Illustratio sacri patrimonij seu De bonis et possessionibus Ecclesiarum. Vbi agitur de veteris & nouae legis sacerdotum censibus, ... Auctore Nicolao Le Maistre ..

301쪽

plures uni Episcopo Dioeceses subderentur, neque possiet his obeundis ac lustrandis sufficere Ecclesia,

ad ciuilem& politicam amussim Metropolitarum fines ac terminos praefigebat, & ea fortasse caussa Narbonensis Prouinciae Dioeceses Arelatensi fuerunt subtractae, a Bonifacio allegante hanc in rem Canonem sextum Nicenae Synodi, quo decernitur ut Episcopatus seriem atque ordinem Prouincia rum sequantur. Faciunt itaque contra aduersarios non leues coniecturae. Absurdum est ad mobilitatem necessitatum mundanarum Dei Ecclesiam commutari,honoresque 3c diuisiones perpeti, quas pro suis caussis faciendas duxerit Im perator, Ut recte monuit Innocentius primus epist. 18. ad Alexandrum Antiochenum.

Et certe ne quidem nouae Dioeceseias erigendς facultatem Regibus atque Imperatoribus Ecclesia siue sonticis rationibus condonauit superiori capite remotum vidimus ab Episcopatu eum, que Uuam-ba Rex Hispaniarum in Ecclesia Praetoriensi collo .carat. In Gallia nostra,cum Rex Childebertus Mele-duni seu Mecledone,quae Parochia est Senonensis

Apulis,r- Dioecesis Episcoporum instituere vellet obstitit no- ' Ti. c. , uitati eiuscemodi Leo Episcopus Senonensiis,ue - ἡ-GMi tuitque, indicto ordinantibus & ordinatis Anathemate, ne in urbe ista sui iurisci imperii nouus Priesul crearetur. Eadem ratione cum Theodoricus &Theodebertus in partibus Franciae, quae Episcopo Taurinensi Parochiarum nomine & titulo subie-

302쪽

Liber sicundus' a. 3ctae erant nouos Episcopos instituissent . eos remoueri mandauit Gregorius Papa, ut constat ex Gre epist. eiusdem epist. in o. lib. 7. Si ergo Regibus olim non licebat nouas sedes pro arbitrio fingere, neq; etiam licitum fuit dignitates,earumdem ordinem,ac iura

pro rerum suarum commodo immutare. Fatendum tamen nouita aduersam fuisse Regum

consiliis ac meditationibus Ecclesiam, quin eorundem studiis ac desideriis inclinata, Dioecesseωn formam de structuram permutarit. Ita nouissimo hoc saeculo datum est LuDovici inuetissimi Regis feli citati ac magnitudini,vt ciuitas Parisiesis in Metropolim tolleretur. Existimauit etenim Romanus Po- . tifex non decere summum virtutibus ac victoriis Principe nisi lammis quoque Praesulibus summitti. Unde vero factum lit,ut maximae & luculentissimae sedes in amplissimis quoque ciuitatibus fue- rint collocatae, non est operosum imaginari. Si qui dem primi fundatores Ecclesiarum ac Christi praecones, quaerebant urbium frequentiam & populi

coetum: nam facile est e numerosa turba aliquem nancisci cui persuadeas. Deinde commodius latebant in magnis ciuitatibus quam in vicis. Tandem propositum erat Apostolis Reges adoriri, atque Imperatores, atque ab illorum victoria tam illustres ac storentes triumphos auspicari. Vnde monebat Christus, Clim fletem is ante 'ges oe 'Principes nolite cogitare quid loquamini. De Primatu vero Arelatensi lingularem inuenio rationem. Nam Arelatensium ciuitas praecipuo erat& priuato foedere cu

303쪽

Romanis connexa: Antiqui eam Romam Gallula vocabant, ibi Latini idiomatis usus Δρ exercitatior Itaque qui Roma missi sunt, eam primum urbem appulerunt,quod linguae, gentis ac Imperii commercio & necessitudine faciliorem ad flectendos

populorum animos rationem inuenirent.

Certum est itaque Apiscopatus & Dioecesis fuisse descriptas habita ratione disciplinae ac institutio- .nis. Vt enim Roma,e qua totus orbiS rerum credendarum legem depromit,caput est,& mater Ecclesiarum: ita reliquae Dice celes Metropolean nomen de dignitatem ubi pepererun t,alias edocendo,& ad . Christi cultum perducendo. Eo respexisse videntur Episcopi Prouinciet in lim .um bello, quem Leoni Papae obtulerunt de renouando Q .r oc. Ecclesae Arelatensis priuilegio. Si quidem ad resti-

Min. so. tuendos ei honores antiqui Primatus, Leonem nor- tantur non ab urbis magnitudine aut claritate

ducto argumento, sed ex eo quod ipsa inter omnes Gallic ciuitates,luce Euangeli; prima fulserit, quam deinde caeteris ciuitatibus sit impertita. Omnibus, inquiunt, Gallicanis RegionibG notum est ,sed nec Sacroyancte Romanae fcclesiae habetur incognitum , quod prima intra Gallias relatensis ciuitas missum a bea tissimo Petra postolo θη iam Trophimum habere meruit Sacerdotem m exinde aliis paAlatim regionibus Galliarum bonum fidei-Religionis infusum , priosque alia loca ab hoc ν tuo fidei quem ad nos Apostolic.c institutionis suenta miserunt, meruisse manifestum est Sacerdores, quam Viennensem ciuitalcm, qua nunc impudenter

ac Duiligod by Cooste

304쪽

Liber siecun . 273 ac notabiliter Primatus exposcit indebitos. Unde apparet eiusce temporis Episcopos ignorasse sediumptae rogatiuas esse ab vibium dignitate & maiestate repetendas. Namque non erant nescij Uiennam Metropolim esse Uiennensium, Arelatem vero huic esse politica lege subiectam, proindeque fieri non posse, ut Primatus dignitas Viennae negaretur , si modo constans erat Episcoporum gradus & praerogatiuas locorum mutatione conuerti.

His addendum, Episcopatuum in Anglia dignitatem non ab alio fonte, quam ab ordine Euange, iij recepti promanasse. Etenim postquam Euangelici verbi facibus iterum illustrata est Anglia , Cantuaria Primatum consequuta est, quod illic Augustinus ad fidem praedicandam missus a Gregoriosedem habuisset, Si hanc sequitur Episcopatus Roce strensis, licet urbis nomine,censuque tenuis, quandoquidem eodem fere tempore Roce strenses cum Cantuariensibus ad fidem venerunt, ut est apud Harps idium pag. 67 In hac ergo contentione dubiis hinc inde ratio nibus atque argumentis, concludi, ut arbitror legitime posset, in luminas, atque amplissimas ciuitates Ecclesiam summos quoqae atque eximios honore 'contulisse, non quod ciuilis dignitas sola , suam in Episcopos lucem transfundar, & non alio quam urbium suarum nomine Patriarchae aut Metropolitani glorientur: sed quod sere ubique contigerit, ut in egregiis urbibus ac Metropolitis seu Apostoli seu Apostolici viri constiterint, ac inde salutares E-Mm

305쪽

uangelii riuos reliquae ciuitates hauserint. Ita nouimus Alexandrinum dc Antiochenum Patriarchas honorem suum e Petri, qui illic sedit,merito derivas se. Sic apud Tertullianum Apollo licae Ecclesiae leguntur fuisse in iis plaesertim urbibuS quae capita. Prouinciarum ellent. Age, inquit, quι Toles curiosita . tem melius ex rcere in negotio salutta pure, percurre E clesias Apostolieas, apud quas ipsae adhuc Cathedrae, Apostolorum suis locis prasidentur , qud quas autensica

litterae eorum recitantur, Ionantes vocem, reprae cn

tantes faciem. CProxima est tibi Achata es habes Corinthhm. Si non longe es a Macedonia 3 habes Philippos. Si potes in Asiam tendereὶ habes Ephesiumsi autem Italiae adieceris, habes Romanam, unde nobis quoque au thoritas proto est statuta. De dote εν fundatione Episcopatuum. Epistopis amplae facultates prouis e. Familia Episcoporum Galliae rimis temporibus non inculta. Epistopatuom cum altis Ecclesiis τniones propter redituum tenti ita sem.

CAPUT XIV. SVb prima Christianae Religionis initia dos &

erectio Episcopatuum, non cx opibus accensu pendebat nec nutu aut flagitatione Principii nstituebantur. In magnis atque amplis diuitatibus ubi messem plurimam sperabant Apostoli illic thronum non auro, argentoque fulgentem sed sangui

306쪽

Liber siecundus. 277ne ac vulneribus clarum collocabant. pro dote erat populorum pietas, pro centu Religio, pro stipendio charitas: Neque tamen inficiari quisquam audeat summam rerum omnium, etiam quae opes ac fortunas spectant , penes Episcopum resedi se ; nec oblationes aut vota fidelium alia quam Episcopi manu ac voluntate licuisse regi. Id tuse a nobis letractando de Parochiis,& de primaeua Ecclesiae politia expositum, non poteli, sitne nausea recoqui. Concludendum ergo dotem antiquorum Episcopatuum suisse praedia &res pene omnes immobiles tertiam Decimarum Jc Oblationum apud Hispanos, apud Gallos & Italos quartam. Deinde iura quaedam de obuentiones, Cathedraticum, Circatas Synodaticum Eulogias, de alia quae Deo dante exponemus, libro secundo, partis fecundς.Qaod ergo hic occurrit dii ficultatis,in nouorum Episcopatuu erectione 6c dote est. Ac illud imprimis animaduertendum antiquos patres perpetuo nitori ac splendori Episcoporum consuluisse, prouideque prospexisse, ne ea dignitas nimio squaliore ac paupertate mortalibus, qui uniuersa cultu ornatuque metiuntur, sordesceret. Licet enim obiiciant nobis, olim Episcopos sine familia fuisse,quod probare contendunt ex eo quod etiam Constantini temporibus duobus Episcopis do Chresto Siracula re ab is Metropolitae tres tantum famuli assignentur, qui Α relatem profiscentibus in via ministrent: atque cx itiini Epis-

eo coniiciant tenuem tame eo tempore dc mode- racusanum

stum Episcopis famulatum. Attamen etiam inter

307쪽

initia nascentis Eccleuar apud Gallos non ita fuisse tenues & angustos reditus Episcoporum quin familiam haberent in certas classes atque ordines distinctam, produnt Historici. Brixius qui proxime Beato Martino successi in Episcopatu Turonensi dicitur habuisse feruos Cubicularios apud Gre orium Turonensem lib. u. cap. i. Λ her, inquit, adca Tu- q am eiδs c biculari, te limenta deferebant abluendae,

i. U. . . q- μὴ siletae Religionis erat veste mutata, concepit m peperit, me. Ex testamento R emigii liquet ipsum non mediocrem, nec incultam habuisse familiam, vasa apud ipsum fuisse aurea atque argentea , item vim pecuniae non exigua in , quippe qui Sparna cum villam cicat se e trusie ab Eulogio quinque millibus Abrarum argenti. μComitatum vero Episcopis sempcr illustre fuisse

etiam ex decreto mandatoq; Principii,iiquet ex eo de Gregorio, ubi Comitatu describit Cautino Archidiacono assignatum,cum ad occupandu Episco. patum Aruernae ciuitatis prosecturus csset. Ttinc ex

iussu Regis,nempe Theodoualdi,traditis S clericis

omnibus, qsae hi de rebus Ecclesia ex abuerant ordinati qlie qui cum eo pergere deberent Dipcopis Camerariis ruerno eum direxerunt. Vbi vides Comites datos Cautino Clericos , Episcopos Camerarios. Gregorius magnus lib. tertii, epistola quadragesima quarta agnoicit in Episcopis sui temporis familiam fatis num ero sim, in qua nil reprehen sione dignum animaduertit, nisi quod suadet, ut abiecto famula tu laico, Clericis seruis &ministris utantur: Paulus

308쪽

inter virtutes Episcopales hospitalitatem recenset. At hospitibus esse non possunt benefici & liberales, qui vix habent sibi unde famem arceant. Itaque Gregorius in responsionet ad primam interrogationem Augustini Anglorum Episcopi, largiorem Episcopis portionem in opibus Ecclesiis decerni constituit, ut & suq familiae & hospitibus suppetant necessaria. Mos6t, inquit, Apostolicae levis ordinatis Presisteris praceptum tradere , ut de omni stipendio quod accidit, quatuor signi portiones, etina τι elicet E

ceptionem , alia C lero, tertia Nero pauperibM , quarta Ecclesiis reparandis. Cum ergo cura fuerit Ecclesiae, ne paupertate &inopia summa dignitas angeretur, hinc est factum ut lapsis Episcopatuum facultatibus, & ciuitate in qua sedebant Episcopi in extremam calamitatem adducta, insignia quoque Priesulatus ab ea recesserint, dc vel e auabus Ecclesiis, una sedes facta si vel ab urbe diruta,locus Episcopii in florentem & signem ciuitatem translatus. Cuius rei extant apud Gregorium exempla quam plurima. Quippe cum Ecclesia Formientis paupertate laboraret , ipsi Ecclesiam Menturiensem clero plebe que, fato tem porum de statuta in adiungit, & omnia ipsius iura ac reditus assignat lib. 2. epist. 8. Ita Regitano pis--M,icopatui Carinensem Ecclesiam coniungit lib 1. epistola nona. Postquam, inquit, Ecclesia Carinensis de' se g. lib. s.functo eius antistite alium ominari nec loci desertio, μγ - nec sint imminutio personarsim , maiori cura con-

309쪽

ieto De Ionis es hoste ' L s Fci Uarum, tritimur, oc. Dctrata otionibus vero Episco patriam pros 'cllicam cladem, insignis est locus

Lib. .epigi. apud eundem Epistola undecima libri secundi,vbi Velitrensem p piscopatum transfert in locum qui dicitur Harenata. Temporis, inquit, quesitas admonet Episeoporum sides antiquit ε ccrtis ciuitatibus constitutas ad alia quae securiora putamus eiusdem Diorcseωs loca transi onere,quo re habitatores nunc degereribam baricum psit periculum facilius declinari, propterea tes annem fratrem coepistopumque nostrum Velitrensis ciuitatis stilemque tuum in locum, qui licitur Harena,ia, ad sanctum Andream Apostolum praecipimus exinde transim rart. Quamobrem cum opum ac fortunarum dissipa

tio plurimum semper cle luce& splendore Episco porum detrax crit, quid mirum si ne pictatis quidem specie res Episcopi j minui deterique patres si,

uerint. Vnde in Synodo Constantinopolitana coercentur Episcopi, qui Monasteria extruentes reditus sedium suarum consumunt. Multos Epistopa-

synodus Constanti nopoli. can.

tud ruere, m perptiuo exitio tradi videmus, quod qui eis prastunt,omnem de iis curam my sollicitudinem in recin-tes Monasteriortim extructiones conferunt, oe eos diuellentes ac distrahentes , st ut ad se pertineant reditus molientes, ut ipsa augeantur laborant: Hoe ergo statuit sancta Sonodus nulli licere Episcopo priuatum Monasterium ad proprii Epistopatus pernicio m rccens excogitare.

Cum ergo caute prospectum sit a Patribus, ne antiqui Episcopatus fortunis suis de auito fundo

310쪽

Liber sicundis. 1gipellerentur, multo prudentius constitutum, ne Episcopatus noui sine dote congrua crescerent. Qua in re dicendum primo Episcopatus non temere nec sine caussa scissos ac diuisos: Multitudo populi, amplitudo Dioecesis, aut noua gentium quarundam ad fidem accessio, expulsioue barbarorum occassionem dedere nouis sedibus erigendis. Propter amplitudinem ac spatia immensa Dice-ce se .n scissos Episcopatus liquet ex Synodo Carshaginensi sub Honorio Canone 6 o. Vbi decerni- sib Hono- Rrcum Episcopum, qui ab alio traditam stibi Di re ' ς ' ε'cese .s partem regendam acceperit, eaS tantum obtinere Parcecias, quae ex alterius consensu sibi ob. tigerint. Expulsione vero barbarorum nouos Episcopatus institutos docent Hispaniarum historiae. Compostella in Episcopatum evecta est, depulsis

Gothis & Barbaris: eius Episcopus diu retinuit nomen Iriensis, cui successerat.Tandem ex concessio. ne Urbani II. nomen Iriense prorsus oblitteratum,& Compo stella exempta a Metropolitae Braccarensis ditione, in Metropolim euecta: Gadibus nouus factus est Episcopus. Granatum facta est quoque ciuitas Metropolitana, extincto fortasse Episcopatui Eliberitano suffecta. , Mondonedo sublato Riba deorum Episcopatu Cathedram excepit, Zamora quoque in hunc honorem elata, Lerium in Potatu. Gallia non procul a Con imbri ea a Paulo III. S. Pontifice infulis donata est. Quantum velo de dote constituenda solliciti fuerant Reges Hispaniarum, liquet ex indice & catalogo Episcoporum,quem te