Philosophia naturalis Ioan Duns Scoti, ex quattuor libris sententiarum et quodlibetis collecta (Filippo Fabbri)

발행: 1622년

분량: 929페이지

출처: archive.org

분류: 철학

771쪽

DE PRINCIPIO INDIVIDUATIONI sTHEO REM A X C.

Vltima realitas flarma est principitin indiuiduationis substantia materialis.

iuio scoti cum suis fundamentis.

cap. I.

E hac materia loqititur Scntus pluribus in locis, ut in quod lib. q. 2.arc.1 sed praecipue agit de ea in a. Sent di-itin. 3.a quaest i vim flet ad sextam inclusiue, ubi multorum optirioue damnat, tandem q. s. suam sententiam aperit, comprobat Oniam autem ii Ec Ur ria difficilis est, de quae sit sententia Scola, non recte percipitur, decreui primo mentem Scoti aperire, de comprobare dchI- de aliorum opiniones examinare..' n. Hec et proculdubio opinio Scoti, Scoti quam explicat diserte in corpore illius q. 6. Primo supponere debemus, quod .itur natura communi quae contrahitur ad unitatem singilliuem , indiui itiam per aliquas differentias, illoc supponere debemus,in quam contra illos, qui nc-ga't dari natura tu rima munem realem extra intelle tum sed volunt quod om ne Ens reale extra anim imuit singulare via-cie isti dicunt, non esse traerendam catlsam indiuiduationis tib stantiae materialis: quia dicunt, quo disti aecurnque substantia materialis de se est haec, singularis, sed potius estnii aerenda causa, quomodo fiat uniuersilis. Contra quam opinionem disputat Scotus in 1.Sententorum distin s. quaest. i. Vnos filo loco de hac re disputabimus. Quo in loco non possum a in mirati Zimaram,& Thom istas, m im et Caietanum, qui hipsi cum illis sustinent, non

d1ri usam naturam communem praeteruerso opus intelleci us. postea cum alijs quae torsi runt quirit nam sit principium constitutivum indiuidiui: quod nil alii id est qua quaerere per quid naturae ImmuniScontrahatur ad esse singulare,d indiuiduale;ubi aperte sibi tradicunt, sed de hoc alias. Propos iit ergo Scotus suam sententiam.& postquam ostendit, quod tale trahens non est negatio, neqlle ullii in ac-

Cora tradi

ectio

cidens, latuit esse asserendum qu Ad estatiqua entitas post tua subitantialis , ut autem entitas sit, hec longo sermone de elarata declarat autem eam maxime petcomparationem ad entitatem, a qua uia

mitur differentia specifica: ellcnim in a ginandum, quod licut dit serentia speci

rica ad uesten generi, tamquam acri

riae, constituit speciem ita dii serentia indiuidualis adueniens speciei , constituit individuum Cum ergo sit inaesima similitudo interentitatella, qua limitur differentia specifica, inter entitatem, qua uiuitur differentia indiuidualis hic entitatem indiuiditatem nititur deci uare per comparationem ad entitatem, aqua sit initur dit ferentia specitica, quae est nota; differentia autem specifica, siue entitas,aqua sumitur di ferentia pecifica. potest comparari ad tria ad si secius, ad superias, eadaequale Si primo modo illi different e specificae, siue entitati, qua minitur differentia specifica repugnat per sediti id in plura specie, de propteri ac repti gnateri .im toti, Icilicet fp ciei, cuius illa es p.res italia propositori huic dii se retitiae indiuiduali siue entitati, qua talis disserentia sumitur, repugnat per se diuidi in quascumque partes

subiectivas &per illam eptagia utatist ii indiuidi io, cuius ipsa est para tantummodo di ferentia est in hoc, quia unitas illa naturae specifitae et minor hac unitate numerali, e propter hoc illa non e cludit omnem diuisionem,qtiae est secundu in partes subiectivas, sed soluin illam, qtiae est feci indum partes essent tales, specificas liam vero exclii dit omnem ecqtiam cumqtae dii iisionem.Comparando vero di serentiam specificum ad id, quod est supra fiet, realitas illa , a qua sumiturdi ferentia specifica, et tactualis rei pecta

realitatis generis iactuat enim, contrahit genus, quod erat potentiale, ad esse specificum cita in proposito, entitas ista indiuidua est actualis resis echii speciei, quia contrahit speciem potentialem adesse indiuiduit te; id est di serentia in hoc, maxume, ut facit ad propositi iii, quod di serentia specitica constituit compositum, cuius est pars, in esse quid ditatiuo, quod esse est esse commune, pluri sic

bile:

772쪽

sVESTANTIAE MATERIALIS THEOREMA T. eri

sotrimo

s ile sed haec entitas, a qua sit imitur dist rentia in liuidualis; constituit compos turre, cuius est pars scilicet, individuum inisse alteritis rationis, scilicet, in esse subi j cibili, materiali , quod declaratur:

uia apud Philostaphum sim quid litas

icitur rana,&omnis quid litas est pnaedicabilis, S sic disserentia specifica constituit composit uni , cuius est pars scilicet,

speciem in esse praedicabili sed haec disse. rentia indiuidualis non constitui suun, compositum in esse praedicabilies quia illud non est quid ditas, neque unita Vrsile, scidistinoulare, quod de villo praedicatur, sed solum sub citor predicationi aliorum, quia omnia piaedicantur de illo,

sed si lumboni iuuit m esse ubi j cibili:

quia alitem esse stibiicitate est ratio m teriae Hanc eli quod Scotus hanc entitatem, qua strinitur differentia indili id ualis, appellat materiam.Tertio,differentia

specifica potest comparari ad id , quod

est iii in se , scilicet ad aliam differentiam specificam, utinc licet aliquando coniungat quod aliqt: differentiae specifice non sint primo diuerse, sed conueniant in aliqua ratione communi tamen

ultimae dit Gerentiae specificae sunt primo diuersae, ita quod in nulla ratione com-

in uni conueniunt, quae possit habere rationem speciei, d lint primo diuersiae specie, se ipsis distinctae, non per aliud. In proposito dii Terentiae indiuidua- levassimilantur disserentiis spectricis vltimis, quia sunt primo diuersae in satilla

communi ratione numerali conuenietis.

Vbi nota, quod ex Aristotele ita Metaphysic tex. IE aperte illa dicuntur priamo diuersa, quae se totis diriserunt, exemplum assertur a Scoto I.Sent. dist. T. q. I.

s. Ad argum et igitur in oppositum, Crespondendo ad piim cum D sthrenitae indiuiduales si inrptimo diuerta quia secundum totam silam rationem formale, una no est alia; indiuidua vero ut Petrus,

Fianciscus, non sunt primo diuersii: quia conueniunt in specie hominis, deo non disserunt secundum se tota, sed selum secundum unam partem, id est, perdit terentiam indiuidualem , sicut etiam rationale,& irrationale sunt primo diuerse, tamen liomo in brutum, non sunt primo diuersia quia conueniunt interim

re Sol. aecreto ultimae differcntne sunt primo diuersiae: via in sua proxima racione formali , una non includit aliquid alierius. Et nota, quod licet conueniant in praedicatis superiori ni aliquibus, ut Ent Si ibstantia, sisimilibus hoc non unpedit: quia si cntilla dari possentcntia, quae essen primo diuersa, in tamen Omnes conccdunt, imas differentias este primo ditiersias. Sufficit ergo, ut siccundu proximas suas rationes brinales sint vltima distinctilia, Gnihil ut si habeant commune. Si quis argitat, ergo constituta inesse per has differentias indiuidual , non erui eiusdem unius speciei, quod tamen falsum est quia indiuidua hominis stuat eiusdem speciei. Respondetur volu .nim, qtiod non valet arguere ab indiu duis,adtinerentias indiuiduales indiui dua enim iuri eiusdem speciei, quia vltra differentiam ita ditii dualem includunt speciem, sicuti specios praeter dissercntii specificam inchidit genus, redeo sunt e tu idem generis: ed dii crentia indiuiduaelis, quia est ultimum ditia sibile, in nullo

cum alia differentia conuenit: ut pura, in minetur Socraeitas disterentia inditii tu ilis Socratis, Platon ita differentia indiuidualis Philonis. Socrateitas, a Pla toncitas in in illo conueniunt, scd sunt primo diuersa,virationale tinni bile sunt primo dirierent i, de tamen homo , Vc-quus non filiat pii modi ucria, scd sunt iusdem gentris. Habita hinc declaratione de natura, Acconditione disserentiae, siue cntitatis, aqua minitur distere uia indiuidit alis, declarat quaenam si sentitas h. aec, a qua sumitur disti nentia indiuidi uilis de quaerit, nunquid sit materia, vel Idrina, vel compositum S espondet, quod neque matCria, neque forma, neqtie compositum est talis entitas, in quantum qi ioci libet ist rum est natura Rationem adducit quin natura siqvid ditas, de se non est haec,

sed est indist rens ad esse hanc,&non e se, sit nullum istorum est principita in

indiuiduationis, quid ergo erit haec Ciatitas Respondet, quod est ultima realitas entis, quod est materia, vel ultima realitas formaeivel compositi: quodlibet climilitoriam

773쪽

DE PRINCIPIO INDIVIDUATIONI I

cit e ei minabile: itiam uis enim quo iubet istorum sit una ies, potest tamen diari inguran plures realitates Ormalit .li incias,quartim haec, non est B.i; sic in torma est via. realitas, qua forma isti tui a formaliter, in illa adluic sunt plures realitates quarum unaquaeque est entitas singularis formaliter Idem dicedum cc materia, Me composito adeo quod

fecitndum Scotum, neque materia,neqUes trina, neque Compositum ex illis,ut species est principium indiuidii uionis, scd ultima realita materiae, vel fornace vel compositi quodnam autem liorum sit,

Ouaedam dubitationes che ophitonem Scoth, soluuntAr, di eadem opinio cZm

probatur cap. IL

T Rimo notandum, quod huiusmodi, entitas, a qua lumini itineientia indiuidualis, non esti est C. iliter distincta anratcria, vel rma, vel , inposito; sed realitas materiae, vel formae vc compositi, tantum formaliter dia tincta ab eis,adi notandum quod haec entitas non est extrinseca ipsi indiuiduo, neque est alia res aduensen ipsi species, sed est solum reali

siti, quei ipsam speciem diuidit, tacterminat ad elle iii uiduale,& singulare: sicuti etiam realitas, a qua sumitur diiserant as ct sic , non est res distincta realiter a genere sed solum formaliter: non enim rationalitas est res realit et distincta ab animali, sed solum larmaliter, est realitas vitima animalis, qtia ipsum animal contrahit adisse laominem Nnde omnes dicunt, quod species illas di erentias liabet a genere , ut dixit Porphyrius in capite de Di serentia. Notandum est secundo, quod appellat lianc emitatem,siue realitatem, ast lafiumitu differentia indiuidualis nomine materiae quia constituit in elle subij cibiati,&contrahit quid litatem: omne autem contrahogas, recon stituens inime subijcibili, habet rationem materiae, GArist.appelliu illud nomine materiar ita quod materia duobus modia accipitur apud Aristotelem; Vno modo pro eo,qtin es Ereceptiuum tarmae ct hoc modo accipiatur in libris ali sicorum, hesibi alio, do pro omni eo quod colui alii quidia tem a liquamst hoc modo acci ut i istoteles a. Metaphysice tectu si quan do dixit viatim esse ino Orcin prirnuna quia non habet materiam intelliges sat e nim non de materies, que est receptiuae tarme, sed de mattasia, qua est ratio contrahens quid litatem, ut dicam suo loco,

lanc est mens Scoti, tam in 1.Sentena iarum loco citato, quam in quodlibetis, questione . articulo . Utia in id notan Andus est error illorum, qui dictitat Scotum . ,

dicere materiam tot his esse principium T.

indiuiduationis decipiuntur enim Pn Dr.mo, quia Scottis mim quam appellauitllanc realualcm, aqua sura iit tir inditii-duatio, materiam totius sed solum di, tesse materiam,vtest videte in viroque loco tam in . Sent quam inratio illibetis, in Nicia physica ib. et scd neque hoc dicere potestes quia ut declarata inuis ex stoeto, in Thoercmate, quod totum est alia cntitas a sitiis paea tibus, mat Cria totius respondet mi na totius: mrma autem totius est quid litas in abstraclo resultans 'mone partium, ut in homine humanitas: materia totius, est conta clina re,

spondens illi quid dilati in ab tracto, scilicci illa enii a tertia, ut tomo Modo quis non videt iociti are cum sententia cotidait enim Scoriis, quod neque materia, neque forma, neque compositiam, ut suntlaa ria, sunt principium indiui, dualicuis , sedisse, vel reallitateria mat die, vul ormae, vel com pCsita; que procubdubio non est materia totius &licet An oritonius Andrae as S. Metaph. q. opposi aer . ttim sentiat, tamen ratio ab eo mediisen Zab. tire cogit. Qua in re etiam patet Zaba .rellam, Mercenarium,& Franciscum Plisti cc. lomineum , mentem Scoti non recte percepisse. Notandum est etiam, quod ibit id nomen, Harcheitas, vel ut ali legi mi Haecceitas, vel ut viij, Haec erati taci,non in uenit tir apud Scotum, sed milibusdam Scoti sitis adinventum est fortaste, uti ei clarae ob hiritatem offunderent, ut fuit moris inultorum illorum . Verum cum Scotus uo dete iurauerit, quae nam realb

774쪽

SUBSTANTIAE MATERIALIS THEOR

realitas sit haec, a qua sumitur differentia

indiuidit:ilis,scilicet, an sit realitius at riae, vel Ornue,vel compositi non erit ab re deterria inare, quaenam sitiata realitas. Ego iudico asserenduit elle reali intern ,.si mami mae. Ratio est Lec: Forina estivis qua Constituat retuliae: Ie quod reuem prim dat esse, dat eliam distinctionein qu cipia cumque alio,quod non est ipsum, cana erindia o forina specificae constituat nati iram uisi in esse specitfico,&actuet materi Un, coss O positum resultet ex ea, materia, ita dicendus uest, quod re esitas formae ultima sit ea, qtia cor tituat in esse indiuiduali,

Machu et vitiinam realitatem materiae,ex. qtia realitate materiae,&realitate formae, Iesaltat individuum; cuinent in materia non habeat ratione incomtitutivi, ledo titis constituti , realitas ultim i materiae

non potest esse tale principium indiuiduaetionis, neque ultima realitas compositi, potest eis tale principium qui1 illa est, quae resultat,& habet ei se constituente , ideo non potest esse constituens cerit et go principium, indiuiduationis ultima

realitas m Me specificae forma enim v- niuersaliter de se est multiplicabius irii- mero,non per materiam, neque per aliquid aliud ,ut infra os rendetur, loqtiendo

de substanti js abstractis meque in hoc

contradicimiis Scoto , quia ipse asserittannim quod ultima realitas , vel materiae,vel tarme vel compositi est laete principium , tamen noluit postea deterini nare quodnam istorum sit revera tale prin-eipiti in diras autem ex suis principiis; I ratione dii , hanc dcteriminaret positi- iis mus, ut iam litinc dictum est ¬an-AFic dum,quod hic loquimur de principio inludi diuiduationis pera se, interno, non de indu inremo,&accidentali, quia accidentale, uio- externum sunt accidentia illae, de quinii ius Porphyrius capite de Specie, scilicet,

se, o lociis, tempus, fortita, C. mprobatur

haec opinio Scoti ex confutatione aliora

opinioinim, tamen Minus dilas rationes

adducit particulariter pro ea , quarum

prima est si

Unitas m communi sequitur entrtate in comuni:quia vinia est passio emis,c g quaecumque unitas respicit abi quamentitatem,& sic unitas simpliciter, qualis

I. v.

XC. o s

est unitas numeralis , cram detur retrum natura secundum omnes habebi maximam, de propriam entitate im haec uilcmentitas non potes esse inaritas naturae quia illaini: : sequitur unitas petatica igitii ad hanc unitatem num ratem cita et se itiitur alia eniit a realis determinans illam entitatem natur simul cum illae faciens indiuidi uim sicuti unita num c-ralis diuidit,sideterminat unitatem specificam linecentitas, ut patet nccesse ario est subsit alitia: qtita in substantia naturali datur haec unitas nil meralis, non potest autem eis chilias naturae, ut dicitim est ,

sed est inferior illae, ergo sequitur, quod

haec sit ultima realitas, vel materiae, vel tarmae,vel compositi, quod est naetii ra.

Secunda raetio Omnis differentia di forentium debet rediici ad ali itia pri-iaio diuersa. Haec est Maior, qti e pro b tur: quia alioquin non daretii status indifferent ijs Sensus est Omius dat serentia, per quam aliquidit ferunt, debet ipsa esse quid diuersum, vel includere aliquid, in quo illae,qirae differunt, nullo modo conueniant , exsecundum illud stat primo diuersa luobatur: alioquin si ea differetitia non sit primo diuersa,vel non includat aliquid primo diuersum , non dabitur status in illis disse rentii is, quiae illa tunc non si ferrent per illam differenticina, sed conaeuirent copus est ergo , quod omnis dii sere alia diu rentiunta reducatu ad aliqtia primo diuersa subiungitur Manor et sed individua proprie

dati erunt, quia sunt diuersia entia, ergo eorum dis lentia reducitur ad aliqua primo diuersari .aec primo diuersa non sunt nat tira in hoc in illo quia quod est causa comenientia formalis, non est catis distinctionis realis, natura autem est causa conuenientiae indiuiduorum ad Liuicem, ergo non est causa distinctionis illorum sic nec matella, nec forma, nec compositum , ut sunt naeura sunt. causa talus distinctionis : quia haec non

sunt primo diuersia in hoc , in illoni diuiduo, sed sunt eademta Neque Eaec primo diueis possunt esse negati nes,quia ultra rationes quas proprio loco adducam , omnis negatio praeiupponit positutum, sic negatio non potest esse Vi primum

775쪽

o DE PRINCIPIO INDIVIDUATIONI s

prim tam distinctiuum , neque potest esse aliquod accidens , quia hoc est posterius

sibilantia, ut suo loco dicetur. Relinquitur ergo, quod sit realitas ultima, vel mattriari vel formae,vel compositi. Addamus itos cibis haec non potest est vitiina reali

in materia ' ncque compositi,ut supra diximus ei gra erit, ima realita si mre , ita sicluidi ferentiae educuntur ex geli Ur &ad sit est D illud contrahunt adipem ii, ita uti tua .r realitates Armae queexetur ire ruam, ne si mimonii nate, sed

Prione narem c. a isenii inti iaciei, O illam cibiurali uim ad cile dii Dduale, im retineret. His rationibus Acti tersarij .Hils m udis reli Ind cn es sed In coram ando eorum pilii Ities, eo Di in responsioneSconsiderab intur,qunivitiet, confutando rapin me miti erroiit a iiim, quod forma

sit priticipium individuationis, infra capite nono.

Ratioues ad er artorum contra opinio- irem Scotto iap. III.

ADuersius Scotum insurgim multii,

sed precipue Heruetis Q iodi: betos questio nona inim pugnat caupliciter Scotum. Piimo,quando Scotus ait pi incipium iii liuiditationis non posse stimi amateria, neqt IE a forma, quia sunt communes otiani biis in diuti hiis,vel intelligit, quod sunt in m mune secundum rem Extra animam aut intelligit, tiod solum sun cOmniti ne secundum rationem Si

intelligit primo modo, ut re vera intelligit Scotus,eli falsum et quia tunc daretur aliquod uniuersale actu extra animam , quod est falsum ex Arit tot rude Anima, textu S. ubi ait, tinluniuersialmatii nihil cst, aut pollerius: Uniuei tale ergo fit, tum ab in te lectu ,Et confirmatur:quia tale vinuersialma iit per se subsisteret, hoc est ab sirdum;Vel GIet in singulatabiis &tunc esset singillare quiam in i quid est in singularibus,est singulare; Si vero Scotus intelligat de communitate secundi im rationem, haec non impedrae, quia similiter ab omnibus realitatibus illis , siue viis livocant re ecceitatibus,poterit abstrahi talibi is mota si propter talem communit i Cin , neque materia, nequc sta in possunt est principium induit duatienis,nequCH. TCccitatCS, siue illa: re li

tat .

Sectindo quae iit Herutus, quid sit illaimiditas uitae Haeccet as, quam ponimus p incipium indiuidi rationis vel est Sub stantia, vel Acciden M, si Substantia , vel malcta .i,vel f irmii, vel Cinposimum, Si Accidens, vel absoluttim , vel respecti-inim si ab solirium, vel Quia iras, hasius litas tu nihil horima dicere potest Scottis, quia laberetur in opiniones, quasta ij cit in a. Sentcntiarum, ergo Haicertas nilial est. Caietanus libro de Elues, essentia c. pitere aduersias opinionem Scoti quatimor rationibus arguitri Prima Cit hic Omnis actus singillaris prae exigit Potentiam singularem qua ac iam eri Haecce ras, sitie illa realitas. stactus siligulatis, ergo pra exigit potentiam singlal.uem, qua actitat. Sod illa potentia Est natura, seu in natura ipsi iis indivis dui, ergo natura india uidui est lingularis ante aditentum Haec- celtatis, via Haecceitas non est princ pium diuiduationis. Propositiones asiasti mptae sit ipse sunt Scoti in hac mat ri , tamen prohat Maiorem ex Aristot

1. Physic.iecta S ubi docet CC mParatione catis artum:do cenim , quod forma particularis praeexigit materi.in particularem, et gosorma particulari potentia particulat Em.

Secudo Caietanus arguit sic Illa, qui aestant principiti mi irilitii duationis, dunt se ipsis pii mo diuersa, Haecccitas Socratis, Platonis non sinit seipsis pii mo diue: sie, ergo illa non sunt principium indiuiduationis. Maior est Scoti; Minor probatur Id quod conuenit magis cum vn , si iam cum altero, non est primo diuer-stim ab eo,cum quo magis conuens P.Sed Haecceitas inlatonis magis conuenit cum Haec ita te Socratis, i amicum Haecceitate albedinis ci gole Hec itates I latonis, docrans non tuam primo diuersit. Maior vlli gismi patet ex terminis Minor probarii Primo et quia ecceitatis Socratis, Platonis colle inlunt in sipecie

liqua ratio communis singultis Haecces receitates S ratisita albedinis disserui

776쪽

svps TANTII MATERIALIS THEOR. XXXX. 6 s

q. 3.

henere. Secundo, quia illa magis conueniunt, quae magis assimilantur: inagis autem assi initantur , quae sunt magis comparabilia: Haec itates autem Socratis, Platonis sunt magi; comparabiles,quam Haecceitates Socratis,&albedinis; sicut uniuersaliter res eiusdem Praedicamenti sunt magis comparabiles, quam res diuersorum Predicamen rorum.

Tertio, sic arsi ut ,quod couenit uni. repugnat alteri indiuiduo eiusdem p ciet, praemigit necellario distinctione 'sorum: proprietas indiuidualis, putari crateitas, conuenit Socrati, & repugnat Platoni, qui est eiusdem speciei ergo proprietas indiuidi alis preexigit dili inctionem Socratis a Platone, dic proprietas indiuidi talis non est cru, primo Socrates distinguitur a Platone. Conclusio est contra Scotunx Premitu autem Liuina suet. Maior est eius in Q ira ilibet is, qHqst. 1. Minor vero et Concitis io Scotiri ergo ex seipso

conii incitur fit sus Scotus.

Quarto haec positio contradicit Peripateticis i 1. Metaphvsices textu p. fit naec Conseqilentia. Si primum Caelum , id est primum principium est unum specie, cu plura numero , Ergo habet materiam multa in f Haec nequentia esset

nulla, si principium indiuiduationis esset Haecce itas,' non materia Qtiod autem glossa Scoti exponentis ibi per materiam proprietatem inditii dualem sit destructiva textus, probatur per Comentatorem ibi, per textu anteceden res, ut ex textur et iidem, ubi Atti . ait, motorem Caeli noti habere materiam. loquitur de materia ad Ubi, Madisset. Ea de glossa improbatinc s. Metaphysices, rex. r. ubi ait Arist. qtiod omnis multitudo, aut est rcium dii terentium secundum formam, aut secumbim quantitatem. Irim, e I. li, te v. y1. 8, sistim dico Caelii in dico materiam. Vbi Aristo t., Aue moes assignant unitatem . pluralitate, Indi ui-dsortim in eademi pecie In rebus mate. ri ilibus ex materia. I ant: ESBicclionias 3.Sentet dist. 8 q. r. creti c. r. Contr.i hanc opinionem Scottitan rq inacti satiar tam realitas, quam

im in Scotiri osse priricipi in dii duati'-nis,hon est Relatio, ne crie aliud Accules, ex Scoto, sed est quid absolutivi ergo vesest materia,vel forma, vel compositum , vel aliud quartum ab his in genore substantiae, quod est contra Aristot qui numquam diuisit substantiam in aliud ab histribus .Possumus etiam tbrmare alteram rationem ex his, quae dicit ibi, sic Haec realitas habet ratione actus: quia contrahit species;habet ratione potentiae quia ipsa est, quae contra listis m,nec distinguitura realitate specifica secundu in Scottim , sed quae sunt ictus,ce potentia sunt re liter distin cha: quia opponutur ergo haec

realitas, Gnatura distinguuntur realiter contra Scotum,&coseque ter cu hec re.ilitas non sit materia,neque forma, neqtie

copo ficu,erit quarta substantia realitet disti icta ab his, quod est contra Arist qui solum triplicem substantiam ad inuciari

tra hanc opinionem Scoti quattuor rationibus arguit. Primo sic. Stante positione, sequitur,qtio quodlibet indiuiditum sit tria indiuidita: Consequens euidenter falsum eit ergo de Anteceden S.Consequentia probatur et tria in quocumque fiunt tres Hecceitates, ibi sunt tria diuidua, per Scotum , in quolibet indiuiduo scintire Haecceitates, eruo in quolibet indiuiduo sunt tria indiuidita Milor est Scoti; Minor et in probat si quia vult Scotus, alia lit Haec ita sitie realitas matellae, de alia realitas forme,&ali copositi; Modo hyc tria sunt in quolibet indiuiduo, ercto qdlibet indiuidati est triplex indiuid tui. Secudo sequeretur qtiod formi unire-ttirmateriae mediate aliqua alia realitate praeter realitatem sol mae: O insequens est

falsum &contra Arist. 8. Mesaph. tex. IN.

a. de Anima tex. . Consequentia probatui; Haec realitas, siue Haecceitas, qua ipse appellat modum intrinsccum Ormae, est alia a realitate, qua sol ma est natura, etiam est sibi intimiorqtia in unio istae ad matellam:quia tarma potest esse sine materiit , sed non potest euh sine hac realitate. His statibus, sic arguit. Hucceitas hi me est intimior rin , hi a Dunio tormae ad materiam, ergo dum Diana niti irisatcriae,prius natura sibi competit hiaec haec ita , quam uni illa ad materiam, ergo unio praesuppo it ill ii i

777쪽

6 6 DE PRINCIPIO INDIVIDUATION Is

imcceitatem,siconsequenter il la media ba, quae de se est indifferens ad esse uniuersale, ad esse in diuisibile, ut in proprio

Tertio equeretur, quod materia separata ab omni forma esset nedum in acta entitatiuo, sed etiam in actu formali: nsequens est falsum Meti Am contra Scotu, ergo antecedens Consequentia probatur: quia per se haberet propriam He cellatein sed illa Hecceitas est actus fomenalis; probatura quia persedeterminat materiam, ut sit haec determinare autem est propriuin actus formalis si cenam determinar est qualificare; magis confirmatur: tua Scotus dicit, quod comparata ad materiam, illam qualificat, determinat . Quarto rcceitas Socratis, Aecceitas Platonis, solum disterunt

numeros&sunt eiusdem rationis, ergo

portet quaerere aliquid per quod distinguantur, per consequens ipsae non stant prima distinctilia . Nec valet responsio quod ista sint primo,& se ipsis diuersa quia ens quid ditatiue de illis praedicatur.

Adsunt multae aliae rationes, quas adducendo alias opiuiones recenseb I, omnes rationes enim pro opinione D. Thomae &Averrois artim, Malior usu taciunt contra opinionem Scoti. Mercenarius in suis Dilucidationibus p.riticulariter cotra Scotum arguit. Hic ultima realitas entis Scoti, est materia totius, per Scotum: sed haec non datur apud Arist.ergo; Antecedens multipliciter probatur ab eo. Item Achillinus lib. i.de Ele mentiS,C. I S. Conclusi. 8. arguit contra Scotum, sed non est digna, ut adducatur,ex

dictis enim facile soluitur. Solutio clarum rationum, cap. IV. PRO solutione istarum rationum non

sunt acie la alia fundamenta , qua C. ea, quae exposuimus in declaratione Opinionis Scoti qui enim recte intellexerit opinimem Scoti, facile has obiee tolles de medio tollet. Ad primam laque Her-uae concedo quod neque mitecta, nequc forma, possunt esse principi ina indiuio uationi. quia sunt cram inunes Oivitat bucindiuiduis secundum rem . Ad impugnationem contra hoc quia tunc dare tui v-nitier sale, c. dico, quod dat Urnatu ia

quaesito ostendam, Arist .autem pro nunc loqttitur de uniuersali completo, non de tali natura communi. Praeterea, ibi Ariit. loquitur contra Platonem nos autem non fumus cli in Platone. Q lyd autem mate ia, &mmia, ut sunt partes natu ,constituant unam naturam realem communem pluribus secundum rem, preter rationes adductas proprio loco potest sic probari: quia si iustae naturae communeS, ut homo animal,&c ut sunt communes, habent esse solussi ratione, erunt tantummodo dum fiunt, sicuti Mundae intentiones , quae habent esse per opus intellectu , fiunt soluta dum nunt, quod qua inuit absurdum, ex hiat et

Praeterea, Scientiae,qhiae sunt de his naturis communibus esse tu Scientit rationales, quia Essent de etatibus rationis, non realibus, quale autem est obiectu ira, taliscit Scientia. ita , . .

Pri terea homo, hos, non differrent realiter, neque animal, lapis, sed solum ratione, per operationem intellectus atqui negat has species differre diu per opus intellectus, similis est illi, qui negat ignem cala tacere, indiget Cnini verberatione; Neque valet, si quis dicat, di tibi ut

realiter, quia differunt numero, no valet inqtiam,quia p ter dinerentiam numeralem , adest alta dis serentia secundum rem; nam Franciscus differt a Socrate, ab hoc equo numero tamen; postea rilrsus dis eri ab hoc equo, alio modo, quo non differt a Socrates, in hec est pr*ter, pus intellectus, realis nam ille est quid, MFranciscus est homo; certe, qui negat ista,est dii nittendus. Ad secundum argumentum Heruae dictaqliod illa realitas est substantia, Vel vltima realitas forme, nequc tam Cia incidit Scotus in alias opiniones, qua Sr ij-cit, ut visum est in declaratione suae Opinionis. Ad argumentum Prinatim Caietani dico quod i Iaior in eo sensu,quo ipse accipit,est falsa neqtie est Scoti in o sensu quod probatur: qitia actus,quic6lli tui trita de tetminat aliquid in determinaltim

scii

778쪽

SUBSTANTIAE

non praesupponit illud esse determittatu: sed est actus ipse, qui illuditi determiri

talia deteranitiat, unde actus specificus

non praesupponit potentiam spe sicam, nisi intelligat de potenti logica, quae est non repugnantia cedira supponia tubium genericam pse autem actus specificus

est, qui derermittat potetiam specificam, restringens, hac tuans potentiam gera ticam, quae erat in determinata. Ideo respondeo, quod actus ei duplex Primus,MSecundus , vera cli propositio de acta secundo,non de primo,ut iunc visit unitanos autem in praesenti loquimur de actu primo, qui dat esse, constituit in esse. Vera est autem de actu secundo et quia actus si regi uaris agit, operatur in potet

tiam singularem actus uniuersalis ins tentiam uniuersialem,& ita achus uniue talis producit essectum uniuersalem, actus particularis effectum particularetn;& hoc modo intendit Aristoteles 1 Phys.lex. 3 8.ubi ait, quod omnis causa propo tionatur suo effectui, uniuersalis etfectui uniuertati, particularis, particulari; sic Scotus ustis est ira propositione in

hoc sensu

ariti. Ad secudum Siletani ex se patet quid

tacendum, Daeo igitur, quod istae realit res sunt per se pii mo diuersae, non magis conuenit vina cum alia, quam cum altera. Ad impugnationem dico, quod ultima realitas, qua constituitar in esse indiuiduali Plato, aeque diuersia est ab ulti

m realitate albedinis,& SocratiS, quantum est ex coditione talis realitatis: quia ab omnibus numero differt que icet postea inter illas alia disserentia quadoque adsit, ut diuersitas specifica , vel et acres Hoc nihil et ficit: quia hec distbrtarii non inest illis, ut sunt ultimae realitates, sed ut stant sub diuersis generibus, speciebus, stat est, quod numero aequaliter distentabinuicem, quod secundum suum totum esse formal una non includat aliquid alterius,ut dictum est. Praeterea nos loqui- inur de indiuiduis eiusdem speciei, nota de indiuiduis diuersarum pecierum,&generum in indiuiduis autem eiusdem speciei patet, quod una realitas non di fert magis ab una, quam ab alia cum enim quaeritur principium indiutatuatio

MATERIALIS THEOREM A XC. 6 et

ni , tetaeritur quaesit ratio distino ionis numnalis in eade species: quia distinctio specifica, generi c. alitan de petunt ii r. Ad tertium Caietani dico, quod illa

Maior debet sic intellisi, quod repugnat

uni, conuenit alteri, praeexigit distin chionem ipsorum: addi debet, nisi illud a sit distinctiuum ipsorum,modo in Prop sito istae realitates sunt principia distinctiva illorum, ideo non praeeragunt aliam priorem distinctionem. Scotus autem protulit hanc propositionem de ijs, quae non sunt distinctilia, sed presupponuiu distit chionem,uti sunt proprietates, de quibus loquitur ibi uinciis valet Vide eum in

Quod libet is, quaestione a. art. i.conside rando primam rationem versus finem,ad

literam QAd quartam rationem Caietani, ad A sillas auctoritates dicam soluendo rati ne pro Opinione D. Tlaomae, infra. Ad primam Bacchoni pro statutione est ad i. notandum illud, quod in declarmone B c- Opinionis Smii tetigimus, nempe, quod chen lavi habet ipsemet Scotus in corpore illius

pore quesiti,differetitia specitica quandoque a re sumitur, taquandoque a realita te sumitur, quando sumitur a re, tuc a dii aliquid supra genus, ut cum corpus contrali itur per animatum, laaec Gai in est fornia, que ad nit coi poli,quando sumitur arealitate non addit aliqtii supra genus, ut silant vltima di serentie quod coimspicit tu in accidentibus,dum enim color contrahitur per albedinein, lii edinem &c. non conta alii tur per illa tamquam per res quia ill e non sunt formar diuersegaliquam formam addentes ad colorem, sed sunt realitates coloris, qu contrahur illum: ita in substantiis iliaterialibus vltimae disserenuq ut disterentie contrahentes animal, non sunt forme,sires extra accidentes,&aliquid addentes animali, sed Iealitates gelieris,qtae contra liniat ipsum

ad ultimas quidditates, in quas est dilusibile.

Ad propositum iste differenti indiuiduales non sumuntur a re, sed a realitate forin q, ut ducimus, .sic illa realitas non disteri realiter a forma, cuius et hie

779쪽

m DE PRINCIPIO INDIVIDUAT IGNI;

differt Ormaliter,ae est alia realitas ab it formae sunt primo diueri

la, Nunc ad argument uni die, quod nem eum II Imri et

haec realitas non est accidens, sed substan illis quid si . Tati erias non talaien est qrrea resaim tenas diuer disse dicis. TC: mmtana composito sed eadem res quod dicatur de ultimis dist

tarma, sed solum alia real iras ab ea disi ire, sed essentialiter, ut in

s Incrarctrinaliter se his autem distin uocatione in hoc proposito Ti

feci in iunia et qui a m dicuntur primo uteri e , quia sunt ut

est necesse,quod quae sunt ac us Domi mae quid litates induit sibiles in alias quidi insemper uti iaci, in realiter: sediti si clitates, licina differt ab alia non citis distinguairitu tormiliter aliam differentiam quia sic part inrc Ad piri iti una argumetum uili Sonci ueniret inmae illa aliartarent ultimanat IS,ncgatu C(His queraria. Ad proba de partim non conuenitet, iij n essent primi diuersiae , Sed sunt diueri qui seipsis omnino distinga litur ab inuicem, sic licet habeant en commune ipsis, metiam alia genera, tamen dicuntur prima diuersa quia ipsi sunt ultima :-lstinguentia indit linguibili ita propter hoc ait Scotus , o fons non est uniuI- cum praedicatum de eis in quid, sed quod tantum ellentialiter inclis litur in illis, id est, ens non praedicatur de ultimis quid-ditatibus indivisibilibus indivisibiliter iii cludentibus ens per modum communis,&diuisibilis:ita sunt istae differentiae indiuiduales, stitit enim primo diuersat,quia sunt ultimum indivisibile, in quod resoluitur ens,quod ut sic, secundum suum ellerbrmale cum nullo alio conuenit. Ad Mercenarium cedicti patet,quod vana em&futilisto illa disputatio,qua habent Sarnanus,&ipse: ii iter enim illorum metriem Scottici cepir, neque rati nescius intellexit, neque enim dixit materiam totius esse principuam indiuiduationis: ed ultimam realita ementis , quani nos dicuntis cise formam quam realitatem dixit his bere rationem materiae: quia

constituit in esse subiicibili, ut materiari

non in esse quadditatiuo Constat autem quod haec non est materiari quae dicitur materia toti iis , ut patet ex Theoremate dedistinctione totius a partibus, ubi a teriam totius, &mrmam totius declara- iiimus:eam autem dari eo modo,quo ibinis sie sunt realitates fiorinae , quia illi declarauimus, nemo negare audebit, ne- su rit, qua agunt, ealitates materiae vero querationes Mercenarii contra eam ia tiuntur , immodeterminantur actia I utant. realitatibus formae ii

Ad quartum dico, quod illae realitates

Opinio

rionem regatur Minoi ad probationemdam,quod Scotus non vult, quod in qu liber in illi id , sinit si realitates , siue haec itateS, sed via ariai teli im, quod principium indiuiduata et iis est ultima reali-ras,vel nateriar,vel forinae,uci compositi, adeo quod utile, non quamlibet realitate eis principium indiui litatio iis, sed au- qtiam ill irum,quam nos postea diximus esse ultimam realisa Em tormae.. Adiecur una nego Consequentiam Ad probationem dic, quod forma potest duobus inridis considet ari Uno in do ut natura Alio modo ut est contracta ad esse iii liuiduale Primo modo unitur materii, immediate. Secundo modo concedo,quod unitur materia mediante hac realitate haec enim realitas, est principiuii liuiduans, de contrahon formam, materiam ad esse indiuiduale: neque iocest inconueniens,neque contra Arist. si nim est principium indiuiduationis naturae,porro est necessarium,quod ipsa natu ra, forma mediante hac realitate contrahatur ad ei indiuiduale

Aa, Ad tertium, si aliquid efficacitatis a

beret,concsuderet magis contra eos:qilia

ipsi sustinent, quod materia sit principiuin iiduationis, tunc sic Ergo materia erit actus formalis, nedum actus entitatulluS; nos autem respondemus, quod licet materia habet proprias realitates,non tamen illae sunt principium indiuiduati

Meris

780쪽

SUBSTANTIA MATERIALIS THEOR. XXXX. ε 3

mento nature nihil est diuisum, ex Arist.

per seipsam: quia sic est natura, uia tura non est causa distinctionis, sed conuenientiae,ergo per aliquod aliud;& sic iuera inde illo sque in ita finiturain Neque potest esse aliquid consequens absolutum quia adhuc queram de illo, si est abstitutum,

vel est materia, vel forma, Cutrum at tem esse potest eadem ratione, neque P

test esse aliquid respectivum, qm respe- Opinio eorum, qui dicunt negationes esse principium indiuiduationis, meorum, qui ponunt esse exitientiam, et eorundem confutatio. cap. ρ. DEclarata Opinione Scoti, quam Ceteris veriorem puto , oportet ali .xum opiniones adducere,, considerare, ex confutatione enim earum patebit

Opinionem Scoti esse verissimam eptem ad summum sunt opiniones chus praesupponit fundamentulus sol in hac materia. Aliqui enim e istimaue tum, di sic iste resipectus non indiuiduatrunt , quod nullum debeat dari princi ipsum. Has duas rationes adducit Motus pium inditi1 dilationis,&quod talis quae pro a acopiuione , sed cum hec Opimonio sit frustra a sed quod debeat potius non sit sustinenda ipsam confutat lus a, uaerit, per quid nam ratia tuniuersialis, 'ebet pro causa assignari intellectus quia aiunt,quod quae libet natura est de se

haec,& singularis, de qua infra Theoremate cy3.3 Alij dicant,quod principium indiuiduationis si a negationes: Alij, qd

Primo , nihil repugnat alicui per sola,

priuationein,vel negarionem scd per ' At Hliquid positiuum incernum, eigo diuidi

in partes subrestitias, non repugnat huic

lapidi, vel huic homini per negationem , sit Quantitas Alij, quod Existentia, qua vel priuationem in ipsa; Piobatrii Antice

Scotus recitat .questione illius tertie distinctionis,&eam tribuit Henrico Alij,

quod sit maceria signatari Alij, quod sit mrina sitandem adest opinioScotiri

quam vidimus.

Prima opinio, quae asserit negationes esse principium indiuiduationis , utitur his rationibus, Indi uiduatio dicit solum

negationem duplicem ergo non est qua rere de aliqua causa, uaesit eius princia pium Antecedens probatum quia unum

numero, inditi id tisi est, quod est diuisum quocumque alio , siue nota idem cis quocumque alio uindiuisum a seipsosti, ergo duplex negatio diuisionis est

principium indiuiduationis, ut Socrates est unus numero, quia non est idem cum Platone, nec cum quocuque indiuiduo

&ipse in plures homines non potest diuidi. a. Secunda ratio est haec: Si principiunt indiuiduationis esset quid positiuum, vel illud esset materia vel tarma, vel aliquid

consequens materiam et formam, Millud est et ab ulum: vel tarspectauum sed

non potest esse materia, propter rationes quas infra nos contra hanc opinionem adduccinus,quarum unam pomimus adducere pro nunc,quae es liquod tunda-dens: est negatio rostlit solum potentii proxim in ad agere, vel pati, sed non ponit repugnantiam in illo ente ad aliud agere vel pati. Ex him. Intelligatur Substantia cum negatione Quantitatis scilicet substantia non quanta tunc substantia non est diuitibilis actu, neque potentia proxima illa enim negatio tollit, tentiam proximam diuisibilitatis in substantia, tamen non ponit repugnantiam

formalem in substantia ad diuidi non enim, quia substantia non est quanta,ideo illi repugnat diuidi,qttia sibi tu crepugnaret recipere quantitatem sed substantia intellecta, non quanta potest recipere quantitatem; similiter non habere visum tollit potentiam proximam videndi, sed non ponit reptigetianii uat,quia potest itare eadem natura positiva cum opposito

illius negationis, scilicet, potest habere visum, quia illi non repugnat , licet illum non habeat, ego non sum Episcopus, non tamen mihi repugnat esse Episcopum. Ad prcpositum, principium in diiud uationis est principium, quo alicui repugnat diuidi in plura numero si ibi e-cti ueri ergo principium in liuiduationis non potest esse negatio , sed erit aliquid positi utim. V Secun-

SEARCH

MENU NAVIGATION