장음표시 사용
541쪽
plura est. Ex Chnsostomo: Si quis manducauerit ex hoc pane, vivet in aeter num. Panem vero hoc in loco siue doctrinam & salutem & fidem in se siue cor pus suum dicit: utrunque enim animam sortiorem reddit. Ex Augiastino: Inter rogo vos statres vel sorores dicite mihi, Quid plus videtur vobis, corpus Chri sti, an verbum Christi Z Si vultis vere respondere, hoc dicere debetis, quod non iast minus Dei verbum, quam Christi corpus. Et ideo quanta sollicitudine ob scruamus, cum nobis corpus Christi ministratur, ut nihil ex ipso de manibus no stris in terram cadat, tanta sollicitudine observemus,ne verbum Domini,quod no bis erogatur,dum aliud aut cogitamus, aut loquimur, de corde puro pereat. Quia is non minus erit reus, qui verbum Dei negligcter audierit,quam ille qui corpus Do mini sua negligentia in terram cadere permiserit. Pro baptisino afferunt ex eodem iaAugustino:Nulli est aliquatenus ambigendum, tunc unumquemque fidelitu cor- ..poris sanguinisque Dominici participe fieri, quado in baptismate membru Christi iaeffcitur, nec alienari ab illius panis calicssque consortio, etiamsi antequam panem ..illum comedat,& calice bibat,de hoc seculo in unitate eorporis Christi constitutus abscedat,quoniam quod illud sacramentum significat, inueni. Ad ista remediu ab iacis de scorpionibus,ut ita loquar, petitur. Patres enim exprim ut secos erre diuersos cibos & mensas,ut Hilarius & Chrisostomus, latamque differentia ponunt,quanta inter veru Christi corpus,& eius sermonem, quo alimur quide ad vitam,sed non ita ut de carne Domini.Eande distinctionem cum variorum ciboru enumeratione sequitur Ambrosius,cum ait:Habes Apostolicii cibum,maduca illu,S non deficies. Illum aut e maduca,ut post peruenias ad cibu Christi, ad cibu corporis Dominici, ad epulas sacramenti,ad illud poculu,quo fidelium inebriatur affectus, ut laetitiam iainduat de remissione peccati, curas seculi huius, metum mortis sollicitudinesque deponat.Alij coparant eiusde carnis Dominicae distinctas mad ucationes ,realem in sacranacto seu ritu sacrameti,in quo & spiritalis esse debet: sed non tantum ibi esse possibilem a firmat,quam etiam in scripturaru lectione & auditione statuut,atque a se solii spiritale illa manducatione comparari declarat, non autem omnimodam, quas alia non fiat in sacramento,quam quae alibi perficitur. Chrisostomus cum re arguit suos auditores quod statim post concionem recederet nec sacrificio inter essent vel comunicarent ostendit participationem omnem spiritalem ex auditione verbi tantu esse quadam dispositione ad solam etia spiritale de sacra meto S: sacrificio,ita ut non sit cadem. Quoad existentiam vero,quasi aliter non sit in Eucharistia corpus Christi qua in eius docui na,refellitat rex professio ab Augustino, ubi inquit: Apostolus Paulus potuit significando praedicare Dominum Iesum Christum ali- iater per linguam suam, aliter per epistolam, aliter per sacramentum corporis & san- guinis. Nec linguam quippe eius,nec membranas, nec atrametum,nec significates Ionos linSuae, nec signa literarum conscripta pelliculis, corpus Christi & sanguine dicimus, sed illud tantum, quod ex terrae frugibus acceptu,& prece mystica conse-cratu,rite sumimus ad salute spiritale & memoria pro nobis Dominicae passionis. Quod cum per manus hominum ad illa visibilem speciem perducitur,no sanctita catur, ut sit tam magnum sacramentu,nisi operate inuisibiliter spiritu Dei. Solent autem veteres, ac maxime Augustinus, baptismum & Eucharistiam, atque alia signatia Christisi,& ipsum nobis vel eius carnem quocunque modo nobis offeretia,
dupliciter comparare, siue quoad significationem Christi, vel corporis eius, siue quoad eius praeuentia, siue quoad participationem:primum quoad generale,& illis omnibus comunem hgnificandi, praesentandi, & per ipsa sumendi: Deinde quoad particularem ac cuique propriti modu,significadi inqua prcsentandi,& in quoque
542쪽
DE VERITATE EVCH ARISTIAE. 1 si
participadi Christi,& corporis eius In authoritate statim allata Augustinus illa con tulit in modo significandi indistincto,& omnibus indisserenter competenti: in fine vero modum illum significandi promiscuum in singulares diuidit, & peculiare Eucliaristiae attribuit, ut non solum vulgariter corpus Christi signiscet, sed alia ipsuin significantia excellat,quia siit de dicatur ipsuminci corpus,non tantum eius
lignum,ut caetera. Alio in loco corudem comparationem Persequitur, secundum tam aras. modum quendam omnibus promiscuum continendi praetentiam Christi,ita tame / '
ut facile innuat sub uniuersali peculiares modos prcsentiae,quos alibi expressius diu stinguit.Si ad corpus inquit Christi pertines, quod significat Pctrus, habes Christu- & in praesenti de in futuro in praesenti perfidem,in praesenti per signum Christi, in .. praesenti per baptismatis sacramentum, in praesenti per altaris cibum & potum. An quia in signo crucis indiffereter dicit haberi Christum,sicut per fidem,&in Euch, ristia: eodem prorsus modo, 3 aeque pessiccho sensit haberi in signo illo, atque in fide baptismo &EucharistiaZNequidem opinor assentientur Aduersarh, de Augustini scopus de intentio reclamat,qui modos praesentiae Christi sub una uniuersali ratione varios studet allignare. Proinde scutalia est prisciatia in gratia & effectu per fidem,sia in signo & virtute per signum crucis, alia in operatione regenerationis per baptis nu: ita propria aliqua cibo altaris ascribi debet, qui sub communi nec baptisno, nec fidei, sicuti Eucharistic coueniat. Quς vero istaseccmi poterisinissu 1tantialis Sc realis praesentia, spiritalis tamen de inuisibilis , quae per remotionem aliarum sola relinquetur praeter alias Eucharistiae applicada Eodem pacto A gustinus participationem Clitisti nonnunquam considerat sub aliquo modo multis communi ,& sub aliquo generaliori effectu: quem quia vel permulta sacramenta , vel alia a Deo instituta instrumenta acquiri & obtineri vidit, suo more non dubitauit assimare , per illa omnia participari Christum, camem eius,& sanguinem. Talis communis effectus est incorporari Christo, ipsique inseri , quocunque modo fiat, siue mystice vi sacramenti, siue peractum fidei, siue insuper per naturalis camis Christi sumptionem. Qua ex causi recte docuit Augustinus, siue per baptis num,siue per fidem, siue per Eucharistiam manducari de participari corpus Christi&sanguinem, quoniam aliquaquςdam comunis ratio participandi in ipsis reperitu on tamen ob id voluit no esse participandi rationcm liquam cuique peculiarem praeter illam communem. Est enim per Eucharistiam insertio, non in solum colyus Christi mysticum, ut in baptismo, sed in naturale per st. Γἶ. i. contactum, quod non solum participatur spiritaliter, ut in baptismo, sed realiter
de corporaliter: Idque probat Augustinus ex eo,quod nemo nisi baptisatus auderet Oa . ad Eucharistiam accedere, & quod ex traditione Apostolica haec vocaretur vita, baptismus vero salus: quoniam i et quis consequeretur falutem per baptisnum, non tamen vitam, quam exhiberet Eucharistia, haberet sine ipsa manentem in se, de eo modo quo illa exhibet: quamuis per baptis num incorporemur Christo, non ta-mzn perfecta incorporatione spiritali,reati,ac corporali,qui per Eucharistiam para-ν ' tur,sed sola spiritali ac mystica.Totus in eo versatur contra Pelagianos Augustinus. Ideo catechumenos iam baptismo peffusos, S fide plenos, negat praesentem adhuc possidere Christum, donec ad ipsim mensam peruenerint. Tale discrimen Cyrillus Alexadrinus quoque enarrat,vi in baptismo spiritalis quaedam communicatio camnis Christi fiat, in Eucharistia vero realis & corporea: ideoque non nisi praeparatos Cy i. si iti spiritaliter per baptis num catechumenos ad Eucharistiam,sicut ad Domini conta- -ctum fuisse admissos.Regulam inquit accepit Ecclesia. Prohibemus enim a sacra
is mensa catechumenos, quamuis Veritatem iam cognouerint, & fidem magna voce
543쪽
confiteantur,quia nondum collocupletati spiritu sancto sunt, qui non habitat nisi a in eis,qui baptismate cosummati sunt. Vnde cum baptismum receperint,quia Spi-ritus sanctus in illis habitare creditur , a tactu & communione salutaris Cliristi corporis non prohibentur. Idcircδ & accedentibus ad mysticam benedictionem .. misit stri magna voce clamant,Sancta sanctis: solis sanctificatis spiritu tactum & si ctificationem corporis Christi congruere significantes.Mirum est non pudere B etam testem vocare Hilarium eiusdem participationis de Christi came in baptisino,&in Eucharistia: m ibi modorum diuersitatem accuratius cotra Arrianos idem ruod Aduersa ij ponetes,distinguat de explicet.Vnitatis nostrae cum Christo ibi in- agaturi nodos discrepantes ex discrerantibus ipsum participandi modis. Adiuimgit 1 n obis aliquando participari sola fide,aliquando sola dilectione & voluntate, liquando solo sacramento regenerationis, & eadem rcgeneratione spiritali aliqua lonon solis illis modis,sed una etiam vere corporaliter & carnaliteri quod tantum acci dere in Eucharistia pluribus disputat. De baptismi vero modo stribit: Si regenerati,
in unius vitae atque aeternitatis naturam sunt,quod anima corum S cor unum est, cessat in hiis assensus unitas,qui unum sunt in ciusdem regeneratione naturae. Docet
enim Apostolus ex natura sacramentorum esse hanc fidelium Dei unitatem, ad Ga- Iitas scribens: Quotquot enim in Christo baptisiti estis, Christum induistis. Non inest I udaeus neque Graecus,non incst seruus neque liber,non inest masculus neque foemina. Omnes enim unum vos estis in Christo Iesu. Quod unu sunt in tanta gentium,conditionum,sexuum diuersitate, nunquid ex astensu voluntatis est,aut ex sa- cramenti unitate , quia his de baptisma sit unum,d: unum Christum induti omnes sunt3Quid ergo hic animorum concordia faciet, cum per id unum sint, quod uno Christo per naturam unius baptisini induanturZAut cum qui plantat S: qui rigat,v- num sint,numquid non per hoc unum sunt,quia ipsis in uno baptisino renatis una unius regenerationis baptista dispensatio sit3Nunquid no & idem agunt, nutiquid 'non in uno unum sunt Itaque qui per rem eandem unum sunt, natura etiam unum sunt,non tantum voluntate: quia & ipsi res eadem effecti sunt, & eiusdem rei atque essicientiae sunt ministri. Hic Hilarius monstrat, non per solam voluntatem in Daptismo participari Christum a nobis,& unum fieri cum illo,sed per rei alicui' natura,quae est aeternitati s regeneratio,quae nobis cosertur in baptismo.Sed postea longe alium modum subiicit,quo participemus Christum in Eucharistia, S: unum aliter c damus cum ipso,nempe corporis & carnis eius in sacrameto veram sumptionem, per quae efficiamur Vnum cum illo,n on tantum naturaliter siue realiter, id est, per communicationem alicuius rei de naturae,siue res illa substantia sit, siue qualitas sola,virtus& gratia,sed etiam corporaliter & camaliter, quia natura participata in Eucharistia caro sit & corpus,& modus sit realis ac verus a carne nostra & corpore. Ouamobrem consentiunt omnes Patres in discrimine baptismi & Eucharistis, de in illo spiritaliter duntaxat testantur Christum indui & capi,in ista vero corporaliter& vere ac re ipsa:& Irenaeus,Cyprianus,Hilarius, Cyrillus Alexadcinus,Chrysost mus,Augustinus, Basilius , Gregorius, Leo magnus, atque alij dedita opera contra Marcionitas, A rrianos,Nestorianos, Donatistas & Pelagianos refellunt & damnant,
tanquam detcstandam haeresin,Christum per fidem tantum spiritaliter in Euchariastia sumi.
D E U T I L IT AT E EVCHARISTIAE, ET
sumptionis eius upra solam sturitatem manducarro m.
544쪽
Ο s T inv A M Aduersarij dinumerarunt omnia ossa Christi in ipsa Eucharistia, seu nihil reliquerunt intctatum,quod non multis cauillis prosciderint, tandem eo recidunt,ut perorent praesentiam realem carnis Dominicae in Eucharistia,& manducationem
non solum omnino absurdam esse, sed superfluam. Nihil enim necellitatis vel utilitatis supra spiritalem habere vel afferre: quoniam sine fide illa potius obsi quam prolix,& cum fide non plus commodi pariat,
quam fides meruerit. Proinde spiritalem manducationem sumcere, & corporalem superstuere,ac prorsus inutilem esse concludunt.Nos autem ut de utilitate huius fa-eramenti apte disseramus, de fine ac fiuctu institutae in ipso praesentis carnis Domi
nicae & manducationis per se & absolute prius dicendum est: postea de eo, qui sumenti potest aduenire. Interea memoriae mandandum, Aduersarios Messaliano- rbrem. .
rum haeresi affines esse,qui diuinam escam, de qua dicitur a Christo, Qui mandu '
cat meam carnem,& bibit meum sanguinem, Vivet in aeternum, neque prodesse euiquam,neque obesse affirmarunt. Praeter athara in praefatione Omnium Repetitio- HAiam r. num ex transsubstantialitatis libro primo in memoria habendum, potentiae, boni-- insetatis ac misericordiae diuinae summum in Eucharistiς opere relucere miraculam: ad cuius considerandam magnitudinem & excellentiam Dauid prouocat, cum accla-ὼ mai,Memoriam fecit mirabilium suoru misericors & miserator Dominus, escam dedit timentibus se. Memor erit in saeculum testamenti sui. Uirtutem operum suo-- rum annuntiabit populo suo, ut de illis haereditatem gentium. Mirabilis Christus supra omnia opera diuina in Eucharistiae de pane ciscientia,in corporisset praesentia & existentia,atque in eiusdem incomprenensibili, mali, & corporali participatione.Bonitas eius de prouidentia in eo declaratur,quod non est alia natio tam gradis quae habeat Deos appropinquantes sibi, sicut Deus noster adest nobis per Eu- n vi ,. . charistiam.In spiritu, fide,figuris&vmbris potiti sunt&gauis Patriarchς eius aspectu spiritali & praesentia .nequaquam tamen, quae cum reali esset comparanda, vel aequanda: quam promissam non attigerunt in re per fidem Patres, sed duntaxat in spe ipsam a longe aspexerunt, atque in nuda de pura similitudine de imagine. Ideo Marib is Apostolorum oculi de aures prae illis beantur, quia praesentem tenerent, viderent,& audirent in rc & veritate, quem Patres sua fide cupierant videre, possidere, atque audire , sed non poterant. Quocirca realis praesentia longe eli perfectior spiritali, ac quacunque alia ner fidem solam. Cur tantopere spiritali Christipra entia circumsuli antiqui, optabant disendi coelos, ac Christum descedere, si inutilis L .is. eli od luperflua supra spiritalem realis praesentia Z Cur in terris visus est, & cum hominibus conuersatus, cur passias in carne Christus, si realis praesentia nihil iuuat, de
ad spiritalem nihil accumulat,imo si vacat & superfluit 3 Agnus quidem spiritaliter
occisus fuit, incarnatus, atque apprehensiis sde ab origine mundi: non tantam tamen exeruit efficaciam, nec in tanto pretio deputabatur, ut realis ac vera incarnatio, conuersatio, ac passio. Cur lex dicitur solam umbram rerum assecuta,
de non persectionem, sicut Euanselium, nisi propter differentiam praesentiae spi- - britati; & realis de Christo 3 Cur ipse Christus post promissam spiritalem suam aD
sistentiam, usque ad consummationem saeculi, rediturum se iterum, & cum hominibus versaturum pollicetur , ut eorum gaudium expleatur Z Cur beatitudo AAngelorum & hominum constituitur in huitione Christi praesentis Se conspecti, si corporalis praesentia spiritali, & visibilis modus corporalis praesentiae, inuisibili
nihil praestat 3 Vnde vero Christus abundantius potuit commendare charitatem suam erga nos,quam cum semetipsum exinani cs,no solam forma serui accepit, sed
545쪽
panis figuram quodammodo induit, & se ad vilis smaelementa abiecit de humilia
ui ut nobiscum maneat,ac benefaciat: nec tantum pro nobis factus est obediensusque ad mortem,mortem autem crucis: scd insuper a nobis totus exedi, atque intime nobisicum,& cu nostra infirmitate permisceri revera voluit, sicuti pro nobis nasci de crucifigi. Praeter allata in secunda Repetitione de his Chri stomus decla
, a. mat: Non suffcit illi hominem fieri,flagellis interim caedi,sed nos secum in unam,
O si . GD ut ita dicam, naassam reducit: neque id fide solum, sed reipsa nos corpus suum Iu Muti , csscit. Ea re nos alimur, quam Angeli tremunt, nec absque pavore propter sul- gorem, qui indercstit, aspicere possiliat: nos in unam cum illo massam reduci ii uir Christi corpus, de caro una. Quis potentias Domini auditas ficiet, &--nes laudes eius ξ Quis pastor unquam membris suis oves suas nutrivit 3 Multae iamatres post partum aliis nutricibus suos infantes dederunt: quod ipse facere no-luit, sed proprio corpore nos alit, sibi coniungit atque conglutinat. Hac etiam iare tibi persuadens carnem illam tuam assumpsisse. Tanta igitur charitate atque ias, sit et. honore assecti non torpeamus. Basilius interrogat, quo animi affectu sit adeun- . S .Eucharistia. Illum ardentissimum in nobis excitari respondet, ex fide ver-borum Domini dicentis , Hoc est corpus meum , quod pro vobis traditur. Hoc
facite in meam commemorationem: atque etiam ex testimonio Ioannis, primum iade gloria verbi testificante : deinde de modo incarnationis subiungente, cum iadicit, Et verbum caro factum est, de habitauit in nobis, & vidimus gloriam eius, iagloriam quasi unigeniti a Patre, plenum gratia deveritate: & Apostoli, qui adia hunc modum scripsit, Qui cum in serma Dei esset, non rapinam arbitratus estia aequalem esse Deo, sed semetipsum exinanivit, accepta sorma serui. In similitu-dine hominum factus, & habitu inventus ut homo, humiliavit semetipsum,fietiis iaobediens usque ad mortem, mortem autem crucis. Anima igitur si fidem habeat his verbis, de ex talibus agnoscat mafiniscentiam gloriae, admireturque excel-- lentiam humilitatis de obedientiae, quod cum talis esset ac tantus, obedierit pa-tri usque ad mortem pro nostra salute: arbitror illum asseetiim acquirere ad dili-gendum, cum Deum patrem, qui proprio filio suo non pepercit, sed pro nobis
omnibus illum tradidit: tum unigenitum ipsius filium, qui ipsi ad mortem usque pro nostra redemptione ac salute obediuit: atque ita obtemperare posse Apostolo, qui velut finem quendam fide fanis bonam existis conscientiam ponit, cum dicit: Nam charitas Christi continet nos, iudicates hoc,quod si unus pro omnibus mor- tuus est, omnes igitur mortuos seisse: ut qui vivunt, non iam sibi ipsis vivant,sed ei iaqui pro ipsis mortuus est,ac resurrexit. Talem esse etiam, atque animi aptitudinem habere debet, qui de pane ac de calice Domini participat. Praeterea quoniamin hoc sacramento foedus sanciebat cum hominibus de peccatorum remissione, quam pollicebatur, an non foederis dignitas excellet,ac longe certior set eius promisso & obsignatio, si pro tessera eius de pignore interponatur vera Christi caro tradita pro peccatorum remissione, de verus sanguis ad eum finem esstisius. Deus in veteri Testamento saepe accusat Israelitas, quod tantum impura vita profanauerunt foedus suum. At si quis blasphemo ore contempsisset, & ex uitasset illum victimarum cruorem, ut inutilem & superfluum, quo eos Moses foedus sanciens aspergebat, aut illum Paschalem, quo postes liniebantur , aut corpus Agni Paschalis, quod in confirmationem illius testamenti comedeba- u. tur: quanto magis furor Domini contra eum accensus sui siet 3 Sic Paulus tristissima minatur iis, qui sanguinem noui Testamenti profanum duxerint: quod nemo potest atrocius facere, quam si realem p sentiam corporis de sanguinis Domini,
546쪽
Domini, eorundemque sacramentalem manducationem, verum sigillum ac pignus noui Tellamcnti, ut res inutiles contempserit. Adhaec instituebatur Eucharistia, tanquam quoddam corporale ac reale molai mentum totius dispensationbs obitae a Christo, sed maxime passionis eius. An non multo accuratius & viuidius istarum rerum monimentum iudicabitur , si ipsemet Christus, tantarum rerum author & actor, in pripseratia tenetur, sui ac suarum rerum gestarum memoriam
refricans, quam si absente ipso nihil moinimcnto insit, quod de ipso comonefaciat, nisi verba exterius adhibita, quae de rebus ab co actis testificentur 3 Quod si res, quae in Eucharistia existit, spectetur, ipsa nempe caro Christi, quanta impietas dicere, vel cogitare, illam non prodesse, vel frustra donari & proponi, cum vere sit omne bonum , in quo plenitudo diuinitatis inhabitat corporaliter λ Sicut enim , quando Deus tradidit Chrii tum in mortem , non solum spiritaliter , sed corporaliter, nobiis omnia donauit, quae Chri tus est, & quae incruit, atque o-yeratus est: ita quando nobis manducandum Christum non spiritaliter tantum, ted corporaliter apparauit, omnia quae Christus,&quae potest,& quae egit ac promeretur, realiter S corporaliter profert. Sin quid utilitatis ad nos redeat ex pr sentia corporis, quamuis non suscepti,quaeritur,plurimum sane quod ad fidem & spem ac charitate,atque alias virtutes in nobis altius imprimendas conducat. Quid enim tam dissicile ad credendum proponetur, quod non facile sibi pei suadeat animus, fide de illa praesentia imbutusZAd ipem,consolationem,fiduciam, & opitulatione certiore rogabat Moses,non Angelu sibi duce dari audiret:Sed nisi linquitὶ tu ipse praecedas, ne educas nos de loco isto. Quo ergo praesciitior Deus in medio populi cognoscitur, crescit fiducia,S prouidenti ac curae eius de nobis persuasio &certitudo. Propterea Arca, cui Deus insidebat,cuiuscunque praesidi j loco Israelitis erat, & sussciebat dicia Deo his, quos sorti animo esse iubebat,Ego vobiscum sum.Propterea Dauid Psalmum cecinit de Christianorum spe ac sortitudine contra omnia adueda, ex Christiis Dei nostri in sacramento nobiscum praesentia & communione. Parasti mensam sin-- quit aduersus eos qui tribulant me Si ambulauero in medio unabrae mortis, non ti-
,, mebo mala,quoniam tu mecum es, Domine. De quo pol ea. De peccatorum vero
remissione,aut ullius boni consecutione, quis desperabit, qui cogitat ideo instituta Eucharistiam, ad ipsamque Christum se demittere, ut testimonium ferat,d sit in pignus atque arram,ad confirmandar promissionem diuinam de peccatorum remis. sione,&cuiusuis boni adeptione. Qui enim proprium filium sibi non reseruauit,nec ipsi pepercit,quin in mortem de in esca nobis daret, quomodo no cu illo nobis omnia donabitὶ Charitate vero & dilectionem in Deu ac Christum nihil ita potest accendere atquc inflammare, quam si rccolamus memoria Christi propter nos acta, atque omnia in nos collata beneficia,praesentiae denique in Eucliaristia abiectionentia &fiumilitatem atque finem. Ipsu in corpus inquit Chrysostomus in supremu thro-- num extulit,quod etia nobis exhibuit,& ut teneremus,& ut manducaremus: quod iis maximum dilectionis signum est. Quod enim amamus, aliquando moisu petimus. μοι, ia- Quare Iob,ut seruorum in se amorem ostenderet, dicebat illos saepe nimio in se et 'etis more dixisse , Quis det de carnibus eius, ut saturemur Quod Christus secit,ut nosia maiori charitate astringeret, Φc ut suum in nos ostenderet desiderium, non se tantuis videri permittens desideralitibus, sed & tangi & manducari, & dcntes carni suae in-- figi, de desiderio sui omnes impleri. Parentes s pe liberos aliis alendos dederunt: Gisgo autem mea carne meos alo, me his exhibeo. Quid vero adeo debet filium omnem deprimere, & nos ad omnem humilitatem frangere, quam si considere
547쪽
mus,quo se Christus propter nos in Eucharistia abiecerit, & magis ac magis se abii ciat quoties illa sumiturZNec ab infimis clementis, nec a nostrorum corporii atque animorum sordibus abhorret,ut se ipsis permisceat. Attonitus Petrus de pedum lauachro magistri ossicium prς humilitate recusabat. Iam Christus gloria & honore coronatus,se Offert,non tantum Vt pedes lauet,vel manus,ves caput, sed ut interna omnia mentis & corporis inquinamenta repurget, & corruptibile hoc per ipsum induat incorruptionem. Qua tanta animi clatio,quae non obstupestat,& quc qua- tumuisse depresserit,non se agnoscat nullam humilitatis Christi panem consequi posse3Qn' frequentius ergo & diligentius homo animo agitarit pr sentit Christi in sacramento mysterium, fidem suam,spena,&charitatem erga Deum & Christuacuet,animabit,etiam atque etiam corroborabit,ad omnemque pietatem &humilitatem ultro se adhortabitur & efformabituacc teneri poterit,quin quoties oculis de animo eius obuersebitur mysterium, totus quasi extra se positus, in admiratione, stuporem,laudem, S gratiarum actionem abripiatur di procidat. Quis aute acrior aculeuς iniici potest Christianorum cordibus ad charitatem in proximum generandam & augendam,sive ad conciliandos sibi homines siue ad iuuandos,quam sis e pendatur , Christum se in mortem S: in escam apparasse, vi filios Dei dispersos congregaret in viatilia, in V numque corpus coagmentaret, ac propria came &sanguine alereti Nec de hoc Chrysostomus siluit. Christus sinquillex quo mensam omnibus distribuit. Ille corpus proprium ex ςquo tradidit: tu communem panem distribuere non vis.Profecto pro omnibus pariter traditus est,&pro omnibus pari-ter corpus cssectu est. Deniq; quoties Eucharistit; gestatio sine sumptione profuit, quoties contra det monia atque omnia aduersa, eius prisciatia valuit, quoties preces ad Christum in ea existentem sui , quod postulabant, impetrarunt: quoties non qua decet dignitate habita, poenas grauissimas inflixit Z Qine omnia Repetitio De Eucharistiae adoratione, cap. Dc gestatione eius,& Repetitio Desicrificio , suppeditabunt. Quocirca Augustinus tribus verbis recte videtur Eucharistiae finem&
utilitatem comprehendi fle , ut valeat ad pietatem in Deum augendam, charit tem erga Deum & proximum comparandam, & unitatem ac pacem conseruandam. O sacramentum pietatist inquit in o signum unitatist o vinculum charit, tis. Nos enim admonet potissimum mutuae dilectionis , quia simus omnes v-vno redempti sanguine , quod eadem omncs pascantur mensa quodque ad eandem omnes vocati sunt stelicitatem. Verum ne videamur plus excellentiae δ: utilitatis in Eucharistia seruata, quam in sumpta agnoscere, omnia. quae ci per se attribuimus , multo magis secum digne percipienti asscrre credimus, atque alia longe plura & potiora. Eilo, sinc fide, digna praeparatione , ac spiritali manducatione plus noceat quam iuuet sacramenti susteptio:an propterea cum fide nihil fructus& commodi ex se cumulabit3 Haemorrouissa ac plerique alij cum fide accesserunt ad Christum: an ideo praeter tactio fidei, tactus realis de corporeus smbriae vcstimenti nihil ad sanitatem contulit, ac non potius sinitatis virtus a re tacta princessit 3 Sensi ait Christusὶ virtutem ex me exiisse. Quis cum fide & spiritali motu Christum, quamdiu degebat in mundo visibiliter, & ipso facto, vel excepit in domum suam, vel attigit, vel frequentius cum illo versatus est, vel cui fidei Christus suam carnem , siue corpus suum admouit & non illum nouis donis atque insolitis collocupletavit Z Magdalena pedes eius & caput saepius, atque a dentius eius prehendit, ac venerata est,&singularem charitatem, ac peccatorum remissionem retulit. Ioannes in coena supra pectus familiarius recubuit :&inde de plenitudi-
548쪽
plenitudine diuinitatis corporaliter inhabitantis arcana ineffabilia supra alios Apostolos hausit & intonuit. Sed quorsum inquiunt) necesse fuerit bis nobis
Christum in sacra coena exhiberi y An non satis est semel eum nobis prorsus donari ξ Respondemus, utramque exhibitionem spiritalem de realem luaes habere causis de utilitates peculiares. Spiritalis sola a sile & hominis bonitate cum gratia suos effectus nanciscitur : quae vero insuper realis est, habet virtutem priuilegiatam ait Gerson quam dicimus vim operis operati , addens plurimum ad prO- in priae voluntatis meritum. Spiritalis sola, etsi similes alioqui effectus spiritalesw
videtur parere cum si imptione Eucharistiae, non tamen omnes, nec quostes gignit, eiusdem sunt ponderis, efficaciae & dignitatis: imo qui a sola spiritali participatione fluunt, ad fructus realis manducationis spiritali coniunctae comparati, instar sunt dispositionis requisitae, & praeparationis necessariae. Sic . - enim paulo post ex Augustino audies, Panem de altari spiritaliter manducare,
inest innocentiam ad altare portare. Porro causi ci sectuum emanantium ex ipsus Eucharilliae communione , prima est res contentat Christus ipse , omne bonum , dc donum pcrfectum , descenticiis a patre luminum. Deinde passio Christi, cuius organum & instrumentum est hoc fac ramentum , institutum m xime ad effcaciam passionis applicandam, seu cum sua emcacia enuntiandam mortem Domini. Tertia causa, finis est, cui destinatur Eucharistiae usus,qui est nos alere, & idem praestare animabus nostris, quod panis&vinum, ac cibus quiuis,
cortoribus noliris. Ex prima, quicquid est ipse Christus, & quicquid potest,
ad finem illum datur nobis reipsa in Eucharistia , ut vita ipsa vera dc aeterna, sanctificatio, peccatorum S: d. aemonum depulsio, resurrectio, sortitudo,&gloriae coelestis arrabo. Ex secunda confertur,quicquid ad vitam ternam nobis acquirendam meruit Christus. Ex tertia, quicquid requiritur ad nos fouendos& vegetandos in vitam illam. Itaque quemadmodum ad vitam tuenda corporacem primum ea sunt remotienda,quae nocitura putantur, &postea adhibenda, quibus Vita con- seruatur & augctur: ita ad comparadam vitam aeternam primum per Eucliari illam miscurantur, quae illi aduersantur de obsunt, ut peccata, atque una uiuehuntur omnia, quibus promouemur ad gloriam de vitam immortalem. Causae quidem & este nus breuiteri crscribuntur ascriptura in Eucharisti institutione, ac promissione, atque a Patribus obseruantur. In illa causae contra peccata explicantur, in ista caede apponuntur ad vitam nobis intromittendam. Illic enim dicitur : Hic estsanguis noui Testamenti, quipro vobis fund tur in remissionem peccatorum. In promissione vero apud - Ioannem scribitur, Ego sum panis vitae. Si quis manducauerit ex hoc pane, vitiet in aetcrnu. , Panis quem ego dabo, caro mea est,quam ego dabo pro mundi vita. Et, Nisi manducaueritis carnem filii hominis,& biberitis eius sanguinem,non habebi-
tis vitam in vobis. Qui manducat meam carnem,& bibit meum sanguinem, habet - vitam aeterna,& ego resuscitabo eum in nouissimo die. Caro enim mea vere est cib- bus, & sanguis meus vere cst potus. Qui manducat meam carnem,& bibit incit san guinem,in me manet,& ego in eo. Sicut misit me vivens pater, & ego vivo propter patrcm qui manducat me, de ipse vita et propter me. Causas sane arcendae mortis a nobis,& vitae introducendae, se ac suam carnem esse asserit,&eiusdem casenis in morient atque in cibum traditionem. Ita ex hoc textu Ephesina Synodus 5 Cyrillus contra Nestorium definiunt: vitam non prius nobis affuerς, quam si carnem Christi vivificam degustemus,& mortem cius ac resurrectionem in sumptione annuntiemus:vt ita trcs illas causas coniungat ad vitam, ad quam alios effectus oportet antecedere, priusquani nobis immaneat. At nil inquid causae caedem Vij .
549쪽
& effectus ex spiritali manducatione percipiuntur, sicut ex Eucharistiae sumptionc Nequaquam. Sicut enim in illa non recipitur caro Christi intra nos realiter, de de facto, nec datur in cibum reipsa, sed tantum aliquid ab eius merito prosectum: ita nec passionis sibicctum, & meritorum plena ac solida es scacia nobis communicatur, ut in Eucharistia. Ideo cis in spiritali conserantur nonnulli similes es scelus, & aliqua vita, non tamen est eadem cum ea quae inest, & nobis datur cum carne Christi: quia hic est ipsam et essentia vitae de si abstantia. ipsamet essentia gratiae & diuinitatis in carne Christi inhabitantis, ipsi met res irrectio, sanctificatio, iustitia, ipsam et lux & virtus, ac denique omne bonum in essentia. In spiritali esse ista non habentur, sed solae quaedam pro mensura fidei, qoia esset
tiales, nec reales, sed illarum rerum quaedam irradiationes & cssectus, qui nec tanti cile possunt, nec in tanta copia ac vehementia , ex quantacunque fide nostra ac virtute, quanti exuberant in nobis cum pari fide, & Eucharistiae per ceptione. Tum enim horum sons de scaturigo in nobis residet, exundat, de intimius ac longe vehementids & amplius in nobis operatur. Quocirca conuenienter cum scriptura ab insta vi contra peccata , Ignatius atque alij inuitant ad Eucharissiae frequentationem. Frangite panem ille ait in qui est medicamen- tam immortalitatis, auti solum non moriendi, sed vivendi per Iesum Christum' in Deo: tharticum expellens malum sit in vobis. Cyprianus quoque ab eadem virtute Eucharistia in commendat. Panis inquitὶ substantialis, Sc calix bene-- dictione solemni sacratus, ad totius hominis vitam, salutemque proficit, simul medicamentum de hau locaustum ad sanandas infirmitates, & purgandas iniquita-tes existens. Ambrosius atque Augustinus propter eundem esse etiam adhortantur ad quotidianam coriamunionern . Si quoties ille ait effunditur sanguis, in remissio-nem pecca rum sunditur, debeo illum semper accipere, ut semper mihi peccata dimittantur Qui semper pecco, semper debeo habere medicinam. Accipe quotidie, quod quotidie tibi prosit. Sic vive, ut quotidie merearis accipere. Tu audis quod quotienscunque offertur sicrificium,mors Domini, resurrectio Domini,ele- uatio Domini significetur,& remissio peccatorum,& panem istum visς non quoti- dianum assumimus. Qui vulnus habet, rnedicina requirit. Vulnus est,quia sub pec-cato sumus. Medicina est coeleste de venerabile sacramentum. A Chrisosto ino ex indem virtus paucis his verbis docetur: Poculum bibamus, quod vermes ac serpen- tes exitio tradere possit. Dicat aliquis, Quodnam illud poculum, quod huius modi virtutem habeat λ Pretiosus est sanguis Christi, si cum fiducia sumatur. Hic enim omnem poterit extingucre aegritudinent. Hic oritur qhi aestio grauissima. Nam si primarius effectus tanti sacramenti centcturcssc condonatio peccatorum,& dclctio, cur oportet cum, qui pro dignitate debct haec sacrosancta mysteria contingere, quoad cius seri potest, eniti,ut scelerum omnium veniam a Deo prius impetret.Apostolus enim pronuntiat, Probet scipsum homo , 5 sic de pane illo c- dat, & de calice bibat. Et, Qui mand icauerit panem hunc, vel biberit calicem Domini indigne, reus erit corporis & sanguinis Domini. Et,Iudicium sibi man-- ducat & bibit, non diiudicans corpus Domini. Verum facile respondetur, vim ad Omnia peccata cluenda, non nostra solum, sed totius mundi, insitam esse sacrameto in se atque absolute considerato,tum propter rem contenta, tum propter passi nis in eo posita energiam de ciscacia: sed in sumente requiritur legitima dis bositio, per quam illicis virtuti, fiat capax,& queat ipsam suscipere. Hoc Cyprianus rere tot- 'idem verbis enuntiat. Sacramenta linquit quatum in se est, sine propria esse virtute 'non fossunt, nec ullo modo diuinale absentat maiestas i nysteitis: sed quamuis ab
550쪽
is indignis se sumi vel contingi sacramenta permittant, non postulat tamen spiritus is esse participes, quorum infidelitas vel indignitas tantae sanctitudini contradicit. Ideoque aliis sunt l, c munera odor vitae in vitam, aliis mortis in mortem: quia is omnino iustium cst, ut tanto priuentur beneficio grati et contemptores,inec in indi .gnis tantς gratiς puritas sibi faciat mansionem. Quamuis autem Deus omnia possit, non tamen solet operari, siue in naturalibus, siue in spiritalibus, iussi leges& conditiones apponantur, quas in ordine nature statuit, S: in supernaturalibus praescripsit: quae si defuerint, non solidita que Deus potest agere, non fiunt, sed contraria sere semper in rebus naturalibus eueniunt, ut non miremur , si idem in supernaturalibus contingat.Desideratur autem probatio & conatus ad purganda criminalia peccata ante susceptionem Eucharilitae,non quia nequeant per ipsam purgari,sed quoniam est indignum de impium illauta conscientia, & in fordida v ste,Christo velle se adiungere, & cius sanctitati irreuerentiam atque contumeliam facere:& quonia Christus non nisi laborantibus,& agentibus quod in se est,pronabsit sua gratiam, ne vertatur in contemptum & ingratitudinem, potiusque ita obsit, - qua prosit. Propter has causas recte scribitur ab Augustino: Simes in allectu pecca-- diest,grauatur magis Eucharisti et perceptione, quam purificetur. Quamuis enim in Christus in potellate habeat ac virtute etia talem expiare,non decet tamen,quoniain impedimentu obiicit,nec parat viam Christo, sed quantu in se eli, obstruit. Quia si Operam, qua podest, peccator nauarit, ut domum tuam Christo recipiendo decora&c5gruentem reddat, quamuis non qua decet uigeat dignitate & munditia, quouis etiam aliqua mortifera peccata relinquantur in homine, tamen si eo ii non tagib- tur coscientialec appetitione, vel quia oblitus est sine lata culpa ac supina socordia, - vel putat de ipsis satis se dolere,licet non ad sussicientiam doleat, & interea a Christo praesente precatur venia,suamque indignitate, quibus potest modita, cotestatuti luc. lacramentu hoc creditur illa expiare vi tua: quand oqui de homo fecit quod potuit, neq; plus ab ipso Deus exigit, quam sine fictione valeat praestare. Quinetiam tantae virtutis este Eucharilliam Cyrillus Alexandrinus asserit, vi ctiam a peccatore ali- C in s. -- quando sumpta, ipsum ad poenitentiam adducat.Diabolus sestὶ Iudam post panem. - omnino separauit,tum moram, tum benedictionis virtutem times, ne scintillam inia animo eius accenderet, ac inde illuminaret,&ad meliora retraheret. Ideo magna
- praecipite egit celeritate. Dcmde alia sunt peccata,quae appellamus venialia,sine quibus tauquam, aut vix, degit infirmitas humana:ideoq; ab nominsi contubernio Dei gratia non repellunt: quandoquidem nouit figmentu nostrum, quod caro est. Ipse aute ignis consumens est,ut illa leuia, tanqua foenu vel stipui .i,sut prisciati et stamina corripiat & absorbeat, tibique ad charitate accendat,quq operit multitudine Peccatom. Huiusnodi sane ad Eucharillic comunionem,tanqua ad carbonis cuius da applicatione,colliquesciit ac dissi usit,maxime si no nos & nostra a calore eius abscoderimus,& in illis peccatis animsi no obfirmauerimus. Na Eucharistia opus est sing lare charitatis diuinae in nos,& nostia in Desi prouocas & acues amore: Ideo utrinque communio de se ac per se fert, ut illa peccata diluat.Praeclare Damascenus ita de uia hoc loquitur. Crucifixi corpus luscipiamus,ut igniis in nobis dcsideri j ex eo carbo- rapi . - ne assumens inflammationem,coburat peccata nostra,& illuminet corda nostra, &- participatione diuini ignis accedamur,ac deificemur.Carbone vidit Propheta.Ca - bo autem simplex non est, sed igni unitus.Sic panis communionis, non panis sim- .. plex est,sed diuinitati coadunatus. Augustinus vero proscri ista .Panem de altari spi-- aia nitaliter manducare , est innocentiam ad altare portare. Peccata , etsi sint quo- istis Iuo. istidiana , vel non sint morti sera. Et quamuis quis peccato mordeatur , pec-