장음표시 사용
481쪽
tur sit hoc geneto Substantiae; quia, illa per se stibiis tui; ii uiditur postea Substantia,&in Substantiam corpoream,
ilicorpoream, Stabstantia incorporea continet Substantias abstracha excepta pruina, ita quod Substanti ae abstractae intvna species Silo stantiae,& sic continentur Dil sub genere Sec est difficultas, quia nones It viden recelle potentiales, neque compora, Diae, quomodo ergo sunt species: Respondetur, quod Substantiae abstracta limitatae, non sinat composita ex re, leon que ex retalitate, inrealitate actualiter,
sed tantiun potentialiter(ut etiam sunt foraria actuales , licet diuersa ratione, ut infra patebit rutilari inquit Scotus in . d. 8. . E. per totam,quae Libet Creatura cust tituta, licet aectu non ut compo ita,' men est composita potentiar quia habetetuitatem cum pruratione alicuius gradus entitatis, quia nil la Creatura habetentitatem secundum totam perfectione, quae nata est elle entitas in se, quia tunc
ellct infinita,uideo caret semper aliqua perfices ione, ic est componi bilis Substantia itaque quatenus est genu S Ii ratillim im est potentialis, est contrahi bilis, de facto coiitrahitur per has it serentias esse Sectu compositam, reco-
poni bilem ita quod Substantia alia est
componi is tantum, alia est composita acti iri componi bilis est Substantia inco Porea, composita acta et ri abstantia corporea,quae postea diuiditur in animam ct inanimatum S ita prunae species Substantiar, Mut est genus generalis innum
sunt Substantia componi bilicia nitim,&Substantia composita achii. Thomis eat tem tenent etiam,quod secundae Subst tiae abstractae sint acti compositae ex actu, potentia Pilicet cessee, essentia,ut patit ex C tano in libro de Ente, essentia;sed alias ostendimiis, quod nodi stertii se ab essentia, ideo no possunt esse copositae actu,cxach, potentia, reex rebus realiter diuersis. Sed cotra hanc d terminationem est propositio illa Arist.ro. Metaph. Corruptibilet,d incorruptibile dirierunt plus quam genere, quom do ergo possumus dicere, quod substanthe abstracta secuda sunt in genere, Haec
proro: itio debet evom..declarari ad
totalein cogitatione lituus materiae. Ideo S. V.
Respondet .Sent. d. c. q. ro.ad M. Ma-pet te asserit, coiTeptibile, incorruptibile disterre itidem genere Phylico, non autem genere Logicori bi declarans hanc propositionem Arist. X Io. Metaph. o ruptibile, incorruptibi sedit seitin plus quam genere, ait, quod corruptibile, incorruptibila, non possunt esse eius denae generis Physici qua eniin stini talis generis,sint transmutabilia , incorruptibile autem non est transmutabile quia carer materia: immo disterunt genere Physico, quia non conueniunt in mutabilitate, transmutatione,causa huius est Nuia non conueniunt in materia et sed inquit nihil
prohibere quin conueniant in uno gen re Logico, tale enim geniri potest continere multa, quae non pertinciat ad idem geniis Physicum, exempliticat ut pate tyde Subitantia, quae continCt corpoream,&incorpoream , de Quantitate , ita continet corporalem, spiti tua tem .Hac eandem sententiam csendit Antonius Andrea Io.Metaph. Uaest .vltima.Hanc opinionem tuet; ur omnes Latinita Pro
trac opinione adducta sunt similamenta in Theoremat quod Detis non est intra Tis
nere, praesertim, quia omne qiuod est si potentiale , componi bile est in generer secundae Intelligentiae sunt potentiales , qtii licet actu non sint compositae sunt tamen componi biles non ex alio actu, si
ex alijs gradibus persectionis Attia conmpositae simi ex politiuo, repriuatiuo Sustinet itaque coriis, quod Substati quor est genus generalistinatim , est uni uociani genus, inquod continet sub sedilbflantias aeternas, corruptibiles. ta altera parte Auer. in cap. super Porphyrium,&multis alijs in lociS,&ctae ne sis sui sequaces, vi and tinus Lo Metaphys ric cquaestione ultima, et imara Theorema obiete 61 qui sequitur Iandvnu in ba ei st=rella libur .de Materia,cap. I.qui ima notra sentemiam in hoc approbat: tenent isti omnes,quod corruptibile, hincorruptibile differunt plus quam genere,&n gant, quod Substantia praedicetur univo ce de aeterno, corruptibili, Minnituntur huic aut horitati Aris .ex te. Metaph
corruptibile, Mincorruptibile di flerunt
482쪽
plus quam genere. Vnde volunt, quod supremum genus univocum de Proedicamento Substantiae sit corpus, quod amplectitur solum Substantias compositas ex inaruria,& forma, sic neque Intelligentia,neque Celum continetur sub Su
rtantia,tamquam sub genere univom:sed
Substantia respectu illorum omnium est genus multipliciter dictiim, siue anal gum: quia Scotus, Latini exponunt, quod dit ferunt genere Physico,non genere Logico Coiura hanc expositionem , resententiam sic arguunt. Primo sic, Iandvnus,hZimara in praecitatis locis, si Arist intelligeret de genere Physico,non de genere Logico,dum dicit, quod corruptibile, hincorruptibile di serunt plus quam genere, sequeretur quod ratio eius peteret principium,&nihil concluderet contra Platonenis, Probatur consequentia quia Plato liccbat, I- deam hominis, ct nominem singularem,
essie eiusdem speciei Logicetquia volebat,
quod haberet eandem rationem , de-Lnitioncm utruque , sed no volebat quod essent eiusdem generis Phuliciiquia ponebat Ideam sine materiau aominem vero singularem ponebat cum materias sic non volebat, qtio essent eiusdem geri
ris Physici Modo Arist arguit aduersus
Platonem; qua diu triant generc, disi erutetiam specie corim tibile, ut hic homo, di incorruptibile, ut Idea differunt plus quam gener ergo dit feriant specie; ecce
quod si Arist intelligcret de genere Physico,Plato negaret illam propositionem quod quae dist eriint genere, sisterant specie, aristot peteret principita in qui thoc est,quod probare debetArist scilicet, quod quae differunt genere Phusico, dicteram etiam specie Logica et ilia Plato hoc non habet pro inconuenientinat si dic inius Arist intelligere degenere Unia uoco, ita quod hic sit sensus, quod quae dirierunt gen re, id est in nullo univoco
inteniunt,disterunt Ctiam specie,corruptibile, incorruptibile disterunt gen
re,neque in ullo uniunco conueniunt,ratio eius est efficax quia tunc sic luitur, C go comaptibile, incorruptibile non
sunt eiusdem speciei, quod est intentum Aristotelis in illa ratione.
Pro hac opinione adducit Zinafira aliam rationem, quae est haec, ex a1. Me taph.tex. EN.Achus, potentia sunt principia omnium decem predicamelo timet ruta quae sunt in Predicamento, quanoque sunt forentia, quandoque sunt
in actinqua: at item sunt quando lite in actu,&quandoque in poterana, sunt Corru
tibilia, aenerabilia ergo quae sunt in
diaedicamento sunt sol tim res generabiales, corruptibiles, eigo supremi genus univocum de Pra icamento Substantiae est Corpus,quod continet solum Stib stitias generabiles, corruptibilei. Tertio Tibarellarii pNecitato loco ita argumentatur, probat, quod huiusmodi genus Logicum vniuocum, non detur quod sit distinctum re a Phusico arguit autem sic,genus Logicum sitie genus pre dicabile, non potest esse viri vocum, nisi
ei relpondeat natura communis extra a nimam, vanus est enim ille conceptus, cui non respondet extra animam Natura communis:genus autem cui extra animam correspondet communis natura ,
est genus Physicum, ergo genus Logicum vel est idem te quod genus Physicum,uel
cst figmentum. Tunc ad propositum.C iaeternunt, corruptibile, non conueniat in aliqua natura communi extra anima,
si enim aliquam participarent, illatasset materia, sequitur, quod non conueniant in aliquo genere nivom, sic supremugenus, nitimi in de Praxlicamento Su stantiae est coipias,quod complectitur omnia inferiora corpora, est illis uniuocuper materiam,quam omnia participant. His eisdem rationibus utitur Franciscus VcVPiccolomineus libm de Gelo, cap. I .
Huius vivionis consulatitata Iulio rationum pro ea. cap. II.
Oiura hanc optationem facile possumu, arguere ex dictis inpra, Isti nim negant Stibibantias abstractas esse intcnere Stibstantiae:sed nequc illis ossa aliquid commune viai vocum curra his limseriolibus,qtiod plus est; ideo ijsdem modijs,quibus probatum est ens esse viri uocu ino, Creaturae,Stibi tantiae, Maccidem
483쪽
lenti similiter uest argui, quod Substanti adstat conceptum nitio m Sub stantiis abstractis umortalibus sed specialiter nunc sic arguo . Isti conccdunt quod Substantia, ut conlprehendit sub se aetern imi corruptibilcm est genus analogiam, ut visum ei ex Timara, ct Auer- mediat tale analogum , ut probauimus in Tlaeoremate, de uniti Ocatione entis, latcum vnitloco, ergo si Substantia viis genus analogum continet sub se Substantiam aeternam,hmi ruptibilem, Stibstantia est genus una vocum, uni uoce dici turde substantia arterna, coiruptibili Praeterea, Omnis scientia cli de niari isalibus viatilotas, nou i qui uocis, quae non sunt, ni UOC , non perti inelit ad scientiam, de Substantia in communi ad a ternam , cors tiptibilem est scienta , ergo Substantia in communi,est genu v-nit ocum alioquin non est et scientia de illa, sillaeciatio vitari non potest contra- distino uendo analogum ab univom Maior est Arist.ubique de eo enim quod noliabet unam rationem communem, non
potest esse scientia in ideo si analogum
non dicit unam rationem Comiminet nata non est univocum,&de eo non potest el-
se scienda si velo dicit unam rationem,
disserunt specie, inueniunt in aliquo et nere;sed Substantia separatae inter si dii ferunt specie secundum Aduel falsorum &
sunt veluti species specialissima ei mo omne genus et Plinicum inario, uni qi iocum est illud , qtiod in eluditur in suis
inferioribus secunda in nomen, lectinet dum rationem: sed Substantia includit ut in Subilanilii a minae, incorruptibili, secundum nomeni secti inritum rationcna, ergo. Maiolis Atti . in Anies taedicame-tiuae ubique ubi de hac re loquitur Minor probati Usquia per se exilicie, mori ei se in alio, Cil concel tis, Gratiori absti,tiae, hic autem com eptii scii praeter pia ii tellectiis; si tua iter hoc illinguitur, tibi stantia ab Acci lciueiat tam Substantia aetUrna, tram iri Uptibiis S, pel le ecastri nequc est in alio tarim tam o subici cos et go conceptu Subitantiarest uni uoce Miclusus in illis, Quod autetia conceptUS Substantiae in communi, sit gen US, PIObatur:quia contrahitur perdis festiatias, no permodOSitrii in lecOS, llita arternuim, quaecumque illa sit,est, ni vocum, ut dixi corruptibile variant essentnam Substannuis supra; Minor conceditur quia Ari timaeque sutri solum gratius, modi mi not.a: Metaph usque ad La multa disserit de Substantia in communi,&itiminae,cum ipsam diuidit ab Accidentibus, quam postea diuidit in tres species, scilicet in sensibilem,&cori, iptibilem, in sensibilem sed incorruptibilcm, in insensibilem arternam incorrtiptibilem. 3. ro. Tertio principaliter m Theorematibus Logicis ostendimus, quod genus scie tim necessario est uni vocum, licet debl taphysica possint protei illare, dicentes, quod ens est analogum, tamen de Mathematica hoc non potest dici , quae est de
Quantitate, qua non est analogum sed vinulocum. Praeterea, sequitur lecundia in Zabarellam, quod Cmne genti uni vocusit Physicis m. Contia, si Omne genu uniuii octu nest Physi crina .crgo, tibi tantiae ab-ni .lina in nullaicner uniueoc conti animi R. Con coirentia si desse manifesta,
alii ta mi incctriniis prc ait in citia tiarti infeci, ut gradus albedinis sed bal, ni
rationem ectrinieci, quia additi ei variri antis letitiam. Vaciunt aliam speciem. Substantiae, quod non veri picatur dein f nito,&rinito contra laetitibus eras, v O stendimus in Thoen Aia Deus rit in gcnc
lius texi seditintinc dic quod rata, gra/Aristot optime conciueri Contra Plat . MDDein, neque petit principium e tamen rψμ , intelligit de gener i lavit, nam in pririn
Ex hoc in calce textus concit idit, quod si datui species illa hominis adierna , qu ianponebat Pimo est inr possibile quod sit eiusdem speciei, rati OI S inalitat nanc. singillari,
484쪽
sinoni f. t ut dicebat Plato: Ratio esti lilia lue di seriint genere, diri erret etiam pe-ch, ocii Aipi bile, Miricorniptibile ditse- irit genere, ut supra ostenderat, illa species .eternas linae est incorrupti di sis, non est eius leni speciei culta hol Dine singulari itii est corruptibi se . Illa autem propositio sit per quam is inititur rati o, scib ceti, quae illistri migcnere, differunt C-tiam specie, et persectata, ne lite proba tur ab Aristi cibiae enim aliquo ne redi fertunt, sitie illi id sit Physictim, siue sitim victi iri, certiam cst quod non-possunt CC se unius eiu dein pocles, qH e coli in Cm P.
sub ilio genere, in quo raran comi et iunci modo I ea limia inis, lic homo, non renutii iunt in genere Physico, quotlioclo ergo possunt esse idem iii specie una, quae continet ire sub illa genere Phylico Po ro, si in tali sis Vcidi mutarii Ela , etiam in fati genetet contienirent, hic atriem homo est speciei animalis, quo , et genus Physicum ergo si dea hos ninis eis eiusdem speciei cum hoc homines erit quoque ip-s a species an malis, Hic nuenient in genere Physico quoque . Vera ergo est propositio per se, ine di serunt genCre, di iterunt etiam specie. Harupio soluti ne presenti. Sed pro nobis facit ratio A- sistat in eo loco probat enim in principio illius tectus, quod corruptibile, incorruptibile differunt solum genere Physico: quia di flerunt secundum potetiam, de impotentiam, sed quae dii Terent sectandum potentiam , Impotentiam in aliquo, ni uoco genere conuenit int, scilicet in Substantia, conueniunt etiam in transcendenti, scilicet in En mei . Ad sescundam rationem dic, quod Arist. ait quod actus, potentia circumeunt decem Praedicamenta , non quidem actus, sotentia realis sed ait quod a ctus, potentia circuineunt omnia Praedicamenta secundum similitudinein vi
patet expresso in textu ibidem; sic vult inferret, quod omnia tiae sunt in Pi edicanaento constant ex actu , potentia, vel reali,vel ex similitudinet Substantiae r- ruptibiles constant ex achii in potentia
reali substantia vero aeterna constant exactu in potentia seci indum similitudinem, quia in illis est aliquid quod habet
tationem austus, Waliquid quod habet rationem potentiae: tria constant ex priuatitio,&negat iu di, ut dictaria est. Ad ter is, . tiam rationem dico, quod supponit salsum nempe, ni illam naturam eiu realem in dixtra antinam, qua pos it sium uni uocatio, in non sit Physicari hoc nimii falsissimum, ut ostendimus contrii et tis opinionem Con dimus qui ide, quod illis natura , quam ipse dicit, facit uni uocationetia Physicum, at non propterhric sequitur, quod non detur uni uocatio Metal, h. sui e Logica, quae est per con-UUlli lita . . in in aliqua una natati ii reali ex re animam seiune amam tu, mutationes quam appellam iis et tanta . siue Logicam, de qua tractat Metaphyca Imitio si talis unitio Catio non daret tir,n
Si ibi antia suscipit magis, reminus.
Exponitur ecti sit lascipere magis, et D
nus, es bariae altorum adaucuntur opi-nlanes diret ciuntur. Cap. I.
SCotus de hac re loquii tus est plurimi i
. Metaph. q. s. sed adeo ob scive,ut noparum sit laboris in inti estiganda eius sentetitia; aliqua O iam dicit i. Sent. l. II. q. s.ut dicenius: sed uti magis propriel qui turitas. Metaph. ideo Ins deranda sunt ea,qnae dicit eodem octauo. Prius autem oportet declarare, quid sit suscipe te magis, minus deinde videbimus quo modo Substantia sti scipiat magis siminus. Quo ad primum ita ue variae sunt opiniones,ut ipse in codem d. Metaph. dicit loco citato, Antonius Andra as S. Metaph. q. i.&super Sex Principia, cap. sultimo; Aliqui enim dic in P, qtio suscipe ij.
re magis,&miniis, est suscipere inci mnes Marma,&dtici ei arentum,ntro ad subiectu, emctvel Atio ad accidens, vel quoad virum m in que . Hanc sententiam probat quia illud c. a. dicitur grauitas, siue magis gratae, quod habet maiorem grauitatem ex rem tine, id est miniorem euantitatem gra uitatis.Sed
haec opinio est talia, replobatur ab Ata
485쪽
chore Sex Principionim et quia tunc eadestibilantia numero, susciperet magis, minus: quia eadem substantia minero, augetur, ae diminuitur, ut Antonius est
maior cum est vir, quam cuin erat puer: quod tamen negatur ab Arist in Ptaedicamentis. Item,quia quantitates sol e per
se susciperent magis, hinus quia illae
per se crescunt, quod tamen negatur ab Arist cum in capite de Quantitate , t unin capite de Qualitate. Item tunc maniSalbum esset albius, quod est falsum, ut
patet experientia. Aliqui ali dicebant, quod suscipere magis,est magis recede ea contrari susciptae minus, est admisc . ri contrario multumadeo quod diccbat, . 8 solum inter contraria reperiri suscepti 'F nem magis, ininus & hanc opinionem videtur sequi Ammonius in Predicamentis c. de Substan . Sed haec opinio impro--tur batulet quia lumen in medio suscipit magis,& minus, stamen nullium contrariumiscetur sibi;similiter virtus intena itur,reremittitur absque admixtione vitii
3 vitaliqui ali dicebant, quod suscipere magis, Mininus est, formam habere esse in subiecto secundum maiorem,o minore dispositioncm eius, remanente brumamr eius immutata Hec opinio est D. lim. in mae,prim2 secundae,q. JE.antc. I.&2. iaperteait, quod tarma secundum seremanet immutata sed dicitur fustipere magis deminus, secundum quod partiaci patur a subiecto in maiori dispositione, vel minori, tam est opinio, quam refert Scotus I.Sent.quaest.vItima,distinc .L .post V. v. ubi loquitur de augmento CharitatiSPro hac opinione est auctoritas Arist.8. Metaph. qui ait , quod tarmae sunt sicut numeri, id est in se indivisibiles. Sunt etiam aliae rationes, quas insta adducam ex Scoto pro eadem opinioneri per eas de
enim rationes tenetra Thom quod nulla tarma neque Accidentalis,neque Substantialis siti scipiat imagis, vel manus cundam paerticipationem graduum formaeaedulam ratione receptionis in sub-
Rerum Contra hanc sententiam arguit Scotus rituri primo Sent.distin II. q. vitima Primo i .rp. c. Contraria in summo sunt lycomposi
sibilia in codem, sed in gi dibus rem ulla
non sunt incompossibilia ergo necesse clhquod hoc proueniat ex aliquo, quod est in contrario, dum est intensum in immo,quod non est in contrario,dum est inesse remissis qui x aliter enim etiam incompossibilia in esse remussio subinfert et sed illa incompossibilitas non est habitudo ad subiectum, neque ex habitudine ad subiectum prior enim est incompossibilitas tarmarum in se, quam sit mrmarum in subiecto recipiete: quia enim sunt incompossibiles in se, ideo sunt incompostibiles in eodem subiecto, non e conuerso. Ex his deduci Gergo illud ,quod est ratio incompossibilitatis in sermis intensis oppositis, est aliquid positiuum in eis. iucundum se,non in ordine ad subiectae,&consequenter quando in eis fit remi sio, vel intensio, fit respectu alicuius intrinsecluptarum tarmarum, non ratione
dispositionis, esse quod habent in subiecho:illud autem intrinsecum postea nil aliud clse potest,nisi gradus ipsuum tar
Si ima est indivisibilis, dat subiecto 1. a. esse indivisibile, indivisibiliter: non nim subiectum est tale secundum tarma, nisi quia rena est talis in seipsa, ergo riserma est talis,quod in ipsa sectuidum
noritat aliqua maioritas perfectionis, non habeat varios radiis perfectionis irrise,nec stibiectum seoindum eam dicetur magis tale.
Praeterea, quaero de illa dispositione g. in vel ei le,an sit alam realiter quod tarmae illa,vel non:si idem, go sicuti illa dispositio,& esse recipit magis, manus, ma- hct varios gradus, etiam illa forma secuita dumi essentiam recipiet magis, siminuta cum idem sintdi est quid diuersum, sui mro de illo virum secundum suam essentiam suscipiat magis,& minus,si sic habeo propositum, scilicet, quod suscipere magis,& minus, contingit secundum e sentia Si dicas non,sed per aliud, crin dabitur processus in infinitum, quia EO-dem modo linam de illo alio . Praeet rea,Habito terinino i ratione termini,cessat motus; iuia habitibus praesentibus,cessat motus, generatio, ut habetur exta.
de Generatione; sed perte in principio
486쪽
calefictionis habetur tota Viliditas secudi ii in rationem , qu rest terminus Qὶlef - ctionis , ergo in principio calcfactionisces labit inlotus. Probatur Alinor; quia in principio calefactionis est ali ita id de eis sentia caloris si ergo flentia cainris non siti cis it magis, minus, sequi ir, quod in principio erit calor persechillianus si cundum modum, quo est terminus, quia iam adest essentia caloris tota Haec auteconclusio est falsa,& contra sensum quis enim non uidet, quod caliditas augetur semper magis, consequenter essentia
. evic. 1 nititur defendere D. Thomam de ait Scotum putare Diuum Thomam clicere dii, Primum,quod forinae intelici in tu proprie,memittantur secundisia habitudinem ad bbiectiam Secundum est, quod res illa , quae et L forma, quando intenditur, ,emitti ur, nihil sibi reale acquirat abolutum, vel disperdat, sed si him aliqua lin ordine ad subiectum ait, quod Messecundum dictu in secundum veritatem non est D. Thomae, sed solium primum; Sed quilibet, vel cecusso suur terit uidi care, an hoc dicat D. stomas, vel non nam aperte D. Thomas in illis duobus articulis ait, quod tarma secundum se,non mutatur quia fbrinae non fit additio, sed bbim in forma fit additio secundum materiales dispositiones Madducit rationem in secundo articulo quia si fieret additio,vel detrachio ex parte forme, haec additio, vel detractio mutaret speciem. Item, primum dichum includit necessario secundum mula dicit, formarin tonduntur tantum secundum habitudinem ad subiectiim ccce dicit tantum, ergo nullo alio modo. Resp. Ad primam rationem autem Scotti Cai tum respondet Caietanti primo negadosi i Antecedens, scilicet, quod cotraria reniis r*' o se compatiantur in eodem subitato; ait enim, quod semper pugnari propo tionabiliter, sicuti faciti ut quando essent in minino, quod si maneant in mixto simul, hoc est propter brin.im mixti.xa Secundo responderidato Antecedenti Consequentia illa non valoe, quae erat;ergo haec repugnantia competu illis contra Thil. v. Ic. D. Ut .
rijs absque habitudinc ad subiectum; r tio est quia illa lacomnos sibilitas competiit formis in ordine ad subiectum , quia habitudo formae ad subiectum, praecedit incompossibilitatem illorum gradu turi
Sed liam defensio It inani siPlimosa Retrates stlod Antecedens est verum , licet e cim nim in mixto eoimaria sibi contrarien i R*tur: tamen certum cst, ita in mixto si P multa inent, te compatiuntur m odem biecto, quod tamen in esses inmotier non poterat,&hoc utricit nobis Secunda responsio est filia in tria iam a Dostem icontra Caic Panum In Maccriade eitur. principio indiuiduationi an tiarae NitClle r. re chiumqtiod illa participabilit is, vel com sponsi mensulatio tarma ad subicctum mathriale, non es principium constitutivum talis forime e consequetia ter talis particia pabilitas, non in prior gradibus Arri Leuta consequentibus naturaliter tales gradus,ut est incompossibilitas eorum ad inuicem, ut late dixi in Materia de indius duatione substantiae materialis . Praeterea non solitatur ratio; tua in- compossibilitas brinar in Atriuiarum cst propter gradus, qui in summo non se compatiuntur ni Cm subiecia, sed caremittuntur se in patiuntur, eigo in lularenus liniae non fit variatio tota statu in
in dispositionibus formi subiecti, sed fitqtioque variatio in gradibu hirmariquia aliqui utarini disperduimita ergo remissio non fit istum,.rtione pa licipationis ,
&dispositionis drin e in si ibiecta, sed i cundum ei sentiam iptita sinet formae in qua fit de per sitio gradinam Aliquiali dictarat, quod susciperent gis,&minus, prouenata maiori,vel in ri radicatione Cormae in materia, ita quod ipsa tarma per se non utenditur in essentia, scd dicit uicis magis, vel minita, quatenus magis, vel minus radicatur indu
lecto. Sed haec opinio neque piaestv ra: quia illa radicatio, vel eli quia distin ei tu .chum ab ipsa forma, vel non si non est
quid distinctum habeo intenti inni quia siti. c. cini radicatio est maior,vos inor,ita illa forma. Si est quid diaersum, tunc tLT-ro, vellit quid absolutum, vel quid respecti ut iunci si qtud ablatu tum , liabeo in
487쪽
tentuim quia illud est serma aliqua, taliab et magis, in iis . si est quid res pec suum, similiter est mi ma,relatio est tarma accidentalis , sic Orma secundum es sentiam habet varios gradus. Ptaeterea aequeretur antehac opinione, quod ubi tarma est magis radicata, ibi subiectum sit magis tale ised hoc est falsum; probatur fallitas Consequentis' quia verecundus quandoque est rubicundior aliquot lamine naturaliter rubeo , tamen in eo est minus radicatus rubor, quam in alio, qui est sanguineus naturaliter. Dicunt etiam
Medic , quod febris Hectica est magis radicata, qua Tertiana, tamen Tertiana
est magis inrensia Aliqui alij, ut Ataetor Sex Principiorum dicunt, quod magis,&minus, ei per accessum ad terminum
vel ad formam, a qua aliquid denoni inatur', quod enim propius accedit ad illam Ormam, dicitur magis, quod autem magis recedit, dicitur minia SiSupponit aute, quod illa rima accidentalis , quam all- qua subiecta recipiunt, habeat nomen impositum ab ultimo sito gradu perfectissimos&ita vult, quod illud dicatur album, quod est perfectissimum , iurissimum album;per album itaque intelligitur albedo inperfectissimo gradu, illud subiecti iergo, quCd propius accedit, derelitri
bus gradibus albedinis participat, dicitur suscipere magis, quod remotius maner,dicitur suscipere minus , quoniam imponitu omen, ut supponit ab ultimo gradu mi mae, ideo dicit, quod illud recipit magis , quod propius accedit ad ractionem nominis: quod minus recedit, sit
scipiet minus. Hec positio videtur falsa tatum quo ad id, quod supponit, scilicet quod impositio nominis fiat ab ultimo gradu rmam tunc enim nihil esset album albedine, nisi albisssimum; nam si nomen album imponitur ab ultimo, perfectis simo gradu albedinis, significat tantum rei sectissi inam albedinem in subiectori
subiectram ergo album remisse, non piterit cici album; tamen ini est vera: quia admittit gradus in mimis accide talitriis,
ait sub ectu recipere magis, minus, clam recipit pluIes, vel pauciones gradus illius formae. Tandem est sententia propita Scoti in
eodem S loco citato, kr.Sententiarum
distinct.i . quaest. vltima, quae est quod suscipere masis, hinus in quacumque mi ma,quae sit apta sit scipere magis ct ninus, siue sit Substantialis siue Accidenta lis, est esse aliis, vel minus alio, Pon a toritate molis, sed maloritate pertiectio
nis in natura res , sitie in complemento perfectionis:vel esse maius in potentia, si istae in vigore actionis. Prima dicitur nati ratis bonitas Secunda naturalis vigor: deo, quod illud est magis, quod habet maiorem bonitatem natui allem, vel maiore vigorem naturalem: sed hoc secundum sequitur primum; ubi enim est mainrt nitas naturalis, sive,ubi est completior rario perfectionis natura rei , ibi etiam crinnator vigor. Ex qua sententia apparet, quod secundum Scotum isti etiamtu tur Antonius Andraeas super librum Sex Principiorum,capite vli uno mi in omnis spectrica habet u in clam latitudinem in gradibus, ita quod in se continet multos gradus persectionis natin iis, propter
hoc participatur ab indiuiduis secundia magis, binus quia unum indiuiduunt participat illam secundum aliquos gradus, aliud siccundu in plures: propter hoc datur magis, minus in indiuiduis ,
rica non darentur illi gradus, non posset este magis,− Dat exemplum in I. Sententiarum dist i .quaest .vltima, litic-rari. Sicut quantitas molis si perimpossibile non haberet inclinationem ad subiectu,per se emet maior,vel minor, absque
alia habitudine ad subiectum. Vnde hic Nota
notandum est,ut infra etiam dicemus,
in Orma, siquid litate specifica sunt illa gradus praedicti, visunt gradus indiuidua les, sed in illa non dantur vari j, nec pitri es grad specifici, immo si plures e cetrad' specifici,nsi esset una ecies, sedili ires: quia quilibet gradus specificus constituit
speciem, sicuti quaelibet unitas addita nu-mCTO,variat numerum, taliam speciem
constituit si sed in ea sunt plures gradus
perfectionis, quos indiuis balesnc minamus, illud individuum , quod plures continet, est magis, quod minus habet, dicitur minus. Sic ergo patet, quid sit suscipere magis, minuS.
488쪽
opinio scor a subsantia fuscipiat magis, et minus iap. II. HI premissis, oportet determinare
principalem dubitationem, an scilicet rorma substantialis suscipiat magis,&minus , deforma accidentali non est ut diit eramus: quia ex dictis in praeci denti cap. patet, ipsam suscipere magis, binuS: quod Omnes concedunt, licet discrepent in modo possitionisu de suscipere magis minus loquitur Scotu in I. Sententiarum dist.. .q.vltima, rinde, sed in communi loquitur, tam de Orma Accidentali, icam de Substantiali, immo magis de Accidentali. Quo autem ad formam Substantialem loquimur de forma Substantiali, quia i forma Substantialis luscipit magis, minus con equentCretia Substantia suscipit magis, taminus)loquitur In 8. Metaph. q. s.l Ocitato, in additionib. Mante additiones,Vbi Scitus ponit tres Coclusiones Privia est in initio quastionis, est, quod si accipiatur Substantia in communi,&pro quid ditate, Substantia non suscipit magis,nec minus: quia ei,ut sic, non competit suscipere
magis, minus: cd quate trias est in indi-Diduis tantum, Si vero consideratur Uatenus participatur ab indiuidius, tunc ponit duas Conclusiones Prima est, quod una fornia Substantialis est maior alia eiusdem speciei, intelligit quod sit maior maioritate persectionis id est, est ma-ois Substatia alia fornia eiusde in reciei. Et hanc Conclusionem uniuers ulter sustinaei cum Henrico contra Auerr m de quacumque sorma Substantiali, Auer-roes enim eam sustinet an im in formis
Secuda Conclusio est, quod eadem forma numero, no intenditur, neque remitti trux qua Conclusionem etiam sustinet cuHenrico cotra uerta em, qui sustinet aliquam formam Substantialem eande numero intendi, remitti, ut patet de fio iniselementorum .Quo ad primam Conclusionem secudi membri, distinctionis, in codem loco ait Scottis , nullam esser
tionem cogentem pro, nec contra dira metu
ipse naagis adaueret conclusioni positae ,
quam oppositae , rationes pro ea adducit.
Primo sic Pro ea Conclusione est arti l . cuius secundus Parisiensis, igitur de intel ' lectiva, caetera, sed hoc cogeret apud Theologos, non Pbilosophos.
Seoindo adducit unam ratione messi a. cacem, quae est. Quandocumque aliqua una Substantia nuni cro Husdem species habet aliquam qualitatem conueniet tem necessiario specie intensiorem,quam alia forma eiusdem speciei, flarma primris Substantiae est pers,chior, conseque- ter magis Substantia, quam forma siccandae Substantiae habentis minus intensiam qualitatena: ledic est quod una Substantia numero eiusdem speciei, lasset qualitatem necessario consequentem speciei intensionem tamquam alia forma eiusde
speciei ergo illa est perfectior, simam
bubilantia alia. Minor prob.itur inductione: quia unum inditi iduum ignis,est calidius alio indiuiduo ignis, quantitate materia eadem utrinque existentes, Qvnum individuum vinita carnis est dulcius alio indiuiduo ei time speciei, sic de alijs. Maior patet ex duobus suppositis. PrinM, quod qualitates emanant ab illa forma Substanti e excluso quocumque alio xtrinscco agente, ut patet de frigiditate aqua: manicum frigiditas quae per contrarium remittitur, si postea Subitantia illa aquae sibi relinquatur, redit ad pristinum statum,&gradum frigiditatis, ergo videtur,quod causic ficiens reditus frigiditatis, non sit alia, quam forma Substantialis aquae. Secundum suppositu ni Causa. turalis non impeditavigii secundiim ultimum potentiae. Eilias duabus propositi
nibus sequitur, quod si qua latas producta ab una Substantia eiusdem speciei sit
minus intensa qualitate proueniente ab alia Substantia cui em speciei,etiam iminia Subitanti. ilis ini pinsectior se minus substa nita, quia praeitantia flectus arcuit nobilitatem cance, ina xime quandoaguet causiae ecundum vitam uan potititia' stiae , non sunt inrupedine, desunt ria suo e si et
quietori noli pirgnaniciam Irr.talia. Hoc autem etiam faterii D. Thomas i. Parte Summae, quaest. s. art. . ait enim,
489쪽
situm, tanto meliorem si riti ranimam.
Ecce quod ponii magis, siminus exsa
re animae,non inordines him ad corpus: ubi videtur contradicere sibi in I. r.quest. r.art. i. r. licat quidquid velit Caietanus,alibi enim illam commensurationem confutauimus, , etiam consima atur per articulum allegatum quid autem valeat responsiones aliorum ad ioc infra considerabimUS.
Alias rationes adducit Scotus pro hac Conclusione in principio illius quaestionis: sed quia illae non concludi in t magis , minus in Substantia, sed diuisibilita teni subiecti,ut dixi in Theoremate,quod
non datur minimus motus, ideo illas Omitto aliter arguendo sic. Ex At id. 8.Metaph. t tu o. habetiar,
quod Substantia, quae est secundum speciem, non suscipit magis, mutus, sed si
quidem in materia; quae auctoritas citclarissima, ibi enim comparat formas numeris, ait, quod sciri num eius non habet
magis,vel minus, ita Substantia, quae est securidum speciem non suscipit magis ,
vel inimi sed quae,cum .iteria; lilod autem tmelligat hoc , patetra quia inici ligit distantiaris secundum esse in diis id uale, siue isecundiam quod recipitu cinis -hidua, haec enim est Substantia in male ria non abstracta a materia Hoc modo ictitur tibii it a suscipit magis, hinus, quia si si pitur in diuidua madum magis militis. Qito vero ad secundam coii elusionem tenci contra Anermem, cili licet,quod eadem sorma substantialis numen, non sii- scipiat magis, vel minus, id intendat uiri via remittatur; probatur ab co si ex codem medio fere Si remissam tu ilitat remittat tir forma stabitantialis igitur a moro contrario remittent ni illaci cimici intrinseca redeundi ad gradiam intensum vis ut est a iii in summo ita via , accedit i in i , lematii est igid. . E. . qua per trinque gradus,deinde, Et ocre, tunccst manifestum, quod aqua redit ad pristinam frigiditatem stili cerad gradum intensum m do si forma si ibi it lisaquet cremissa suisset, iram in illi frigiditas est remissa, maniscitum est, sic qua non potirissct reduc ad gradum in-
tensum in si inamo,quia forina substantiali si quaeris, mi fit tunc, non potest ultra
suas vires, sicio potest producere qualitatem intensiorem, quia illa nonis sibi proportionalis illa etiam forma rei nissa non potest esse principium sui ficiensa nullii mergo erit pi incipium et Tectivum re ditus illorum quinqtie graduum ablatirum, oportet ergo dicere, quod eadem forma substantialis nil mero non intenditur, neque remittitur. Confirmatur: quia . cum ahqtia qualitas innat tiraliter est intensa per contrarium praesciaS, ut cum aer caletit Nira gradum naturalem suu non est dicetadtim, quod tunc forma aeris intendatur quia amoto igne, non da-
Ietur causa intrinseca, petr quam aCTrediret ad perfectiim calorem remissi ina, meta inen videmiis, quod ablato igne agente
extrinseco, relicto acie sibi, redit ad calorebiaturale, hoc autem est claris linati deforma animal tu,scilicet,quod nulla intcnditur,neque remitti ir, de quibus est a ticulus in specialita Tertia est auctoritas Arist. . Plivi ubi negat motaim in substantia, conccdit illum in qualitarie; non negat aut in motum in tib statuta penes partem mobilis: quia sic gener itio est succeii luit,vt Oscondimus supra Theor. 3 .&
tes,vel paestibilitatem tbrinariam. Hic nota, quod Antonius Andreas in Anthac Conclusione non est cum Scotta suiri eram fenim in Praedic maentis,c ipite de Subet Astantia in I i. actaph. q. i. quod eade fit, si antia numero non omni , sed aliqua intendimur,&remittitur, , maximo de brmis elenae tori , hi animabus nocti istinet Vita est cum taetro mino plus
pro se ad incit, illas easdem adducit 3c tus, s init ut videbimus infra Not aiadum est etiam , quod in his diacias videriti contradi mori nam diximus si pra, tacd in sorma siti, stantiali, non stini gradus, icit in Norma accidentali; de inde diximus suscipeie magis, minus sit partici p. hic magis, vel minus gradus persectionis te formae, ergo si formasius antiali non habet gradus, no potest scisci per magis, vel nainus. Ad hoc rei podemi , quod non negamus omnino esse gradus
490쪽
gradus in tarma substantiali, immo illos
admittimus, nepe indiuiduales, ut supra diximus in i . Conclusione de ima substantiali' sed laegamus gradus eo modo, quos uit in Orma accidentali; tam nim accidentalis p uilatam inducitur per gradus,ut patet de caliditate in aqua, secundum illos gradus est in continuo fluxa, non sic est de forma substantiali,quia tota simul in instanti inducitur, neque cuest inducta, generata, modo intendi
tur, modi re inittitur,ut tarma accidentalis; attamen non propter hoc sequitur,
quod in generatione indiuiduali una for ma non recipiat plures gradus perfecti inales altera, hinc fit,quod suscipit m
Ilationes Aduersariorum contra primam conclusionem Scoti; responsio ad suo-damenta Scoti,et eorundem solutio, F
- videtur negare,quod torma substatialis suscipiat magis, Mininus: sed hoc dicit in sensu 1 .conclusionis , asserit enim
ipse quoque, Ormain substantialem suscipere magis,& minus. Quod confirmaturoci part quaestione s .articulo . ut supra diximus; sed est diuersus a nobis, quo admodum sustinet enim, quod tarma substantialis suscipiat magis, minus ratione dii positionis in subiecto , quod supra confutauimus. Hoc etiam intendit Iauellus in S. Metaph.quaest. 6.s recte nota uelis. Eandem sententiam sequitur Me
cenatius in suis Dilucidationib. Pro hac
opini Ine praeter ratione su pra pro D. T. addit chra, sunt ilia'. Arist. S. Metaph. CX iio .habet, quod rinae sunt sicuti numeri quo ad hoc, quod si num maddatur ianitas, variatur Liamerus ut si addatur v-nitas denario,sit undenarius, binalius, sit ternarius ita forma substantialis si ei addatur aliquis gradus, vel detrahatur variatur silentia, Mnatura eius,ergo Dina substantialis non suscipit magis , vela, minus. Secando, Arist. 1 2.MetaphILCapite penult. textu,s .dicit, quod differentiae Ormales mutant speciem, at si esse iusti adus inessetntia sormae substantialis
tunc illi et ad ustilent di Treenti rictrinales, ergos addatur gradus rim variatur spJcies eius . Tertio Porphuius dicit l, capite de Disserentia , quod disserentiae
formalis non suscipit magis, nec inmuS,
Quarto, Auctor Sex Principiorum ait, quod sorma est consistens in simplici, &inuariabili ellentia. ijnto, Ex auello S. Metaph.quaest. t. 6. quodlibet indiuidust constituiturine se perstrinam indivisibilem ergo illa iidhabes varios gracius, ergo illa non potest suscipere magis, taminus. Aechangelus ali 1m adducit. Arithoi.in Praedicamentis dicita luod Substantia nos sci it magis,&minus, g . Neque valet respondere , quod verum est diectum Aristotelis quo adesth specificum , non quo ad ede indivisibile, quoniam ibi Aristotcl. intendit peral l .im proprietatem demonstrare, quod substamia differt ab accidente per hoc, quod accidens suscipit magis, taminus, substantia vero minime, sed accidens non suscipit magis vel minus quoad elisi spectricum , sed quoad esse indivisibile: quia, tibi ait Aristot. hic hoino et magis albus alio homine: si ergo intelligatur Aristoteles quoad esse specificum,non habebit Aristoteles intent uni suum. Addunt aliam auctolitatem Aristot. in i de Anima,tex. 6c ubi ait Philosephus, quod intellectus cst incorruptibilis, quod ii corrumperetur, maxime corrumpererur ab illa debilitate, quae est in senio; hoc autem ait non contingit: sed sibi accidit, sicuti virtuti sentienti, potentiae visiumque itud cinnon minuitur quoad si ibi tantiam, neque remittitur a ised si quid prima patitur ita ut deterius Operetur, id sibi contingit ratione organimale dispositi; und Esi sericae acciperet Ooltu iuuenis, videret, tutionis. Ex hoc loco habet Philotaph. quod se sititia se habet velut intellectitia, tuo id intenda, Gremi tisat haec setaindatu Scotum est indiuisibili coninitio, ergo ima iubilatialis non suscipit magis, iacenti uis, tarn quo ad ecs specificum, quam, in ad ei se indiuiduale. Ex his ad rationein Scoti respodet. Ad prima dicitur, fio unus ignis est magis,vel minui ili' en iis alio, non Pr