장음표시 사용
321쪽
29α De bonis Ecclesiarum in 'ecie. in paupertate Religio, reuerentiam in sordibus amittit. Si tu isto & squallore, que illi postris rebus ta impatienter optant, non tam firi amorem mortalibus allatura esset quam fastidiu. Quisvnquam in haris 5: mapalibus jubulcorum sacra patiatur celebrari 3 quem non assiciunt templorum ruinae, labes, & rudera. Quis non irascitur incultis altaribus & neglectis ' Quod si haec mortua & ma uimata religionu adminicula, nefas est non lucere purim ac nitere elegantius , quam cetera quae prophanas domos instruunt: quis nisi inuidiae dira frenesi vexatus, velit ad extremam inopiam Sahcerdotes adigere, & perpetuo cum calamitate luctari, quos iii pra templorum, atque altarium reuerentia sanctiorescere muniae consecrarunt. Videamus, ergo quid populis & regibus Rcligio debeat, & suaui commemoratione beneficiorum, eorum votis, ac generosis largitionibus gratulemur. Bona itaque Ecclesiae, de quibus in hoc libro acturi sumus, sunt mansi, seu praedia, alodia, laudi, serui, mancipia, coloni, tabulari j.
322쪽
3 Liber tertius. C a P v T I. De mansis Ecclesiarum. Viria Worum condιtiones apud Romanos, Limitati. ignati,reddιti ocati,vectigales. Mansorum diuisio in V os m vestitos. Mansius pred isteralis quot Bunnuarιis constat.
Ac Ri omnes & praedia ab initio libera sint,
seruitutes & dominia hominum voluntas induxit: imposuit vincula terris & maribus hominum ambitio & exile istud punctum,quo res nostrae concluduntur in portiones ac sortes, serie tatis impatiens dominatio dissecuit. Inde bella, caedes, nequitiae, proditiones, & quidquid scelerum,Numen irritat & nostram incusat amentiam qui animam, qua nihil homini esse charius potest, terra viliorem fecimus. Ecdum agrorum sines ferro bellisque protende nitimur, terminos alioquin fatis angustae minuimus Vita . Cum ergo natura agros liberos fecerit quas illis, gentium iura seruitutes imposuerint videamus. Nec enim aliter mansorum& praediorum, quibus a Principibus Ecclesa donata est, poterit intelligi, quam si agrorum conditiones omnes breui imagine comprehenias oculis subiicia
Servitutes agrorum e victoriis populi Romani vatiae eonznatae sunt, ita enim i cuius Flaccus lib. de Condi- . . . '
323쪽
194 De bonis Ecclesiarim in ste se.
s. eeus lib. tionibus agrorum. Diussam Dudundorum agrorum . ibiun bessa fecerunt. Captus enim ager ex hosti darie diuitu, Titula M- ea Diuisionis modum tradit.Liuius lib. 3. sub fine.
Agros, inquis, ita captos alios in Tic ot m populumpaditiebantur, a es Tendobant, alios militibus alsignabant,
alios locabant, aliis certum vertigal siue stipendium imponebant. Qui agri militibus dabatur in praemium rei bene gestar& se latium sene mitis l. Lucius F. de Sui Abibus, illi dicebantur Limitati, apud Aggenum S: Flaccum: quorum alii erant assignati qui de nouo militibus dabantur, alii redditi quos
nempe ex permutatione conssequebantu Ut continuam haberent posscssionem, quemadmodum docet Siculus Flaccus loco citato. Venditi agri seu hastae subiecti fuerunt, quos populus Roman ux
domini. li cuntur Quaestorij apud Siculum Flaccum. Quos eae hoste Captos populus Romanus per Quaestores ven- Adit. Locati agri vi vectigales hi sunt proprie, cquibus seruitutes praediorum & seu da originem
traxerpnt. Nam cum pars agrorum Vendisa,pars
militibus allignata foret quod reliquum erat id invsu posse iIione Reipublicae manebat, hique agri apud Aggeum δrbi cum dicuntur subsecivi. Hos autesn agros aliquando populus Romanus locabat, vel ad longum tempus, vel ad lustra singula, dc constituebat per prouincias publicanos, ac redemptores, qui publicorum praediorum redi-
324쪽
tus colligebant. Aliquando vero non locabat .agros populus Romanus, sed utendos fruendos dabat certis conditionibus, siue cum Onere vecti - Loeati agrigalis per singulos annos pendendi, Vnde agrorum censualium conditio manavit. Hoc autem vectigal, vel ex quinta parte vel ex decima fructuum constabat. Ceterum quid interagros locatos & vectigales intersit,facile apparet. Nam agri locati tam possessio quam proprietas erat populi Romani. At vero agri vectigalis proprietatem quidem habebat populus, non autem possessionem, dicunturque agri ciuitatum, non pollessiones, i. qtis icio Ede merborum significatio uibus e dc qui eo. agro S CO- ibosqhi. lunt, licet fruendos in perpetuum accepissent si . si v non tamen propterea proprietatem habebant, sed usum tantum & possessionem l. agri mutatum inum , qui
3 qui m perpetuum, F sit ager vectigalis. '' ἀπὸ Praeter istas agrorum conditiones, duae quoque V um supersunt. Nam aliquando populus & Imperator fundum & agrum veteri possessori restituebat,
quorumdam . inquit Flaccus, dignita Gratia, aut ami riseeriae
citia vicZorem ducem mouit, Pt eis concederet agros. Cφη -
Vnde eoru agrorum limites his notis impressi re- , periuntur R. V. P. redditum veteri postsessori. Aliquando tributis & stipendiis onerabant. Unde di. cuntur praedia tributaria &stipendiaria:de quibus
s. per traditionem instit. de rerum diu bom. Theophilus vult Imperatores orbe subacto, quasdam inst.de tetupro Vinii a populo dedisse, quae stipediariae dictae in 'μβ'ης
325쪽
196 De ιonis Ecclesiarum in 'eue sunt . quasdam sibi retinuisse quae tributariae
graue erit gal, qγod Mae imponit propriis prouincia-quit multas ιmoensis faciti In alendo exercitu. Istis ex iure antiquo, cum venia sacrorum iuris Antistitum praelibatis, varias maniorum & praediorum Ecclesia Ilii orum species expendemus, ac
L .., at primo Mansi alij dicuntur Apsi, alij vestiti: alij ini an b. ter psos& Vestitos quae diuisito petitur ex indicencit.Eecinit donationum Ecclesiae Salisburgensis apud Cani- duac his sium tomo sexto antiquae lectionis. . 'mo , Mansus apsus nil aliud significat, quam praediunudum & in ueste, sine instrumento rustico: at econtra mansus vellitus est praedium rustica sup-
pellectile, mi tructum, mancipiis nempe colonis . armentis,quae ad terram coledam sunt necessaria. Concit Va- Vnde in Concilio Valentino alio nomine dicitur p. . C9lonica υestita, veteres Latini fundum instructum
appellarunt : quae sitiat fundi instrumenta docettas anuisa Vlpianus l. instrumento F. de ιnstri. io vel instru--φ st ψ ψ mento brato ex libris Sabini ad Vitellium. Nempe homines, qui agrum colunt, & qui eum exercent, praepositive sunt his: quorum in numero sunt villici, monitores, qui nempe cessantes & pigros monent, boves domiti,&pecora stercorandi caussa parata. vasa quae utilia culturae sunt, aratrum, ligones, sarcula,&c. Ceterum qui mansius in Ecclesiae parochialis,
326쪽
aut alterius dotem dabatur, is debuit habe
re duas conditiones. Primo oportuit esse man- sum vestitum seu instructum. Instrumentura autem in tribus mancipiis collocat Concilium Valentinum tertium can. nono. Decretum, Hungaricum in duobus mancipiis equo,iumento , sex bobus , duabus vaccis, & triginta qua- ζ 'v' tuor minutis bestiis. Secundo mansus Ecclesiasticus siue parochialis debuit esse integer hoe est iustis terrae me suris completus: completur autem mansus &fit integer quando continet duodecim iugera terrae, quae iugera modo B iu uaria dicuntur modo Hoba modo Acrae in antiquis monime tis. Mansi integri mentio fit. lndacii Lingonens Isaici tui. praefatione ad suos Canones, & in Capitulis he- ει α rardi Turonens cap. 4 o. Nominatim vero mata. rum integrorum spatia N: mensuram praefiniunt leges Longobardorum authore Carolo Impera- 'tore libro tertio lege quadragesima sexta , de Ee-essis Emendandis olumus, ut ita observetur, ut in f ,rdorumpitulari nostro continetur, quod ad OAnam fecimus- re si in uno loco plures Ecclesiue sint, quam necesse sit dest .intur. auoj si forte in alio loco Ecclesia sit ren- structa quae tamen necessaria sit O' nihil dotis habuerit,
volumis ut fecundum insonem domini ae genitoris nostri υnis mansius eum duodecim Buunnariis de terra arabili detur mancipia duo,a Iberis hominibus qui in eadem Ecclesia oscium audire debent, ut sacerdotes ibi posi
sint esse, Cr diuinin cultκs feri, quod si hoc populuι facere
327쪽
Ly8 De bonis Ecclesiarum in 'ecie Et certe tanta religione tenebantur veteres erga parochiarum face rdotes, ut nefas esse ducerent quidquam de integritate mansi praedij Ecclesiastici deficere. Unde . Irchidiaconi Ecclesias lustrates solebant imprimis sacerdotum commodis prospicere,& percontari, num mansum integrum& iustam terrae portionem obtinerent. Quod si quid deesset, tum certe parochia nos ad supplendum iustae mensurae congruentis cumulum adigebant. Patet ex Capitulis Hincmari Remensis, in quibus Archidiaconis imperant, ut inquirant de mansio Ecclesiae. Si prosbyter habeat mansum habentem Bunnniaria duodecim praeter cemeterrum oe cortem bi Ecblesia oe domus ipsi as continetur, aut si habracmancipia quat ori
Quo abierunt mansi presbyter ales. Calamitas Ecclesia- rum sub carolo Simplici. Ecclesiue venditae mansii Mo- i. steriis dati, SciCVm itaque parochiarum Ecclesiis, tam caute, ac religiose Veteres prospexerint: ut nullam illarum sinerent, sine competenti terrarum & agrorum dote aedificari , dubium valde& incertum quo res istae abierant, & quae tam infelices harpyae villarum parochos& sacerdotes suis '
328쪽
opibus misere spoliatos extrema pauper talesn-ctauerint.
Certe quod in ea re comperi paucis aperiam. In es artatis flexu, quo post longas iactationes &motus periculosos, res Galliarum in Hugonis Capeti damum & potestatem transierunt, , Caroli magni leges una cum stirpe videntur maiestat eiu&reuerentiarn amisisse. Namque ut vitae nostrae spatia morbi difficiles, quasi termini quida ac limites discernunt, nec sine Violenta corporis iactatione ab una aetate in aliam datur transitus. Ita imperiorum conuersiones seu fortunatas seu lugubres Catastrophas, prasit fatalis legum atque ordinum omnium commu ratio Caecos mortales & quasi insiana vertigine laborates, diuina prouidentia ad eum quem destinauit scopum solet deducere. Itaque expirantibus Carlomannorum rebus,' senescere eorum prudentia, nec amplius imperij molem ferre valentibus magni ImperatoriS nepotibus, res Ecclesiarum mirum in modum sunt deformatae. Nam & nobiles quibus pro Rege erat
Libido.& pro lege Cupiditas sacrum patrimoniuinuaserunt: seque Ecclesiarum dominos faciendo, quidquid pauperes parochi praediorum, & agrorum habuere, impia rapacitate subtraxerunt Ut enim Reges eo tempore Abbatias &Episcopatus Ducibus aeComitibus regni ut sibi in bello deser.
virent lolebant mancipare. ita nobiles Inferioris sinem stirpi
gradus, aut parochiarum bona sibi assumebant,
329쪽
3oo . De bonis Ecclesiarum in 'ecie.
a uotiuidebant militibus De Abbatiis & villis Ee clesiarii datis regni Magnatibus , diserte Aimoinus ybi initia imperij Ludovici Balbi describit,
Ludovicus , inquit,accepto nuntio in Austica villa edises hi ,h morte patrii Fui Carob, quos potuit sibi conciliauit, dandub. I. P- eis Abbatias, m Comitatus S vigiis, sic nom 4nius iasique ρ stulationem. De paroediis vero militibus assignatis loquitur Ioanes Nonus inConcilio Ra- Nonis, in uenat ensi. Plibεs, inquit, IEcclesia id sparoreiae nulla-L-- tenus, aut Comitibus, aut Episcoporum vasalus, aut ' lis Vicis in beneficia tribuantur. Auxit illis temporibus Ecclesiarum calamitatem violcnta Normanorum irruptio, qui cum cultum veri Dei nescirent, sed idolo cuidam seruirent, quem Thur vocabanti, clque humanum Guῖ ς' η' an cuti nem libarent ut refert Guillelmus Geme
si,. , Τ Licensi, Historiae Normanicae libro 1. cap. s. idcirco Notinaniecim odium Christianae Religionis passim in Ecclesias saeuiebant,& diris cruciatibus Sacerdotes enecabant Inde nata Ecclesitarum strages & dissipatio. Odericus Vitalis quem debemus viro Antiquitatis peritissimo, &de litteratis omnibus bene merito, Andreae duChesne, sic de rei Christia
Lil igi l nae statu in Gallia loquitur. Postquam, inquit, re-
η . mi ' onum Francorum fauente Deo valde super vicinas pen- onum o s. tes sublimatu est, m frequentibus triumphis Negum tuo
P . '' Pipihi, Caroli Magni ,-Ludovici γῆ dilatatum est: Nimia cupiditas oe superbia, atque libido proceres,
atque mediocres, atque infimos inuasierunt, m in nequitiarum laqueos praecipuantes, contrasalutis suae auctore,
330쪽
Liber tertius. , cine ei fideliter dedirent,duxerunt: Praedictis claάibus omnisor Ciericorum, oe a 'aicorum,pulsatus a pristino robore corrκit 3 Et paulo t empore t aroli Regis Francorum qui Simplex cognominatus e i, Brido cognomento Costa Ferrea flius Lobroci Danorum Regis, σα in Valliam intrauit, oe oppida urissique cum Sanctortim coenobiis concremauit, per triginta annos 'per Christia os cum suis complicibus moriabiliter furuit. Certe a temporibus Caroli Simplicis, ad annum millessimum atrocissime vexatas fuisse & dilaceratas res Ecclesiarum hinc maxime coniicere est, quod sub annum millesimum per totam Gal- πιά, ό.liam omnes Ecclesim de nouo fuerunt iustauratae. Glaber Rodolphus lib. 3. historiae cap. . Igitur iura Iupra dicitum millesimum, tertio iam fere
imminente anno, conmixit in uniuersio Rc ne terrarum od ,
praecipue tam n in Bal. a, min.Galliis innovari Eces i. rum Basilicas, licet pleraeque dccenter locatae minime in diaguisent Asmidabaturq aeq ges Christicolartim aduersius alteram decentiore frui. Erat enim instar ac si mundus ipsi excutiendo siemel reiecta vetustate, p. lsim caudissam ει- ι Arum vestem indueret: Tunc denique Spistrepatium sedium Ecclesiaspene uniuersis,ae catera quaeq e Gerso- νῶ sanctorum Monasteria eu minora villarum diratoria in meliora qui ae permutauere fidelis. Quid vero pacatis tandem Galliarum rebus de mansis terris Ecclesiarum parce chialium faetum est videamus. Certe complures earum in Nobilium &Magnatum potestate remansisse credibile
