장음표시 사용
391쪽
animi inter operarum aestus atque aerumnas, Vir- tutem discerent, & in seruili corpore mentem gestarent heroicis artibus ac studiis eruditam. Αugebat vero curam Ecclesiae in forma diS leruorum animis, expectatio fortunae. nobilioris. Educabantur quippe serui Ecclesiae ad spem clericalis; ordinis, eui,si mores studiaque latis castigata fauerent, solebant Episcoporum beneficetia inseri. Toletan. . ' Concilium Toletanum quartum Ean. 74. De δε-- y miliis Ecclesia constituere Presbyteros, m Draco sti pcr parochivi liceat, quos tamen et itae rectitudo m probitas
morum commendat, ea tamen ratione it ante a m .inum ι
libertatem flatus sui recipiant sodenuo ad E cis licos honorea succedant. Jrreligiosium est enim os a Ios existere siruituti qui sacri ordinis suscipiunt dignitatem. uidquid autem talibus, aut per libertat cm concessum, AEut syccessione extite, it debitum, aut a quolibet quoquomodo collatum, non licebit eis quippiam inde ιn ex tr an eas personas transmittere, fled omnia ad ius Ecclesiae a qua manumisii sunt ohortet 'o' eorum obitum pertinere. In Embiud Concilio Emerit ensi can. ig. iubetur ut presby- μ' ' teri de Ecclesiae suae familia clericos sibi faciant in Concit To-Concilio Toletano nono can. undecimo ut Cle-' ' ' ς''' rici fiant ex familia Ecclesiae qui si virtutum stu dio, atque exercitatione floreant, ad maiores ordines provehantur. Qui ex familiu E clestae scruti ra deuocantur in Clerum, ab Epi*vis siti necesse est si berratis percipiant donum: m si honestae vitae clara erint meritis, tunc demum maioribus Iungantur ossa s , 'ηo
392쪽
irro flagitii siordida uerit in corrigibilis noxis, De t elua
seruitis conditionis, retexet in catenam. Cum ergo vim
tutum, Sc vitae bene compositae praemium Clericalem dignitatem una cum libertate sibi propositam cernerent , quis dubitat seruos Ecclesiae olim egregiis certasse facinoribus, presbyterosque, ac Episcopos quibus subdebantur, non tam formi -
. dasse , ut heros truces quam Vt patres benevolos, ac institutores coluisse. Inuenio tamen rixas, &odia seruorum aduersus Ecclesiarum pastores, quas vico pescerent, sὰ pesseruis contumacibu , membra relecabat. Hanc iracundiae & indignationis speciem, ut indignam matella te Sacerdotij reprimit synodus Em cri- Fnieli leti tensis Canone is. Placuit huic sandio Concilio, ut omnis potetias Episcopalis miritum buae pon.rt tr nectrct auo. siber exec u cuilibet ex familia Ecclesiae, ili quod corporis membrorum praesumat extirpare aut auferre Quo si talis eius Aerit culpa, aduocato iudice ciuitatis,ad examen eius deducatur, quod factism fuisse a pratur , O c. Simi' liter quia comperimus aliquos Presbyteros ad itussine accedente Eccisiae siuae familiae crimen imponere, dicentes
ex ea homines aliquos malesicium sibi fec Fe eo sique sua potestate torquere, V per multam impietatem detrimentare,co hoc emendari piscuit per rectitudinem huius sententiae. Instituentes igitur Leernimus , υr si Pres ter talia pati se dixerit,ail aures hoc sui perducat Di coti. Ipse autem datis bonis b ωinthus ex titere suo , rudicem hoc iubeat qMerere, oesi ficelera huto a se fuerit inuenta, ad cognitionem Episcopi hoc reducat, σ processi ex ejus XX
393쪽
3 8 De bon is Scclesiarum inflecte,
ore siententia ita malum extirpatum maneat, me. Vbi obiter annotandum aliter iniurias, & crimina ordinaria seruorum Ecclesiae vindicari ; aliter vero maleficia , seu sortilegia, ut vulgo dicunt. Quippe Canon Toletanus ordinarij criminis arbitrum facit & cognitorem. indicem ciuitatis. At maleficij caussam vult a solo Episcopo, fit missis a latere Sacerdotibus tractari. Quia maleficiorum cognitio fori semper fuit Ecclesiastici , quod male feriati quidam Ecclesiae hostes contumaciter incessunt,& coniuratis maledicentiae arietibus , funditus
Omnino vero in suis seruis modestiam, & aequitatem Ecesesia semper desiderauit. Neque permisit ut turbatis Rei p. temporibus & bello saeuiente condit. Aua praevi captiuo S abducerent. ItaCanon. 23. Con- tib et 4 cit Aurel. 4. iub Childiberto Rege. Seius Ecclesitae,
deberto, vel Sacerdotum praedas, m captiuitates exercere non li-
praest,ire solent μstragium, per seruorum excessam disciplina Ecclesiistica maculetur. Quod vero ad eorum prerogatiuas, &priuilegia pertinet. Certum est seruos Ecclesiae eodem gradu , ac pretio quo seruos regios fuisse. Vnde qui seruum Ecclesiae interfecisset, in triplum re
imi, Al.- stituere tenebatu sicut qui Regium seruum occi- ως , derat Lex Alemanica , titulo octauo. Si quis fer uum Ecclesiae occiderit in triplum compcnat sicut solet struus Regis, ita soluatur I. Lx II. Sohd si eum rapue rit contra lege tar vendiderit extra Prouinciam triplici'
394쪽
L iser tertius . . / 3 Iter eum componat. Fadem ferme habentur titulo 1 fui Qvigesimo secundo, De Receptatione seruigitivi. Si quiue mancipium Ecclesiae, aut seruum, aut ancillam fugitisum se cepcrit , aut ipsi Presbyter requirat, aut missus eius legitimus, m ille neglexerit redd recontra legem ant 'iterit, si icut solet aliis Alemanicis componere, ita tripliciter componat, oe quidquid Fc-Hebiae contra lixem ficerit , omnia tripli iter componat . sicut lex hibet. Leges Ripuarioruni eodem modo unum & idem pretium hominibus Regiis, atque Ecclesiasticis conitituunt. Nam cap. 9 SiquA Regium hominem interfecerit, cemum βudis culpa putriae. cap. iv kcatur. Et cap to. si quis hominem Ecclesia1ticumterfecerit, centum foti culpa iudicatur , aut cum I 2.
Mitiores paulo sunt leges Ba iuuariorum quibus seruus Ecclesiae occisus iubetur solummodo in duplum coponi Si quisseruum Ecclesiae sine mortalι
culpa occiderit. V. s. c. F. per praesiumptione duos similes restitualpro isso q e occidit negare voluerit cum duodecim sacramentalbus iuret in altari in ista Ecclesia cuius seruum occidit. Iurare aut e cum L cra mentishhm est ritus antiquus . quo se purgare solebant ab inflicta contumelia , interposito sacramento Ad sacramentum autem socii adhibebantur , vel plures, Vel pauciores prout caussa maioris erat, vel minoris momenti. Isti vero socii qui una cum reo lura bant, dicebantur si cramentales: itaque ubi res Ecclesiae agebatur, plures opus erat admoueri sacramentales, quam in aliis caussis, sicubi de incen-
395쪽
sso De bonis Ecclesiarum in ' dicidio Ecclesiae tractatur, si quis sese purgare volutLiuisistatum se L Oportuit adhiberit . Sacramentales egit Baam si iuuariae titulo sexto,
Prieter hanc vero cum seruis Regiis similitudianem, alia quoque fuit seruorum Ecclesiae praero. gativa, ne fisci oneribus tenerentur; ne cogi pol lent ad angarias, & parangarias, sicut reliqui ex seruis, qui tumeta,venicula,& operas suas conferre tenebantur in commodum fiscua ut bello imminente , aut si quando opus esset vias publicas
muniri, pontes refici , annonam & arma con-co οἰ1. - uehi; A quorum munerum pretestatione liberos fa no ... ii cit Ecclesiae seruos Canon ti. Concilii Tolet. 3.mus. Quoniam cognouimn per multas ciuitates Eecksiarum seruos m Distoporum, vel omnium Clericorum Judicibus, vel a ioribus publieis diuersis angariis ligari, omne Concilium a pietate Domini nostri poposcit, ' t tales deinceps ausius inhibeat: sed serui supra scriptorum officiorum in eorum Vibiu . vel Ecclesiae L . borent. Si quis vero iudicum . aut actorum Clericum, aut struum Clerici. vel Ecclesiae in publica , ac pri, uatis negotiis oceupare voluerit, a Communione Eccles 'ca priuetur,
396쪽
De hbertis Ecclesiarum, ac primo de vario gen re m numisionum apud meteres Francos , Longobardos, Alemannos. Qui sit 5 ertus Amund. Rιius jacien
CVriosa satis nec ingrata antiquarum manuis missionum speculatio non potest auspica tius inchoari, quam si dicamus eos omnes qui in i Gallia veteri,siue Longobardia nianumittebant, Vel patrocinium , ac clientelam serui manumissi retinuisse,adeoque libertatem non concessisse ni-: si sub conditione operarum , quas liberti certis temporibus exoluere tenebantur: vel certe seruos sitos omnino potestate herili exautorasse, plenamque illis sui auctoritatem tradidisse. Qui te ruisne retentione operarum , & residuo clientelae nexu manumittebantur. Hi maiore quadam &meliori libertate gaudebant. dicunturque in an liquis legibus Aniunitis,sive serui Amud. Quod nomen a Voce mudium derivatum puto: Est autem mudium ius,dominium,&auctoritas, ita amundi' qui omnino potestate , & ditione patronorum sunt exempti. Nisi malimus amundios seruos eo
397쪽
nomine appellatos. quod mundium nullum sol uere tenerentur Nam qui sub conditione manumittebant solebant seruis a se manumissis , in clientelae perenne monimentum , certum censum nummarium quotannis persoluendum imponere, qui census mudium dicebatur, propterea quod esset indiciu alicuius potestatis quam ma-s. numissores in libertos retinebant. Ita legis Lon-broi. . gobardicae lib. 2. tit. 33. l. 4. Si quis straum suum, aut ancillam tib rum, vel liberam dimisierit, oeposiverit
ei mundium, aut unum solidum , aut Ii. aut HI. aut V .
tantum habeat mundium , quantum in carta ei Vixit, Di qui postea ex ipsa muliere natifuerint, siue ma=uli, siue foeminae non habeant amplius mundium nisi quan
Forma autem manumittendi a mundium sinagularis est,fiebatque P ER Q ARTAM MAN vi f. v v vocant. Manumissor tradebat eum in manus liberi hominis, is vero in manum secundi alicuius, secundus in manu ter iij, tertius in manum quartia quo ducebatur in qua di iuium, & ollensis quatuor viis, ac plateis iubebatur ire qua vellet,& deinceps suo iure, & arbitrio vivere. Sic autem manumissus nullis amplius erga patronum obsequiis . aut operis tenebatur, nec illius haereditatem si legitimis haeredibus careret licebat patron capessere, sed eius bona,vti bona caduca hominis ingenui, vindicabantur fisco, & aerario principis.. Quod totum liquet ex titulo trigesimo quinto,
libri secundi legis Longobardicae. Ues Sulpeat O
398쪽
Liber tertius . 3y3a si extraneum, id est qmundfacere et oluerit, sic debet facere. Tradat eum prius in manuι alterius homuistiberi
r per Garathinx ipsium confirmet , o ille secundus
tradat eum in manus teris, hominis, m tertius tradat eum in quarti. Et ipsie quartus ducat eum in qYadrimum,m thingat in Vuadia, is Gisitis ibi sint: Et dicant siet
de QUATUOR v IIS UBI VOLVERII AMBULARE LIBERAM HABEAs PoΤEsTATEM . Safcfactu uerit,erit mund, ei manebit certa libertas, es postea nullam repetitionem patronus aduersus ipsum, aut filior
eius habeat potestatem requirendi. Et si De heredibus legitimis Uste , qui Amund faritus est , mortura fuerit,
curtis Regu illi μcced.it,non patronus ,aut haeres patroni. Qua in lege,exotica ista vocabula sic explicantur. Thingare & Garathinoa re est factam do tionem confirmare , ac ratam habere Gisitis autem sunt testes, siue obsides in munimentum alicuius pacti, aut traditionis. Uuadia idem est quod Gardia seu custodia. Itaque qui Amund facit Garathingat in Vuadia,idest obsidem se,&affert
rem facit libertatio seruo traditae , ta ut quando, cumque Dominus eum in seruitutem reuocare vellet,ille cuius manu Amund factus erat, liber talem ipsius propugnare teneretur. Garathingare autem origo est verbi Gallicelarantir. Fuit, & alia seruorum classis, qui plenam libertatem asseque batur. Nam cum existimarent illud pietatis, aemisericordiae genus quod seruos manumittendo, exercebant, Deo gratum esse, & acceptum,adeo
que posse eius saluti, proficere, in cuius votum fa-
399쪽
cta esset manumissio: nonnumquam in votum Regis in i Mittebant , dc qui ita manumissus esset, dicebatur Impans, ac integram libertatem a s r q a 'batur: propterea quod in votum regis. nefas esset imperfectam tantum & diminu tam libertatem impertiri. Ita legis Longobardicae Legis Lon titulo ues l. I. Rotharius Rex Longobardorum ita o , .i i. edixit. 9uι perJ V ns id est , in υotum regis dimittitur χ' - ipsa lege vivat , sicur qui qmund fici is est, oe cum eo
Patronus vivat tanquam cum fratre, aut cum aliis parentibus liheris.
Aliud fuit libertorum genus, quorum patroci
nium retinebant sibi manumissores, & certum operarum pensum quotannis exoluendum imperabant. H oc autem varias sortitur appellationes, pro variis cieremoniis, quibus inter manu mittendum utebantur. Alij enim dicuntur denariatis,alij tabulari ,adai Ald l. Denariales dicuntur liberti qui per iactum denarii manumissi sunt, hoc pacto. In manu serui
manumittendi ponebatur denarius, quem Rex aur.imperator manum suu i impellendo, &succu*iendo ex ictabat. Huius formulam integri. Ex
Gιn suetegratia Rex. Nouerant oesset L Ostri prae- entes sicilicet futuri,quia no i rogaru P urucharii dilecti Comitis nostri quendi νroprium seruum no Pru Iabin no minatum, in praestentia fidelium nostrorumper excussionem deos ri, de huius illi us iuxta Legem Salicam in eleemos'
400쪽
nam nostram liberum dimisimiu ab omni iugo sieruitutis ab oluimus,eius quoque ab Olutionem hoc scripto firma
uimus , qaam in omni tempore firmam, inuiolabilemque mansuram esse dolumus. Praecipientes ergo iubemu urscuti reliqui manumisii, qui per huiusmodι titulum absolutionis a Regibus, mel Imperatoribuι noscuntur esse relaxati ingenui, ita deinceps memoratis Iohan, bene inge nuus,atque securru exsat, Cr ut ista i genuitatis pagi nafirmastii bilisque consistat, annulo nostro eam consigna ri tu limis, Ernustus, Cancessarius, ad vicem Theotimari Archicapetani recognoui. Datum II. Kal. Iun. Anno
incarnationis Domini Dccccv I. In dict. VHH. Anno Regni Domini Hludo unici. v II. . Acium in Rottuuilia Lliciter. Amen.
De quo seruorum genere loquuntur leges an a U' ' φtiquae locis compluribus. Legis Sali cae titulo vigesimo octauo iubetur, ut qui seruum alienum sine consilio Domini ante Regem, per denarium, ingenuum dimiserit C. solidis mulctetur. Horum ergo seruorum, qui denatiales dicti sunt, conditio fuit, ut filios quidem ac cognatos heredes habere possent: ipsi vero nec eorum liberi ante tertiam generationem , nullius cuius quam haereditatem adire valerent. Purgari enim seruitutis sordes, nisi post tertiam generationem posse non credebant, nec ingenuitatis iura , nisi nepotibus, quibus log inquitas temporis labes, ac cityi iii,
maculas auorum detersisset, competere . ita in Ca pituiis Caroli & Ludovici, lib. sexto capit. Σο8. C Pix.lib. Homo denaria tu non Antea hereditare in sua ama-