장음표시 사용
251쪽
1Uifieat impium. Quod utique repetit cap. II. I 8. de ubi explicans illud Roman rum s. Cbaritat Dei visoritur in eoribus no
fris, ait ι Non qua ηοr ψ' diuit, sed quanos facit dilectores suos : sicut jugitia Dei qua, sti eius munere efficimur; is, Domini salus, qua nos salvos Deu , ori Dei Iesu Cbristi, qua nos Meles Deit. Haec es pistitia Dei,
quam non solum docet per legis praeceptum, verum etiam dat per spiritus δεηum. Probatur denique ratisne Tbrointea e Ea ratione dicimur justificari per Christum, qua inquinari per Adamum; at non inquinamur dumtaxat per imputationem peccati R dami: sed quia revera in ipso tamquam in capite peccavimus omnes, quo fit, ut peccatum originale singuli, Ad anu polleris inexistat, & eos per modum maculae am-ciat: igitur nec per Christi justitiae imputationem justificamur. Major constat ex antithesi illa celebri, quam Rom. s. instituit Apostolus inter veterem, & novum hominem, Adamum videlicet, & Christum. Stetit enim, inquit, per unius delictum in omnes ba-mines in eondemnationem, sie per unius μ. tiam in omnes bomines in iusti eationem vitae. Minor pariter vera apparet ex iis, Quae diximus de peccato originali in secuncio volumine, in quo probaviIus originale peccatum revera singulis Adami posteris inexistere, non alia ratione, quam quia omnes in eo, tanquam in totius naturae humanae capite, ac stipite, peccaverunt. serendo, Nut Ia forma intrinsece, ac sor- maliter denominat subjectum, cui non inexistit. Albedo namque verbi gratia , non potest denominare parietem album , cui
non inhaeret: sed id , quo dicimur justi, est forma per quam emcimur formaliter justi,
non enim tales dicimur dumtaxat per denominationem extrinsecam; igitur eam appellationem sortimur ab aliqua forma nouis inexistente , & subinde tales non denominamur per illam justitiam , quae in Deo, vel Christo residet. Tertia denique: Iustitia illa qua sormaliter dicimur justi, capax est intensionis, S remissionis , juxta illud secundae Petri Crestite in gratia: & Apocalypsis ultimo : i iusus est ysificetuν adhuc : quam utique veritatem aperte demonstravimus in di
lautatione praecedenti : sed neque justitia Dei, neque justitia Christi suscipere postulit
magis, & minus : ergo necessum est , ut
ustilicemur per justitiam nobis inexistis-
tem, quae sit capax remissionis, de intensionis .
Obiiciunt primo haeretici varios Scripturaetextus, quos suo errori aperte patrocinari falso autumant : Primo quidem proserunt
illud ad Romanos 4. Credenti autem in eum , qui ius eat impium, reputatur fas ei ad justitiam secundum propositum gratia Dei: id est, acceptatur a Deo fides ejus , quae redit justitiam Christi ad se pertinere, &sibi per divinam misericordiam imputari r quae interpretatio videtur esse genuina, &maxime conformis menti Apostoli , qui isto capite justitiam undecies appellat imputationem .
Nev hanc esse mentem sancti Apostolis
imo contrarium ex eodem capite apparet ιibi namque probat Abraham justineatum suisse non ex operibus , sed ex viva , &persecta fide in Deum, quae ipsi reputata, hoc est deputata fuit ad justitiam ι quia rentra spem in spem credidit, ut feret latermultarum gentium: nemo autem dixerit tidem
Abrahae , ver quam justificatus suit, externum quiddam fuisse ; subindeque Apost ius ibi excludit justi ficationem, quae fieret per imputationem aliculus externi . Respondeo seeundo , distinguendo anteo dens: Fides credentis in Deum illi reputatur ad justitiam dispol ivd , concedo, sor- maliter , 8e actu, nego. Fateor equidem , quod mediante fide actuali, de qua ibi sermonem facit Apostolus, veluti dispositione quadam, possit homo seipsum ad justitiam praeparare; ita quod ipsa fides ei deputetur tanquam medium. ad nilem altequendam οipsa quoque justitia Christi imputatur illi per
modum calliae moralis, & meritoriae ipsius
justificationis 3 sed non inde sequitur, lustificari quemquam per solam imputationem iustitiae Christi per fidem apprehensae . obiiciunt secundo, illud ad Rom. F. sicut
per unius inobedientiam ρeceatores eostituti sunt multi; fio per unius es dientiam Justi rem
stituuntur musti ; ergo & justi per justitiam Christi sibi imputatam . Respondeo Apostolum illis verbis, nihil
aliud intendere , quam quod sicut Adamus per suam actualem inobedientiam fuit causa meritoria , ut omnes , qui ex illonasterentur, contraherent peccatum originale: ita Christus obedientia sua fuit causa meritoria , ut omnes , qui illi inseruntue tanquam membra capiti, di ex illo renascuntur, adoptantur in Filios Dei, fiant justi
252쪽
et is Da 2. III. Disip. III. Art. II. Quaest. I.
propter ipsius merita sibi communicata . Distinguo maiorem hujus argumenti : Eo Quapropter verbis antecedentibus dixit Α-idem mirio efficimur Dei justitia, quo Chrisepostolus. Sicut per unius delictum in omnes bo-imis peccatum factus est, quantum ad ali-mines is eondemnationem 3 Ac Per uniui Iusti .iquid , concedo; quantum ad omnia , ne-tiam, in o/nnes boniae3 in iusti irationem vitae.igo. Comparatio enim in omnibus non qua-Quibus verbis docet Apostolus eo modo peridrat; similitudo autem in hoc dumtaxat va- unius obeditionem justos constitui multos,stet, quod Christus laetus sit peccatum, hoc quomodo multi constituuntur peccatores est hostia pro peccatis nostris , peccatum per unius inobedientiam ; at quando dicit enim interdum in Scriptura hostiam proripostolus per unius inobedientiam multos peccato significat, juxta illud os ubi constitui peccatores; sensus non est , quod de Sacerdotibus dicitur: Pereata potia mei sint peccatores dumtaxat extrinsece, &im- eomedent, id est oblata pro peccatis : nos putative, sed intrinsece,& inhaerenter, ma- vero fiamus justi per illius iustitiam meri-xime in sententia Calvinistarum . qui consti- torie , & essective: dissimilitudo vero in eo tuunt originale peccatum in rebellione car- est , quod Christus extrinsece tantum sanis, dcc cupiscentiae: ergo a pari, quandoictus sit peccatum; quia revera peccator en dicuntur per unius obedientiam justi consti-sse non potuit , nos vero intrinsece fiamus
tuti multi, sensus non est , quod sint justi justi; quia aliter esse non possumus . dumtaxat per justitiam imputativam , sed obseriunt i Ilud Ephe . Induite.xmam' per internam , atque inhaerentem . bominem, qui secundam Deum creatus est in
Ob ieiunt tertis, Illud I. Corinth. I. Chri-liustitia, sanctitate veritatis ι Sed indueresus factus nobis sapientia a Deo, On Justitia,LChristum nihil aliud est, quam ipsius ju- ων iustificam, redemptio , ut quemadmo-xstitiam, & merita nobis applicare ad te- dum seriptum est , qui gloriatur, in Domino gendam nostram nuditatem , ut inde re-gAristuν: Igitur alia non est nobis justifi- putemur justi . sicut Iacob induit vestescatio, de sanctificatio , quam ipsa Christisi sau , ut primoῖenitus reputaretur . justitia, alioquin liceret aliunde , quam in Nego hune esse Apostoli sensum , indu Domino, gloriari . re enim Christum . nihil aliud est , quam Distinguo oleotaeens: Christus factus est fieri Christo simita, ejusque gratiam, &nobis iustitia, & sanctificatio effecti , de virtutes participare , ita ut intrinsece simus meritorie, quia de plenitudine ejus accepi- iusti, & sancti, sicut test intrinsece justus,
mus, concedo: sormaliter, nego . Saepius & sanctus est: sicut enim non dicitur ali- cnim in Scriptura, causa appellari solet no-iquis induere vestem alterius, nisi vestis il-mine effectus, quo loquendi modo liniaIm.ilius corpori appIicetur modo illi accom- 26. dicitur, Dominus Huminatio mea , , modato : ita non vere induimus justitiam satus mra', quia est causa salutis, & illumi-iChristi, nisi ipsa vere , & realiter animae nationis: igitur Christus dicitur nostra ju- nostrae applicetur. stitia, de redemptio, eo quod sit causa no- Cujus utique interpretationis veritas proinstrae justitiae, & redemptionis. Quot utiqueibatur I. ex eodem Apostolo: eo enim modo Patet ex etalem textu, quia Christus dicituridicit nos induere novum hominem, quo factus esse nobis justitia , sicut dicitur laetus exuimus, & expoliamus veterem, ut docet nobis iapientia: at non est nostra sapientia ad Col. 3. his verbis: Expoliantes vos veterenseo sensu, quod simus sapientes per ejus sa-xbominem eum acti I suis , is, induentes noripientiam sormalem, quae nobis imputetur: vum , OQ. Atqui exuere veterem hominem ergo n ue est justitia nostra eo sensu ,test deponere interna vitia, & peccata , qui- quod ejus justitia nobis imputetur . bus eramus maculati , & intincti : ergo lo*iciunt quarto illud 2. ad Cor. q. Deus contrario, induere novum , est induere Chri- qui nou noverat ρrecatum, pro nobis meratum sti mores, & virtutes vitiis illis , de pecca- imis, ut xos efficeremur iustitia Dei in imo : tis oppositos, ut exponunt sancti Patres , Ex o sic argumentantur : Eodem modo maxime Chrysostomiis in Epist. ad Rom. adessicimur justitia Dei, quo Christus pecca. c. I 3. nu. q. Damioum Ioum Gritum factus est: atqui Christus factus est tan-lflum, ubi sic ait: Iacuere Gristum , es om- uin peccatum per imputationem peccatiinem finia in universum virtutem babere . Ex
253쪽
splastum esse: homo eηim indutas id esse videtιν sud indutus est; anareat itaque in xilis Cis
us. Et Hieron. in c. q. acs Ephcs. nu. 2 q. ad illa verba : Induite ηmum bominem , schabet; igitur eo mersationem illivs imita ri must, universas in se exprimere virtures, ut fit mansuetur , βυι ille sitis manctu tus, humilis co de 'tonat animam suam pro amisis suis , sicut ille mbuit pro ovibus
suis: verberatus non restondeat, mauictus non
maledicat , sed vineat in bumilitate superboam se indutus est novum bominem, , diceres is eum Ap oo i ino ego iam non eao: visitoreo in me Cissus. Et similiter alii Patres, di Interpretes dicunt, induere christum , nihil aliud esse, quam ornati Christi virtutibus , & talem csse, itin. interius, tum etiam externa vita , R professione, ut nos omnes ex illa velut ex veste Christi, servos esse agnoscant: sicut magnatum famuli dignoscuntur ex Certo genere vestium , aut
coloris illorum proprii, & peculiaris . Obyeiunt o. Haec Apostoli verba ad shi-
ge est, sed illum quae ex Ade es, Iesu Cisisti ,
Unde concludit Calvinus , Oportet propriam iustitiam p o delicto haberi ab eo, qui vult Christi iustitiam obtinere . R pondea per haec verba iustitiam meam, quae ex lege ess , intelligi justitiam operum
egis, quam idcirco suam appellat Aposto- Ius, quoniam ad eam per circumcisionem erat destinatus, ut alii Israelitae . Hinc ei opponitur iustitia , quae est ex fide, quae nostra non est efficienter, hoc est a nobis , tanquam a nobis ; sed ex Dei dono; licet certum sit eam nostram esse subjectivo. Objieiuni 7. S. Ambrosium lib. I. de Iacob , di vita beata, ubi nostram iustifica. iionem explicat exemplo Jacob sese occultantis habitu, di vestitu uti fratris : Ut ibi, inquit, suo commodo altera persi a benedictionem areiperet; ita nos sub Cbristi primogeniri nostri si atris pretiosa puritate delitescimus, ut aestimoηium iustitiae . eo pectu Dei referamus. R ponio primo , praefatam sentcntiam in eo libro non reperiri , subindeque mmentitam csse , di ab ipsis haereticis sa-bricatam , quocirca nullum etiam citant caput illius libri , ex quo sententia illa sit desumpta .
Res ηεο seeundo , quod etsi vel sanctus Ambrosius ves alius e sanctis Patribus haec
verba protulerit ι tamen nihil ex eis con tra nostram assertionem evinci potest: duplex enim distingui potest in nobis justitia. Altera qua formaliter justificamur , & ex peccatoribus evadimus justi, altera oua Deo satisfacimus pro culpa, ct ianis od illam debitis . Cum autem santii Patres dicunt Christi justitiam nobis imputatam repraesemtari per Jacob delitescentim sub vestibus fratris sui Esau , ut Patris bcnedictionem
acciperet loquuntur de justitia non formali , sca satisfactoria ι quatenus nempe christus Dominus satisfaciendo pro nobis suo Patri erat sponsor noster; ita quod eius justitia jure satisfactionis nobis applicetur, Ad censeatur quodammodo nostra , dum reconciliamur Dco formaliter per gratiam nobis inhaerentem , nec enim nostris operibus quantumlibet bonis satisfacimus Deo, nili in quantum illa innituntur satisfactioni hristi. obiiciunt 8. sanctum Bernardum sermone
6Ι. in Cantica ita loquentem . Nunquid j flaias meas eantabo p Domine memorabor justitiae tuae socius; i a enim est=mea, nempe factus es tu mibi iustitia a Deo. Nunquid mi, verendum , ne non una ambobus suffi-eiat ρ non est pallium breve quia secundu nProlatam non pessi operire duos . Resipondeo sanctum Bernardum Christi justitiam vocare suam meritoriὰ, & non quasi per justitiam Christi formalem sibi imputatam iussus sit. Solutio evidens est ex ant c dentibus, & consequentibus: ibi namque S. Bernard. docet, nostrum meritum inniti meritis Christi Domini: Heum, inquit. proinde meratum miseratio Domini: non plaia sum meriti reets, quamdiu ille miserasionum non fuerit; quod si misericordiae Domini multae, multis ergo in meνitis sum . Et paulo post subjungit verba in obje ione polita . Hinc quemadmodum iuxta S. Bernard. ibi meritum Christi ta non est nostrum formaliter, sed aliud omnino distinctum, dicitur tamcnnostrum ratione sui effectus, de commodi, quatenus cedit in nostrum bonum , ut pinte cui nostrum meritum innititur 3 ita etiam ut omnia apud eum S. Lernard. sibi correspondeam, iustitia Christi Domini est nostra , non quidem sormaliter, sed cflectit; quatenus formalis nostra justitia illi inniti
tur, & est aliquis novus effectus merito rius. Et certe agnovit Lernardus clari mimis verbis justitiam inhaerentem, quando sermone in illud: Vidi Domiηkm, cyc disti
254쪽
Tract. III. DI'. m. Art. II. Quaest. I.
guit tripIicem iustitiam: unam Dei rectam, puram, firmamque; secundam Angelorum puram , rectam , sed non firmam , quia Deus etiam in Angei,s suis reperit pravitatem : Tertiam denique hominum post Iapsum, non puram propter admissa peccata venialia , non firmam , quia potest
homo ab illa discedere, sed rectam . Obiiciunt 8. Iustitia , qua Deo debemus esse grati, debet esse persectissima, & omnibus suis numeris absoluta 3 maxime vero carere admixtione cujuslibet vitii : sed justitia quae ex nobis esset, quaecumque s ret illa, semper esset admixta vitiis, & plurimis defectibus Iaboraret I nam , inquit Isaias cap. 64. Facti sumus ut immundus --nes ηοι, is, quasi pannus menstruatae unmer-D Justitiae nostrae . Igitur ut per justitiam simus Deo accepti, oportet ut Christi justitia veluti pallio pretiosissimo tegamur. Respondeo primὸ negando minorem, nam ex plurimis sacrae Scripturae contextibus patet homines justos propriis suis operibus cum gratiae auxilio factis , Deo este gratos, & acceptos, & invenisse gratiam in conspectu Domini, subindeque falsum est homines propria justitia Deo esse ingratos, & odiolos .
Reu ηδεο se nia , duplicem distingui posse persectionem in ipsa iustitia: essen.
tialem unam, accidentalem alteram. Prior
consistit in ipsa essentia bustificationis ,
ne e in adhaesione, & insormatione gratiae sanctificantis, quae nostram assicit an in mam, de illustrati posterior vero conlistit
in ejus intentione, quoad gradus persectiores accidentarios ; qui autem habet justitiam secundum priorem persectionem , licet careat magna intensione illius, & aliis accidentariis persectionibus , non proPt rea desinit habere illam formaliter ; sicut qui habet calorem in minori gradu, revera est calidus, nec aliquid frigoris habet. Quantum ad Prophetam , dico eum esse intelligendum vel de justitia legali , quae apud Judaeos tunc temporis erat omnino Iabesa tata , vel de justitia deperdita per iniquitates , 3c publica ac manifesta Judaeorum scelera , cujus quidem justitiae jacturam luget Propheta: non autem eius
sensus est , quod iustitiae , quibus revera homines justi sunt, aliquid iniquitatis habeant .
' QUAESTIO SECUNDA . Unum is iusti iratisηe impii sat otia remissis
T Otandum primo, circa praesentis quae- . . stionis resolutionem , duplicem esse libreticorum hujus temporis errorem: Cativinus enim lib. 3. Instit. c. II. nu.22. docet in justificatione peccata non vere tolli, sed tegi; non eradicari, sed radi; non deleri,
sed operiri, propter justitiam Christi nobis
imputatam 3 ita quod peccata dicantur esse tecta, quasi a Deo non videantur, cum i ta non puniat: &rasa quas non apparcant.
Hinc lib. q. cap. I s. ait: Iam perspicuum squam falsum si quia de erant priam non Lb, per baptismum Iomi nos, is, eximi ab originali pereato . Idem asseruerat Lutherus , ut constat ex articulo secundo ex damnatis a I eone X. Secundus eorum error est , peccatum in justificatione ita tegi, & non imputari , ut nihil unquam poenae Deo solvendum remaneat, sed totius poenae reatu, una cum culpa semper aboleatur . Notandum a. duplicem cogitari posse peccatorum non imputationem , & tectionem. Primὀ, itaut vere subsistant, de solum occultentur . Se ηri , itaui prorsus deleantur , quemadmodum ulcera corporis a quibus haec metaphora sumpta est, dici possunt tegi duobus modis : Primo, videlicet illa
tantum occultando , ne appareant , quo
pacto teguntur ab ipso vulnerato. cundo , curando, & tollendo, qualiter teguntur a medico. Quae utique diserte explicat S. Augustinus enarratione 2. in Psal. 3I. dicens: Deus ergo tegat vulnera non ius rinam si tu tegere volueris erubescens, me- ridicus non curabit . Medicus tegat , & is curet, emplastro enim tegit; sub tegmi- isne meaici sanatur vulnus , sub tegmine is vulnerati celatur vulnus . Similiter du- is plex est non imputatio: una quidem qua is non imputatur id quod est i Secunda is vero qua non imputatur id quod reve- , , in non est 3 Prior tectio, &non impu- , , latio, haereticorum est figmentum : PΟ- is sterior vero est Catholica assertio . ,, Notandum tertiὸ tantam esse , tamque
infinite pei sectam Dei sanctitatem, & justitiam , ut si quis hominum mortalium quantumvis justus cum Deo conferatur , injustus appareat, sicut stellae de quaelibet alia
255쪽
astra, etsi aliunde emicantia, Solis Iraesentia offuscantur, & quasi tenebris obdueta delitescunt: non quod revera non sulgeant, scd quia minor eorum splandor a superfulgenti solis lumine velut extinguitur & sorbetur. Hinc justorum unanimis vox fuit cum
justifiretur homo compositus Deo. Et ibid.c. q. Numquid homo, Dei comparatione 1ini abitur Θ avt factori suo purior erit vir Θ Ecce qui serviunt ei ηοπ sunt flabiles , is in Angelis suis reperit pravitatem: quantὀ magis bi qui
habitant domos luteas, qui terrenum babent fundamentum consummentur velut a tinea pQuapropter Vates Regius Psal. I 3 o. orabat: Ne intres in iudicium cum servo tuo , quia nox iustificabituis in conspectu tuo omvis visens. inde tamen non est Consequens , ut Vult Calvinus l. 3. Instit. c. I 2. homines quantumvis justos revera semper peccato inquinari, nec ullum esse qualibet sanctitate sul-
gentem, qui proprii admissi sceleris obducta caligine non sordescat, qua deformis de teterrimus coram Deo appareret, nisi per Christi justitiam veluti regium ac preticiissimum pallium sibi superinductum n, teret , & a1qectabilis esset, qucm utique errorem pervincet
ta mortalia fieremittuntur, ut vere Meantvν ω, auferantur. Haec est de fide, determinata in Concilio I rid. sess. S. Can. s.
his verbis: Si quis per Iesu Cissi Domini
nostri gratiam, quae in ruptimate confertur, reatum originalis merati remitti negat, aut etiam asseris non tolli totum id quod veram , o, propriam peccati rationem habet, sedisiud aerit tantum radi, aut non imputari, anao
Probatur haec Catholica veritas illis omnibus Scripturae sacrae oraculis, quibus aperte Pronunciatur Deum peccata delere ,& auferre: Sic Psalm. so. Dele iniquitatem
..... stmnes iniquitates meas dele. Isaiae
Ego sum 'se qui deleo iniquitates tuas m
pter me. Micneae 7. suis Deus Amisis tui, qui aufers iniquitatem p Zachariae mee abstuli a te iniquitatem tuam. Et infra: Ecce elo caelabo sculpturam eius , ait Dominus exercituum : is, auferam iniquitatem terr illius in die una.
Proba Iur. similiter ex iis sacria textibus
qui docent nos a peccatis mundari & lavar Ilonge perfectius, quam per naturalem aquam abluantur, & a sordibus mundentur corpora: Sic Psal .sO. Asperge me Domine sessi , o, mandabor, lavabis me ,--- mr ravem dealbaebis : tacch. 36. mfundam super vos aquam mundam, is, mundabimini ab omnibus inquinamentis inris. I. r. c. postquam Apostolus gravia Gentilium peccata recensuisset, subdit. Et Me quirim
fuistis: sed abluti emi, sed sanctificati estis in nomine Domisi mstri Jesu Cisisti, is invi-
ritu Dei nostri. Et I.Io. i. sanguis Iectu Cyim Filii eius emisdat nos is omni peccato . Et infra : Si confiteamur pereata nostra ι missis est, is, Astus ut remittat nobis precata nostra, O, emundet nor ab omni iniquitate et Haec autem divina oracula nullatenus su sisterent, nec genuinam ac veram, sed fallacem haberent significationem, si peccatorum sordes in justificatione penitus non auferrentur, & abluerentur : Igitur ita fieri fatendum est. Constat pariter eadem veritas ex ipsis Textibus, in quibus justi dicuntur immaculati in conspectu Dei. Sic Psit 8. Beati immaculati in via, qui ambulant in lege D mini. Ephes. I. Elegit ποι. .' ut essemus sanctiis, immaculati in eo pectu ejus, a. Petri 3. satagite immaculati is, inviolati ei inveniri
in pace. Quibus adde illud Ephes. s. Cbristus dilexis mel fiam is, tradidit semetipsum
pro ea, ut illam sanctificaret, mundans lavacro aquae in verbo vitae, ut exbiberet ipse Migloriosam Melesiam non babentem maeulam aut rugam, aut aliquid bu simiai: Ex quibus ite argumentor: Qui mundatur, lavatur, de super nivem dealbatur, non manet re vera immundus, turpis, niger, & sordibus insectus: similiter ille cujus iniquitates delentur, auseruntur, & projiciuntur in profundum maris ι nec eis amplius f datur nec maculatur . Denique is qui est sine macula, & sne ruga, non est dicendus infici macula ac sorde peccati: atqui in justificatione peccator mundatur, lavatur ac supra nivem dealbatur , de peccatum illius tollitur, deletur, &quam longissimc projicitur, ita ut ipse remaneat immaculatus in conspectu Dei . ergo peccator justificatus non amplius inquinatur peccatis in ipso verὰ subsistentibiis. Probatur secunia, auctoritate sanctorum Patrum : imprimis vero sancti Cypriani
Ep.2. quae est ad Donatum, ubi baptismum
256쪽
appellat mortem criminum , vitam virtutum: sancti Chrysostomi lib. 3. de sacerdotio , cap. s. Corporis lepram pinga re , ii quit , vel ut verius dicam , purgatam ostea dere Iudae rum sacerdotibus heebat : at vesinostrii Sacerdotious non ereporis lepram , sed aηimae sordes, non dico purgatas neu are, se purgare morsus concessum φ . Et lib. I. ide m punctione cordis , Cordis eo unctis cut ignis, omne animae vitium perurit , adimit , quantaeumque in ea repererit
mala , ahster it undiersa , O, penitus delet . Hinc homilia A. in priorem ad Corinth. comparat virum absolutum per Regem a suo crimine , cum reo, qui absolvitur a suis peccatis per baptismum. Additque illum adhuc servare , dc retinere animum instetum ; hunc vero quem abluit bapti Lma, non item, sed habere mentem . Solis radiis puriorem. S. Hieron. lib.3. ad versus Pelagium, i queris de regenerato per baptismum, ait esuo M- ὸ nune mundus factus es in laia- ero, de te dieitur: suae est ista quae ascendit deaffata innitens supra patruelem suum , ut ista quidem sit , ρd custod re non valeat puritatem, nisi a D rosustentetur. Praecaeteris autem hanc veritatem confirmat Sanist. August. maximὸ in libris adversus Pelagianos, qui Catholicos praesules calumniabantur , quasi assererent, Baptisma non dare
indulgentiam precatorum, nec auferre crimina , ut omnium peccatorum radices in mala carne teneantur. Sic autem hanc calumniam
retundit lib. I. ad Bonifacium , cae. II. is Quis hoc adversiis Pelagianos, niti in- fidelis, affirmet ρ Dicimus enim baptismati dare omnium indulgentiam peccatorum, is & auferre crimina, non radere , nec utri omnium peccatorum radices in malari carne teneantur, quasi rasorum in ca -- pite capillorum, unde crescant iterum, is resecanda peccatas nam & istam simili- ,, tudinem comperi suae illos adhibere ca- is lumniae tamquam hoc nos sentiamus at- ,, que dicamu ,. Et lib. 3. reserens similem Pelagianorum calumniam, qua dicebant Catholicos non vere homines novos facere, id est, non plenam dare remissionem peccatorum, scd cx parte filios Dei fieri, & ex parte silios iactili ι id est, diaboli remanere :,, Respondet . Mentiuntur , insidiantur , M tergiversantur ; non hoc dicimus. Et in- is fro; Baptismus igitur abluit quidem pecti Cata prorsus omnia, factorum , dici
rum, cogitatorum, sive originalia, sive si addita , sive quae ignoranter , sive quae is scienter admissa sunt. 32 Probatur denique ratisne Theologio : Si peccata in justificatis penitus non delerentur, sed in eis revera subsisterent, sequeretur animam nec a peccato verc resurgere
nec persem senari per vivificantem, & medicinalem Christi gratiam: sed consequens illud aperte falsum est, militatque in illos
Scripturae textus, quibus anima aicitur perlustificationem a morte peccati resurgere,& sanari: Sic primae Ioannis s. Nos scimus, quoniam translati sumuι δε maete ad vitam, quia diligimus fratres. Ex Psalmo go. Sana Domine animam meam , quia peceavi tibi ἔnon enim a morte surgeret, qui adhuc peccato mortali inficeretur , nec membrum diceretur sanum , cujus vulnus emplastro dumtaxat tegeretur: Isitur, &C. Sequeretur serenia , iustificatos nusquam ingrcsIuros in caelestem civitatem , nec intraturos in regnum coelorum : quia nihileianquinatum intrabit in regnum caelarum neque enim mundi , sed inquinati dici debent, in quibus remanet macula peccati mortalis; illa siquidem macula non posset ab eis tolli ante mortem in sententia haereticorum , vel enim tolleretur per actum fidei, quem tunc elicerent: vel per ipsam mortem. Non primum, quia sequeretur justificatos subitanea morte praeventos damnari desectu istius actus fidei, quem non potuissent elicere. Secundum etiam asseri non potest, crimenim mors formaliter spectata , sit quid naturale, est omnino improportionata maculae peccati delendae . Tertio denique, sequeretur justificatum adhuc habere aliquid, quo ret Deo odiosus , & suppliciis aeternis addicendus: sed hoc falsum est: Quia, inquit Apostolus ad Rom.8. nihil est damn timis iis, qui μηt in Cisisti JUu ; hoc est. ait Concilium Trident. sess.f. Can. s. quivere consepulti sunt eum Cis o per baptisma, in
mortem : qui non secundum carnem ambulant, sed veterem hominem exuentes, i 3 n
vum qui secundum Deum eνeatus est induentes , innocentes , immaculati, puri , innoxii , ae Deo dilecti essecti sunt : baeredes quidem Dei . cohaeredes autem Cω i , itaui nibu prorsus eos ab ingressu caeli remoretur. Objiciunt haeretica pnmo, omnes illos Scripturae textus, quibus peccata dicuntur tegi,& non imputari: Sic Psalm 3 i. te Rom-q. Natiquorum remissaesunt iηiquitates inquorum
257쪽
recta sunt pereata: beatus vis curam imputavit Dominus pereatum: tibi tria vocabula emitti, tegi, ηοη imputarι posita sunt ad idem significandum I ita ut unum per aliud explicetur: rematirenim a Deo peccata, nihil aliud est, inquiunt, quam ita tegi ut non videantur apparere in conspectu Dei, &tur nihil est aliud, quam non imputari ad enam, & damnationem juxta illud Ezechielis 33. si dixero impro, morte morieris, egerit paenisentiam da peceato suo, omnia peccata eius, quae pere unon immiabuntur ei Quo tensu Apost. secundae Corinth. s. dixit : Deus erat in Cbino mundum reconcilians bi, non reputans illis delicta ipsorum: Igitur peccata in justificatione non veta remittuntur, sed dumtaxat teguntur. Nego consequentiam: Duplex enim, ut diximus in tertio Notabili, est peccatorum tectio. Una qua dumtaxat occultantur, ne appareant 3 altera qua curantur ne remaneant. De posteriori autem intelligendi sunt praefati Scripturae textus, non de pri ri. Hinc S. Augustinus in praefatione ad praefatum Psalm. 3I. Cooperta sunt peccata , iecta sunt, abolita sunt: si texit peccata Deus noluit punire, noluιι agnoscere, maluit uno.
stere. Et postea subdit: Ne sie intelligatis quia dixit peccata cooperta μηt, quas ibi mi,
Respondeo secundὸ, gratis asseri haec verba posita esse ad idem significandum, & unum per aliud explicandum ue possunt enim ad diversa reserri, & distinctos essectus signifi-
Care, quorum primus secundum augeat, &secundus tertium, itaut remittere significet tantum remissionem quoad culpam , &poenam aeternam : tegere vero denotet ab lere memoriam praeteritorum peccatorum, propter aetus contrariarum virtutum: non
imputari denique declaret ne quidem ad enam temporalem retineri , sed ita expungi, & condonari, ut cum reatu culpae, totius etiam poenae reatus extinguatur, quod utique non semper contingit.
Obiieiuni seeundo illud primae Petri
Ciaritas erit multitudinem pereatorum'. Ig tur cum charitate subliviant peccata, quae
Ier ipsam tegantur. Dsuper illud primae
oannis primor si dixerimus quoniam peccatum non habemus, ipsi nos seducimur, is,
veritas in nobis non eis. Denique haec orationis Dominicae verba. Dimitte nobis debita nostra . Ad quae verba S. Epiphanius ,
ait: suo neessario, quam flabrater iam remur, quia pereatores simus, qui pro te
eatis rogare compellimur, ut dum sn distentia de Deo petitur, conscientiae suae animus re-eordetur : ne quis sibi quasi inηocens placeat, is se extolleηdo plus perdat, toruitis , O, doceior, se peccare quotidie, dum quotidie pro
peccatis rubetur orare. Igitur nullus cst deo sanctus, qui peccatis non inficiatur, subindeque peccata in justificatione non delentur, sed operiuntur. Nego cres equentiam: de ad primum te tum dico, sensum eius non esse, quod charitas operit multitudinem peccatorum ejus in quo est: sed quod charitas , qua diligimus proximum, operit pi oximi peccata, hoc est,efiicit ut universa ejus peccata dissimulemus,
celemus, ac condonemus: Quod autem ea sit Apostoli ri cns, patet ex verbis antec dentibus, quibus fideles alloquens , ait tante omnia autem mutuam in tisi et sis ebaritatem centinuom babentes. Nec non, &sequentibus , dicens: Eo pitales invicem sine murmuratisne, una quisque sicut accepit tratiam in alterutrum illam administrantes, quae, ut Constat, concernunt charitatem exeriscendam erga proximum.
Ad seeundum, O , tertium dico, textus illos intelligendos esst de peccatis venialibus, quae cum gratia sanctificante subsistero diximus in tractatu de peccatis. D stant: peccata venialia ex concessis , subsistunt cum gratia sanctificante, ueci pediunt quominus homines justi sint aliquo vero ac reali sensu , quia nimirum ejusmodi peccata non illis imputantur, quidni igitur idem possit dici de peccatis gravioribus, quae mortalia appellamus pRespωdeo maximam esse disparitatem, eo quod veniale peccatum sit valde exigua, &imperfecta macula , in moralibus autem parum pro nihilo reputatur ι unde non mirum est, si eo non obstante, justi, qui aliquando in illud labuntur, dicuntur adhuc esse immaculati, id est, puri a gravi macula, quae sola simpliciter, & absolutc macula dici solet in vulgari modo loquendi: sicut solum peccatum mortale saepissimc in Scriptura vocatur absolute peccatum, ut Rom. 6. Stipendrum peccati mors. Iacob. I .concupiscem iis c inceperit sinit peccatum ; peccatum vero eum constimmatumfuerit, generat mortem. h Zech. 18. Anima quae peccaverit ipsa morietur. Non mirum etiam, si non obstante peccato veniali, nominentur quia
peccatum Venials , cum sit lcvis Oiscnui,
258쪽
2sa Tract. III. Disip. III. Art. II. Quaest. III.
non di Ivit amicitiam cum Deo , neque Distinguo minorem: Praeceptum illud non privat ipsius gratia, & habitibus virtutumiimplcbitur persecte, hoc est, appretiative, infusis, quibus justus sor maliter constitui- nego: hoc est, intensive; ea scilicet intentur; id est, Deo gratus, &habitualiter i Isione, & persectione, qua I eus a creatura
structus ad bene ορerandum supernaturaliteridebet diligi, concedo minorem , & nego in omni genere virtutum. At de peccato con uentiam quamvis enim hac in moris mortali idem dici non potest. Neque enim tali vita teneamur Deum diligere, ex tota minus maculatus est ille, qui revera est anima, ex toto corde, & ex totis viribus sinsectus aliquo gravi peccato mortali, quam- non tamen tenemur id exequi secundum om- vis non imputetur in sensu Calvinistico , ni modam intensionem,&persectionem,qua id est, tegatur tantum, & dissimuletur .ldileetio illa potest a creaturis exerceri pro Neque minus est injustus, tum actuali in- quovi, statu; certum enim est proportione iustitia, quia arei ualiter peccat: tum etiam servata, longe piaestantiorem es le virtutem habituali, quia Nue meretur privari Delibeatorum, quam viatorum. Sed tantum
gratia, de virtutibus infusis, ac reipsa pri- virtute illius Π epti tenemur di ligereinum vatur a Deo judice, qui hanc legem ge- apyretiative; ita quod eum pluris sectamus,neralem statuit EZech. I 8. anima qMe m squam caetera qliaeque objeeta diligibilia νcaverit , a morietur. Et vers. 26. Cumrquod utique justus quilibet exequitur, dum averteris Ie iustus a iustitia sua , fererit in justitia, & divinorum mandatorum ob-
iniquitatem, morietur in eis, in injustitia quam rervantia perseverat.
Obiiciunt tertio : In homine justificato Q U ESTIO TERTIA.
semper remanet concupiscentia : sed illa
est peccatum : ergo hoc cum gratia san- suasiter Pratio se fraηs νοοπatur peream,ctificante subsistit. Quaque ex Vat. Respondeo triplicem distingui posse concupiscentiam, quarum prima est inclinatio adx standum primo, duplicem a Theologis peccandum, quae licet non sit formaliter o distingui rerum oppositionem: unam
Peccatum, tamen hoc nomine appellaturiquidem physicam; alteram vero moralem , in Scripturis, quia ex peccato est,& ad pec- & demeritoriam. Prior est quae intercedit catum inclinat, ut docet Conc. Irid. in. s. inter entitates physicas positivas naturales Canones . est motus inordinatus , invicem Pugantes , ut inter calorem , Scsui rationem praevenit eamque peccati tene- frigus, album, & nigrum. Altera vero reis bris velut offundit, ut voluntatem non re-rperitur inter extrema a seipsis dissita, non
Iuctante rationis dictamine facilius ad pec- ratione entitatum physicarum, sed rationecatum pelliciat. Tertur denique est motus dignitatis, & indiὀnitatis, vel ratione oria inordinatus, & liber, quo voluntas concu-rdinationis superioris volentis utrumque ilia piscentiae illecebris ac stimulis agitata rei ve-rlud extremum subsistere, ac conservare . titae assensum praebet. Concupiscentia pri-rHinc contro ersia est, an gratia, & pec-mo, & secundo modo sumpta, potest rema- Catum phrsim Opponantur, &ita sese in-nere in homine justo, ut pote cum non sit vicem excludant; vel positi'ὰ, sicut stigus formaliter precatum, sed tantiim ad illudfcalorem; vel saltem privative, sicut lux te
pelliciat: secus vero est de concupiscentia nebras, & tenebrae lucem: an tantum m tertio modo sumpta, maxime quando res ve- raliter ,&ex ordinatione Dei. Priorem pariat ita , cui consensum praebet voluntas, ma- tem tuentur Ca tanus I.2. q. 93.& Vasqueas ni est ponderis 3 ita quod consensus ille ha-sdisp. 2 . quos nota pauci Recentiores se
eat rationem peccati mortalis. quuntur: posteriorem vero tuentur cum subia
Ololaiunt quartὸ: Nullus quantumvis ju-itili Doctore illustriores quique I heologi. stus eximitur a peccato, nisi persecte impleat Notandum se OG. quod etsi compertum praeceptum charitatis; etenim qui non dili- sit, & certum apud Theologos, gratiam git manet in morte I sed ex S. Aug. lib. de sanctificantem, & peccatum juxta ordina- persectione justitiae c. 8. praeceptum charita- riam rerum dispositionem,& usitatam divinaetis persecte non implebitur, nisi in futurasprovidentiae ordinationem, nusquam limul gloria: Igitur justus quilibet hac in vita ali-Isubsistere: inter eos tamcnon conveniunt an
quo semper peccato vitiatur. stcundum extraordinariam Dei potentiam, di prae
259쪽
& praetre salutas leges possint haec extre ne opposita invicem stare: ita quod peccatum non solum actuale, seu peccaman ius aetas elici possit ab homine luso, non deperdente propterea iustitiam, quam Deus intraordinaria virtute conservavit, sed reiam reatus isse cuIpae, seu macula peccati post elicitum actum in peccatore remanenS , subsistere possit cum illa coelesti. ac divina qualiate justificantis gratiae. Negatfvam Fartem nonnulli Veteres, ac Recentiores uentur; amrmativam autem plurimi cum subtili Doctore propugnant.
Notandum iratio, seu potias revocandum ex praecedenti volumine, tractatu de peccati , peccatum mortale nabitualiter mariens non esse dumtaxat privationem gratiae ablatae Propter peccatum, esse ipsimunet peccatum
actuale moraliter manens , donec a Deo remittatur vel condigna sati*ctione deleatur: sicut inter homines debita, & offensis moraliter subsistunt, donec vel per prati condonentur, vel per aequalem sati,saetionem, aut solutionem extinguantur, Hinc sit quod remissio peccati non sit praecise insu-so gratiae ; sed ut docet mctor in q. disp. I 6. quaest.2. illa peccati remissio, di glatiae infusio sint revera duae mutationes si non reales, saltem morales, ut susuis infra demonstrabimus . Guapropter non in abistute Gonsequens , quod .ad infusionem gratiae necessario sequi debeat peccati remissio, ut patebit infra . Tria igitur potissinium veniunt hac in quaestione solvenda : Primum quidem, an peccatum. & gratia sese invi-ἀem expellant physi , & naturalixyr, .an dumtaxat moralitur, & ex ordinatione divina: serandam, an de via ordinaria invicem subsissere possint, saltem pro Hi quo temporis instanti. Tertium denique, an per extraordinariam Dei ordinationem pecca tum tam actuale , quam habituale cum sanctificante gratia possit permanere.
non Umnsetur invicem nee Iese expel-Iunt Hrfice, sed moraliter dumtaxat e idque non ex natura rei, sed ex ordinatione divina. Haec conclusio duabus maxime partibus Constat: quarum prima est Doctoris in 3. d. nu.q. ubi probat odium proximi non pu Fnare cum charitate ex natura rei , nec
illam destruere naturaliter , set dumtaxat Frassen me . Tom. IX. demeritorid. D in enim praerapti, inquit , non tam si is mystivi babitum , nee actum diligendi Deum; sed Ameretis as Deus se subirabat, O, sie me babisus , nee actur inesse. Idem dicendum est de peccato
respectu gratiae, quam a charitate realiter non esse distinctam, ex ipso Doctore supra probatum est. Cum insuper aperia docet in A. d. . n.33. tiui ait, gratiam, & virtutes infusas in nobis corrumpi per aliquem actum nostrum , non quasi ser naturam repus nantiae, sed solam per causam demeritoriam : anima enim peccans meretur quod Gatia non conservetur in ea . Et
se in Mundo instanti naturae propter talς demeritum quas praecedens, Deus non conservat gratiam, & m anni hi latur. Probatur Lee veritas : Oppositio physica est vel relativa inter relationes invicem cdiametro pugnantes , vel contraria , veI contradictoria, vel privativa: sed neutro ex ius modis peccatum , & gratia sanctificans invicem pugnant: igitur non optonuntur invicem, nec sese expellunt physice. Major est certa . Minor itidem Lacile constat a Primo namque apparet gratiam, & pccc
tum non invicem pugnare, nec contravi.
nec relatiN; hae siquidem oppositiones intercedunt solum inter formas positivas in eodem subjecto respectu ejusdem incompa tibiles, ut calor, de frigus in eodem suta jecto, paternitas, & siliatio in eodem sumdamento respectu eiusdem termini: peccatum autem non est quid positivum , ut abundd probavimus disputatione de pecca tis ι subindeque iis oppositionibus cum gratia sanctificante non militat. Non etiam invicem pugnant contradicto r9: quippe oppositio haec intercedit dumtaxat inter ens, & non ens universim acceptum: gratia autem, δc peccatum non habent hanc generalem latitudinem entis, &non entis: imo sunt intra determinatos, ac speciales cancellos entis, & non entis specialis. Denique non pugnant invicem pria vatria, nam peccatum non est formaluerprivatio ipsus gratiae sanctificantis, sed rem-tudinis, & conformitatis, quae actui peccaminoso inesse deberet. Confirmabitur haec ratio ex infra dicendis, & quae adversus hanc veritatem solentobjici, simul solventur. Secunda pars est similiter ejusilem Din ris in q. dist. I6. num.18. ubi ait, quod gratia, de peccatum non sum opposita immedia-.ὰumpliciter ex nauara extimorum, sed ex
260쪽
vact. III. Disp. III. Arti II. Quaest. III.
institutione divina, & non sequitur indu- Aio unius ad motionem alterius, nisi in oppositis immediatis secundum se: sed an gratiam sequatur expulsis culpae, dubium est, clim non sint formaliter oppositae 3 quam utique veritatem sic probat ibidem num. I. In iis quae invicem formaliter opponuntur, causa effectiva, & productiva unius oppossitorum est destructiva alterius; agens enim producens calorem v. g. destruit frigus, &formam in subjectum inducens privationem ejusdem formae ab ipso removet: sed causa effectiva peccati non est destructiva gratiae; voluntas enim creata ipsa est eflectiva pe cati , quia ab ipsa est culpa, de actus peccaminosi defectus, ac reatus; illa tamen non otest destruere gratiam , quia gratia non estruitur, nisi anni hiletur; creatura autem non potest aliquid physice annihilare, sicut
Nec creare. maxime de potentia ordinaria , ut omnes fatentur: Igitur gratia, & peccatum non pugnant formaliter ex natura rei,
seἀdumtaxat ex dispolitione, & ordinati ne divina . secunia , gratiae donatio , &Peccati expulsio sunt duo distincta beneficia, gratis a Deo concessa: ergo unum non inseri necessario consecutionem , Ac prae sentiam alterius. Patet Antecedens ex Concilio Trident. sessis. cap. 7. dicente justificationem non esse solam remissionem peccat rum , sed de sanctificationem , & renovationem interioris hominis per voluntariam susceptionem gratiae, de donorum . Ea dem veritatem docet S. Augustinus tract.72.
in Joan. ubi ait: Iudicet qui potest utrum ma-,us sis i stos Angelos errare . quam impios imstificare : certὸ st aequalis es utrinque 'πα-riae , Me maioris est mistricordiae. Ubi ex- Presse ait, expulsionem peccati distinctum esse beneficium ab ipsa infusione gratiae, quae
Angelis concessa fuit in eorum creatione, ut cum ipse docuimus in tractatu de Angelis . Igitur aliud est gratiam infundere, aliud peccatum remittere, & utrumque Dei gratuitum beneficium est 3 subindeque potest unum conserre seorsiis ab alio, Ac consequenter unum naturaliter , 8e necessario non sequitur ad positionem alterius. Pat bit evidentius, & firmabitur insuper haec veritas ex dicendis infra. Dices. Si gratiae infusio non inserret necessario peccati remissionem: haecque esset quoddam beneficium ex illa consequens, sequeretur applicationem meritorum Christi
non tantum neri in i pia infulione gratiae, Sedonorum summariiralium, sed etiam post ipsius infusionem: sed consequens est contra Concilium Tridentinum sessi 6. .Cap. 7. ubi ait: ctumnquam nemo possit eo iustus , nisi qvi merito PasMis Domini nostri Iesu rsi communieat : id tamen in bae impii
JUMatisne fit, dum eiusdem sanctissimae Passionis merito per spiritum sanctam ebaritat Dei diffunditur in corribus eorum, qui JUGeantur, atque i stabaeret: unde in ipsa iustificatione eam remissione peccatorum boee omnia
simul infusa aeripit bomo per Iesum Cisistum, eui inseritur per fidem , spem, i Garitatem.
Quibus verbis significat unicam esse causam formalem justificationis, quae non soli im sit hominis interior renovatio, sed etiam peccatorum remissio. Sequela majoris patet; si enim peccatorum remissio non necessario,& naturaliter sequatur aὸ insusionem gratiae , necessum erit quod Christi merita in ipsa infusione gratiae applicata denuo applicentur, ut eorum intuitu maximum donum nempe peccatorum remissio conseratur.
Respondeo negando sequelam majoris iquamquam enim gratiae infusio, & peccato. rum remissio sit duplex beneficium, quorum unum naturaliter ex alio non sequitur, inde non est consequens, quod ipsa Christi meritorum applicatio etiam debeat esse duplex .
Ad id naimue sufficit, quod Christi merita
per gratiae infusionem semel applicentur, ut pariter valeant ad remissionem peccato rum , quae ex gratiae sanctificantis infusione, luxta decretum divinum de via ordinaria infallibiliter sequitur, non quidem phvsice, de ex natura rei, sed dumtaxat moraliter, Sc ex ordinatione divina. dices secundo. Peccatum est aversio habitualis a Deo: gratia vero habitualis ad Deum conversio: sed aversio, &conversio ex natura rei opponuntur: ergo seclusa quavis Dei ordinatione peccatum , dc gra
iniis minorem: Aversio, & conversio ejusdem rationis, de intra eamdem lineam invicem opponuntur, concedo: Secus, nego et unde negatur consequentia . Aversio enim a Deo per peccatum est quid morale,& in genere moris 3 conversio autem ad
Deum per gratiam, est quid physicum , dein genere entis , subindeque unum alteri non opponetur ex natura rei . His adde quod gratia ex natura rei, & vi suae naturalis entitatis non habeat praecise , quod