장음표시 사용
261쪽
limitibus sed adueniente postea b ma 1 a pi figit limites quantitati materiae, defcdtinensiones prius intermi
Econuerso Scorus D. Thomas, iiij Latini, sustinetu,qtrod mateDa prima ante aduentum formae, non sit quanta, ac nullas habeat dimentiones, vel intem)inatas,utrici inina taS: sed quod quantitas ins Equatur substantiam completam, perlectam quae est substatui composita, sicuti faciunt alia accitantia Pro A ue i Oesurit multa rationes, sed istae praecipue.Arguit Tabarella in libris de Psiilosophia natura lidib. 1.de Materia Pilina, cap.8. Primo Si quantitas non est oen rabilis,ergo aeterna,at sola materia Est aeterna ergo quaruitas solum est in prima maioria Antecedens quod quantitas sit Ingetnerabills,probatur: quia non habet generans,non enim potet generari a m ma,neque arati unitat ne itae a Qualitare,ergo non a forma,quia forma non est quanta, quod non Est quantum, non potest producero 'tiantum forina autem de se est indi insibilis ut fiorma, ali
Uti in anima intellectitia, qua formaccset clitii sibilis non aquatitate,quia qua- tua non agit, non a Qualitate, quia est posterior ea. Sociando, si Raateria prima per se non esset quanta, quod contiat in materia, Idrina, non effici quantum, consequens falsum apparet conssequentia probatii per duo fundamerina primum habetur s. Metaphys textu i 8 ubi Philosophus ait, diuisibilitatem esse propriam quantitatis, aliarum rerum per
ipsam; Secundum Philosophus t . Physi
duum fieri ex pluribus indiuiduis,hnon
quantis,tunc sitamateria, est diuidita, neque forma, ergo neque quod constat ox materia, fori na, quia nemo dat, quod non habet; neque valet si quis ducat, quantitatem sequi ad substantiam inpositam,quoniam aduersiaretur haec respontio Philosopho, tunc enim sicque
tur quod ex non quanto fieret quantum Tortio, si quantitas interiret habe rei contrarit tin, quia omne quod iliterit interimitura suo contrario, quantita
ti nihil est conuarium ex Aristotele in
pCaedic. mcntis,ergo Quarto ex ipso sentita: quia videmus, quod ani lora aquagetlacratur aer,quantitas aque non perit, sed crescit, it maior moles, astUrmunos eram amplioIUS E extendit. Quinto, inmeida tota poteth retinere exillenia iamsino quantitat sed siceit, quod imateria est per se existens,non autem per serim &m dimes per Scotum orgo est persequanta,&habet has dunensionestiuerminatas Sexto fornia non dat materiae
esse subi hunii, sed suppon it illam esse subiectum,ergo Oppnnuetiam materii habere id per quod est subiectum, sed est
subiectumser qualuitatem, non enim habet materia partes distinctas citra qualitatem, sic non potest esse subiectum diuersarum blanarum citra quantita tena,Ergo in materia datur quantita preceduns s brinum. Septuno si qualitas insit composito tamquam in si ibiccto,non autem materia', sequitur hoc absurdum, quod brina substantialis sit ibicchum quantitatis, sic anima rationalis, qui uest diuisibilis,erit stibiectum quantitatis, est alitem impossibile, quoc aliquid sit
subicchum quantitatis, non sit quan tum Adsunt multae aliae rationes, sed haesurit potissiHLE.
Exponitur opitii Scoli cum fui fundametis, o allataiciacietur iap. II., tussi.Sent. l. 3. q. .m impugnam
tione opinionis Gotos redi, Megi- vij,via a. s. q. in solutione rationum pro opinione, in si inebat Qtrantitatem esse principium indiuiduationis, aperte negat in materia prima hanc quaritatem Interminatam, inquod haec sit mela caUS,Cospicitur: quia pmbat, quod Qtiaiuitas,quae est accidens,est posterior substantia, nc dum substantia, quae estimateria, vel forina, sed substantia, quae est compositum ex toto Predicamento substantiae, loquitur nedum de quantitate terminata,sed etia dein terminata, ut patet Ex tertia via, ex solutione ad confirmationem pro secunda natione Gomstedi,in calce enim aperte reij cuiatio
nes Averrois,in quo ad hoc, ait, se reo curia Aegidio quod scilicet nullum acci dens
262쪽
IN MATERIA st IMA THEOREM A XXX.
st de sis ante formam, vel post corruptione forma possit remanere in materia,quod est contra Aueri oena,qiii diccb at, quantitatem eandem nutriero scilicet internuinatam remanere in genito, corrupto, relicet M uiritius in marsi hae dicat sc tum illud dicere. Vn asserendo, tamen Doest verum , ut conspicitur ex alijs locis Eri it etiam Antonitis Andreas . Metaph. l.vltima, dist. 3 ubi videtur asserere,
quod quantitas est medium prasippositionis internaateriam,&tdrniam, hoc nimcxpresse confutat Scotus loco citato ad M. licens,quod forma immedi uri perficit inateriam absqtie quantitat ubi confiata cillamimpositionem, quod ages particii lare non attingit ad stibicctur ma-reriae , sed attingit illa in priaeci se in qua tu est quata,alibi etia ex colo habem ide,
sbluedo secuitu principale aperte asstrit, quod materia per se, ut habet actu entitari uti, si daretur petr potetia Diu inani sine serma, no esset in loco oreus crit pium sed definitive, quemadmodu Angelus: Angesis alite id est quatus , Midco est in loco definiti uri ergo mens Scoti sui. quod materia prima per se considerat , ante aduentu formae no sit quata ed in diuisibilis, qualitas ero ad ea sequatur, sicutircliqua accideti.i seqtititur ad substantia pertiectam Pro hac opinione arguitur ex
Scoto ubi supra Primo sic; Substatia pre
eedit accidens,ex Arist. . Metaph CX. . ubi ait, quod substati est prior accideto natura, tempore, cognitione ergo quatitas no potest pnecedet e forina substantialem,& sic quesitas interminata nos testis se in materia prima ante aduenti ire a 3 formae substanalis Ad hoc argum et ture se pondet abarella loco supra citato c. . ei ponit auctoritate illa Arist. inquit cum Timara Theor.p. quando Arist ait, quod substantia est prior accidentibus ter Ire,na Ira, cognitione, pro substatia dcbemus intelligere substaria in communi praecederet proprita accidens, quaelibet enim substantia communiter praecedit Cinne accides proprium:cum vero dicit,
tempore,natura,&cognitione non est legendus textias coniunctive, ita quo intelligamus, uod quaelibet substantia debet
precedere suum accides his oriralibus modis, Mita est quoniam substantia non precedit accidens proprium tempore, uti mollisibile: te lis intelligendus sic:quod Arist dicit ibstantiam pr. Moedere accuden . modi Utcm quibus praecedit, sunt isti scilicet te iri pol nat tira, cogniti ne, sedio omnibus simul, sed modo uno, modo alio,vt in accidente proprios substati praecedit solum naima secognitione, r Ontcnjpore , in alij vero accidentibus tempora sinaturas ita ad argumcntu, substatici procedit accidens,in titiligitilr,m quaelibet subflatiarer cedit stati propriti accides Vita substati coposita praecedit
dimesion et terminatas,quia quati a terminata est propriti accidens substatiae co- posite n ricii vero interini natas, quia interminata est accidens proprium at
tiae in s sic enim quaelibet substantia det
praecedere propriti accidens, non accidentia aliarii submitiaruraia substat in hominis praecedere accidentia hominis de berato acci teli ac xli;no est ergo inconuvi res, quod ali itio laccides praecedat sub statiam csositam: quia Arist. no dicit, Pomnis substantiad eat precedere quod libet accidens,etia alterius substantiis, sed
solum, id quelibet subitati precedit proprium accities,&ho Dodo soluitur haec ratioScoli, immo sub lut cluersari j, quoa ibi Arist. loquitur solum de substantia coposita,cuius accidentia existut,&ideo nolicet arguere ciebatCria,cuiti accidetia, vi cst quantitas interminata no existunt.
Sed liaec solutio nulla est,&optime co Resi
futatur, per Ca quae dicit Scotus lin cita uia. r.
to: clarum si enim inspicienti diligentertex Arith quod ibi loquitur de subitam
ii secundum quod Est,nnm Corum, tr aediuidunt ens, ita quod vult quod subsi
ita secundiim sua tota coordinatione sit
prior ac luetabus siquod ideo debemus prilis tabere cognitione de substantia, qua pectet cognitio accidentium, quae illi
inhaerent,&inexistunt ergo ex intertione
Arist. in hac coordinationen debet misceri accidens ta quod sit aliqua stibstantia prioraeci ictetae aliquod accide pri substatia, quia hinc non pi cederet tota substatia omnia accidetia, sed illi coordina ponet estet primi Ite .Hec expositio co
263쪽
firmitia ex continuatione primi te miscum sequetibus, s sndit ni in primo ens, dicens quod utris Dd lis dicitur, UIqu.andoque significat quod est, quan 'Clie quale,&quantum, iub lit, iudidi i tantia ei printonatibus his nodis , pr. bat, quod subi intia sit prior priamitate prae lissationis, primit uela uisa litatis accidentibus hoc autem veri fissatur de tota coordin ali ne subitantiae;
re de subst intia , . at cer eius cognitione venimus in cognitionem accidetntium erga te tota coo dinatione substantiae intelligi 2. Praeterea, sub tamia prircedit a
cidens ergo prim si Abstantia debet pra,
cedere primum accideris sed prima sub-R Uiti. et substantia compi, sita,ergo subst .mtia com posita debet pr. Ecedere quod L maque accidens, ita quod ante prim imi tibi .intiam, nullum tam Dino potes Esse accidens . Quod si quis dic it substantia composita est prima substantia compi ta , sed inateria est prima substanti cin- completa O in traha:c substantia inccmpleti per se manens distincta aestinarari
iuncta a substantia completari ergo non potest ex se sola materia praecedetre acci-d Clas, non ergo dati possunt hae dimension Sinterminarae praecet lentesmrmam in
materia Quod vero dicit, quod substantia non praxedit omne accidens tempore, in proprio qtia sito discutiam. Praettereassequeretur, quod forma substantialis penderet ab accidentibus quia prior nosset materiae quantitas , quam rima substantialis , nectatam substantialis posset dare esse sine quantitate, et go non accidens a substantia, sed substantia ab accidente pederet, tamen Arist. . tex .est, quod forma est prior materia
re posito , quodio potest in ligi nisi de perfectionis prioritate, quia ipsa dat
perficetione materiae,ergo no pedet aquaritate. Item substanria prima, quae est piqcipio substantia, non haberet suum effepreci se a substantia, sed penderet in esse do ab accidentit, quia ab illa quantitate iterminata, ergo. Q id si quis dicerer,est pilor in essendo non indivisibilitate, Hic responsio tollit dimetiones interminatas
praecedere tarmaminio teria,& hoc est quod volo. Secundum argumentur priniat pale i.
sic potest formari; uateria ex sila, non existit extitentia sin milari, at nihil pote: te se subiectum accidentis,n: si existat ex istentia singulari, ergo im teria ex te sola non potest esse subiectum accidentis, ita non dimensionis interminatae, quia cst accidens. Pro intelligentia istius rationis Itandum est, quod existentia est 'picae aliaestes istentia simplex, alia est oeci tentia singularis. Existentia I mplex est diabere esse extra sua causas, ita quod sit in rerin matura, hoc pacto mi e-ria prima habet existentiam ex se tale, quia est pars coinpositi , Dima quoque habet existentiam hoc modo, quia ip- sia est pars compositi. Verum hac erit tentia non e ilia ficiens ad hoc ut sit ubi
chum accidetatium quia sic est ens in cnpletum, non potest autem ens esse stibacchum altei ius entis diuisi genere, Min suo genere comple i, an requam in seipso sit completu,c perre hui alioquin etiam tar in sine materia posset operari quia est Cns per se existens, distinctum a materia, licet actu numqua in i Operiatur sine materia, sicut nCc malaria reperitur finem ma Alio modo consideratur, ut est singularis e carientia,&hoc , loquod existit est capax accidetiist, modo materia prima ex se sola , sine tarma non existit hac existentia particulari, tu e est subsiscentia, ve pater,ergo non potest recipere in se accidentia,&ita nec quantitatem. Zabare .l adscit, quod hoc est verum de accide: a qtibus terminatis, non intermittatis, namen potestates potest esse subiectu accide iis interminati; Contra quae quomodo iii
potest aliquid subiici accideri, sustera titur. re accidensus illud sustentans non subim stat actu, profecto hoc est impossibil creo si materia prima no sub ulti tactii, Psecto no potest esse subiectaei:at materia per
se sola, actu non si ibsistit sine sorim in rerumatura, licet enim habeat actu entita tiuus sirino tame seqvitur,quod reperia, tur in natura sine brma,no est aute subiectum accidentis,ut habet achirin entita ti uti qui cu hoc acta solono reperitur,
licet per Dei potetiam absolutam posset
264쪽
IN PRA DICAM ENTO SVBST THEOREM A XXX. ist
reperiti, sed est subiectis accidentiu eo
modo, quo ipsi reperitar maeraim natari hoc modo autem reperitur solum sub aeta Ormali, sin substantia completa, quod est compositum, ergo matella per se, non potest esse subiectum acculentis, Vmulto magis valet contra Zaba lasquia tenet , quod mateleta in se est pura
potentia, non habens mi tentiam , crinnon potest esse subrectum accidentis. Si quas enim diceret, quod rosi, quae est in
spinis,in virtute ost subiectum albedintS, d Iceret e premum mendacium' ergom ueria solum: ibet esse in suis causis &non extra, tua non exastit, non potestem subiectum quantitatis interminatae.
Solutio rationum adversariorum cap. II. AD argumenta rabaret Nid secundum quod habet aliquam disticultatem, dico, quod diuiduum non posserieri ex indiuiduis potest intelligi duobus modis Uno modo ex additionesita quod addendo indiuidua simul, non pote ibi ieri aliquod dii iiduum in hoc intendit Arist ibi: quia ostendit,quod inca, quae est diuidua, non potest constare ex punctis , qu aestant iudiuidua. Alio modo diuiduuDotest fieri ex indiuiduis originatiue, consecutive, loc modo diuiduum potest fiet ex indiuiduis, ic tiantitas insequitii substantiam compositam, sicuti
etiam alia accidentia vel dicas, quod materia virtualiter est quanta, non actu, sicuti, neque materia est qualis actu, nec relatiua ,sed virtualiter soluin, unde cum est completa per formam, statim consurgunt accidentia,scilicet qualuitas, qualiras, ilia quae propterea dicuntur princedere a subitantia via causia pullulati- Ua.Cu dicebatur nemo dat quodio habet,dico quod habet virtualiter,non in maliter. Haec distinctio soluit multas obiectionnes,Vel dicas sic, quod sicut ages potest generare subit ratia , devio substatia, ita potest generare Uitti,dei quato, quia podest generare substatia ad quac cqttitur qu intitas, quae est passio qua titatis compositae. Porro verculasta de eo et in i illo pacto es quatit,age nati ra-leta si polosto nerare maria, sicuti nec de eo quod nihil penitus est, non potest generare substantiam,sed solam Deus, sed de eo quod est res aliquo modo Gama , fuit corruptum,potest generare aliud
quantum, quia generat aliud ens, quod est quantum alia qualuitate,& haec sumitur ex Scoto,ubi lupo, . .
Ad primit,&tertium dico, quod 'uacitasa eri non interit, sed ad interitum scibiecti, sicuti nec cola nec alia accideri es , tia in genere corrumpuntur,sta numero nuis quod autem corrum pri subiectum, cor rumpit quoque quatituatern consequen
Ad unitum,had similia dico, quod Ad .
quando non remanet substantia, neque eadem accidentia remanen .sed generas,
quod producit nouam substantiam,pr ducit quoque noua accidentia consequetia istima ubstantiam. Ad qui trium, negatur quod materia Adi. non ponit cistere sine quantitate quia existentia, est passio entis realis ut diximus in Theoremate de actu enum uiro
materiae, matCria autem per se, sine sorim, quotlis acciden T, Citens reale,
si ibriantia,ideo per se habet existentiarn, licet non habeat quantitarum.
Ad sextu,negatur quod materia sit subiectiim per quatitatem Ad probatiori edico quod materia habet partes substis. tiales citra quantitatem, dic potest ecse subiectili diuetiarum formarum substantialium sine quantitate. Ad suptimum, negatur consequentia; ad probationem dico, quod forma non est subiectum quantitatis, sed compositum,quod resilitate mattria,&forma, illa tertia init. est subiectum quantitatis,sicut Malibi uim accidetium .quod autem forma situ ibiectum quantitatis , hoc modo,non eli inconuenienS.
Opicio Baccarari ei reicitur cap. IV. L mi siticca serrutis vir doctissimus in pruno legcnetratione , t tridis in dubitationibus exponit alio in idomen remouerim circa has dimensi nes, ait, quod Aucri oes non voluit intelligere, quod haec trina d: mensio quantitatis praecedat formam substantialem Ita et in m-
265쪽
in composito,qui actus substantialis precedit accidentalem, ultra hoc imateria non existit sine forma, iccio potest eicie subiectum accidentis sine formata sed intellexit,quod quantitas, quae est ini bus naturalibus,est aeterna ac potest dici terminata, Minterminata xterminata ut est sub forma,ut exempli gratia,quantitas, quae est in corpore Socratis dicitur terminata respectu tarmae Socratis, sed respectu aliarum formarum quae pol Sunt aduenire illi materiae est intei minata , quia illae forme possitnt exigere maiore
vel minorem extensionena,&quantitate, Mideo respechu illarum dicitur interminata,adeo quod eade fccudiremith quacitas terminata, interminata dinerti tu quoad terminatione,& interint nationem,haec autem quatita no inlinet matoriae ante forma tibi antialem, sed post
formam sustantialem.Hanc eandem seri
tentia videtur sequi Franciscus Piccolos es, meus 3.lib.de Materia,cap.ro.quod sit is; haec est Opinio Averrois, ut credo,Cltro. , cta,&co sentircum coto,&est optima, reverissima, sic enim quantit in communi est ingenerabilis, uncorniptibilis, sed haec quantitas,& illa est generabilis sicuti etiam inratcria in conamuni olhingcneuibilis: sed haec materia, illa, cit gelierabilis,de corrii ptibilis, quod haec
responsio consentiat cum Scoto, patet ex responsione ad secundum argumentum adductum a Zabarella pro utaroc.
Matella prima non est corpus de Praedicamento ibi tantiae.
Tosti Zabares Le. cap. I. ZAbarella libro seclido,deptima Ma
est de sui in itura corpus, ubi est notandum, quod no vult, quod sit corpus per
aliquam formam corporeitatis existentis in ipsa ut putauit uiccnnas, contra
quem Lipra in i ut at nu est,quam etiamur ruis ipse reii est,neque sust 'et quod
i , ite ita prima sit corpus secundu en seri met trina uncta ut purauit
Ioannes Graminaticus, sed exist imi materiam primaria secundum propriam, turam seclusa quacutrique forma esse cor
premum genus uni iocum in ei, utitur multis rationibus, sed his pr.ecipue Abomnibus conceditur,quod corpus est supremum genus de Cathegoria substantiae, quod est uniuscum iis inferioriabus , quemadmodum alia genera illius Praedicamenti at omne, quod est,niuocumbes uni nocum, quia habet aliquam naturam Communem aeque participata a suis inferioribus,propter quam est,ni locum, ergo corpus debet habere hanc naturam communem, quae participetur ab his inferioribus, ut anima est genu v-nmocum,quia habet aulinam sensitiua , quae participaturaeque ab omnibus ani
inalibus.Tunc sic quaero,qimes naecra tura,propter quam corpus est,niuocum caeteris corporibus caducis, vel est mat ria,vel accidens,accidens este non potet ,
quia accidens non potest constituere substantiam, neque est forma, quia formae corporeitatis ab Ommbus reprobatuita ab ipso in eodem libro paulo sup ritarestat ergo, ut sit vel nexus materiectam forma, ut existimarunt multi Latini, cl mat ria solum ut ipse,at nexus no potest esse,
Haec rario corporis, ergo niat Tiabant cedens multis rationibus hoc comprobat Primo ex componentibus incorpore, nopotest constitui corpor una, quia nemo dat quod non habet, sed inateria, Sio
iam per Latinos sunt incorporea entia,ergo nexus eortitu non poteri Te erat a corporeitati f.Secudo, ratio quia aliquid esse . ni vocum debet esse aliquod reale extra
animam , ut animal est univocum Cael
ris animalibus petr animam sensitiua,quq est ratio realis extra animam, tu sic liccratio propter quam aliquid est uniuncti, nota potest istie composita, quia si hoc esset ratio speciei,per qua species est, ni uoca esset maximet composita,quia i cci est compositior gene attamen ratio speciei est simplex,ut ratio,qua homo est unitio , est anima rationalis ergo ratio qua corpus est,niuocu,debet est e sinapicae, at nihil simplex latur preter materia, itarma an ergo ratio uni loca tollit, corporis
266쪽
debet esse miteria,vel forma,se non est: forma,quia vel esset mriam generalis,vel mima partichilaris , illa generalis esse non potes , quia ab orianibus rei itatur, nec etiam illa particulatis , ou: illa non es et coma ni istare per consequens noncset univoca vel constituoret corpus incommuni, sed constitueret hoc corpus particulares, tunc nullum corpus uni- uocii daretur,ouod est falsum; ergo materia erit ratio corporis, qua corpus est inuocum, sic ipsiles it corpus Tertio, Aris .in primo de rincratione, te tu sq.dini materiam primim esse liberam ad oppositos actus veluti genus, ergo videtur, quod materia sit liquod genus, at
o est aliud ,qtra est dicimii,er .Quarto illud est primum corpus de Cathcgoria Substantiae via originis, quo primo emanat corpiis de genere quati, in quo primo inhaei et tamqtra primim illuis accidens:at priim materia est primum subiecti corporis de Cathegoria Quanti, quia
emanat a prima matella,primo ergo ipsa materia prima est primum corpus de Cathegoria Substatiae, Maior probaturiquia corpus de genere iactanti,no potest per se e itere, sed necessario prirequirit corpus de genere Substantiae cui inhaeret per trina dimensionem; substantia ergo est primu corpus cui inhaeret quantitas, scilicet trina dimensio, sed haec substantia corporea est ipsa materia prima ergo materia
trima est corpus de genere substantiae
aec minor probata est in alia parte di sui. e. Confirmatur: quia nosiplo intellectu du concipimus ipsam materiam primum absque tarma, non possumus non cocipere quadam molem indistinctii, cum veloisitelligimus formam,intelligimus quoddam incorporeum , indivisibile ergo patet, quod materia est corpus per se.
Haius opinionis confluatio cap. II.
Haec opinio non est sustincnda,&
contra ipsam ita argumentor, I-pti, cur od ponitur de Praedicamento Stibitantiae ei copositu ex materia,& mrma, at nateria primano est composita, ergo
noteria prima non est illud corptis Minor est euides ;Maior probaturiqui, r-Pin: Nat. o. D. Scoti.
pus de Praedicamento Substantiae,eta ip
cies genetis genera es sinu substantiae, diauid tur enim in corpoream, incorpoream,&haec disseretia corporea constituit corpus, at omnis species est composita Aest substantia posita,ergo Ad hac rationem responderent,quod est falsum, quod substantia sit genus generalissimuvni uoculn, nam ait ipse cum Timara, Auerroe quc, i supremum geniiS de catliegotia stubstantia uniuocu est corpus,
de non substantiae, Mideo est simplex, sic congrue clicitur. Contra sic arguo pro nunc de hoc enim erit particularis disputatio si substantia non est genus niti
cum, hoc erit, quia non est una natura communis orira alii mam,qtita haec est ratio uni voci, sed erit conceptus fictus tant ab intellectit, sed hoc es falsum, quiae tunc distinctio, quam facit Aris h. in s. Metaph. textus . Entis in deccm Praedicamenta,&similiter in Praedicamentis,c. 3. M . Metapli .lex tuno esset distinctio realis, nequc inter res reales, sed inter entia
rationis. Similiter distinctio si ibilatiae ab
accident non esset distilichio inter re realem, rem reale, sed inter ens rationis &ens rationis. Praeterea, priorita quam ait Aristot. ., Etaph.tex. alibi, esse
inter substantiam Maccidens, non esset prioritas realis, sed rationis,quia esit interens reale,reens rationis, stande dicere quod substantia sit purum nome aeqtlIU cum est auferre omnem doctrinam Arias telis,qua tradidit de substati in communi, siquidem de aequivocis non datair scietia,quae omlala,quam sint absurda,ex se patet, Vel ergo est dicendu quod su stantia in cominunt ut contradistinguitur ab accidete, Mincluctit aeternu, QOiruptibile, ct una entitas realis commutiis ,resic potest esse genus uniuncti, ii haec sit ratio uni voci vel omnia praedicta absit da admitteda sunt.Seciado,nomen aequi a quocum non rubet quod quid est,sub tantia in communi habet quod quid est, ciae
contradistinguitur ab accidete, substatiae enim est,quae per se stare potest,accidens vero quod est in alio Tertio, iliado substatia diuiditur per corporea, hincorporea,certum est tiod substati quae diiuditur,est substatiacompleta, non pars su
267쪽
scariae,quod pateri it m exempli litarinas,
dici in is enim si ibi tantia ita Sup u e. , ut intelligentiae,corporea ut mim illa sipla te: tui iusta Lli, ergo ubi alia corporea, lata est de Predic mutato Subs .inti non
sinpleta; at si stantia completa est co-Posica ex m. ucria, fornaci ergo sola materia non erit iam substantia complet i, rPirida .s arto i mat Uriai cum per se esset corpus, quod ii genus et luce dicamento Substantiar, turri cum corpus iusditur ii corpus ani in Num c unanima tu, sola materia sic diuideretur, iiD: rbrim,
hoc est fili una sitit, torma alia sic aninia,&ali. non cilamma; ex .ia fit, quod crupta aliud est inim Num, Maliud inanimatum , cum ergo ditia litur m pus aluid est aerimatuin, aliud Lianities tum, diuidit tiri acidum materia, sed iurateria,&forma, sic libist uatia cona pleta es que diuiditiis , non ergo materia est tale cor- p .l S.Confirmatur:Si materi. a. sit genus genri. ilissimum, sequitur, quod hac pr. xdicatio et it naturalis, in recto Anim ilest noterra diomo est in iteria, vi initiarconsequens est absurdiam, ut pater C
sequentia pr ib. ita: tii generalissimuin recho, directe pridicatur de suis inferioribus in linearCcta Praeterca, Craesset quoque ista propositio:materia alia
est animata, Malia inxtimata consseques
est absurdum quia anima non est actus ii interimContequCntia prob. triar:quia genus praedicatur in recto, de suis speciebus at ex hac opinione in ateria esset genus, species eius esset animatum, uia nimatum, Crgo miricria posset praQsc iride animato, in animato. Quinto, quataclo diuiditur substantia,quoc alia est co porca, alia incorporea, si per Corpoream itulligitur materia primi, sequit tir, quod forma materialis cadat sub alio membro, scilicet incorporeata materia nam realiter distinguitur a mima, tunc sic: ex oppositis different ijs non fit unum per se materia,& Orno sunt sub oppositis different ijs , ergo ex illis non fit unum per se ,
it Odest absurdum. Sexto quae sunt d uersi genere,sunt etia diuersa specie,
numem,&consequenter unum no potest
costitui in esse per alterum,at species cor
poris,quod per te est male ita, species formae sunt dii ieriae gener: qtita subit tia diuiditur per corpoream, vincorpIream, materia est substantia corporea, formit autem est substantia incorporea, et go species rimae non possitant constituere in esse species noteriae, sic non potest constituere in esse animal, nec homine Sed cum Onxies illae sint species materie,
debent habere esse per nauteriam , non per formam. Hoc declaratur exemplo Corpus ditii litur per animatum, Minaniniatum,&certum est, quod species corporis anim Ni non constu utriatur in esset
per species corporis naitimati, ut tomo,
qui est species corpori Sanimissi, sitre animalis, non conflicti iturinis e perl ipide,
qui est species corporis in .inimati . Ad propositum, Libstantia diuiditur percolporcam, incorpore. tin corporea est materia, ex incorporea est Orna ergo species corporis non poterunt consimi inesse per species tarmae, qusa sunt diuersia genere. Ad lianc rationem Orsan respoderent, qu Ad materia includit ni semrmas materiales, potentia, non immateriaita, uti genus continet species. Contra, tunc sequeretur, quod haec esset praedicatio recta, per se, anima est materia, si cuti valet diceres homo est stibi tantia, siue Socrate est animal, iata Socrates, alia inferiora, includunt actu ita superiora, ideo si insuperiora piae dicatri tarde
illis per se in recto, sic, si materia esset
genus, contineret tarma materiales,
ut species sub se potentia, posset pnaecli cati de illis per se in recto, quod tamen est falsum,ut patet inductione non enim est vera, sensititia est materia, rationalis est materia.Septimo, iliti l corpus de Praedi , camento substantia: cit genus, ct consequenter uniuersiale tuc sic:uniuersiale est
quod abstrahiti ira singularibus, singillaribus completis, quia no datur lingulare in substantia,nisi habeat materiam, formam secudum innes Opiniones ergo hoc uniuersia leto cotinet in se sola materiam,vel forina SocratiS, sed totum, scilicet nateriam, tot mam. Idem dicci dum it de alijs, ex hoc ulterius ergo Orpus de genere subitati est uniuersale ab stractum a corpore aniana O. inanima
268쪽
IN PRAEDICAMENTO SUBST THEOREMA XXXI. id
to ergo per corpus intelligitur ibi,nedu illa aeterna nequaquam,&haec intentia
sed intelli titur materia usor confirmatur ex his rationibus, ut bt S
est Mathematicum,uel Attificiosum,vel tentiam,quod Arist.ciuid . . .
Physicum,at materia non est corpuis
thematicum, nec Artificiosuin, patet, nec Physicum, quia illud est in loco per se, sed materia per se, non est in loco, ergo. Item cadit sub sensu, quod repugnat
Tostio Scoti,issolutio rationum Zabaret. H. Cap. III. X his quae habet Scotus N. Metaphream in materia, formamin compotitu,
usi haec est bona diuisio, mebra non de bent coincidere;modo in hac diuisione videmus, quod materia est viati ex ebiis diuisis,non aute est illud quod diuiditur, at si materia es et genus, illud corpus, quod est genus esset id, qtiod diuiditur
non aute alterum membru illorum, tuudiuidi intur;vnde ex hac diuisione habet mus duod primum,quod materiamo est EX his quiae habet Scotus N. Metapli mustata, primum,' Oc ma tri, quaestione a. ubi allignat ut licien genus uni vocum,quod est corpUSse aliam sirationem susscientiae scientiarii peculatiuarum,&alibi pallim ex eius docti infelicitur Scotum existimasse compus, quod ponatur in thegoria Substatio, esse subitantiam compositam, susti iaci enim quod substantia,quiae est genus veneralissimum sit univocum, e quod diuidatur prima diuisione in substantia incorpoream, corpoream, inmisorea thegoria Substant hae,ut dictu est. Secundoaquod datosquod esset, non posset co-tinere sub se formam, neque compositu, ut partes subiectivas, quod tamen esset necessarium, quia haec contradi stiligitutiva materia, nullum autem oppositum continet suum oppositum subiae quam si eclena Insuperi substantia non sit genus vitiuocu ,haec duo, scilicet forma, &
Pertinet ad Mecti physicundi, corpore. compositu non habebunt genus Ialuocubus indidis considerari potest belut est quanta,S: sic pertinet ad Mithem. Iricae, qui considerat pura quantitatem substatiae. Alio modo potest considerari,ut habet principium motus, ic pertinet ad Physicu,Ex hac diuisione habetur,quod disera substantia diuiditur in substantiam corpoream , substantia corpore est una species substantiae, sicuti substantia incorporea est alia species substatiae, reco se Silenter, quod corpus illud non est quid impiax,sed compostrum, siquidem it positi ex realitate generis,scilicet subfEriae, de illud disterentiae corporere ubi cst nota tu, quod perdit serentia corporeamno debemus laic intelligere qualitate,que eri accides quia labi tantia non constituitur inesse per accides aliquod ,sed intelli supra se, vicerunt generalissima; quae omnia,quam sint absurda ex se patci. Ad primam ergo rationem Zabat elle, concedo quod corpus est genus viriuocude Praedicamento Substantiae, licet non sit supremum , est univocum per aliquam n miram , de rationem parti capatam ab inferioribus sed haec non est materia,nc ille R. Xus materiae, neque accidens,sectilla sit Terentia,qua constituitur
in esse distincto ab intelligenti js,quae circumscribitur per corporeum, Silam nomminare proprio nomine nescimus, ut imfra hic dicitur.Cum dicitur forma est indiuisibilissi ergpnon potest cs secatis , quod aliqua si ibi tantia sit corporea, siuec.apax corporeitatis. Respondetur, quod licet actu sit indivisibilis, in se tamen co-
gere debentus aptat udine illa , quae est in tinet virtualiter rationem diuisibilitatis, iubi talia adiecipienda quantitatem, lita scilicet, quantitatem, sicuti kalia acci nescimus alio nomine vocare, nisi per no centia,per hoc ad primam desecudam. me corporeitatis haec enim substantia ca Ad tertiam dico, quod Aristotcles ibi duca, diri eri ab illa aeterna qui illaec es Litur materiam esse veluti genus, non ta- materiata,& apta nata recipere hae ac mensi xit esse genus; ideo ditim infert,cidcnua vi quaartitat quat tale, milis generi in hoc tantum
269쪽
quoci genus est indifferens ad oppositas
disseretitias,ut ad rationale lirationale,
ita materia se se est iis litterens ad hominem, Ead nonus ominem, scilicet brutum loquendo de materia prima in pruina notione...ta, Ad quartam in alio quaesito ostensum est esse falsam minorem. Ad ultimam dico, quod non est miru/ quod non positianus intelligere materia nisi sub quadam moles, quia hoc euenit propter phantasinata, que sunt in phantasia, quae solum sunt corporea, quia
oportet intelligentein phantasmata sp culari,ideo omnia imaginamur cum corpore,etiam Deum,& noelos; ita de materia euenit, non tamen est corporea. cuti nec Deus.
Esse existentii ea stualis non distin mitur realiter abis Sentia i
Positio Scoti cumsu fundamen is,
Aperte Scotus pluribus in locis a
serit esse idem realiter essentiam rei,e ipsius esse actualis existetitiae,&pre
tatuendo quoddam argumentum , d. dist. 6. l. i soluedo ratione pro D.Thoma , arcannem, sedcx professo primo
Sent.d. s. l. i.contra Henricum,quium Icbat, quod creatur. c. b. aetorno haberet
in Deo essecssenti ae licet non liat, irentcsse actualis existentiae,in tempore postea volebat,quod recipercnt esse actualis existentia .Scotus autem ostendet t. quod hoc est impossibiles quia laaec posi(io auf ret creationem , aliis mustis med ijs theolooicis eande impugnat. Vnde concludit Scotus, quod creatura tunc recipit esse eatricum recipit actualem existentiam per creationem , fise autem quod habet in Deo ab aeterno,ost esse G-gnitur , quod nihil est emitatis creature, sed realuer est solum ipsi met scientia Dei, nic tamen non adducit nisi rationes TheologicaS. Item a d. s. c. uaest. 3. dist.I.q st.2.in IIc inest onas Irem p.
Sent.dsi . os quaest. r. idem aperte asserit,
ubi probat , quod in Christo sunt plura esse existentae, licet aretumeni iti directe non probent,quod non est aliud e sentia, ab ESe actualis existeti ,sed uod natura humanai Christo habet propriuesse existentia distinctum realiter ab e se existentiae increatae naturae divinae, illa rationes sunt Theologicae, tamen ex
his, quae ibi dicit,facile elicitur esse domessentiam,&eius actuatim existentiam;&possumus quoque habere rationes aciprohandtun hoc, ex varijs locis sua dictrinae, in Theologia tacillime probatur ab ipso:in philosophia autem rationes ex
ipso venabimur nos. Possumus primo ex secundo Sententiarum distinch. i. quaest. .lta argumcntari. Illa fiunt idem reali . ter, uortina unum non potest esse sine at tero absque contradictione, dummodo non sit inter illa essentialis dependentia, impossibilitas proueniat ex causia interna non ab externa ,sed essentia, exibstentia actualis rei sic se habent, quod v-na non potest esse sine altera sine contradiction ,ergo sunt idem realiter Maiori apposui illam particulam, lummodo nosit essentialis dependentia quia substantia, accidens sistat distincta realiter, tamen unum non potest esse sine altero
quia accidens essentialiter dependet a substantia, sed in his est in milesta distinctio; apposivi quod impossibiluas proti niat antrinsecus,quia quandoque licet distinc a sint realiter, via uaso potest ei dine altero piopter Eliquo latron exi Tn illa connectens ad inuicerit, v c. lum, motia eius ne ii iecnimae vici potest es e sine motu, tame caelus motus,distinguutur realiter, Maior aute sic declarata probaturiqui. clato opposito,duo pr. I-cata sitradic horia de eode res poetu eius de veriticabuit ut nai accipiatur Socrates,& Plato,si Psam iit S cratcsicaliter Atam postites Sinno erissente .icrate ergo de Socratc, Platone, quic vix potia etsi supponuntii Esset una es a calita ij veriti-cabiit tir haec duo praedicata contradici Ca,est, radisi.Decatur enim Socrates,&Plato,si supponi trircssi una res realiter. A. erit veri dicere de A caistcnte Socrate A.cst non existante Platone. A., A est,
270쪽
RT ESSE EXISTENTIAE THEOREM A XXXII. ido
' sic de A .in eodem tempore vetifica si istentiae. Praeterea,nil il potest esse causatur duo praedicata contradictoria, quo productitia rea uter,nisi habeat esse reala, est impossibile quod simi circa idem, pa de existat extra suas causas , Rota enim ualet quia sunt circa A. tamquam circa su spinis existens , tempore hiemis non po-hlectum; ni dedi e hsu non eodem te testissicere olfactum,' producere odo
pore ex hypothesi, supponimus nimqtiod Socrates, Plato sunt una res realiter, quod pro eo tempore quo Socrates est, Plato non sit,hac via saepe usus est Plutosophus ad ostendedum aliquod di uersificari realiter ab alto,ut secudo Physicorum textum . primo Phys. rex. LI. inde probauit, quod materia est aliudatarinae , quia materia inanet sub vir que termino generationis , forma vero Corrumpitur. In quarto Physic. c. 3 . T.Topicorum c. i. loco ro. O.& Phystc.ter. 3 probauit locum distingui realiter a locato, quia idem locus manet sub diuersis locatis Denique haec propositio non potest negari,nisi a protervo, contra quem non est disputana urn. Minor principalis probatur: quia omnis essentiare: lis est,aliquid habens esse praeter opus inrellcctu S, alioquin non esset ens reale, sed rationis,si per solum intellectum haberet esse , etiam essentia est aliquod ens extras cas causas quia quod habet esse talitii ii sui cui si in se, nihil est,ut Rota in hieme nihil est reale in se, ergo essentiae ista liquid realiter extra sua causas, oro ter Opus intellectus csed tale ens est imponi Mi equi, pollit 2 parari ab existen-ria absque contradictione: qilia implicat contradictionem,quod talis essentia sit essentia realis, non existac cum ergo sit impossibile esse extra suas causas, nonctistere, haec impollibilitas non prou Hiat ab aliqua causa externa, sed intrinsecus ab ipsamet essentia, sequitur, quod se efficiatiae, sit idem quod esse existentiae, de ipsamet existentia: neque in his est dependentia essenti ilis , quia illa inter quae est dependentia essentialis, unum hab crationem producentis, siue danti cecse, alterum vero et lectus at in proposito
hoc esse non potesti quia si in his fiset d pendentia esse existentiae dependeret abessentia,& sic essentia daret illi esse, sed nihil dat, quod non habet,essentia per Aduersarios,non habet esse existentiae, ergo non potestatare elae existentiae pii incleramentum ergo essentia, ut est distincta ab iis tentia, non potest esse causaekill tiae, sic interessentiam, hexastentiam ,
non potest esse essentialis dependentia ;&haec ratio valde concitidit contra adurissiarios: qitia tenent, quod existentia ut accidens realiter distinctum ab Elisentia ,
unde sequitur quod essentia si est calua
existentiae, Lest causa realis, neces le est quod habeat in se proprium esse , mancaui a praecedat saltem natura, sic chim, sit aliud ens ab eo. Neque illud esse actitatis existertiae, potest Esse ei sentiae quia iam ponitur cffcctus realis,distinctus re iliter abcssentiari,
oportebit ergo quod essentia habeat aliud esse extra causos proprium, absque esse existentiae, quod in se est falsum, etiam ab aduersariis negatur. Secundo principaliter Impossibilitas
quod aliquod unum non possit esse sine altetro,prouenit,vel quia est idem illi realiter, qui istant simul natura, vel quia est postet ius illo, sed sic est, quod essentia non potest Esse absque existentia, neque existentia est simul natura cum elos entia, neqne essentia est posterior natura existentia, sed e conuerib, ergo hoc prouenit quia essentia, existentia sunt virum, Midem Maior est clara,nulla enim alia ius videtur posse aflignari
propter quaru unum non possit esse sine alio praeter pire lich.is. Minor probat Urquo ad primam partem quia non est re- purite essentiam realem absque reali exi-ueria; iuod probatur: quia implicat con tradictionesta. Quo ad scctandam parteiri etiam probaturri quia existentia non est prior et Sentia, neque simul nartiricii illa
sed si est aliud ab ais sit posterior,ut die adue sarri, habent dicere, sed hoc dici
non potest: quia tunc essentia post: t esse sine existe tia,quia omne prius potis ita sque contradictioi: esse sine suo ori riori tar prius iuplo pacto depencleat aposteriori in esse omne aute en ,rcal Cp
