장음표시 사용
611쪽
di singuo de pluribus caum concurrem 6us ad eundem essectum; Quaedam emim ex quo concurrunt, sicut aliquiduo trahentes aliquod idem corpus Q raedam verbio ex aequo sed habentes ordinem esentialem, hoc dupliciter; vel sc,quo superior moueat inferiorem , ita qtto inferior, agat, ut issura mouetts d iuperiore, laticius error habet superiore virtutem illam,
est an loquens, sedformam ab alis et dcausam Corisolam motionem,ire: alcmail producendum ejectum. Uvandoque autem perior non movet insertorem,tiec dat ei virtutem, qua mi mei, Iedsuperior de se habet virtutem perfectiorem agendi et inferior habet imprafectiorem Pertutem agendi , nec tamen recipit mirtutem Idam imperfectiorem perloria: M G pcrfectioris Pirtutis Exemplum prima membri huius iecundae diuisionis, de potetit a motrita, quem in manu, di bacu to pria. Exemplum ecundi membri sinater pova urbirtutem activam habere ingeni eratione prolis, illa di potentia activa patris coticurrunt,ut me cause partiales si decat quidem qilia altera persectior reli sa, non tamen unperfectior recipit Daca calua causa prafectiore: nec tota
illa causalitas ct eminenter in causa perfectiori ei aliquid addit causa imperfectior, intauit in quod i fectus non olum nou potest esse perfectior causa perfectiori, plus q sam ab ita perfectior Vimmo non poteripliss med perfectiori tantum , quam ab impe emori tantum. G propositum obiectum init igibile praelans iu se, re in specie re est iis, tapa sui rellectit a non occisi ruiet ut cavsa excelso ad intellectionem, quia tunc alterum haberet causalitatem alcim imperfectam, et reliquumsuppleret eam, est alterum esset perfectum, posse habere ius raro exis mite totam causaletatem amhorlim r-cut si diiritis motiua unius e et persecta supplet Pirtutem alici ius es tunc species ei et qua ii quidam gradius inti e dualita tis supplens radiim intellectualitat edi Lcientem intellectui, di tunc sisteret perfectior intellectus ecundum gradum talem,
ctum intesistendi quod se iis Couctirrunt ergo ilia duo Pthahyn ny
ratioriem suae causalitatis. mctum natum eri in se velitia i
ab intesiectu sed ex naturasti hee, fmcipumam causalitatem vel specie obiecti, scut probatum est con imur dira essentialiter ordinata TZ imo modo ilicet, quod halari s hi citer persectior altera, ita tamen, Tν- qvetiistia partiali causalitate rei perseeia,nou dependens ab alta
talistis seviraliter ordinatis ei tra eis sectio alterius, ergo species intelligibitis non erit forma ipsius tellectus.
ctus,et totum hoc sit ratio agendi, ere,v-na operatro'tpote intecectio non habebit, unam formalem rationem agendi sed erat ahente per accidetis, qualem hoc totum intesiectus habens spectem quod ei uti conueniens: maam quid non est per feens, non per se est ratio formatis agendi. Respode ad primam. Accidit Decie inquantum est causi partialis respectu actus rete egendi, cuminis si tu , t cum alia caula paritati, quo ipsa perficiat inti e-ctum quia etsi, sciat eum,non dat tamcuinte siecti taliquam actualitatem pertinentem ad causa tatem intcsiectis . Exemplum,potetitia motiva manus potes,tici ltello, inquantum acutum eti, ad diuidendum aliquod corpus ilia acuties, e et ium inu, tinnubiecto possit maiussisti ea ad eandem operatiovem, et tamen accidere manui inquantum in ea est potentia motiria,quo iura acuties esset, et conuerso: quia acuties nullam pii sectionem daret manu , pertinentem au potentiam motiuam quod apparet: ista ae d perfecta est pol tria, titia sic tali actitie, et ita eodem modo utitur ea,quando si in alio co-iucto manui, Pt cultello scutiteretur eas
612쪽
xissens, et u cienter contantia intellectui posient, tae duae causae partiales,intellectus species, coniiunctae ihi inuicem ine rudem operationem , inqtiam modo possunt,quandoapccies in malit intcsiecti metio etiam apparet, potiendo aliqAod intuligibile praesetis ineraccie . Lud enim cotidium os i causa partialis et non infor-dimat inti lictum qui es altera caris partialis sed istae duae caulae partiales appria inlatae absque informatione alterius aha cra, persolamas pro Timationem debitam causant, mi Fictum communem. Ter idem at et ad secundum, et i tu T-noquoque orditi e car scoportet p6nsrc respectu utus cs ictus,nam perfricati lim , et unam per e rationem causandi ta intellectus instio ordine cau alitatis est rivus, ta habet uenam sitirinalem rationem amandi, species, vel biectum in suo ordine catis in dies istia causa, et habet unam i alioncm causandi sed nou oportet talita cavsam prout coinplectitur omnes causas partiales habere, nam rationcm causandi nis initatem ordinis, quia si cum nitate ordinis, concurrat, ni asper accidens Ioc accidit sed unitas ordinis est per se. Exeplum: Sol in suo ordine at nandi habet, nam ratiovem cat fandi respectu prolis et pater in suo ordine causa nil es,na causa unitis rationis:sed causa totalis, quae complictitur patrem S Solem, non habet aliq&am, halationem formalim causandi sicut non es una causa,nis, nitatem dinis. Et si oti tingat caulas sic ordiuata piater initate or diuis habere, nitatem per acci clis, iuga ia- tu scilicetina accιdit alteri, hoc non cSIEC-xit eis pers inquantlim causa ficordii ate. Itoc secundum i ponitur, non fine cati a
ponitar fonte impossibile est accidens, quod
es principium in thanentis, o non transeuntis esse, cienter coniuesctum pasi ,
nisi sit in illo libri Hi ueri qualiter dicit Araccidens. Nonne essentia diuiua in intellectu beati, et principium inivit Ictiis, quae non immanet illi sycntiae, nec alti uim infast format Sicut charitas in patita sprincipium ritu itiones Di, tamen Lbes . initi te sicciti in thentei igitur inrisiectio est actio immauens, accipiendo actioncm pro
nens, et aliqha transens. Respodeo, tunc e i diuisio vocis tu significata aliter actio degenere actionis immaritia hericati ae scitu et intcmctui. O , sic diu itis et immanens, non autem resi Nubili etia scilico obiecti dic. - argviapenta opinioni per ordeuHTrimo ad auctoritate, Aug. dico, sitio imago, quae ponitur ah eous e in Diritu oportet, cibintelligaturis in amma, vel in aliquo anineptio lubricio di non pratis in coips re ic mixto aliter voti conclucercturusia magine esse nobiliorem omni corpore, bcnt dicit ip e 1.supra Genes quod a Dic mes vanima res in aliquo anim ut Iubiccto, non epictast cres, quae commhxitcrdicitur species se illa recipit m in parte organi, quaeis corpus sic mixti ni se ficta i
nem intiliis it i si talem actam. a toffa arguitur ea drito crus I i. de Trii. r. ct . a b ruit, qhod informatio sensus, quaesit solo corpore, is dicitur illa autem iv formatio, si propria Dccies, qua recipit rin parte organi, . in corpore sic mixto Nec patet ex hoc, tio dicit, cygignitii res solo corpore quod ictetur. Sum et go istud his propri/imoso dicitur Piso ut reo, rectio, vilio tot dici imago, o mulio a critis, queavi bio. It tin dii Diberitatem est quae dari alitas, ciba isqva ita sesqua dis ilites sobrecti ita Liae perfectier, qudm illa sinu litudo prior quae dicitur Uitate species. IIoc uti lecto facilitri patetici p. ad auctoritate ei Di Occdo enim P ista magii e qua es Isinfitio,x causa corp in pti illi, ut totalis causa sedata causat inne mira celeritatem, tam erat tota causa, ed ipsae obiecthm. Unde dicit rhid i Gene l. et odmox, ut resti futrit, dic. Innuetis, pro cuti obiecti requiritur in ratione visibilis P atii na faciat in se Pisoncm, et Frequiritur mi ut aliquo modo cala: a partialis i
s quo rubiaete, vi ibiligent Arviso. Ista colui oncm sic intellictam prchatro sua in auctoritate praeallegata quia id apiopositio scilicet, quod agenses practantius patet extrinon est et mmediata si dependet ex ictis tribus , Acilicet agens est prae inaruit sis ecta, di issectus agraris p -
613쪽
ctis et forma patientis, ta actus est nobilior potentia,ergo agens inducens huiusmodi formam eti nobilius patiente . Ubi igitur iste propositi oues seu vere, ibi propositio, Tuguit quam accipit, est vera. Ita autem, ised agens es prestantius esse.ctu nou libera,nisi de causa equivoca totali.Toteri enim aliqua esse cania partialiter agens ad aliquem secti m nobiliorems,sicut elementism inbirtute corporum calestium potest agere ad generationem miχ-ti quod si vobilius ipsi elemento agente, uel partiali causa. Per istud patet adsecuu-dam mutoritatem Arigus . i 8. de Tran. c. i. Pormat enim anima in se imagine , hoc clisensationem, milest, hoc eId ipsaetim potentia turali adsensationem , eae nouiti potentia neutra scutsi perficies ad albe dinem est inpotentia neutra et cmmati tu Ii, et flam naturalitatem OEZendit, cum icitur,de se. Et loquitur ibi tantum defensationibus, uel apparet: ista dicit ibidem, pilias partes ammae, quae corporum smIlitudinibus informantur, habemus commlines
emicui s. Hoc Perum es de illis, quae iu- forin actur imaginibus, nc es seu attomb. extendendo Minen imaginis adsensatione. e G rationem primam pro illa opinione dico, quod covcludit pro me, quia cognitio cum sit operario ritalis, non est a noniim, culta totali causa, oici tamen nouis, Dum cseca: sa partialis alicuius titui, vel esseelus,itatis,sicut Sol nou viuus,eli causa partialis cum patre ad generati dum fialium vitium , et multo magis in proposito
ri possifile quia hic causa priscipalior es
viva, ut patebit in sequenti quaesitone. ram arguitur poti de forma perfectari hoc concludit, quod aliquam a clivitatem habeat respectu propriae operationis. Sed quia videtur concludere totalem, causalitatem in ea respectussa propriae operationis.
I onso quod issa forma ex perfectio
ne sua ordinatur ad habendum aliquam o
perationem circa totum cus, ut dicitErter
tia quaectione huius disiuessionis quia vero non es simpliciter perfecta,quia non es infinita. ideo non potes ini habere totumens exeies ergo perfectione cum sua imperfeectione concluditur, quod aliquam activitatem habeatmitamensu cicutam,
quia non pos et habere totalem cars ita tem cognitionis respectu totius ratis , nisi haberet in se totum ens: et ideo dico, formae imperfectiores betie, uiu seu ausae totales respectu suarum o cratiotiti qitia operat te es carum suu limitatae dilres ,re pectit quarum habcre tota cui actit itatem non confudit aliquam pei sectistic via Filiam nisi limitatam Sc d inustissima
perfecta qliae ordivatur ad tot limitis, noupotes poni totalis causalitas respectu cogettionis totius extis, tunc enim sucreti, in ea virtus activa et imitates hed tamens
teli povi causalitas partialis tu ea, et paritatis in obiecto, luci a possit cooptrari perfectiouisus circa quodUmqlic obie dium, di obtectum etiam qlto iliumque cooperari sibi, magni in obicestim ad magnam perscctior em erus sartium ad paruam e vita duo argis metita de actione, vidistinguiti e contra factionem, et quod actio
denominat agens concedo, pono enim actum intelligendi re oematic re in aget. t ,
n tantum stipposito agente , ita quod non transeat cati asuppo utim: si die transit extra partem Nitellectivam in sensi Anam, nec extra intellcctivam in appetiti. nam, nec extra principit metres activum in aliam potentiam scematici in parte in te ite tiua, quae encausa partialis eius . Non autem oportet ad ioncm propta dictam manere in psa totali se u cit,AE coemaveat iustia caiisa partiali. Ud Argumcutum pro secis uda opinio-ue quamuis post cibi tangi , utrum Nacat Ialitas quae attribuitur parti mellecti-uae, conmentat proprie intellectui egenti
die possibilies tamen illam dissicultatem dimitto,sique alids.fum probatur, qu bd possibilis non potes habere illa causalitatem, quia nihil de agit infe . Teobdeoctilia spositio nolati ve
ce, hoc est inducit inpactum formam eius
rationis cum illa, peratia agit. Si enim I, quid sic ageret in se e verctar,quod sinu lhaberet formam eiusdem rationis, ad q amouctur, dum molitretur ad illam carerat icta igittit hirti haberet illa, miro haberet. State b c scivitur de duabus formis eiu dem
614쪽
INTELLECTIONIS THEO REM A LXXVII. si a
e iisdem peciei, vel de eadem Iu agentis mises frigidus virtualiter, O tamen non an taediitiate id est vicis agentibus, qu potes ies e calidus formaliter , ei saectus no agunt per firma eius rationis cum ii virtuaeis non erat in eo causa repugilantia, lata quam a guunt propositio illa, quod ni se aliquida lilid, quod e i commune Soli, hil moliet se, non habet necessitatem, nec, at si Bo,ptita,quod illa sunt corpora iu- probatio eius quod aliquid sit inpotevtia , corruptibilia . et caliditas si qualitas coi in tu actu respectu eii dem aliquid conclu poris corruptibilis. dii; non ' ibi agenses formaliter tu a Sed sit obditas quod talia principiam ctu quale passi me formaliteria potentia, taphysica, ex quo sunt generalia, non de- sed agens virtualiter es tale in actu, quale benet negari propter aliquas, sicultates formaliter est iu potentia patieus, quod peciales. idemst,irtualiter tale in acturi et for Resipondeo,quod irrisia sunt pri Icipia Memaliter tale p(tentia, tilia D contra id taphy sta, ita habent inulta fiugularia fatetic. I agi de agentibur, riuocis , se intilligendo autem, quod inhilesinas tu euocis necessare est via philoso ctu virtualiter, in potetia adactum for-phus posuit motum non tantum in gene malem,et quod illa repugvaria accipiaturre ualitatis sed Quantitatis; et Ubi ex parte,ris ratiove Jlus, potentiae. id Insuautitate autem , ct Ubi utilium es est principitim e ueta hysicum quia muἰ aget .s,niuocum quia in eiure est anti ta singularia satis patenter sunt falsari ex . s. h. latra, ct Ubi nulla est forma et aes prin Do patet, quod illud non ect principium t et , cipium inducend timetem formam , immo iametaphysicum se quod nihil est in actuose ut generaliter dicaturaequicumque metus formast, C in potentia respectu eiusdem. et ad formam noti activam non est ab age esus formalis . verum es, q&od hoc sic nibute,neuoco quia ex quo forma talis termi es tu actu, tu potentia. nans non es activa, nulla eiusdem rationis s. Et si omnino contendas, isod etiam la- est principuim agetidi. Sunt igitur apud pta queudo de ac uisirtuali, potentia adfortasophum multi motus ab agente non,ni inalem actumst principitin Metaphystcri:
risco, edaequivoco, ibi agens es t virtua quomodo ale erant ita cccii diu te solus viliter tale in actu, quale paticnsformaliter dens , trationem communitem termitio-
inpotentia rem cetaphvisorum non possent conci-S arguas, ergo tu omnibus posset idem pere, di ea eis apprehendere velitatem t esse in acturirtuali , in potentia ada lis com dexi quod ipse ponit prancipium Gum formatem, diis quodlibet potest mo ueta hymum 3 quod non tantum ab aliis uere se . non pocinii Principiunt, immotu mi liis at Selponsio, quod in icta illatione est nou sum, et xv eo amnecessaritum in rationc
causa,r causa: A amerget crassit ratiorae a terminorum
clus virtualis potentiae ad actu nforma tu re arge rit/rsecti ndo, exsecundo Thyessem,ni illa es repugnatia . quias ex is lata scopum de causa materiali, , cicnt c, t TQ tiove esse repugnantia, tunc, et in quoli quod non coincidunt herum est de male a, hetis , replignantia,tamen in aliquo,cum quae es tu potentia pura edicti de materia
acti Pinuali concurrit aliquid aliud,prop secundum liuid, qualis es si biectum res territi Odreptignat sbi quandoqile esse lupo eiu accidentis. Necesse es enim aliquid
tentia, vel acti formaliter tale. Exeritim dem Aandoque esse materiam , C
esse calidum Pertualiter naeiu,ta forma ciens re pediti eis: m quod apparet: qetualiter inpotentia es non couclud: contra altas pallio uois praedidaretur per sesecun- dictionem vel repugnatram, sudeo tenui do ratas desubiecto, quias praedicetur per sublicio includunt repugnantiam, quod ejecundo modo de eo , est eius causa ma- propter here non possint esse simul, ncca te terratis , scut materia est iu acta cuti-rtim esset quia alterum.Tandem Soliqui 3 squia ponitur in desinitiove eius , ut est calidus virtualiter, non potes esse cali additum ui etiam es praedaeatis per se, Flam Oisformaliter tamen hoc voces p pter igitur di necessaria: ed quod si sola cauo repugnam iam istorum. Probo bis satura a materialis respecta aluuius, voti habet Ibit Nat. Io. D. Scoti. N necet e
615쪽
nec talem respectu Sis,ergo oportet iu- ter tusalitatem materiae ponere in subiecto cari satietatem es icientis adfatuandum
.:o arguitur postea de resilio Dib realibus oppositis. Dico quod aliqis relationes opposita sunt incoinpossibiles in eadem natura, tu eodem lipposito caliquae in eodem supposito sed Loquii catlim nati ra aliqt .e trici eadcin nati Ira,nec in eodem supposito . Unde ex ratione relationes m realium in con 'i' ni,non potest concludit epugna titia caruim in eodem. Exe in pla praedictorum, cadiso causaram in eadem attii a siue supposito repu-guat, quia snon tunc idem depende et dse producens et pro dictum non repti nant
in eadem natura , quia natura potes c M.
1aunicari sine diuisione fui, qualis est natura diurna ,reptignat tamen in eodem di sto. Motiens autem, motum in ea denatura ire tu eodem supposito, cpti cat, quia hic non ponitur,c pendentia chentialis , qualem non Ouunt relationes cai fit et causari; pcr idem ponitur, quod de sit antequamst, quod ponere videtur ratio prodit Ai ct producentis:sed tantsem ponitur hic, c idem depcudet a qua tune adactum accidentalem, sicut motum a moliente depcndet quatum a laetum accidentalcm, item recipit ab eo. Iucompossibilitate isti eat, quaru relatio irem oportet reducere ad aliqua incompossibilitarem priopem, et Phil-I a prior nox inuenitur,ibi nec ilia in toposibilitas relatio ui oppositarum concludetur. Hoc etiam amplius declarat quia mutitriae relationes pii ducetis, et producti, quae
mouens se. Dico, hod sciit arsurtim se contra primethopidionem, in excit socausam fine qua non, trudi te est ceu totalis, et perfecta, naturalis G ctiva altilii: s, quin ipsum approTrmatum totali receptitio, et non imp d tum caussit audia lignum aut cm simper oti approximatum
sibi ipsi et se scienter, di m n potes porti
em tib ci prasens sibi, qui iis tonat hi hoc impediens, amoveatur illuc ir tu erit impeditum, si aliud annoti eat tiretii d. Et secdi currendo per singula, hahthithys bipi e sns lentim, et nidio modo impccnt in is tu si ipsam C et ansa aestha icta lis is c-
eiu caloris, ipsum es et ei te tales calisa receptiua igith sem crisit calidum enomat te esse imper is cale cum irgo cinta, non pisset poni non causalitas totalis prop
cludetuae, hod inlighoncnen causalitas acti Ma totalis quod es propositum. Sic erat Arion omnia meti hunt se X cavsa totales, quia nulla tales naturae, quae non habent Iem ero iam sis ni causae inaturales totates illius eius. Sed dices, litis dicam lignum csse causam tartiatim , t praestite igne coagat ad calefastioncm Itii in ratibne isse didit, vel
activi partialis . cec ista cali illatio valet rquia cat sedi ae parietatis non pontinivrrco diu eiust cinisse clus quandi altera praecis habet tot tim si in in triti te sua r-nthoe p. vel aequitio e robos eniim alte et hahe et inuentute Dareottim effectum, J sunt repugnates in eodem suppositos possunt siluitur: quod totum producere igitur fundari in ea de natura illimitata sicut iue entia diuina, ita It e relationes molientis,et moti, quae multo minorem habent repugeantiam, FDudari possunt in eademn tura aliqualiter illimitata. Qiuidquid auted tu potentia ad alique actum formaliter,ci cum hoc habet eadem actualitatem virtualiter sicut cum id mouet se est aliqualiter illimitatu .ionitur. n. novalitum capax
illius perfectionis sedis causans eam: ibi igitur propter illimitationem aliqualem , bene brumaliut urse ista relationes oppositae. Cotra omnia relatiuas uni eodem odo opposita, ergo eodem modo incompos i ilia. alta causa partiatis nihil porci producere
Pelidem bis produceret: r, igni satiram qui
eae praecedetitia limento .conclusa fui habere aediuitatem rejectu cal facere in tigno, habet in se virtualiter totum calorem ligui ergo lignum huiusiam habet caro: litatem partialem. Ad propositum igitur, quia alit ma non
semper est in actu respectu vipsumque intellectiones, clim tante niuali re ceptat a respectu cuiuscumque tute octiems, ct ipsa si sibi Ut approximata , et non sim trimpedith: ru concitiditur ipsam nonus erat sua imam totalem e aliquid aliti dic
616쪽
quiritur illud autem aliud concit ditur esse obiectum, quia eo praesente sequitur esse- effus,exuod praestu te,non potest haberi esse-cteis. oncluditur ergo primo, caula litas alt- qt alis in obiecto nec toralis, quia obiectum propter sui imperfecilionem, non potes habere in virtute sua totaliter intellectionem proptersuam perfectionem, et ideo concluditur , quod cum obiecto requiritur aliqua alia cattaa activa partialis otion autem alia ab intellectras a quia ipla colicum ente cum obiecto, eqv;tur tutellectio. Sic ergo concluditur , hi duas esse caulas partiales acti, uas et in altis multis, non quia nihil mouet se, nec totaliter nec partialiter. Istud elio
quod habetur pro a chillae non videtur
multum esticax algumentum, haec euem,idetur esse cautela quaedam diuertendo dparte oppocentis ad parten respondentis , quia propter defectum argumentorum induu ut tales formam respoudentium T remaepondentes faciant argumenta ad probandum,num necessarium, sis icet, quod ii gnum vonca 'efacetat se..Ad responsionem Achillis, videtur sequi. quod liguum non calefficiet se, nisi praetente alio me quo non licui per e,olutitas non volificat se , nisi pr. cente obiecto per coguitioncm. Si etiam dicas, quod semper calefacit alterum, qui habet virtute mcalefaciendi.
Respondetur, quod prius calefaciet he quam aliud, di hoc primum naee ibis praesente causa fine qua b. Vel fori nunquacalefacit aliud, sicut nec voluntas olr'-cat aliam voluntatem. Tam conccJ o,quod aliqua actio de gelacre actionis sit in a-ncs,d cetur .c sodque lebet, vel ab aliternde sed ter contra Achillem , quod praesentibus diueis trauis avibus simille ei dispositis omnia cal sunt, praesente ut m codem obiecto diuersis, o Aulatibus non omnes similiter voti cantur, IE. T init. cap. 6. Augeirui hic agit revis,et naeibi obiectu: quia uncaequhag reti omnes Polunt ites. Contra hoc insatures quias voluntates
no similiter patiuntur praesente causa sine quin hoc ei is agerat libere fi liguum praeseu te causa sive qua non agit natui ait. ter. Ita probatur his, quodigues fit cauli h aliter quam Dearta vov. Sed scituriata, liguum est tmra e Polutas vero, o,
Tertio modo contra e cinctem , quod quidquid patitur,ab aliquo paritur,νb c go aliquid non ratem se pati, oportet ponere quod patiatur ab alio, et ubi non potest ab alio oportet ponere quod dR. Voluntas non potes pati ab alio, non loquendo de Deo: tum, quia tunc,olitio non est in potesate eius; ttim, quia tunc aliquod aliud movens eodem modose habens, et respectu eiusdem pas posset iudisserenter in utrumque opposito tim quia,oluvias potes re te, et nolle eodem modo praesenta eum. Ita- qite necessarium es attribuere volunetari principaliter motiovem sui adiecte, quia ipsa sola habet indisserentiam in agendo, proportionatam tali passo, sed lignum non habet in agendo indisserentiam proporrionatam sibi in ratione passi. Vt enim receptiuumqtralitatio disparatarum et contra riarum etia quari aliqua inten facta corriimpit ipsum, nec habet principia tot m-
uoca.Tatet et, quia nihil uni hoc cram e se, nec Plium principium unitio cum qAiaqv
modo esset ita illuminatu, nisi dicedo quodlibet posse in omnes qualitates susceptibiles in ipso etiam com ptiuassu iri voluntate autem quaelibet uisesam potestius operatio eius, re aliqualis perscctio. o tertia, O quarta opinione non sint argumetita adductae, ad quae oportea respondere.
Qui vult credere de actu primo simplici es de secundo distin iecoguosce odi relillud dictum et artae opinionis, quod species
inclinat credat; non credeκti tamen, non
sit articulus fidei, nisi per rationem osseu
I De tamen duae opiniones filicet tertia, pta quarta, qua vid iis tuter se oppositae , concordantur ad insuicem, et contionatur, et hoc ficta Ad agendi m reqttiritur ratio formalis agende, im ratio agentes, agens Uri
suppositum, ratio agendi, i forma elicitiua acti ovis In prima igitis actionis in intellectum possibilem agens et phanta a, Ied quod quid est splendens in phantasma, te es ratio agendi in ipsum, hoc inquauiuia id quod quid est satin lumine intellcctus agentis et penetratur ab ipsi lumine, es ambitur ab imo agente et haec ratio
617쪽
tialis, quae iuchoatio non eII species intelligibilis, nec forma mouens adacthm intelligendi: quia obiectum est in se prastusqΩatenus rei licet in phantasmate , quia phanta in praesens est tutellectui, qui, hiqtie es in corpore igitur non requiritur aliqua alia pecies, per quam obiectum sic sit praesetis, nec liquid aliud tenens vicem obiecti, vel repraesentans ipsum, cum ipsa impressio prima habeat rationem, di quo, et quod ,respectu intellectionis, quo, quia per ipsam est vitilectus in potentia propinqua,ta accidentali ad actum melligendi licue pergravitatem ei corpus tu potentia ad V-hi, etiam est quo quantis ni ad hoc, qhod manet iri intellectu impedito ab actuale intellectisne est etiam quod, quia tibi primo
occurrit,sicut fecundu Auic Trimtim sen- fatum et species,ηύ, obiectum termisias, se laetis, , quas deducens, non per collationem Icu per contii vationem ducit in obiecti ni Sic igitur concordantur prima opinio, secunda, quo ad hoc yprima negat lyeciem essecunda cocedit iuclinationem praecedent chectum. Quo ad hoc alitem, quod prima optuto ponit intellectum esse pass-tium re pectu primi actus, et activum res' civi cundi actus,etucunda opinio viderm poticie quod anima si ipsa elicia tactu Hoc conco, statur stta. quia facta tali impressione prima in intellectum, cibilem, ipse
intellectus occurrit tali pasoni, quia omne passum occurrit agcuti, inquantum pactum nititur saluare suum esse , hoc etiam, ult sug. 6. Muscae, ubi loquiram de illis numeris occurso ijs, et de alijs .in isto occursu intellectus, causam trafinitit ad intima si, , o utinc recipe eam a se intimius, quam possit eam recipere ab obiecto. Illi etiam O- pressioni sic intimatx occum Lintellecthssecundo, di in illo ccundo Occuri immergit se illi penetrando illam, in hoc es di s tincta et perfecta cognitio inti siccius. Quidφιid sit de opinione bus illis quas i-
tra multa hic dicta . est: od primo ponit scilicet ei sod etsi es relucens in phantasmate, i se rationem agendi forinali nn phantasmati.
contra, quomodo aliqttides ratio agendi alicui in quo nove I format terra Alpi loquomodo , quod quid eis, ponatur in
phanta mate, cum Liud sit esse eius secum dum quid, quia fecundum me repraesentati et non ecundum aliquod esse existenti quomodo ipsum, quod quid est ecundum si ii diseerit ratio formatis agendi aliqua
actionem realem, di ita cum Bud phaxatasma, per quod convcnit istudem, non sit principalis causa agendi fecundum eor,nec
quod quid est, secundum quid exiliit in eocli prencipalis rat o agendi, quod erum contra
Praeterea praeter haec Oro quid est quid est stare in lumine intellectus agentis: si nihil aliud est uis intesiectum agentem esie in anima rei phantasia eiusdem anima cie phantasma, ergo perpetuo, Viandopha Etasma est in virtute phantastica uitis a penci ratio, et ambitio, di ita erit in phretietico, et dormictile, quod negat ille , cuius opinio, onittir, si aliquid aliud est citdm illa duo es e simul, et sit aliqtia actio notram detur igitur eius terminus i.
utis, novirit in Phantasmate igitur erit uintellectu possibili, ergo quodque defit, nouagit per ale quam penetratiovi iniquae penetratio praecedit actionem,quod quid est,sed tantummodo quod quideli res m intellectu agente,coagit causando aliquam impressionem nouam in intellectus et ibili. Hoc dicit opimo illa prima.
Si dices alia m. ponit speciem intelligibilem impressam , uia non ponit: eciem talem .sed inchoatione habitus scientialis . Contra ista opin ponit illam impressi nem esse primum, quo intcsiectus est in patentia accidentali, cum tamen prius esset
in potentia sentialita sed speris iam im- prcyonum non es obiectum intelligibile
prcens nunc magis quam prms, non magis es nunc in premia accidentali quam pri :sie i praesens aliquo modo nunc, quomodo non fuit prius praesens illuc,quo nuc et praesens, Inspectes intelligibilis . Hoc etiam inagis apparet ex hoc: quod primo et occvrrittani quati, ostendenti obiectum propter naturalem continuationem ad ipsum, hoc non posset seri nis obiectum relucerct in eo, ita haberct rationem speciei. Similiter hoc quod dicitur, ii choatione habitus scientialis placidere actum , noncs verum quia habitus propri siqvtv-
618쪽
ram generatri ex alterio actu elicito, res cui vitiinus gradus habitus,ecti Erat Rcx. xl imo actu, ita primiis ex primo. Ita quod quicumque gradus habiti, sic tio Ierior liquo actu, ergo illud, quod est simpliciter primum uintellectu possibili, non est albqvid ipsius hahittis. nae . . Hoc confirmatur secundum, inionem
illius octoris,qui exponit tim otii ponit i- sam inchoationem esse essentiam habitus
a. O , Quod ulterius dicittir de occupsu illo
3 -- ratio occursus non bene assignatur nec ad mi intentionem e tigi, si in patiens enim oc-ertrens agenti nititursat res, et contra agere agenti corrumpenti se . Hic istud agens agit perfectionem, oesalutem primergo non occurrit ei propter illam rationem, ut salutet se uec ista es in teutio se gu St. ut lienim quod anima occisrrens passi mi factae ab aere in aure, vehementius agitat illum acrem, O causa magis auditionem, quam olus sonus causiaret, hoc igitur occurrere esset coagere.
Et tunc breuiter respondeo ad August.hnpressione speciei sensibilis facta in organo,vel speciei intelligibilis facta in intellectu,anima perpolentiam talem occurrit id
est cum illa specie impres coagit ad aestim aliquem perfectiorem, quam posset ilia pecies de se sola causa C. Et cum Plird additur de illo duplici occursu primo occurrit passovi e lupi coag cuti pos, passioni imbibita;quaero, quid signira sic excisa verba metaphorica si signis cet,qito per secundum occursitim cati a turaliquid perfectius quam per primum, di illud intimius perficit sicut dicitur materia inti- mitis persici forma perfectiori, quae magis actuat eam,ergo in fecundo occursu noni inmittitur passio illa ad intima magisquἀm prius Ad anima coagens illi passioni, causat aliquid perfectius quod est intimius in anima ad uilla passio prius causata. Opinio est , quod intellictus Si principium intellectionix, quantum ad substantiam actis sed obiectum es principiunta quantum ad actus pecificationemseu modificationem
Contra: Nihil, nullum Si priueipium tintillectio circumscripta modificati ne seu specificatione nihil est, ergo, espc. Maior in-
ctio verti; Minor probatur: quia prius mi ira inteuecti, in praecise e L aliquid c cibi eri sed intellectio ine hoc quo diri eodem tu fiant naitirae sit aliculis obiecti cs coi
tradictio, alioqui esset fomla mere abso
Adauctoritatem Thilosophi t. de Ae ima, quc intuli gerem pati, qua adducitur pro quinta spin. Hic tamen non lictermina Nilo,dico, quod Thilosophus locutus esscommuniter de potentiis anidiae , ii quantum furit, quistis formaliter stimi scin actu fecundo, puta de sensu inquantum est, quo
formalite sentimus de intellectu inq; antum est,quoformaliter intestigimus formaliter autem sentelligimus intesiectu inquantum recipit intellectionem quia si causet eam active, non tamen dico intelligere intellectu in quantum causat, sed inquatum habet intellectionem,t formam habere enim qualitatem, ef eperitiale ita ivtellectum habere intellectionem siue recipere, quod idem est,es ipsum este intellige utem, nos igitur intelligimus intellectu inquantum recipit intellectionem. Ideo Philosophus loquens sic de intellectiti necessario habuit dicere, eum esse possi uni et quod intelligere si quoddam pati, hoc est quod intellectio inquatum L qi oddam,quo formaliter intelligimus, e i forma quaedam recepta in intellectu, non au tem intelligimus ea inquantum ei quid causatum ab intellectu si causatur ab eo. Nam si Deus eam causarct meam in inulli citi nos i o imprimeret, non minus ea iutelligerem iis, sicut dixi de intelligentia actualiter. Ita dico de scire habitualiter, i, intellectus est, quo sim tis habitualiter,iv-quat recipit habitum, no inquatum sitim causatis illum causat, Dico igitier,s omnes auctoritate qaus sonat spassibilitate intellectus possibilis posunt exponi de eo. inquaη- tum eo cognoscimus habitualitcr,veliquatum cogito cimus actualuer. Et iso modo
concedo, quod est passuus,etsi sit actitius,=i Stamen secundum isam rationem sita cidit ei, quod fit actiesus secundum naturationem, affirmant ergo istae auctoritates de intellectu, quod verum e Ii,quod sit passivus, non loquentes de intellectusti honeauiui sed asserentes ipsem habere ratione LX cc
619쪽
receptiui, licit ipsum non dicetiit non esse activum locus autem ab auctoritate noli tenet, gati' .E ridem, spondetur ad illud de pater tra accide tali, et essentiali non enim intectisti se leni ea es tiali, quia de
ficiat si sita VC eat: cai usitatis, ita ut sin, lux D te edint siectus est in pote i missi, ita id alia causa parti illa, si est sebi praesens, quam oportet esse, cenetens. ad hoc, quod sequatur actio. Et trando illa causa partialis est approaimata es in potentia accidentalisve propinqua ad agendi m. Sed illa auctoritas,quae dicit quod intellectus possibilis nihil es eorum, quia sunt ante tutelligere, requirit aliam expositio-
m, quam iutantum pertractaut altilhidit
dicant ut siectum pol bilem pie in pura
potentia in genere intelligibilium fictit materiam prima iugenere ccyporalium sequae
non et intentio Philosophi quia potentia ad accidens nunquam fundatur nisi iti substantia in a Iu intellectis autem sues pecies intelligibilis, non cito ima rubstantiae l. i. tis sed acci sentatis late ur quod est immea diatum receptitum illius, est aliquid in a. et St, usub lautias i,aut saltem, quod est media
/s clxit, cirit aliquis actus accidentatis schise habet superficies ad albedinem, intesiectus igitur possibilis ecum dum quod es Tillud a quo recipitur pecies titelligibilis , vel intellectio, et illud secundum quod species recipitur iis amma, Ou crit purum potentiale sed erit aliquid in actu primo , licet isse respectus potentia, non fit aliqiud
in actu. Cum enim loquor de polentia receptiua albedicis in loquor de potentia, quae dicit respecti in ad albedinem . ille enim re
spectiis non est aliquid in actuscut nec albedo ad quam est,est aliquid iis actu,sed illud in quo est illa potentia est aliquid in actu,νt superficies me et receptiua albedinis. Ita hic licet ante intellectionem potentia avte acti, in quam respectus ad intera lectionem, nou sit aliquid in actu, sicut nec
intellectio ad quam est, tamen illud in quo est illa potentia quod est fundamentum Dilitis res retus, est aliquid in actu, et illudeli intellectus possibilis.
gyrum est igitur apud Thilosophum intel
lectus to ossis nihil in actu ut si retipiunt: sed oportc expct Verciliam aura statem hoc in odo naturaliter liuolet mus simo illas quae primo 'cur vi ex phaerasmate bus, sicut dictum est in quaestim eneci iida huius di luctionis. Nihil igitti, pn sumus potentia propiηqiua iitciligere aetetvtemctiouem alicuius maginabilis id uno possumus intelligere Hlectani me intelligere alterius intelligibelis ergo nec intellictus potest intelligi inobis ante m-telligere alterius intilligibilis ergovcne i intelligibilis a me tui siectioni alicenus altereth sciciti primum antecedens est reris, sic consequenses ideo sic intelligenduis es ipsum non esse aliqvideorum , qua utitante inre Ligere scilicet latelligibilium coquia antequam Erilligat nihil sit iv actu:
cd quia hau i t aliquid quod ptist pol Stiat
propine abiit iligi nobis, ante intellet re alteritis, propter inteliceti nem nostram naturalem incipiantem d phantasmati hetis. Et cum poti arges itur de ilia tinnittitiaene , ito se ratiotamfaciendi, qud magi udra. Dico quod in faciente , bcneforma est ratio faciendi in qua forma facitus a milat sibi factum: sed in agente vita es pro di ictum niti ipsa actio s.ctio cautius rhi- me.
mus terminus, 'ci habet alium te minuti et ideo non optat et quod in agente ratio a-ggendi sit aliquid in quo assimiletur agens alicui alteri pro uicto Scis dices salacmil la est ratio agendi, in qua agens assim elat sibi producturn, cilicet actione mi Lam: B ne concedolati od species illa qua Os muntudo obiecti, per quam intillicitis assi mi latur cognitioni productae, es aliqua ratio agendi, sed non totalis ratio nec etiam
ratio principalis, sicut patebit insequenti quaesione sed quando duae cccc cocti pruri, suscit m propinquiore similitudo fornialis, ct in remotiore virtualis sue similitudo aequivoca, et ita intellectus quasi causa superior aequiuoce, et virtualiteras inula tur cognitioni et intellectioni jecies autem quasi causa pro inquior, quas xviuoce, O formaliter assimilatur i. cum arguitur post de indeterminiatione intellecitis ad diuersos actus et ob recta. X respondeo quod alia es in determinatio materialis propter difficium actus, alia es indeterminatio agentis propter illum . n. tionem
620쪽
tiouem virtutis actiuae, sicut Sol emind termiuatus ad multa generandum Trimo modo, iudeterminatum, vovagit nisi determinetur per aliquem a Ium qitia alid noeli in eius ciente, sed inpotentia. Sectindo modo, in determiuatum nulla forma alia se determinitur , sed ex se determ natur ad produceo cum quemcumque je-ectum, ad q ιem ex se et in determinatum. Et hoc praesente passo receptiuo , sicut Sol praesente passo ge uerat quodlibet genera, hirmexqtuo ipsum natum es generari ita in proposito, in determinatio intellectus no se undeterminatio potentialitatis passius tu ordine causalitatis, sed si in determinatio actualitatis, quast illimitara , ct ideo non determinaeu performam, que is bisit ratio determinat agendi; sed tantvi inmodo per praesentiam obiecti circa quod determiuatum nata est esse determinata inte le
Uet iter, et dici, quod sicut causa superior determinatur ad agendum, concri r- , rente aliqua particulari causa inferiori:β cui Sol adgeuerandum hominem, concur
te bove . non autem per aliquam formam iust receptam ita intellectus qui est caula si perior, incat scillimitata, determinatur ad hoc obiectum conciti reute causa particulari detern ijuata puta ad agendum circa hoc obiecit m concurrente hac pecte.
Noli enim illid determinans, determisat editu causam iudeterminatam superio rem neque forrnaliter sicut ratio agendi , sed sic determnat hoc est,retusa liuasuperior indete mitiata potest in determinatum ejectum, tat viri. ut inferiori dete
Ad argumeata principalia e G primi dico , quod argumentum Philosophi et de
Aut ma,heue concludit. tuodsentius non es causa totalis re pesti sensationis:quod concedo mita argi tum est supra contra primam opinionem quodamma non ea causat statis activa ad intelle iliouem, hoc tocedM.sed non concludet , quensit partialiscere' sed non equitur ex hoc quod seimpersicio actu nisi quando reliqtia causa partialis concurrit.
Adsecundum non tracta udo illam discultatem: p;rum acti uitas illa cois etat in
tellectili agenti,M possibili:dico, quhi vim tellectus possibilis, secundum quod Thilosophus loquiti ede coieti illud quo formaliter sumus ivtelligentes, meo modo praecis est quo est omnia fieri:quia, ut dicebatisr pritis sumus eo formaliter inti reei:
git, licet again quia hoc accidit sibi, inquantum est quo intelligimus. Ad tertium , licet cothequentia non sit nece paria quia Sol potes esse cat o misitorum disseretitit, ni specie, propter distinctas virtutes in ipsio, ita si ciunt in ratione
causae, sectivae ad di linguedum esseelus:
tamen ad propostum potest concedi conseque etia concludit enim, quὴd anima noues catis a totalis o navium intellectionum , qtuo concessit m est. dic 'imum in oppositum concedo, quθda rima, quia immaterialis est,es receptiua cuiuslibet intellectionis, ipsa etiam ei actilia cuiuscumque intellectionis obiecti alteriis die, ri causa partiales, activa inte&le Iionis de ei vi totalis causa: ueta ti gnoscens, et vi cognita iecur dum e GDy de Trinit capis timor sed talem intellectionem nou habemus pro Dat isto sed ex immaterialitate eius nou sequitur, i odipsas totalis causa cuiuscumque ivit Eectionis obiecti alterius ab ipsa.se secundum concedo ovilusonem , quod cognitio cis diuersarum Decierum propriae, scilicet virtute ipsarum habitaridisserunt specie. Ouod probo: quia ad indi- nidua eiusdem pecte non requii itur totalis causa diuersa specie, vel aliquod tu totali causa, ilium Am specie ab eo , qaod est in
totali causa asterius indiuidui e nunc alι-tem adiutellectionem albi, nigri necessario requiruntis aliiva diuersa specie:puta albeam, et nigraim, re aliqua inclis deu-tia ipsa,ergo ista duo magis disserunt quam
indiuidua intus specie , ergo disserunt specie. diu diuidit eiusdem specte non re- qisbitur nec cistri causa alterius pectetu robate renutaforma est principium agendi et ei Iurmatis terminus actionis igitur
forma, vilis rationis prefccta est quo ,
tu dem ratis os respectu termitii formalis eiusdem rationis, et tu respectu talis termini non reqv;ritur aliti quo.