent tit dium non assignatur, dum bonum commune labor trema necessitate , seu graui postulat, ut eorum vi opus erit, in discrimine ponatur : nec obstat , quo a crelaxans a subditis amoueatur , conturbetur pax, 1
non videtur esse illa pax conseruanda, sed illa , qua tur homines factionarij frui , postquam iniuste partem habentem ius ad omnia bona Religionis deberunt,de qua dicit Tacitus Agric. apud Lips.poldib. .cap. I. Auferre, truci re , rapere falsis hominibus, atque Misnem fecerint, pacem appetiant: Et sicut ista Tyrannom iustitia seruanda est debellanda, ita illa prorem boni publici e st conturbanda,cum non sit vera pcquae a reformatione emanat. . ..
Tralatus siusficienti probabilitate seri yicans
tum esse furem, appossit ei occasionem β. ut deprehen in crimine resipistat : φ
- . an peccauerat mortaliter. -
aueo. N Tot. prim . nullo casu licitum esse aliquem indi. λ sione, consilio expresse , vel tacite ad aget quod ab eo sine peccato fieri nequit, est communna, quam tradit S. Anton .p. a. tit. i. cap.9. 3. I 4. Sualom. 3. disp. I 8. sect. I. Nauarr. cap. IT. Han. num. 2repugnat praecepto iuris naturae, ne proximum ita inducas, imo nec potest quis velle peccatum etiapropter magnum bonum spirituale alicuius priCerte alicuius communitatis nam velle peccare secε essentialiter malum, ideis quamuis pendmundi uniuersa a verbo otioso a me proserendo pi, ab ore debet elabi. Ita Iacob Granad. dc charit.coitra ct. T. disp. s. Verum tamen est non repugnare let. non aufer occasionem peccandi proximo, e i
479쪽
in erimine resipiscat. Val tom. a. disp. . quaestri. p. 3 dub. 7. in fire Molin.tores s .part. et . tract 2.disp. 7 39. num. 8. Bonac. de peccato, disp. z. quaest. . p. 2. num. 3O. Fagunde Z in Praecept decal. lib. . cap. I F. n. 3 . Sancti. de matrim. lib. I O. 2, referens multos alios, quia hoc non est cooperari peccato , sed unum permittere, ut multa alia evitentur, dci a viro suspicanti adulterium uxoris licitum est illam obser uare cum testibus idoneis, ut possit eam conuincere in proprium commodum, &. ita nec parentes, nec herus peccandqui a filiis, vel famul is non auserunt occasionem furandi, et deprehensi in delicto resipiscant , & ita custodes vine rum , qui se abscondunt, ut fures deprehensi in furtis se abstineant in futurum ab ingresis vinearum, excusantur a pecccato, nam iusta de causa exercent actionem ex se indisserentem , secus si id faciunt, ut viatores libere ingredian-
tiar compellantur ad poenae solutionem, quia ista non Videtur sussiciens causa se abscondendi cum periculo pec- damni proximi. Ita Medin. cap.restit. q. I 2. Sancti.
a Not. sec. quod, licet doctrina tradita sit vera, nihilominus in praedi ctis casibus vertitur in dubium, an licitum sito castonem Tapponere, e . g Vxori, ut adulteretur, aut famulis , Mi furentur. Prima sententia videtur esse Thom. Sanch. Vbi supr. num. 3 3. Emm. Satit.peccatum. BOnac. Vbi supr. asserentium nullo modo licere, quia id non solum est permitterem sed cooperari, & positive concurrere peccato, quod omnino est publicum, nec videtur esse actio indifferens, sed potius intrinsecε mala. Sec. est Petr. Nauarr. de Hai: lib. 31 cap.vita in noua edit. num io . quem sequitur Uinimo in mora heol . lib. a. tract. 3 .cap. 3 .num. F. affirmanthi DD. d peccatum concurrere , seu cooperari materialiten tantum exhibendo obiectum, vel ministrando mate- facultatem, non semper esse peccatum, sed in 'seidum posse esse licitum.
us, qui subdito suspecto de furtis materiam fm Kkλ α randi,
480쪽
randi ministrauit, ve deprebensus in delicto peccato excusari potest: Prob. quia id non cooperari peccato, sed tantum materi m, furandi ministrando peccatum illud permideprehensum esticaciter emendet , vel grauiori Currat, quod non videtur prohibitum, si tre 'condi adsunt, inquit Laymanus. Prim.ut cooperatio sitN: saltem indifferens. Sec. ut bona intentione, si ex . alicuius virtutis fiat,& nequaquam intentione l. alterum ad peccatum. Tert. ut proximi peccatum inequeas, vel saltem impedire non debeas , sed ob: causam permittere possis, quae supponuntur in Praela
Dico, potest, nam huiusmodi sententia a coenobi. gularium omnino est expellenda, & propter praecisiones intellectus, quae omnibus non competunt, re propter lfect ioncm Rel igiosorum, quae repugnat peccatis, &curam, ossiciumque Praelatorum, quod est purgare gationem a peccatis, & non permittere, ac proindimittenda illa Sanch. & aliorum asserentium id nonuquia est formaliter cooperari peccato. .
credens habere iustam causem non triui etiam bona fide ex mala intia entiai aliud praceptum sua regula tra sireqquaeritur, au in utroque casepe η- ν
a 3 io t. prim. quod impossibilitas duobus modistur. Prim. simpliciter, id est,quod coelum sit teicu .quod res fieri quidem possit,sed cum disti stiquod claudus velociter currat. Itabitu. tit. imi