장음표시 사용
291쪽
nitae in materia, non precedit qualitas in gradu incompossibili forme corrumpendae, vel corruptae . Facta ergo alterati ne praeuia ab accidentibus, ilia accidenatia non expellunt i drmam a materia , sed cum perueni in t ad ultimum terminum suarum viritim, substantia generansim
mediate producit substantia in victoriam substantialis immediat iungitur materiae. Vnde dicit Scotus in praecitato loco, quod h. aecpmpositio est manifeste falsa omnis substantia ideo corrumpitur, quia inducitur ab alterante aliquis gladiis incomponi bilis propi te qualitati substaiatiae ratio falsitatis est quia alterans non habet tantam virtut m, quod rostit inducere gradum incompossibilem qualitati substantiae, corrumpere substan tiam stata nullum posterius seci indum
genus, potest et Teprincipium ori una pendi aliquid prius secundum genus accidens autem alterans est postorius substaria secundum gentis,ideo non potest corrumpere subit uati imi quod probatum est in altera quaestione, ubi ostendiniussit bitantiam genetrare substantiam ,est ergo substantia generans, v. ae corrumpiti brinam substantialem, dum in eandem materiam inducit aliam formam accidentia vero substantiae genes anti apular,
inducunt qualit ite contraiias forma corrumpend.e, Conformis forma gendrandae; Sed non in diicitur unquani gradus alterationi Lurco possibili seu in e cor rumpend.T: lilia linc incon dio in ilia et
nuunt,&rciniit in laetialitate prioresus
que ad quendam gradum Quo habito,
postea subsit intia agens inducit formani de nouo genitam, adeo, quod ex his colligitur, quod Scotus non vult, Quod pra uiaeqilii litate prius tempOi natura sint in materias dili imit si amat ad fe-cipiendum formam substa iris i Ona cformi sit, stanti alis illi materiae, mi it tret mediantit, is hi, ac dentibus Oh disponiationibus, sed vult, quod tantia substantialis immediate inducatura substantia age me, tenerante; psalam n es qua: immediate expellit scoriumpit substanti item formam ah inducit inouam tarma in illa materia; .icci lcntia vero quodda-
modo prius alaerando, eorrumpendo accidentia, qualitates contrari is, sed non corrumpung mrniam substantialem corrumpendam Nnde habito cribe tu alterationis, cq tritur generatio substantiae sed naec non alimglIICp et actionem accideri inim, ut dictum est,sed a substaniatia e triciento, sic generante, tam aurem substantialis de nouo gentia esst, qua PO-stea inducit in composito propitas Qualiarites incompossibiles substatiae corrupto, unde accidentia, quae manet in Componisto novo, non praeceduri tormam substantialem,sed illam sequitiatur Hec sententia potest probari nil
tam , quia si qualitates dispositi uiae, i. e Ade illariccidentia initarina rent materiam ani se aduentum istanae illi stantialis, si queretur, quod aliqv. in is matella disset sine ulla flarma stili stantiali actu, hoc autem est impollibile, probatur conficis Catia, quia in illo priora, in quo mate: in Esset inti mala, Sc disposita qualitaribus ii-lis,es h per aduersiarios sine forma stit, stantiali: si enim illa dispositiones praetri epi qcedunt formam substantialem, o dispi nunt illam materiam ad recipieri una horamini, manifestimae it quod praecedunt prio litate temporis illam cum ius dius positio non fiat nili in tempcile. lioc videtur clarum Falsitas conssimi tanti, pr
batur: quia sicuta marcidi i est potentia ad suscipi dum omne iuOLIn is, ita m-q iam et denudacia quactique firma,
sed Nemper ac tu es sub aliqua rina siti,
stantiali,&hc,c est clarum QE confirma . tur: allia corrii sitio unius cliten elatio alterius undo ad oeci Uptionem alti sibi
in aetii bilantialis statun is Alucitur alia forma iisti retialis Secundo, certiun est qt Ad qui ilitate i. proueniunt af ma subitantiali, sic li illiturini in talitiam sidui quantitates materiam , .suntes sectus formales form e
substaritialis, i sic separabiles a sua fioi
nra;Vnde calo rei inseparabilis ibi rite, saltem naturalitei; ita arguine tor. Si qualit ues dispositiva mate lae fiant inmat ita alite aduentum forma genta an die quaero, quo causentUr,&conseruentur
in illa, non potest inci, quod cati sentura materia,quia qualitates non caulantur a
292쪽
IU MEDIATU INFORMET MATER THEOR. XXXV
mate ia, sed a id m,tunc quaero, vae sit haec sui nia, non fornia cori Upia, qtua illa non adest,non ibi ma ne neranda, quia illa Mndum est in materia, inquam inducidcbet planiet forma substantiali S, non a generant , quia genetrans,in genitum, sunt distincta realiter usici um a generans est distincta a materia stirma genete randae, de conta quenter qualitates existent m materia, siunt distinctae realitCra generante, at in suppos o statutum. eu qllod qualitas est inleparabilis a forma a qua luit, dic qua lacate ituentes aridi ma generatri sunt inseparabiles ab ipsc Sed dices, agens genetrans semperrininci proprias qualitates, sed nicit a- Iias qualitates , illae sunt quae ira matC- .ria manent. Conm i , se scimpoisibile: quia ut dictum est, ii iitas ii sti l usuri oririam sub Ilai malam, tali illa sicut sic est imposibile, quod reperiarii qualita ita aliquo stibiecto sine brma sua libstantiali, a ita periclaricus es impossi- vile, quod propria paesit hic se iustio sub
qua est impossibit qui, lae prietur I raeterea, isti qualitate in mont,
taliab et si in materia asscneras PQ, e
go destri icto generante V i dei memtur; consequentia patet: quin remo a causa r mouetur Cilectus, at istit qualitates per aduersiario ponuntur remanere crem riuatCnita, Eliatri destructo genCrante ergo non proueniunda generante &Ita vel est dicendii in quoci ista qualitates sunt vi maleria sine ulla causa illis date esse, sed per se,quod est inconticiniens: sunt accidentia , que per se sine caula aqua pendet manere irri possunt, uti l quod in materia non sunt ulla acculantia ante formam substantialem,sed post illam,atque illa pendent, uiuunt a forma substantialisquod est nostrum intentum. pes Verum haec rario non videtur conclu-ciane, quia xperientia vademus,quod calorqgnis inducit caliditatem in lignumstatamen ignis est distinctiis realiter xii. rno, illa caliditas recepta in ligno, est etiam distincta a calidata te ignis, ergo similiter in materiam potest sic euenire, quod ab accidonte disponente, haltera-
te inducatur iit, ut a se distincta in materiam sv bstantiae gener die, licet ipsa qualitas arentis alteranti non recipia itur in malesia Ruspondeo, quod non est
simile lic, ubi Virum ideo igna agens
re in diicit caliditatem in lignam , inali 'num approximarii igni, Omnis Eni in
actio Pii sic rit per contactum e prinino det generatione, ideo cum ignis approximetur ligno, ipsum tangat, format mi agens,agit in lignum, quia tit quo tam molio eius materia petullum Coni cluin, si deo sicut agiem propria in materiam, Ita etiam agit iii lignum quod bi per contactum ut haeret: hoc idem dicendum ei deo milibus agentibus Physicis, quae in proportionata passa agunt; at hoc dici non potest de materia nuda absque forma substantia litarieque enim materia sic in uda potest tangi ab aliquo, quia ipsa sine forma non habet cri iubsistentiae, sed solum mire sirum est quod
tan itur, unde ex prooemi Metapnysices, actione surri singularium, propterea cum materia nuda non postit tangi, neque in ipsam induci possunt per illudamen Sitialitates vll.e, id opus est, quod prius informetur forma substantiali, tu cenim est tactibilis, di approximetur tu calicui agenti fortiori propria iam asul stantiali, alteratur,cti coriumpitur,vel verius loquendo, alteratur, corrumpitur compositum ex ipsa & forma contiati ita tunc habet cui dentiam confirmatio nuchi pra adducta quia si istae dispositiones,&qualitates, quas dicunt in materia pr*cedere formam substantialem essent tu, ductae ab agente, ssante, destriicto arenim ipsae quoquc destruerentur, sicuti cessante igne laesia calor productiis ab ipsis in lignum ipsi autem sustinent,quod illae dispositiones manet cum tarma substantiali de nouo genita, elimn destructo generante Praeterea, si istae qualitates diei spositiuae introduccrentiu in materiam ante aduentum flari rue, sequeretur, quod accidentia, qtialitates dispositiuae agentes, Mintroducentes istas, corrumperent formam sint, stantialem corrumpendam; sed hoc est falsum: quia in alio Theor Inate ostensum est,quod substantia generatur solum a substantia, inconsequcn
293쪽
ter etiam corrumpitur si ibstantia : confirmatur adhuc: quia nihil posti riti siletaindum genus, potest corru Dp eens prius secundum genus; latio huitis est: quia virtus sequitur entitatem, qualis ei intitas, talis est virtustat praestantior est entitas rei prioris secundum gratis , &ita praestantior est entitas substantiae, ideo non potest mimpia virtute accidentis,cum sit vilior,simi Mentitas accidentis est vilior entitate substantiae consequentia vero probatur: quia huius di qualitati disposititiae in gradu inmm- , os sibili mrmae corrumpendae, non possisunt inhaerere malinae, iis rarae materiam ad recipiediim nouam formam nisi corrumpant primam drinam su stantialem,ut pater, quia est illis incoiri, postibilis: oportet ergo, quod qualitates
alterantes corrumpant f drinam substantialem priorem corrumpcndam, tiodi est falsum,ut i umtat.
RAtiones aduersariorum cunusua ostioxe, et eiusdem confutatio, di rationum
X altera parte moderni fere Cynnes, oe Graeci, Arabes sustinent, quod Mi in materia praecedant disposition ira
cir* uiae requalitates, quae disponunt malediriam ad recipiendum tarmai substantialem. Pro linc opinione ira argumentantur, Grationes pro hac opinione destrux p. unt opinione Scoti Omvis forma requirit determinatam materiam in qua infit, citatroducatur, at haec determinatio fit
per praeuia qualitates disponentes materiam ad talem formam suscipiendam,e go si drina non reperiat in materia hasciispositiones, ipsa non poterit inform
re materiam,netque recipi in eam. Secundo,in unoqitoque potentia praecedit aetum ergo potentia determira ara materiae; praecedit determinatum actum subst inti.ilem formaeiseu potentia matriciae dolei minatur per dispositione pri uias in materia existentes,ergo huiusmocli dispositiones praecedunt sormam substantialem in materia.
Tertio substantialisio ma non potest.t sininediate produci xiii alia:quia lub-
stantia vel nihil agit,verno agit nunecli et per sed mediante accident ergo generatio stibstantiae necessario consequi tur productionem alici sitis accidentis inmatena,quae est ultima re percretissima dispositio inducta ab asente, virtute cibius inducitur forma substantialis de ni
Quarto,omnes rationes quae fiunt ad . ostendendum primas qualitates immo diate inhaerere materiae primae, Vin cor ruptione no fieri re bl titioirem usque adimaten:im primam&inqtiolibet elei nen
io,ciam unum generature alio, Contra
rias qualitates interire, singula vellore mancire; Hanc opinionem comprobant&ita isti his omnibus rati inibus moti,.sustinent formam substantialem inhaere re materiae,mediis quali latibus,&dispositioniblis in materia receptis antes aduentum formae. Verum haec omnici noncilia,stinenda,propter rationes ad luctus,quas raram neminem soluere vidi ct vltra illas potest sic confutari haec opinio: ilia haec optanto no gat omnem virtutem a forma substantiali, Meam ita vili facit, quod eam submittit formae accidentali,otenim si te hac opinione fibrina substamialis pendet ab accidentali,in s Te,MOperari,qu niam ipsa Moducitur inesse,ab accidem te, ipsa per se in materia nullam acti
thrma substantialis, stante hac opinionis cum inducittet in aeteria, iam materia
est dispotita, taperfecta, sic materia
non recipita Ornui adueniente , nisi i sam inflarinationem,sedria accidentia,&Hopesiones, passiones ipsa materia ro perat, silia passiones, reproprietates in aeretiae in thrmatae immo compositi nomenta forma substantiali, sed ab accidotibus,quartamen omnia falsa sunt, coiatraria naturae firmae substantiali, undδomnes qualitates,&passiones, quae sunt in materia, recomposito, prouemunt a forma substantiali,quae cum dat esse,dat etiam tale, tales e unde si homo h het proprietates alias a planta ab anima- I bruto,&ab alij rebus ratio, causa.
est assignanda ex parte forin substantialis,quia scilicet habet diuersam forinam substantialem, quae etia in diuersas pria,
294쪽
prietate ei tribuit non ergo materia est sic vel sic disposita antea clite tum fornies ubstantialis , sed per aduentiam fIrnTEHiibstanti si dii ponitur sic ksic,& recipit tale,& tale est cuni talibus,& talibus
proprietatibus, accidentibus materia enim de se est apta nata ressi pore u immIibe mi laxi;neque quantum eth ex se magis inclinatur ad unam, quam ad herap.istionem o proprietatem Vanum est ergo dicere, quod amiteri. debeat dis p ni per accidentia, ad hoc, ut recipiatior maminbitantialem.Quae impugnatio etiam confirmatur ratione in no iv pri
esse si ibstantiale est eis simpliciter, esse quod daei accidetis, st Esse siccussu in quid, praecedit autem Unper esse simpliciter esse setamdum illo non ergo dicendum est , quod forma accidentalis prius habeat esse in materiae quam substantialis
Adi. Ad rationes pro hac opinione. Ad prDira op mam respondeo, quod Ormam recipi in pes a determinata materia, potet intelligi duobus modis;Vno modo, quod recipiatur in materiae alter ita, redis posita per acci-dclitia formae si abstantialis ad debitum terminum quo subitantia generantis p test generare, producere nouam substatiam, corrumpere veter Luhoem
do est vera,vt dictum est. Alio modo potest intelligi, quod in materia prius recipiantur dispositiones, qualitates inc possibiles formae corrumpendae,&postea tarma substantialis noua inducatura, gent manentibus his qualitatibus, dispositionibus tamquam medio, sine quo non posset induci forma substantialis; hoc modo est talia et quia tales dispositi ne incompossibiles formae corri pedae inductitur a forma de nouo genita in m teria,& ideo no possunt precedere in ma-reri aduentum somae minacialis no . Sed contra quis dicet, ergo forma homi- si nis potest induci in quacoquerestici iam, . t tu aquam,lignum,&c.Respondeo, qu
non valet consequentiae quia non negammus preuias dilpositiones, sed negamus dispositiones incompossibiles serinae rumpendae praecedere in materia seri nasubstantialem de nouo genitam,ut dictu
est. Sed pro intelligentia notandum est, Nota quod fori in composito sunt subordi dum. nate , quando compositum est perficiactum, ita ipsis sunt plures formae substarYtiales,quarii in una Ost perfectior altera , virlim autem est perfectior omni biis pro
cc lentibus alla autem non inducitur nisi
aliis praeiuppositis; unde ad propositum, mrim hominis non potest induci in seqUam,quia presiupponit alias formas substantiales,ut formam mi ti, formam corporeitatis,&alias, ut dicam in Theo The. remale de pluralitate I marum Andent. hinc euenit,quod generans videtur inducere tarnaam in materia determinarari
via in coposito sunt pilures Ormae sui
antiales,quarii vitiarra destructa,cete
re remanent,ut corrupta an inna,remanet
mrim corporei satis, quia statim agens inducit nouam Ormam ideo videtur , quod generans inducat formam in mat viam determinatam, hoc qui dem, rum est in mirrpositis,in quibus sunt pi res rine substantiales, sed non in com posito, ubi est unica fortavi substantialis, qua corrupta,rit resoluetio usque a amat riampriimina sed in hac sernia est, quae sibi mate iam dctoi minat, in composito etiam ubi sunt plures formae, ultima moma determinat adhuc sibi illam materia perfecte, licet sit aliquo modo determinata per main,vel tarmas praecedentes . Propositio autem illa et se a requirit materiam eiusdem rationis , vera est de materia,ut est pars compositi, quia tunc materia per Hrmam fit eiusdem rationis
cum forma,non autem verificariar de materia antequam sit facta pars compositi.
unde ignis non semper ite materia et iumen, rationis,sed modo fit ex terra corrupta, i do ex aere corrupi modo ex aliqua alia r .
Adieci indam concedo primam,&se aucii am propositionem scilicet, quod in unoquoque potentiaprecedit actum, quod deterornata potentia praecedit d renninatum actum et sed cum inferriuri
quod Paec determinario potentie fit ab accidentibus,hoc negatur; ratio est:quia determinata potentia in materia ad actii , est priuatio sermae in materia et priuatio enim non est carentia illa evniuersalis
295쪽
in materia omni tria soriviarum sed est ca1etia forma particularis apte natae messse materia unde potetia particularis ni teriae,& priuatio in materia id e sunt realiter, differunt solum formali OCI , manifestum est autem , quod haec priiratio non adest inateriae per aliqua accidentia, sed ex se ipso ex propria matura materiar, qllae
estiquod semper sit sub flarma,vel sub pritiatione formae, siue sub potetntia ad id mam ,haec ergo deterna natio potentia inimieri non prouenit ab accidentibus , sed inest materiae ix ratione materiae Ulaidacamus, quod cum dicitur potentia precedit ac im , vera est in litis generabilibus editam infertur, determinata potentia praecedit determini tum actiim , hoc negatur, quia potentia est de se indete Ini nata,&dCterminatti solum ab aetii , neccile est ergo, ito lacuis determinatus primedat deteriatinatam potentiam , siquidem est actus qui det ei minat potenriam. Si autem actiis sit in se determinarus,clarum est,quod non determinato
Ad propositum igitur falsa est illa propo sitio,quod detei minata potClatia prae cedat determinatum achim,quoniam est actus determinatus, qui praecedit potentiam determinatarn duplex autem est actiis,scilicet accidentalis, substantialis. Achiis accidentalis determinat dispositi ue, instrumentaliter quo ad potest, usque ad certum gradum actos substantialis vero complete, perfecte determinat potentiam, materiam consormiter ad proprium esse, operari.
Ad tertium dic tum est in praecedenti
Ad quartum ex dictis patet, in proeprijs Iocis de unoquoque di etiam est.
Non datur minimum naturale per se rabstens in substantijs homogenijs, quo non possit aliud minus dari per se exi
Opinio Scoti cum fuse fundamentis.
PRO intelligentia isthas Theorematiscit notasidum, quod de hac uiateria
loqiratur Scotus a. Sententi irrim dist. r. q. o. F. rei aetatio huius difficultatis habuit occasionem ex Theoreinate ex imi Thenando nunc infra de successitio an com ponatur ex diuitibilibus taliam postquaScotus in illa quaestione respondendo ad secundum principale, illis rationibus Metaphysicis ostedic, quod sciccessivum no componitur et indiuilibilibus , adducit responsionem quorundam ut iii pra dixi in liter C. qui dicebant has rationes Scoti, illas Plii losophi, valere contra
minim im secundum materiam,non co- traminii num secundum formam,qtre responsio potest haberetaiebat Scotus triplicem sensum quorurn secundus senuis redit in quocidam dictit in antiquum , quId datur minimi ina, quId poteth per
se existere, non autem datur minimuin in toto, quo raran est minus e cisten in eo in poteritia,id est datur aliqua portio materia sub minori qua forma stibilantialis existere non potest, hoc dicitur naini- muni naturale, siue minimum secundutormam,dicunt eninariquod forma substatialis determinat sibi certam quantitate in minus sub minori qua ipsa extitere nopotesta sed non datur minima pars malio totoqira non possitisse alia minor ea in potentia, sicunt enim quod quainin rue retinima parte in actu data .deuenieniim est ad aliquam aliam minimam partem minorem ea in potentia, lec dicitur minimum naturale secundum mat riam; cedit ergo haec responsio dati minimum primo modo, sed negat dari minimum secundo modo .Scotus autem v r, quod quocumque minimo dato tam si cundum formam, quam secundum materiam,detur aliud minimum in potetia, minus illo potens existere: quoniam hoc assuersiarij concedunt de minim sectindum materiam, negant de manimo
secudum flarmam,Scotus illud idem probat de minimo secivadum forinam, maxime in substantia homogenea Probat ergo, quod quocumque miniamo dato secundum formam, datur aliud minimum minus in eo potetia,quod est , ac si dicamus,Scotus probat,quod in homogeneis forma substantialis non deter minat sibi certam quantitatem ex inis it
296쪽
sem sub qua non minori existere se sit, sed quac unque minima parte data , adhuc minor ea dari potest, sub quast
in esse poterit intrinsece. Et noda, quod Scotus no incidit ni dargutionerar, quia licet prius probaret, quod non datur iminimum , uvideatur hic prCbare,quod datur initumum,no tamen contradicit sibi quia supra ostendit non dari minimum,id est induusibilesiacautem ostendit dari minimum , minus quouis alio minimo, sed tamen iocis inii num est diuisibile. Sed hic est dubium
quia si dat, minimum minus minimo
in toto homogeneo,crgo totum homogenetiam componitur ex miluinis, quod ei hcontra determinata a Scoto in praeceden-ribui .Rei pond eo quod Probat dari minimum minus minimo in potentia, non actu unde&hoc confirmatur, quod totucontanuum constat ex semper diuisibilibus , quia non est deuenire ad ultimum minimum actu is ed quocumque minimo dato, semper aliud datur in potentia in in rinitum. Probat Ergo Scotus,ouod in toto tapraesertim in subitantia homogenea non detur minimum, quo non possit esse aliud minimum minus eo per se iliciis, sed quod quocumque minimo dato, alluc minus dari potest..mi homiliar aut ut patet ex Caiet P. p.
The nent oppositaim, nempe,quod in toto ho. mogeneo , sit deueniendum ad aliquod mirimum, quomon possit dari aliud minimum minus eo , no quod hoc minimum non est absolute mininuim,id est indiuis: bile, sedili pars quaedam totillh, sub qua si motaretur , non post cit Elle Hrnia subitantiae homogenet,ut dictum est, illa ergo pars ultima in quantitate ,
sub qua, non sub minori potest esse Or
cet etiam in se esset diuisibi linqui a volui, quod forma scibilatialis in homogentis ,
habeat determinatam quantitat m, tam
in maius,quam in minuS,sub qua,& non subminori , vel maiori ipsa ibi in esse possit:&hoc est minimum, bax inuinatural de quo loquimur.SCOPUS aut mcuit ouod forma substantialis no habeat de ei minata quatitatem sub qua sit; sed
vult uod sicut quantitas esseret se diuisibilis in partes miniimas(si ex se esset uald sibi competere possit dum est in toto
homogeneo substatiali neque vult,quod Orma siubstantialis impediat hanc diu sibilitatemn ideo sicuti inquantitate
non datur minimum, quo non possit aliud minus dari,cum ipsa sit semper diuisibilis, quacumque minima quantitate data, alia minor clari possit,quia illa adhuc est diuisibilis ita vi ut, quod in toto homogeneo quocumque minimo dat, livdivinus dari possit. Possumus itaque . . . in hunc uiodum argumentari, haec ratio optime mentem, sepositionem Scotideciarat.Sicuti forma substantialis nati
rati non toluta toto naturali,quin ita sit
totum semper diuisibile per quantitate, si ciui paulitas esset,si sola esset: ita etiam ma natu resis non to lit, quin quodlibet nusum possit per se esse, quantum est ex se in xx parte sui, sicuti cluelibet
pars quan irativa, inquam diuideretur qua nisuiu, persecs Se possiet. Sed sic est,
quod in quanto secundum se, quocuquernis o dato, adhuc aliud minus datur, qui Leit diui libue m infinitum, non possu mus deuenire ad minimum indiuisi Ut
lesse quodlibet minimum est semper diuisibile r apparet, qliod est dabile aliud minimii minus quocuque ni inimo dato per se existere potens, ergo sicuti tu quatitate per leno est deueniendum ad
minimium, qtro aliud minus nodetur,ua neque in toto naturali,ut homogeneo est..deuemendu ad aliquod minimu quo alii id minus no detur, nequc forma naturalis aliud asserere nos cogit Scotus auteadide arguit loco citato F. primo sic. Si a.
cui est esse tala quato,pos dividi in partes,ita elici essetiale,quod singulti eoau, in quae diti Iditur, positi esse hoc aliquid,
ergo nulli parti quatitatis repugnati suesse uicta quatum sit diuisibile in pars
tCS N qu.dlibet pars sit diuit bilis, illi in quae est dit illibsis,sunt possibidia adres,e, Mexistere, cu ergo quarti, res naturali, quanta,no possit resistui in indivisibilia , sed i uti in durisibiliae sequitur, id quodlibet minimulabet alitiam1nimu Hul Ss post seipsum, de alli minimo non repugna ipse es et ea istere.c firmatur hec
297쪽
ratio, prima consequentia,prinio, Via illae partes sunt eiusdem rationis , Uantum ad drinam,hmatcriam ctim toto, ergo positant habere existentiam per serix sinati, totona per se existit Secundo et qui si ille partes encnt,per se essent indiuidua eiusdem speciei cuius suum totuerit individuum , at absurdum videtur, quod aliquid habeat in se naruram, pr
Pter quam potest esse indiuidiati alicuius ieciei,ita quodsi hi non repugnat esse iniuiduum illius speciei di tamen sibi, pugnat absolute esse non possed sicuties
fetabsin dum, quod liciti non repugnaret esse partem, tamen repugnaret sibi esse simpliciter , hoc maxime valet in substantiis hubmogeri is,maar per se sunt,3 neque egent altetro ad hoc,ut sint.Tertio, quia parre sun aturaliter priores toto, ergo eis no repugnat prius duratione posse esse sine toto, Q iecontradictione,si Viti repugnat ipsi toti esse prius pati P. Quarto circumscribamus omne cocines, omne corruptituam,&ponatur, quod aqua sola sit in uniuerso; tunc quaci Paetaqua datur,diuidarur,quia hoc est possibile ex dicendis infra Thcorcinate 2.v-bi ostendimus, continuum diuidi in semper uti sibilia, non posse deueniri ad indivisibile ista,in quae it diu tu , non criit nihil, quia hoc cit contra rationcm diuisionis, nec errani non aqua, citri a tunc hqua componeretur Ox non aqui S non C-Vam repugnabit formae aqua ista prauitas, quae iam est in actu, quia ita parua praefuit licet in toto,neque per ipsam diuisionem corrumpitur Atia, quia ex hypothesi iam circumsta ipsimias Omnet Co
ruptiuum, ergo non videtasHaIlignari aliqua ratio intrifico,propter tuamcnti naturali repugnet,qtun quocunis Ue aliquo per se existente etiam minimo , non possiit aliud minisse,ple existere, pol si qui
deris lignari ratio e trinscca imis cin
s propter qua testa nunima actu suo dentur sed ab intrinseco milia ratio ignari
potest.Aduersari aute diciant,ex intrinseco repugnare toti naturali, quod quocu-Quemininnodato detur aliud miniis coos, i es. His ratiottibuS probatur, quodo minimo natiuali dato, potest
dari mimas,&quod illud potest persee
istere, quin hoc non repugnat intrinsece illi toti naturali, sed solum extrinsecessio tamen minimum non est indivisi bile quia tunc infra ostendemus,non dari minimum inditusibile. rationes Aduersariorum, O responsiones ad rati es Scoti, ta eorundem omnium confutatio. cap. II. CAietanus r. p.quaest.T.art. 3. altim micet
soluere rationes adducitas a Scotota tan . primo iacit hoddam iundamentulia,
ex quo contra taternunatam sententiam
posset argui .Fundamsitum est hoc,Quod
cuilibet sermae naturali Iespondet de te minata quantitas, quod fundamentum
piobatur ex doctavia Philosophi s. M
taph. ter. 3. I.Pli f. tix. 38 quibus in locis ait Philos .quod causae coinparatur c fectibus,sic mensurantur eis, e conuerso, Ex hoc sequitur, quod si formam substantitialem naturaliae in Communi, tequitu quatitas,ergo det Crminatam focmam sequitur deteri nata qualitas: sed quantitas determinatur se udum termi
d Terent,quia habet diuerso tetaninos, non quia sint diuerta speciei. Ex hoc fumdamento habetur,quod omne corpus naturale habet cierminatam quantitate in maius, ct in minus, Ex hoc cotra opinione Scoti sic arguitur.Qti libet forana naturalis requirit acterminata quantitate ergo sub ni inori quantatat illa reqtiuita, non potarii manere illa fit a naturalis , ergo quocumqtie nun imonatur ut dato, non damr aliud utilius: shd est standi ad aliquod ens nataret ala minuimuri, siue ita paruitur,quod no detur aliud minia allo,
in quo seruari positi forina illa naturali , Hac eade ratione utitur Iat ius L. Phri
q. s. sub alijs verbis Praetclca si non r. uir minimum se cundum sinuan sensum ut toties decia r. 1iu, sitie si quocuna ite minimo dato, datur aliud natiuus,ergo ibr-ma clephantis poterit siluati: sub grano sinapis, quod est absurdum Tertio, est in s rentio Philosoplis i. Physsite . 8.qddeturiatininati,quo aliud minus dari no postic, ait enim odist dare intima carne es nunina a
298쪽
nimam aquam Eandem sententiam se- . quitur Achillinus Bononiensis 3. lib. de bii Elementis dubio primo, propter eandem rationein D. omte, ait enim, quod res naturalis sub aliquanta magnitudine, potest per se existere .so aliquiant iam-gniuidine res naturalis esse non potest, sic datur terminus in magnitudine, sub quo res naturalis, vel forma naturalis clis potest,in quo minor esse non potest. Illud autem dicitan minimum naturale, quominus dari non potest, quia illi forme naturali repugnat esse sub minori' quatilitate Pro eadem opinione argirunt quidam Moderni, eadem latione quia virtus,& potentia,ac Iones, Minotus, denique forma naturalis, omnia haec syic definita,& determinata ergo quanti-',quae propter haec datur rebus naturalibus debet essh definrta, sideterminata. s. Secundo videmus in quacumque specie rerum naturalium determinata esse pMurtatem simagnitii dine, quam nunqua excellunt indiuidua illius speciei. .g.homo utri Uam attingst magnitudine Cy- pressiniec dit in uitur ad paruitatem formicae Pro hac eade opinione adducitur quoque illa auctoritas Aristotelis ex . de Anima tex. I omnium natura constatium est cierminata ratio magnitudinis,& augmentisi exu Physitex. 38 ubi Alistoteles ait contra Anaxagoram dari minimam carnem Caietanus autem Re-RU . spondet ad rationes Scoti.Ad secundamaa rc prima enimici victit c6cedit antecedes ne sed negat consequentia , ratio negationis
rei est: quia diuidi in partes, illas posse essse hoc aliquid, non competit quanto peri posititie, sed non repugnanter, Ut patet de qui irritate Caeli,qiue est vere quanta, Mnon est clivisibilis in partes nec albqua illati partium potest seorsum per se manere,& ideo quantitas coniuncta formae naturali, potat inipediri a forma narurali,ne exerceatur,id est quod norediuidatur in partes, 'liod ille partes no maneant seorsum. Adducit etiam aliam, sponsionem, quod illae conditiones, sciliacet, reuanis dimidi in partes, Mille posse pei se existere, non intelligutur secudum actualem diuisionem, sed secundum designationem,&tuc ait, quod hoc modo Phil Ret. IOD. StaitI.
omne quantum est diuisibile, quotlibet pars potest esse hoc aliquid , sed non
cundum diuisionem actualem Ad prirnam conti rimationem negat sequerant quia forina aqua re iturit aliqua
conditionem,q Iae est in toto,non autem in part uti est tanta quantitas, quae noctest in prate,
Ac secundum Respondetur similiter, quod ad posse es individuum alictinis
speciei non suriicit communicate in natura: sed debet liabere etiam conditiones reqlusitas,quantilio altera est, quod ii beat determinatam quantitatem.Ad tectium negat consequentiam quo ad partes inexistentes
Adrit uirium Respondet,quod si pon eretur minima aqu.i,vel minimus ignis, quod illo diuideretur, non solum corruiriperetur,sedaennihilaretur corrumperetura diuitionetqtria licet diuisio, ut sic, non sit corrii pthia, tamen diuisio talis minimi naturalis esset corruptiua, Manni-hilatilia in tali casu confutatio harum responsonum cap. III. V Ertim rationes iste nullius valoris
sunt, sententia Scoti firmissili namanet; neque responsiones ista tollunt vim rationum Scoti, firmillima manet opinio Scoti, quoniam certam est, quod
causa positiva per se diuisibilitatis est
quo taes,& hoc licet in praesenti loco ne- Cetura Caietano, tamen alibi millies fatellii,&praecipue in materia indissiduati
nis , ubi ala equiri quantitatem propter diuisibilitatem,& distinctionem sed hoc dimisso,haec propositio probatur:quia da uisibilitas est et fretiri positivus per sine go debet habere causam per se positivi, quia effectiis positiuus requirit causam positivam , alioquin positiuum esset Nomente, at cinci liuius diuuibilitatis , vel diuisionis per se , nulla alia algignari
potest, quam quatitas dicere erum,quod sit aliquod aliud accidens,ut qualitatem, vel relationem,esiet ridiculum:quia sunt posteriora quantitate neque potest esse substantia,quia vel estet materia,verso ma vel compositum, at non est mrma, quia multae tonnae sunt indivisibiles, ne
299쪽
que materiara quia circumscripta quantitate, es indivisibilis similiter&coni piistum relinquitur ergo quod quantatas sit cauta positiva,& per se sui libilitatis Praeterea s. Me aph. tex. 8 sine alibi
Alii toteles ait, pio prium esset quantitatis cuntium ipsam cile diuili bile, vel ergo
intelligit, quod ei positive competit diuisibilitas, via solum non repugnanter si secundo modo, adhuc queritur cui per sexpositive diuisibilitas competat. Pretclea,etiam forine, tamaterie submianotie, alijs coiri, elic diuisibilitas nona Pugnanter,uirile materiaia compolitum
subitati tiale adita sibi quantitate, diua
distur; opor et ergo ad inuenire aliquod,
cui competat divisibilitas per se illud est solaritiantitas,est ergo vera limum, quod quantitas est per se, potitiue diuisibilis, ex quo sequitur contra uetanum , quociliae conditiones,diuidi in partes in partes per se exister competit quantitati per se realiter, solitium: consequenter in quocumqtie est quantitas persee, illud est diuisibile per se in parte potentos per se existere, quia in quocumque est
ratio.&causa mi malis alicuius effectus ,
in illo quoque est effectus mi malis illius
I, causa LPraetcica,verum est illud quidem,
quod forma naturalis potest impedire
hunc effectum quantit. itis, quod non reducatur ad actum,ut contingit in cor pinre Caelesti, quod tiam uis sit quantuin, tamen acti non poterit diuidi , quia illa fodim est in cori uptibilis , dat esse incorruptibile Celo, consequenter lia que esse indivisibile sed secundo ibi manaturalis, non tollit a toto naturali, cui
Mat esse; quin illud totum sit diuisibile, si cundum quod ipsa quantitas, si per se ecset, est diuisibilis, illud totum per se est diuisibile in semper diuisibilia, si iti quantum per se sepalatu est diuisibile in semper uti sibilia. Ad propositum forma,
turalis non aufert a toto homogeneo ,
quin sit diuisibile secunduin se totum, si cuti quanti im, si per se esset diuisibile , probatur et quia in toto homogeneo non est dare aliquam partem securauum qua quod forma illa naturalis homogenea saluari potest sub quocumque minimo
dato, quia si non posset alti. iii impediret totum, ne Esset semper diuisitule si canduin enim aliqua in partem ii ita totum non esset diuisibile, einpe secundit illam partem minima in sub qua saluari non posset citis forina, sicuti eueniet in toto Hetei meum; quia enim ibrina totius Heterogene non potest siluari sub quociique nuntino dato, sed reqturit determinata quantuatem, ideo forina illiusam pedit, quod totum non est diuisibile secundum quam tuaique partem: IIa ipsa destri teretur . Posistimus itaque in hunc modum argumentari ex hoc me dio. Si brina naturalis substantia homogenea,vt in elementis,non posset esse quocumque minimo dato,rpsia impediret, tolleret a toto honiogeneo esse diuisibile secundum quacumque partein semper per quantitatem sed sic est, quod imi manaturalis in homogeneis non impeditiottim, quin secundu quantitatem sit ei per diuisibile secundum quamcumque partem, ergo forma natUralis homog nea potet teste sub quacumque minima parte data. Maior probatur: quia illa Drma sibi determinaret lata quantitate u toto sub minori,qua esse no posset sicuti contingit in toto Heterogeneo: tui enim sermai uiualis in toto Hererogeneo determinat sibi in toto tanta quantitate sub Hunori, qua esse non potest ide impedit totum,&ab ipso tollit, quod n(possit diuidi secundum quamcuque partem v. g. forma elephatis determina sibi in suo to
tintantam quantitat sub qua minori es.
sei potest, ideo tollit ab ilio toto quato Heterogeneo,ut a corpore elephantis,
quod non possit diuidi secundum quacuque pari neque enim est diuisibile secudum partem media,&c. quia si diuidetetur elephas per mediuin, librma elephatis destruereturiita dicedum est de quocumque toto Heterogeneo;& ratio uius est: quia illa forma requirit diuersias partes simul, quae si diuidatur ab Ilituc ipsi t- rumpitur,ut patet; Minoi probatur,a in non sit diuisibile ut aqua in quacumque toto homogeneo non sic euenit; neque parte est diuisibilis , sicuti&iptanetli nudi forma naturalis in tali toto tollitanea matheniauca,ergo ex hoc deducitur, toto,quod secundum aliquani partem ind
300쪽
sit diuisibile, quod si diuidatur secundum ill 1, forma illac orrumpatiar sed secundum quam 'imque partem illud Ip- tum est diuisibile inam accipiatur hoc sin aqua, bcusicium quamcumque paret tem diuidat tu,ut circa medium, extre-ina, est diuisibilis,neque diuisibilitate clata inquauis parte SN na aquae Euanescit, sed remanet semper aqua at si mrna aquae deternuinaret sibi in toto certi qua
ex se, ex intrinseco possent diuidi,quia illis non repugnat diuidi; hi ta illi forme
exilia trinseco non replignat sub illo minimo reperiri, hoc asseret e cogimur,quia non videmus talem formam naturalem habere vllam determinationem in quan
titate in tali toto. Praeterea,acClprum v ahq tuod totum lis in Frenetum, ut aquam, sistatuamus fio I . ii aquae r uuere millo toto determ Iratam quantitatem,
titatem esset anagnas e aliquam partem illa ponatur quan iras Dicti bita poteriter In illo toto homogeiura, seoindum qua ii go forma aqua eis sub aqua bicubi talitalud non esset ditu ebile, ct mrma ab illo non lub minori: tunc ditii datur aqua simu lini ab illeret, uti facit formamsi illa bicubi talis iterit m hoc Enum nonre Ide crogesi I. Ex his sequit uet,quod Qx pugnat quia licet iecuduin aduersarios ,
NU in tot I maogeneo non iacterminat ut natu talis non possit diuidi , tamen ut lilii certim quantitatem, sic sub quo , quanta potest diuidi, sicuti totum Het cumque minimo dato ipsi manere so rogeneuua, licet ut naturale non possit di-teat,&communiter cum illa ibrima natu uidi, quia mi ma naturalis corrumpetur,r is non unpediat litantilatis diuisii bili tametavi quantum ,potet diuidi: nihil talem. Sequantum id semper diuisibile, nim imi pedit diu tali corpus Iephantis quocumque minamo quanto detur a in musta prates qu.elo an tua pars aquae liud multis, ita quota inaque ni intimo ita duus ad abeat mi mi aquae, vel don; si di-turali homogeneo dato, datur aliud mi cas, si quod habE it formam aquae, labeonus. Sed aliqm dicet ilicet tot laomoge in renturi, Hergo forma aqtrae non dere neum secundum quamcumqUe parteiri
sit diuisibile, Erma naturali tiliomog ner hanc diuisit illitatem non impediar,tamen totum illud nsi est diuisibile simulta secudu aliqua partes omnes, adeo quod remaneat aliqua pars minima illius et tius, sub ea sit torma naturalis, quiali ac repugnat illium a naturali lices nimiri unpediat diuisibilitate in toto cundum quactaque parte impedit tamen d simul nat diuisio in tot partes, ut partes sint minimce quia librillis non potest
manere tarma narin alis. Scili Te responsio e t nullar quia in diuisione totius o mogenei, non est quenire ad minimia incliuisibile, hoc concedatur quia cudit Atlantia Continuu,nonisi stat ex indivisibilibus, reicid est resolubile in indivisibilia, sed in semper liuisibilia illud ergo minimii,in quod possit diiudi, habebit pa
ros, quae erimi diuisibiles in aliud minus quantii mox se, licet talis processui tollam a contratij corrumpentibus, cuin e-Hlni corpus quantum lusisti mei in quas sitii; si sic habita illa, iterum diuid tur inda parua partes coiranti eius ambiens, suas partes,quia risi repugnat, ut dictum
minat sibi certa in quantitatenari, si dicas quod non habet mrmam aquae. Contra, non erit an nihil ata,vi ait Caietanta S, qtua anni hi latio non est terminus agentis naturalis, sed solius Dei, quam etiam non nouit Philosophus, ergo erit materia sine forma actu, quod repugnat vel habebitaliam brinam, sic per simplicem diuiasionem fiet generatio, que erat opinio Anaxago , quam confutat Aristoteles r.
Phys ira. 38. i ii volebat quod generatio, si et V egr(gatione. Et postea quaero de illa di m de nouo accidete illi materiae,
vel est honiogenea, vel e erogenC.i; non crit laeterogenea, lula illa semper requirit maiore quantitatequam homogenea, ut etiam ex se patet , experientia vid ruus , hic leo drma heterogenea existere
non potest sub quantitate ita parua, sub qua potest esse forma homogenea: Si dicas quod est homogenea, teria eode Odo qua ro de C. Quo enim habet determinatam natitate vel no; si non ,habe' propo