장음표시 사용
181쪽
Nuptiis, apud paganos, aut intervenire solitam aut praeivisse. σω - ς item mos obvius est in Solonis legibus , Demosthene sa), Euri de v, aliis ubi de Dotibus verba fiunt. Adde, quod de uxoribus dote emendis trabet lustinianus, ubi sc) Armeniorum mores circa foeminas reprehendit, &quae de dotibus a maritis allatis doctissimε Claudius Salmasius in libro de Modo usurarum. a Orat. r. in Onerorem b) in Aulide Clytemnestra. c μοι M.ta .r.
De Confarreatione, qυ tota in Sacris Nuptialibus eo stibat. Ac d Sacris Nuptiali Celebritati ali2s ι iam apud Graecos tum LM: no paganos aliosqve propriis, ut Benedict o Sacra erat apud Ebraeos.
UTῖςosdictionum sacrarum formulae apud Ebratos,ita etiam
non eae solum Paganis obiter in usu sui iti exemplo ruperius ex Plauti Aulularia allato) verum etiam & SacraNuptiis propria. Imo & tertium illud genus, Confarreatio dicta, ex ipsis lacris constabat. Id quod satis liquet ex Servii verbis jam ante citatis. Quibus 8c consonos Boetius, Confarreatio, inquit, βίω Pontificibus conreniebat. id est, ut recte interpretatur Iacobus Ra varduus a)persolor Pontifices peragebatur. Et Ulpianus bin; Farre covivens tur in manum certis verbis cs testibus decem praesentibus, oesoleam δε- res,ofacto inqropanisqνoqre farreus adhibetur. Certe de decem testibus in matrimonio loquitur, ut de aevo sito Ambrosius se . Sed Confarreationem tunc in desuetudinem prorsus inito abisse. A cessit autem Aqua etiam Jc Ignis. Atque iacrificio huic Nuptiali, seu ipsis per se Nuptiis sacris praeerant Pontifex Maximus & Flamen Dialis, cujuslla Flaminicae Nuptia: d hoc ritu ut fierent, olim nece 1- se erat. Nec nisi e parentibus confarreatis nati Flamines rite sebant. Plinius se); In Sacris inhil refulosius Confaνreationis Vinculo erat, cujus & expressius meminit Dionysius Halicarnassensis D. Romulo ne an Numae in illa Confarreationis tribuenda, dubitant viri docti g , qui interim Cocmtione vetustiorem volunt, & Sacrorum item
182쪽
itfm simpliciter nomine a Tullio dictam. In desuetudinem at Diem quandam abierat hoc nuptiarum genus Tiberii aevo. Saltem rarissimum fuerat. Unde ille apud Tacitum sa) de Flamine Diali in locum Servii Malugunensis delam fi lcgendo, si mal & roganda nova
lege, disserens, patricros in confarreatis parentibus genitos tres sim Inominari, ex qws unuε legeretur, Pelusis more 3 nereue ad se ut olim eam copiam onm a confarre. inri ares iuvine aut inter paucos retenta. I lurasque I in rei causas Uercbat; totissimam penes iniuriam V1νorum
farmmarumqve. Accedere situ Ceremonia dissiculiates stet a consultis νimrentur. Coemtione igitur&Usu annuo tunc temporis & deinde apud Papanos Romani Imperii plerumque acquisitae Uxores. Ita tam in ut Coemtioni solennius adhiberentur etiam Sacra, quae ex Auspiciis b), Ariguriis, immolationibus, oblationibus constabant. Hinc Sacra Nuptialia cc , Sanctimoniae Nuptiarum, & Nuptialia Sacramenta d dicta, qWae se firmabantur. Praeter Sacra ipsis nuptus faciundis propria ex stimant aliqui etiam a Parentibus seorsin,& abinis ritis, Nuptiarum causa adhiberi selita alia, quae tamen, quantum equi-dcm video, sunt ipsa Sacra Nuptialia primariaque. Insigne est in hanc rem Euclionis apud Plautum c) exemplum, qui postqvam Megadoro filiam despondisser, Nuptiasque instituisset cum Sacris Nuptialibus celebrandas omniaque in macello cara nimis, impensuum utpote tenacissimus, comperisset, Deinde, inquit, egomet meeum cog rare inter via
Occepi, festo die si q dprodegeris
Profesto egere liceat . msi peperceri Postquam hanc rationem cordi ventrique edidi Accessit animus ad meam fmentiam. Eam minimo sumtoliam ut Nuptum darem. Nunc Tuscutum emi er hase Corona. Floreas, Haec imponentur infoco nostro Lari Ut fortunata actat Gnata Nuptias.
183쪽
Hinc colligas, sacra fieri solere ampliora lautioraq; in Nuptiis; quae
in Tuli uium&Coronas floreas contraxit Euclio. Atque huc pariter spectat illud Varron s a Nonio laicitatum 'ru Nuptu Sac νιφι ab π-tur ι tibictilo Vidua, scilii et Sacr. ficabant. pro quo terminatio passi, va usurpabatur. Legunt heic aliqvi Vm Nuptiu bin quod in idem, quantum ad rem, quam tractamus recidit, Sed & hinc sacrum thoro Nuptiali prisci voluere praeesse Gen una Iuvena .s c . Antiquum re vetuo est alienum, Postιume , sectum
scilicet Gen O sternebatur lectius quod scimus ex Canillo din Ac Festo. Et Dii γαν ἡλιοι seu Conjugales, qui sacris Nuptialibus invocati
obiter memorantur, praeter Hymenaeum. Pionubae Junonis mentio tralatitia. hi Graecis lupiter erat γααηλιν, tametsi Nuptialem Iovem Romanis negaverit fuisse Hieronymus. Riiucute , inquit lex Isinus ducemiam uxorem Sapienti praecipit , ne Iovem Gametium σGenethlium viola. Isto enim modo apud Latinos ducenda uxor non eis rit, quia Iovem non habent Nutralam. At Iuno etiam Interduca MDomiduca & unxia dicta & Cinxia & Socigena Ac Psta seu Jugalis adeduetione unistione postium Un ie dc Uxoris quasi Unxoris ni menvolunt viri doctissmi cinguli solutione, societate ac conjunctione Nuptiali, quibus praeses, ut cuι vincta Iugalia curae, putabatur. dicta est ι quod e Martiano Capella, Festo, aliis scimus, Et iam Nuniana quinque Nuptiis praefuisse, adeoque in eis concilianda ait Plutarchus I f), Jovem, Iunonemque, Venerem, Suadam dc Dianam. Iupiter autem & luno ibi dicuntur, quod adulti a nonnullis, ab aliis por 'LIι redditur. Vertendum plane Nuptiales, cum ο γα u seu Nuptiae Graecis etiam τέλους ac υ λήιου nomine appellitaremur,
ut expressim julius Pollux ig) aliique & Iovi bc Iunoni τελειοι ζ Ω-
184쪽
UXOR EBRAICA. LIB. II. CAP. XXI. is
erificasse veteres alicubi prodat Diodorus Siculus, quoniam hos primos Nuptiarum inventores ducesque existimabant. Quin & auspiciis conjugalibus praesides habebantur Pilumnus & Picumnus Dii, quibus & in aedibus lectus sternebatur, ut testis est Varro a), e quo etiam memorat Augustinus b) Nuptialium numinum turbam, Iugatinum, Domiducum, Domitium, Manturnam, virginensem , Preis mam, Subigum. Idem insuper varro cc); Nuptiarum initio antiis ραι Reges acsublimes viri, in Hetruria, in Conjunctione Nuptiali, noriva Nupta re novus Maritus primum porcum immolant. e si εν Latini re esiam Graei in Italia idem factitasse videntur. Sic ille. Et proximo a Nuptiis die hostiam eo nomine immolandam liquet ex
Macrobio ). Ajunt item in Sacris Iunoni Nuptialibus diligentissime observari solitum t), ut bilis a visceribus hostiae dimover
tur & juxta aram defoderetur loco abdito & operto, ut signarent sine bile Matrimonia esse oportere. Et apud Thessalos, ut rem notissimam memorat Acilianus Sacra Nuptiis praevia, q vae Pavo σέα ei dicta. Nec sine thymiamate Sacro Nuptiae apud Mexicanos celebrari solitae, quod in eorum occurrit historia. Sacra item Nuptialia apud Graecos evreατέλεια dicta, seu Sacra Nuptiis praevia , indeque conjuges πνοτι λῆest dictos,& π φυλεως ipsos, atque ipsum conjugium Φατιλειαν, qua a Iunone pronuba factum, docet Pollux. Et Iunoni, Veneri, Gratiis Sacra a Nupturis apud Graecos fieri solita produnt scriptores d) γα-Moe dicta. Invidus ite ni apud Libanium b), uid de Napti tibin ritum omisit nonne taedae accendi σι. ἡκ Mυσιακὰ δυνα in nonne pro viribuWsacrafeci Z Et de sacris apud Romanos tum in Confarreatione, quae plane ipsissima sacra Nuptialia, tum in Coemtione satis liquet. Quae usu annuo fiebant Nu-
185쪽
16, UIOR pBRAICA. LIB. II. CAP. XXII.
ptiae sine sacris sibi omeriis fuisse credendum non est. Nam ut ha- .herentur tametsie: pressiora hac de re non occurrant testimonia 'satis exigit, quicquid occurrit de nuptiarum generatim Sacramento, Sanctimoni ave apud paganos scriptores. Et Arnobius de nuptior Deorum juxta paganismi ritus verba faciens, mores, inquit Dii habent atque in conjugati Vedera veniunt conditionibu/ ante qua tis. IIJ, εικνe s Coemtione eenialis lectuls Sacramenta conducunt.
Sed & benedictio plane Conjugalis habetur in illo Juvenalis a Signata Iabnia, dictum Feliciter; ingens tharnaseu; gremio iacuιt noυa Nupta marisi. Nec vero actus aliquis solennis Graecis fere sine praefatione illa Αγαθὴ των aut Latinis sine illa Vpod fausum selixque sit, aut Dii bene portant. Et tam solcianibus ac quotidianis Ebraeorum actibus fere omnimodis quam Nuptiis Benedictiones propriae habentur in eorum Ritualibus. Et sane Paganis paritet ferme Sacra fuere acti bus civilibus aliis non paucis peculiaria, ut in Scriptoribus de Re Rustica, Festo, aliis obiter est videre. ' Adperseu Gentes lib. . a Sa r. r. s pide Libanium Decia-'mar. IT,
De Temporibus,qui in Nuptiae aut serpermissae aut pro inauspicatis habitae apud Paginos, id est Deductioni ae reliqua eele-ιbritaIi Nuptiali non idogeis, qualia eιιam fuisse Ebraeissvνὰ es ostensam.
R Eligionem Paganis legitur fuisse nubere tam mensibus.
aliquot integris, quam Festis diebus & quibusdam cujuslibet mensis,aliisque aliquot solum mensium,ut pro inauspicatis habitis. De Martio & Majo mensibus Porphyrio in Horatium a). Romulum ait Lemuria, id est Remo parentalia , instituisse, qνa mense M oper Triduum celebrarisolent, ante additum anno
186쪽
Dein Martio, in quo nuptiis habito certamine a Minerva Mars victin estis ostenta Virginitate Minerra Nerine es apposiatis. Certe de Majoitem habet Ovidius Proverbium liue spectans; licet nuptias non tam per totum mensem ipse quam per Lemuralium triduum id in IX. X.&XI. Maji) inauspicatas esse velle videatur. Nec viduat is, inquit sa eadem, nec Virginit apta Tempora: qua nuUt non Huturna fuit. Hac quoqυe δε causa, si te proverbia tangunt Mense malum bὶ M o nubere vulgus ait. Quadere Plutarchus c expressim. οὐ γαμ, σινεν Τω Μαίρου περι
μετεπες την DYνιον, uxores non ducunt M o, inque in Iun/um rem dus rentes. Ubi rationes affert ex Theologia Gentium varias. Quod ad Martium attinet, Festum in eo per dies aliquot erat, quo durante Nuptiae neutiquam copulandae. Ancilium scilicet, seu quamdiu e Martis Templo a Saliis deprompta ea solennius cum carmine circumferebantur. Ovidius ;Nabere si qua voles, qpampis properabitis, ambo pDufer: habent paνva commoda magna mora. Arma movent Pugnam : petua est aliena Maritis.
Condita cum fuer/nt, Vtruae omen eris.
Tempus autem integrum quo interdictae se nuptiae, Ancilium non conditorum nomine, satis est incertutP. Et in Calendariis aliteratisque aliter a. notatur. Ovidio ipsi quinto Nonas seu tertio Martii diei tribuitur. Veterioribu quae extant Kalendariorum fragmentis non omnino adjicitur hoc festum. In Constantiniano autem ab Io. anne Georgio Hervvartio edito septimo Idus seu die nono Martii habetur ARMΛ ANClLIA MOVENT & pridie Idus seu die decimo quarto MAMUR ALIA, quot forsan tempus, quo Ancilia condita. Nam & in carmine Saliari, quod ad ea attinuit, Mamurii celebratio quae festo forte finis. Nec per Martium integrum nuptias non contrahendas, ut Porphyrio, sed diebus tantum, quibin Ancilia in Templo Martii nonaum coniuta sunt seu reposita ait Alexander sd Neapolitanus. Sed ut Majum totum Lemiaria, sic Martium Ancilium hoc
187쪽
fel um nuptiis neutiquam idoneum reddidisse credebant alii ut Por- ,
phyrio. Scilicet nec adeo solennis Arinorum celebritatis nec Le- murum Sacrificiorum tempora molliores conjugii ritus bene adctere, nec quidem ita vicinos, ut eodem haberentur mense. Feriatis .
autem leu Festis diebus nubere etiam nefas habitum; Virginibus siliaeet non viduis. Nam Feriis ta) vim cuipiam fieri piacu are crat. Hinc etiam cujuslibet mensis Kalendis & Idibus nuptiae vetitae ex iure veteri Pgiatificio. Quia dies illi etiam feriati. Parile etiam 'Nonarum lias, ted alia ex ratione. Neque enim Nonae feriatae. sed quoi iam ne in Postriduani tum Kalendis & idibus singulis, tum Nonis dies ex aeqvo atri habiti, ideo ne quae proximo post nuptias die solennis erat immolatio in atrum incideret qui itidem Nuptiis livetitυ,) Nonae ipsae nuptus alienae. Sic Macrobius ac Festus b); eui item q iarius Calendarum, Nonarum, Iduum singulorum a ter adeoque nuptiis aliisque actibus solennibus ex Pontificum decreto interis
dictus. Vide iis locum ejus hac de re corruptum a Iosepho Scalige to suppletum. Diebus item quibus patere dicebatur Mundus dii
ctum rei militaris habere, militem proficisci, navi in solvere , uxorem liberorum qυeren orum causa qua nota ex pre sim Uxores a Concu. bini, o illingvit Demosthenes c) ducere religiosum erat, ut expressim
Varro d); quoniam scilicet tunc Deorum tri ilium atque innium quasi janua patere credebatur, ut & Felius. Nec aliquid omnino tunc adnaim strabatur, nisi quod ultima necessitas admonebat. Terautem in anno patere mundum ait Capito Ateius se) his dieb/u. Postin die Volcanali ξπ ante diem ρxtum Id. Nopembris. Sed quantum video duos tantum inemorat dies, non tres, nili Volcani festum eique postriduanum innui velis. Vulcanalia autem ad XI. Kal. Maji spe- .ctant. His puto accessere dies omnimodi atri. Persis item mos fuit,. Nuptias celebrare κατοι Τας αρχας la ἐαρινης ἰση - νας sub initium qui nostii perni, ut Strabo f). Sed non ait reliquo anni tempore non licui isse, ut recentiorum aliqui g). Veris, initio illis erat uti
188쪽
UXOR EBRAICA. LIB. II. CAp. XXIII. hodieque est festum celeberrimum pri u Neu : rue sa) id est,
Novus dies, quem ut anni initium temporumque civilium epocha a statuunt,epulisque & pompa prosequuntur. Graecis veteribus tempus Brumale Nuptiis maxime legitimum, ut expressim Aristoteles b aliique , unde & Gamelionis mensis Ianuario quasi respondentis nomen. a seolig. ibid Athanas Hircherru Lingua Copta cap. i. p.IIo. b Politic. lib. I. cap. ista ridesis Sam. Petit. ad Du. Atur. Q.
Coronarum Nuptialium Uuι apud paganos ut apud Ebraeos. Coron rum Nupii lium mentio occurrit apud veteres Paga. nos, quae item in ornamentis Sponsorum Ebraicis ut supra ostendimus. Vetus apud Ciceronem sa) Poeta. Ddmibi cum retalit Coronam ob col eandas Nuptias , Tibiferebat, cum ιν labathse alteri dare Tum ad te ludibunda doctὸ π debeate detulis. Andromachae item Corona Nuptialis memorari videtur Carolo Pa schalio b) ab Homero e , ubi de xWδiuνω loquitur , quod ei dederat Velaus ipso die, quo duxerat eam Hector ex aedibus Eetionis. Sed non Corona, sed muliebre capitis teguniantum est seu velamen, ad humeros a pendulum, quod Ma*ιειον e appellitant Graeci recentiores; Cucullus seu Caputium. bin& Coronas Homero nes libi memorari observatum est. At vero γαμηλισε seu Coro Nuptialis occurrit in Bionis Epitaphio Adonidis. Et Clitemnestra a
pud Euripidem Achilli de Iphigenia f ;
189쪽
166 UXOX EBRAICA. LIB. II. I CAP. XXI
Attamen Co Coronans eam adduxi tanquam nuFIuram. Lucanus saltem de Martiae nuptiis, Turνit que premens frontem matrona Corona alata vetuit contingere timina planta. Et apud Libanium b invidus, 'vid de Nuptialibus risibis omisi, . κonne taedas accendι ἶ κου ἐπιφανωσάμην &c. nonne orostam Etiam apud Artem dorum c palmae& oleae Coronae in ibmnis gestaeumulierum liberarum nuptias indicam πλοκην prorier ne- xum. Habetur item apud Adolphum Occonem d Nummus Assii s ni Augusti, cujus parte altera CONJUGIUM AUG. altera M. P. AN O B. in Corona quadam, quae Nuptialis esse videtur. Nec con-'rjectitra deest e duplicem Dille Sponsae Coronam ex illo Valerii Flacci si in nuptiis Medaeae & Iasenis, .
- - Vssuam duplicem Cotherea coronam
Ad hanc rem plura etiam ex veteribus habes congesta a Carolo P schalio, Ludovico de la Cerda g), Pineda h), Pinto Ramirer i , Aloysio Novarino k , alus ab ipsis citatis; etiam ab ante memoratis maxime Paulo Sherlogo it , cui fusius disputatur, qyalesnam fuerint Coronae hae Nuptiales. Alii enim ex Floribus, alii ex Auro, Gemmis, aliis, quae ornamento esse solent. constitisse cas comenodunt. Certe pro arbitrio putandum & varia Sponiorum conditione materiem eis adhibitam. Et Boeotarum Coronas hujusmodi ex άσφαναγανα an asparago tὶ fuisse scribit Plutarchus m Atque sisymbrio Coronari solitos Sponsos eliciunt aliqui ex Villo Ariastophanis in Avibus, ubi cum Epopis dixerat suos in hortis pascere alba sesana at myrta, papavera, & Sisymbria, respondet Euelpis, μῆά αια om Nouφέων sic ν. Vos igitur myrtis Sponsiorum vitam. Scholiasses quidem ibi Sisymbria interpretatur per φυ uiae οις ἐς φανου, τοοι Nυμίφιοι, fosia qui in
190쪽
Coronabantur Sponsi. Sed intelligitur a item locus ille, quasi molliorem & delicatulum procorum, seu qui nuptias ambiunt, vitam tan tum designaret. Et des symbrio qua Coronarium erat, vide Palchalium ' . vi Era . Chiliad. a. cent. o. adag. D. De Coronis tib. i.
De Ritibus ae moribus tum Sponsali iis tum Nuptialibus, qpa με ex Iudaismos de ex Paganismo in Christianismum admissi fuerint; re Arimo de Graecoriam seu Orientalis Eccusae usu, items Mosco vitaruin. De Annulis Sponsatitati, Coronis Nubtralibus, Poculo Communi, atque obiter de editionisis Eucholo.' gii depravatιssimis. 2Ehiopum Ruin Nuptiales.
Ascente Christianismo Aui vel ussu aismus, unde natus est,
erat Reformatu 'dubitandum non est, quin Mores Ritusque Ebrat ei circa Sponsalia & Nuptias, uti & scimus circa reliqua sive Religionem spectes sue publicam rerum administrationem, retenti fuerint ae plane obtinnerint. Idque per annos triginta amplius post Ascensionem Domini nostri, qua de re etiam a Iibi sa)diximus. Quod sanetum heic tum in aliiς disceptationibus momenti gravissimi observa tu est inprimis dignum, & quidem rite intellectum haud pauca extricaret, in quibus aut caecutimus aut patienter nimis, ne gravius quid ἰ dicam,falli aut subdole nimis fallere sole. mus. Postquam autem tam a Gentibus aliquot quam a Judaeis Christianismus receptus est, & utrorumq; mores, ut ipsi, invicem sunt commisti, partim mores ritusque Iudaici partim Paganici, quotquot scilicet cultui Christiano non omnino refragarentur, ut in aliis sic in re matrimoniali variatim admissi. Iure Romano fere passim tum utebantur Gentes, in quibus Christiani reperti; saltem non alio quam quod Romanis victoribus placuit. Confarreationis, quod sanctius fuerat Romanis ut dictum est, Nuptiarum genus, solennia prisca in de-