Aurea diui Thome aquinatis de ordine predicatorum doctoris angelici Summa contra gentiles

발행: 1501년

분량: 480페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

51쪽

Hiber

maius cog tare resinquit des finitu no ee.' is Amp. virtus infinita no pol ee i in ita finita: qr Uuq 3 agit 2 sua, lamia quese mitia eius vel ps essentie: virtus aut pncipui accionis notas led deus no babet virtute activa mula. lnoues.l .m rcpore in

finito quod non pol ee nisi in virtute i fini/ca wta. ut supra oste 3 Edim liqua ergo bes

' eentia rite i finita. MIec aut ro est ri ponetes eternitate in udiu non posita ad emagis conmiat opino de i finitate tuuine virtutis. ria mu quodq3 aScs lato virtuo/sus e m aydo . quo potetia magis remota ab artu in actu reducit: sicin maiori virtute opus est ad calefacicdu aqua Gaere: sed illud q6 orio non esti est ifim te dis ansab actu nec est aliquo m5 in poteria. igis sim udus fac us e pollet; orio pus factus noerat:o, factoris Artute ce infinita. Mec aut ro et sui eos qui ponunt eternitatem mundi valet ad probadum tisitate diuine

virtutis . confitctur .n. Peu ec cam nludane

subflatie:d is eam sempiterna arbitrcturdicetes boc mo deu eternu scpiterna inu di ca3 etallere.sicut pes ab elemo fuisset cavestigii: si ab eterno fuisset ipressi is in pul/uere. I ac autes positione facta fini ratio ne predicias iubilominus sequitur des vir tutes infinita ala siue er tepore is nos sine ab eterno sis eos res Fdurarit .nihil ee potin re quod i ple non pdurerit cu sit vla Gidi principiuri sic nulla presupposta ina vel potatia . urit.oportet aut proportione poterie vel virtutis acriue accipere ' proportione potine Ni virtutis passive .na quatomicti a passiua maior diecistit vel pretiites ligitur.tato a maiori virtute activa in actu completur relinquitur igitur cu virtus fi nita producat aliquem essectum presupposta potetia materieri dei virrus que nullam potentiam presupponit non sit finita sed infinita .et ita essentia infinita. io si Amp. Quem restato e diutumior quo eius cae ciscatior .illud igiε cm' di rumitas c ifinitaro; in lacat ec setas efficacie i finite: sue diutumitas dei e i finita. onstica .supra a su ec eternu cu igil ii dicat alia

caue sui re preter se uso; ipu3 esse is nitu. AM.f. Mic aut veritati sicra scriptura testimo scriptii. niu pcrbibaara navi. Ps. alo ius duo et laudabilis nimio et magi studinis es' libesi finis IIuic et veritati attcstans antias sinop psioruue dicta. qui omnes infinitu antiquisuerunt primu re* principiu quasi ab ipsa piaveritate coacti. propriaa I. cc ignorabantetistimantes infinitate principii ad modus quatitans discrete m Democritu qui po demo luit at mos infinitos rep principia et se e crituacundu Hnaragora qui potvit infinitas par an . tes coiises re* principia. Hi ad modu quantatio cotinue sin ilic s qui posuer ut aliqselenaeiam vel confusum aliqs infinitu3 cor pus G primit olum principi u .sed cu osten

aliqs corpus infinitu. et buic coniungat in oporter re primit principui aliquo mo infinitu .cocludi q, nem est corpus.nem viro in corpore infinitum qs est primit pscinu. Oa deus est intelligens.

Epremission

stendi pol qν deus sit intelli

Sens. O sicis3 e.n. supra o D . Ilvi mouentibus et moti no ei possibile in infinitu Pcedere.scd o oia mobilia reducere ut probatu c)m muni mu movens seipsin n. mouens aut seipsus se mouet mr appetitu et apprchensione. ista .n.hm5i inuenturis seipsa mouere. vim te in qbus est movcre e no in lacri: parsigis mouens in primo moueris seip M. G sit appetens et apprehendcf. m motu stute q est 2 appetitu et appremuone appetis et apprehendens est mouens motu appeti bile aut et apprehensu, est mouens no motu .cu igit id qs est olum primu movcs qsdeu dicimus. fit mouens Oino no motuuero3 et, copa res ad motorc ς est pars mouentis stipsum. sicut appetibila ad appetent .no aut sicut appetibile sentuali appetitu.

na appetitus sensualis n5 est bdi simpla. 0 huius particularis boi cu et apprehcsio sensus n5 sit nisi particularis. id aut qsebo nia et appetibile sim r.est psus eo q6 ebonu et appetibile.ut hic et nunc. o3 igil prima mouens ec appetibile ut intelle .et ita os mouens qs appetit ip una ec intelligens multo igit niugis et ipsum primum appetibile erit intestigeno: vi appetens ipsum fit

52쪽

vnitur.oportet latis drima esse intelligeti tem lacta suppositione: quod ptimum mota moueat seipsu3:m philosophi posueriit. a C Ad hoc ide necesse e sequi si fiat redu/etio mobilinamo nis vi aliqd ptimum monens stipsu in in moues Oino imobile . Mallisnu moues est vla puncipita motus. os tur cvoc moues sic moueat P aliquamson a qua inaedit in moue do in forma per qua mouet priniu moveo sit vas forma et He bonu .forma aut per modu ivniuemle non inuenitur nisi in intellectu oportet igiis tu retin tu moves q6 deus e re intelliges. 3 EAmp.i nullo Oidie mouetiu luet ut q6. movcs Palellectu sit istrumetu eius quod mouet absq3 lirilectu sed magis ecouerso: a aut mouctia que sunt in in udo cδparatur ad pinu movcs.q6 e deus sicut instrumeta ad ages pncipale: cu igit i m udo tueniant multa mouetia 2 intellectu repossibile est in primu movens moueat absq3 inteste . necesse est igis deum ec intelligentem. 6 Cyte erDoc aliqua res e uitelligens Φvit sine ma citius simu e in sorine fiui itellccte in actu per abstractione a ma: mi et intellectus e uniuerialiu et no singulariu . qrmateria e indiuiduationis puncipiti forme aut iret lecte in actu fiunt diu cu intellectu actu inteli gente. mide si er hoc innae sunt . intelleae ii uactu in sunt sine in a m rci ali qua er hoc G intelligentem Φ est sine maωp.D. teria: ostensuin e autem supra. : deum ee' omnino imaterialem:est igitur intelliges.s CAd hoc deo nulla nectio deest q in alicto ro quo genere e triuiuenias. vi supra onsum γ' e): necer hoc alici 'positio i eo pseus: ut et ex sumoribus p tinter psectiones aut rerin potissima e et, aliqd sit intellectivuma3 per

hoc ipsus est quodamodo omnia diis in se otii3 pseci iones: deus igitur est intritiges. 6 g te omnes6 tendit determinate in alique fine aut ipus p stituit sibi fine aut fmmis sibi finis ab alio.ars no magis i huc

in in illu fine tedereC naturalia aut undutin fines determinatosm5. n.a casu naturales utilitates c5sequutur. sic mi no emi se per aut in pluribus sed raro. ho* mi est ca. sus: cu ergo ipsa non prestimat sibi finem: qr ratione finis non cognoscunt oportet Φ- tio prestituatur finis ab alio qui sit nature

institutor: 5 aut eqni prebet oibus es et est per scipiti necesse ee que deu dicim' ut et supradictis ri .n5 aut possit nature fine hstituere nisi itelligeret. deus igis c ite ligo. EAmp.omne quod est imperiectu de

riuatur ab aliquo persecto. ni perfecta na ruraliter puora sunt imperfectis. sicut ac potentia .sed forine iit rebus particulari Metistentes sunt impersem: qr particulariter et no secundum comunitate3 sue ronis: oportet igitur in deriventur ab aliquibus inmio persectis et no particulans talcs aurem forme esse n5 poslunt nisi intellecte cum inueniatur aliqua inma in sua uniuer latitate nisi in itesiectura per piis o3 eas egintelligentes s sint subsistenteo .fic enim solum possunt esse operantes: deii igitur qui est actus primus su stens a quo Oia alia

derivantur o3 esse intelligentem. IIane autem veritatem etiam fides catholica c5fitetur. Dicitur enim Iob. p. de deo. Sa Sue s.

eo corde e et festis robore . Ei.u. Z ps lcriptu. ipsum est sortitudo et sapientia ). Et in. . aesturabilio facta e scietia tua α mo. Et 'Ro.ri. O altitudo diuitia* sapiene et Mentie deo. 2Iurus aut fidei veritas tantuapud honaines inualuit ut ab intelligendo ut resertnome dei imponerent. inani meos quod mam. scfm yecos deii significat: dicitur a thea li. oua ste quod est considerare vel videre. ἐν intelligere dei est sua essentia. sic.

ae hoc autem

qν deus est intelligens: sequis in suum intelligere sit sua est

intillimus in ipso eristes no in aliquid ertrinsecum transieris ficut calefactio transit incalesanam: non enim aliquid patitur imtelligibile re hoc in intelligitur: sed intelli gens perficinis. quic quid autem est in deo: est diuina in sitia: intelligere ergo dei e diuina essentia.et diuinum esse est ipse deus nam deus est sua essentia et lau3 esse. a Capreterea intelligere comparatur ad intellectum sicut esse ad essentiam: sed esse diuinum est eius essentia. ut supra proba tum est rergo intelligere diuinum esse est eius intrilectus untellectus autem divinus

in is essentiaialias eri accidens deo. ori

53쪽

ulm 4 inteli gere diuinu sit eius essentia.

3 EAmplius actus secundus est periecti m G aerus primus: sicut eo sideratio G in entia .scientia aut vel intellectus dei est i parius essentia si est intelligcns. ut ostensus est ecu3 nulla persectio convcniat ei parti cipatine. sed per essentia: H er superiori MpO .si igit sua consideratio no sit sua essen. isa. aliquid erit sua essentia nobilius et per tectius et sic non erit infinite perfectionis et

bonitaris. de non erit primum.

EAdhuc intelligere est actus intelligentis.si igitur deus est intclligens et no sit su/um intelligere:o3 in comparetur ad ipsusicut potina ad actu. et ita potetia erit i deo

a deipossibile. ut supra .ptatue.)ς gyicin omnis substantia est propter suam operationem .si igitur operatio dei staliquid aliud G diuina substantia erit finis eius aliquid aliud ab ipo.et sc deus no erit sua bonitas. cu bonum cuiumbet sit finis eius. si aut diuinum intelligere sit eius G. necesse est v intelligere eius sit simpliciteretemum et invariabile .et astu tantum ela

flans et omnia que de diuino GTba a sui: non igitur dens est in potentia inrclligens: auo de nouo aliquid uitelligere incipiens: vel quacum mutationem au compositio nem in intelligendo habens.

Em deus per mDil aliud intelligit G peressentiam suam.

lae bis autem

lique sunt supra ostensa evideril er apparet et, intellectus diω- lalnus nulla alia spe intelligi hili intelligat O sua essentia. Species.n. intelligibilis principium formale est intellectualis opatidis .se forma cuiussib3 ageres pricipiu est proprie operationis. diuina aut operario intellectualis est eius essentia. ut ostensum est . esset igitur aliquid aliud di. uine essentie principium .et causa si alia itelligibilis si cie qua sua essentia itellecras diuin itelligeret: qs supra onsis repugnat .a CZd e per speciem intelligibilem fit

huellectus intelligens actu .sicut per specie sensibilem sensus actu est sentiens. compa ratur istur species intelligibilis ad intelle

in sicin actus ad potaatiam .si igitur diuinus intellectus aliqua alsa si)ecie laten

gibili intelligeret qua seipso. esset in poten tia respectu alicuius. quod esse non potest. supra ostensum est .

et CAmplius species intelligibilis in intellectu preter essentiam eius erillens. ω accidentale habet: ratione cuius scientia nostra inter accidentia computa .in deo aute3 is

potes esse aliquod accidens. vi supra os Miu3 est).igitur non est in intellectu eius alio qua species: pter ipsam diuina essentiam.

Adhuc species intellisibilis est smilitiado alicuius intellecti. si igitur in intelle

ctu diuino sit aliqua intelligibilis vccies siter essentiam ipsius. similitudo alicnius intellecti erit. aut igitur diuine essentie.aut alterius rei ipsius quidem diuine essentie rispotest esse . quia se diuina essentia no esset

intellis bilis per stipsa3. sed illa specim sa

ceret eam intelligibilem . nec etiam potest esse in intellectu eius species alia preter es sentiam ipsius que sit alterius rei similitu do.illa enim fimilitudo imprimitur ei in a se vel ab alio mori autem a seipso quia sic idem esset agoas et patiens:essetq3 aliquod agem3 quod non suam .sed alterius smiliis tudinem induceret in patiente et sic tio omne agens sibi simile ageret.nec ab alio. esse enim aliquod agens prius eo. rgo impei

sibile est quod in ipso sit alm a species in

telligibilis preter ipsius essentiam. ς si 'retcrea intelligere des est eius essentia. ut supra ostensum est . s igitur intestigeret per aliquam speciem que non si sua essentia. esset per aliquod aliud a sua esse tiarqs est i sibile.n5 igitur intelligit per aliquam spem que n5 sit sua essentia. Eoa deus perfecte intelligit seipsum. 4ri

ae hoc autem

ulterius patet q, ipse seipsum perfecte intelligit. R Cum II. per speciem intelligibilem. intellectus inirem intellecia3 seratur. er duobus perfectio intellectualis operationis dependet. unum est ut species intelligibilis persem rei intesime conformetur .aliud est ut perfecte intellectui coniungatur. quod quidem tanto fit amplius quanto intello

crus in intclligendo maiorem efficaciam

54쪽

sinus

habet. ipsa autem diuina essentia qie est,

species uitelligibilis qua intellectus diui nus intelligit est ipsi deo penitus ide. es Mintellectui ipsius ident Oimuno. seipsum igitur deus perfectissime cognoscit. 2 Adbuc res materialis uitelligibilis efficitur per hoc q) a materia et a materiali bus conditionibus separatur. quod igitur est per sui naturas ab omni materia et materialibus conditionibus separatum: hoc est intelligibile secundum suam naturam: ed omne intelligibile intelligitur secundu3 est muni actu cum intelligente. ipse au tem deus intelligciis est. ut supra est pro

hamni . igitur cum sit immaterialis oni

iuno et inarime sibi si sit Uiuin .marime teipsum imelligit.

persectio est in t Sigere. nobilissimu aut DPtelligibile deus cis. deus igitur marime se ipsum intelligit. Moc aute3 auctoritate M . . 'diuina cofirmatur. ait nam a s. L Cosa. scriptu.

in spiritus des scrutat etia profunda de0. si deus primo et per se solvin seipsum

cognoscit. Αλ

Miae premissis τ

αν intellectus in actu et intellec um etiam

aciu unum sunt. dium' autem intellectus est semper intelligeus in actu. nibal enim est in potentia et imperrectum in deo. essentia autem dei secundum iciplam p rfecte intelligibilis est. vi er predictis pater. cum igitur intellectus diuinus et essentia diuina sint minuri ex dictis manifestum est. Relinquitur ut deus perfecte seipsum intelli

sat. deus. Π.e et suus itellect': I sua essentia.

4 EAGac omne quod est in aliquo per

modum iii telligibilcm. intelligitur ab eo: essentia au in diuina est in Mo po mo dum intelligitalem. nam esse naturale dei. et eine intelligibile unum et idem sunt: cum esse liuitu sit suum intelligere: dcus igitur intelligit essentiam suam ergo scipiunt cu3 ipse sit sua essentia. s. Amplius actus intellectus sicut et aliamin anime polentiarum secundum obie Ga distingunturitanto igitur erit perfecti or operatio intellectus quanto erit perfectius intelligibile. sed perfeciissimum uitelli mbile est et sciuia diuina .cum sit persectis

simus acius et prinia veritas.operatio au

rem intellectus diuini est etiam nobilissi ma.cum M ipsum esse divinum. Hosten su3 est . deus igitur seipsus intelligit. 6 CHdbuc re* o iu3 2lcctoes i deo mine

inueniunt. iter alias auic Psectioes in reb' creatis inuentas maria e intritigere dev.

cu ita mullcctualia aliis pcnlinear. cuius

: .mulparet in deus prinio et per se

; - α leni res solii esto se ab stelle

me q est opatois principiu xportionaf:sed id quo deus intelligit nihil est aliud que suarentia ut supra xbatu eb: igis intellectus ab ipo pino et P se nibit e aliud in idienter. r EAdbuc ipossibile est simul multa pnio

scipsu3 itelligit: ut xbatu e I si uis in elligit aliquid aliud qsi pino et 2 se itellecturos

in itellectus eius muta de psideratioe sive in considerationem alteriusad aute3 est eo ignobilius: sic igitur intellectus diuinus mutatur ut peius: quod est impossibile. 3 Amp.opatiocs itellcctus distinguunt penes obiecta: si igitur deus intelligit se e aliud a se. quasi ptacipale obiectu hebit plures intellectuales orationes. ergo vel suae ita erit in plura diuisa: vel aliqua uitellectuale orationet habebit q no est sua sui statia .qua; mim ipossibile ec mostratus e. Restat igitur nihil a deo G cognitus qβprimo et y se intellectu nisi suam centiam. 4 Estem intellectus secundu3q est disterens a suo intellecto. in in pol cua respectu illius si igitur aliquid aliud sit intellectum a deo primo et per se: sequetur et, ipse sit hipotcntia respectu alicuius alterius.quod e impostibile. ut er dictis paret .s Cavreterea itellectus e placito intelligetisΨ3 mi hoc intellectus Nectus c Φ actu intelligi qd side e P hoc in e mu cum eo quod itelligitur: si igil aliquid aliud a deo

it primo intellectum ab ipso erit aliquid aliud perfectio psius: et eo nobilius quod est impossibile. 6 Ani=.er mitis itellectio itelligetis scia

55쪽

Hiber

cognita et per se: sequit et, scientia dei sit et

multis copositari sic mi erit cisentia diui acoposita us scientia erit accidens deo quoru viruq3 elt i possibile ut er dictis manifestu est: reluaquil igil in id iis e pq et o se in tellectu adeo no sit aliud G sua sub llantia. EAd boc opatio uitellectualis speciem et nobilitate b3 ρ3 id qs et ipse et pruno intellectu cu boc sit eius obiectu: si igis deus aliud a se intelligeret quali per se et pirio intellectureius oratio intellectualis speciem et nobilitate haberet fini id iis est aliud ab ipso. c aut est i possibilercu sua otatio sit eius eclina. ut oliH3 e):sic igit ipossibile ecoluietia scit Ma . Et insta talum a sapa AM.f. ita seipsam cognoscens scit alia9. Cui eris scriptu.

am sentinue attestari mdcf Θipture sacre auctoritas. Inam in. ps. de deo lucis.l Ibrosperit de erccio sancto suo quasi de seipso excola alia videris . Eoi deus habet propria in cognitioncm de omnibus rebus. μ

q, deus de aliis rebus no in mes ta. cognitione nisi ulam mine s. ognoscens inquam sunt GP alga; Leius mitia. vi otissi3 e )ἰsic igit vossibile e tia et uoc in ita esscndi cognoscit per cogni et ome. in intellectu adco pq r P se iii aliud ab ipo. tione sui ipsius. τὸ at ostendindu deus anus . sim deus cognoscit alia a se. so. Minas res cognoscat. Mur abinui cc in c5. i.

V p se et, alia a seipso cognose

stat et ponere o3.i 'effectus

x hoc autem pii ad fon . ea; . Ei d huius aut ostriis

ici, deus seipsum cognoscit οφ nem deum esse causam omnis entis suae sumi ' κ μ ponatur:qs ex supradiciis aliquaum .ps eapit' et iusta plenius olicdetur . Sic igitur ni insta iubil in aliqua re eine mi quod non sit ab eo a .caac.

causatum vel mediate vel imediat cognseta aut causa cognoscitur eius effectus quiequid igitur est in quacum re potest cosmΘsci cognito deo.et omnibus causis medita sunt inter deum et res. sed deus seipsum cognoscit et omnes caulas medias que sui inter ipsum et reni qualibet. qd enim seipsuperfecte cognoscat .ia ostensu est seipso aut . enim cognitio sufficienter br P cognitione sue cause. unde scire dicimur muq fm cucam riuo cognoscimus. ipse aut deus e usua essentia ea essendi aliis cu igis sua esse

tiam plenilsime cognoscat: opor et ponael etiam alia cognoscat.

et gAd hoc sinulitudo ois effectus in suaca aliqualiter preeristit: cu oc agens agat sibi simile: omne aut q6 est in aliquo est meo per modu rius in quo est. si igit de' ali. qua* re* est ca: ipse sit fim sua natura3 intcllectualia: similitudo causati sui in eo -- - erit intelligibiliter.qs aut est in aliquo per H M ad ultimu effectu. ergo do cognoscit modu uitelligibilem ab eo itelligis de' is uco estui re. c aut e bre .ppa3 et optetares alias a seipso vere cognoscit. cognitione de re:cognoscere .s. oia q in ret C Amp. qui cu tu cognoscit ectere3 ali sui et cola: etMpa deus ergo .ppria de re uua cognoscit oia q de re illa vere piit die m cognitione sc63 in sui abinuice dimae. ci et u ei coventui sim natura. deo aut sc63 a GHd boc omne quod agit per uitelle sua natura conuenit q) sit alio* ca. cu igit habet cognitionem de re quam agit sc amrfecte seipsum cognoscat: coguoscit se recam. qd ee n5 ωt nisi cognoscat aliquali ter causatilais est aliud ab ipso. iubil enim sulimus ca est ergo deuo cognoscit alia ala.' Colligentes igitur has duas: Iufiones:apparet deu cognoscere stipsum quasi 6φet d se notu:alia vero sic it in essentia sua

proprias facti ratione qr cognitio faciatio

determurat formam facto. deus aurem cae re* p itellectu cu suu ec sit suu itelligere. vnuqs M aut agit iquatu e aciu cognoscit is citu suurpincri in e distictu ab alvia 3 CAmplius rerum distinctio G potest esse casu Dabet enim ormem certu3: Fortet igit et alicuilam e itemoe istinctione tradit i. .ca. de diuidio . . dioco no sed Si reb'e io aut et stetide incussise P necesvisi e siligulis se imam: sed scdm caule stare nae agetis: vi na deternuas ad vi a

56쪽

Primus XXI

et sic nullius resu nature necessitate agetis alatis nam sciret persecte quin sciret eas lictio pol es ad multa incuru disticia sunt: pribus coicabilc ec diuini avi natura coirestat ergo in dillicrio in reb puenit ex ite cabilis est 2 fisintdinc. scit ergo eus quot noe alicuius cae cognoscetis. vir aut itelle mociis eius Glitie aliquid site ee pot: si excre,ppus es reρ distictione o siderare vii et hoc sui diuersitates lotarias quia diuina Anaragora a disticciois pncipi u itellectu di

guttur intendere dillincitone3oium reru :deus igitur cos oscit res ut distinctas.

ecntia res diuersimode unitatutam phalanna irale diuinu qda nolao: deligit de rebus b3 cognitionc fim .pprias lamias. 9 E II ueterea apud Nico et alios cogno

foetes babes cognitio de rebus. Put ui sua multitudine abliuiice sui distincte si igitur deus tes in sua dii uictine no cognoscit:sequetur est insipietit sinu ec: sc diu illos qui ea q siit in ipua illi' rei. s. vltime Femoes -

ubus oecii Pprru ec eius vii tali cognitioe micit nam 'o m.i. vidit deus citcta qmagis cognoscis res i potetia Q in actu. si fecerat et erat valde bona . Et Soebr. q. mo est ulla creatura inuisibilio in comectu eius ola aut nuda et apta sui ocul ei . Rationes ad ingrco qualiter multit in Moe...do intellecto* sit in intellcctu ducino. D. ia tua

m ne multi

uis deus cognoscedo ecimas sua cognoscuoi .nia in mucriali potaes erid PFprias habeat cognitionem de rebus.

cognoscit 2 se accidentia illius nature: P se aut accidetia entis in alitu est oes sunt mi et multa vi.Pba . si ..inctam.): deus igitur si cognoscendo eentiam siue naturam suam cognoscit in univcrsili natura entis: tudo intcllecto* in intellectu diuinu copone iducat: iuesti gandus est modus quo ista inuis Q cognoscat ni ut utlidii multitudo intellecta sui multa .i Ino aut hec multi Tone . autes sine bii inenoe intelligi no potantela rudo sic itelligi pol quasi multa intellecta ligit igitur dis prout sunt abi uice disticte. λ- -- isa - - 6 CAmp. quicii q3 cognoscit perfecte alio quam nam viem cognoscit modu quo nauta pol baberi:sicut qui cognoscit albedine

scit in recipit magis et minus.' et di insomo erilicdi costumitur mucrfi gras e tui .si igitur deus cognoscendo se cognoscit natura urem ensis: non aut impstac:qr ab

eo Ois vel fectio longe est: ut supra proba

fie 6 reb'alus a se debit PpaI cognitionc .. I reterea ucum cognoscit secte aliud cognoscit oia Q sunt m illo sed deus cognoscit seipsu3 perfecte:ergo cosi oscit oia usum in ipso' talia 3 actina: ted ola sis proprias foraras sunt in ipso las in poteribabeat re distinciti in deo. Istan. intellecta aut emi ide q6 ecntia distina .et se in

Missa dei poneres aliqua multitudo q6 supra multiptae remotu aut emi suPadditarentie diuine et fic ect in deo aliq6accias:

turaliti fine ina eostere no piit m nec sine ina uitelligatur: qs et si ponereturaiec hoc sufficeret ad ponedu deu intestigere multi rudinesia cum Dinae icte sint ertra ineent id si fine bis deus multitudine rep inrclligere M posset:qs ad sectione sui iteblectus requi, ita uera ς, sua placito in inita actitau u ipse sit ois citis pricipia: lpe triliydo ab alio depedem et 2 consequcs cognitione Pprias de ossius rebus. in ecndo cu suu ee ni suu intelligere cuius S Adb quicuid scit aliquam naturam: sat an illa narura sit cocabilia. non avcouariu supra onsu3 est .sic cu oc 'o e p

57쪽

necesse est si serme pdicte retra deum sunt

ab eo catas este: ipe aut in ca rem p ii uelle: r.ea'. Gu:ίvt infra ondes in . ergo deii intelligerere. via. binoi itelligibilia perigit ordine nature ad

c si, liviu: moicitelligibilia sint. non is L tur se noe deus itelligit multitudine in itelligibilia multa per se eristunt ertra eum. 3 EAd hoc itelligibile in actu e itellectus in actinficiat et sensibile in actu e sensus in actu sin vero in itelligibile ab itellectu di

na 33 visus e vides actu nem vilibile videt aaia nisi eu visus informas vili bilis spe: visc er visibili et visu mu ita si agis intelligibilia dei fur errra itellectu i pius. seques initellectus Iulis sit in potetia et sist itelligibilia illius:et sic idigebit alid reducere i actu:qs est impossibile. nam boc elset eo prius. 6 E O terea itellectu o3 ee ui itelligeter

non igitur sufficit ponere formas reru3 per se mitentes ertra itellectum d tumum ad c quod deus ni ultituduies res itelligate

sed oportet qs sint in ipso itellectu diuino: Izatides que binoi multitudo intelligibi

lium non urai m intellectu diuino. s I.

M E eisde etiam

ationibus apparet quod Gl potest poni ui multitudo intriligibiliu3 predictorum sint in

aliquo alio isellectu Preter diuinu vesani

me vehanmi siue intestigentie nam sie in tellectus diuinus quantum ad aliqua suas operationem dependem ab aliquo poste riori intellectu:quod etiam est impossibile: sicut etiam res in se subsistens a deo sunt: ita et que in rebus sunt zunde et ad eine predictor uiri intelligibilium in aliquo posteriq-rum intrilectuu; preerigitur uatelligere di uinum per quod deus est causa: sequetur etiam intellectum diuinum esse in poten tia cu sua intelligibilia non sunt ei coniumcta sicut etiam unicuim est proprium riserita et propria operatiorion igitur esse po, test ut per hoc q, aliquis itellectus ad operandum disponatur atins operationem intellectualem erequa ur: sed ipsemet intes lactus apud que3 di sitio inuenitur sicut unumquodq3 est per inciariam suam nonu eciditiam alterius Ur boc igitur q6 stel

Siria 'inducit come . It uti.

cocli. ligibilia multa sunt apud alique se dormimellectuu non poterit esseqs intellectuaprinius multitudinem cognoscato Sol urio rationu premularus. , Φ.

tio faciliter solui pol si diligerer ispicias mala res intelle ae ui intellectu eristit. Et

ut ab ircuectu nio ad durim incllectus cognitione put est possibilexcedamus: O fiderandu est in res erterior intellecta a nobis

in itellectu nio no eristit finaspria nam: uop3 qs spes eius sit in itellectu nostro per

qua fit intellect'in ectu eristes aut in aman binoi specie sicut o propria formd interuligit re ipam: n5 aut ua q6 ipin intelli Mere sit actio tristes in re intellecta sicut ca icturio trasit in calefactu:0 manet in ipso Intelligcte:et tis relatione ad re que itelligi εα eo in spes predicra que e principiu inrci lectualis opatidis ut sorina est silitudo illius. Utilius aut cosiderandu est et, inrilectus p spein resistimatus intelligcdo format in seipso quada inrctione rei intellecteque e r5 ipsius qua significat diffinitio. Erboc qde necessaria est eo si, itesieci'mmo sit idis recter re absente et pii te in quo culintellectu imaginatio cduenit: st intelleci' hoc amplius b3Vct intelligit α ut separatam a coditioni malibus:sii si sibus in rerutri ita no eristitit hoc no posset re nisi iit tellectus interione sibi pdictam formaret: hec aut intelio intellecta cu sit qfi terminritellisibilis opatois.est aliud a spe itelligi bili q facit intellectu in actu qua os coiiderari ut intelligibilis opatidis principita licet

virum sit rei itellecte utitudo. er Meni et, spes itelligibilis q est larina itelleci'

et intelligedi I ncipia est filitudo rei erterioris seqtur . mielim ictione formet sturci sis .qr quale est muquod M talia oratur:et er boc Q mimo itellccta est sitis alse cui rei sequi in itellect'semiado huiusmodi interione re illa intelligat. 3ntellect aut diuin' nulla alia spe itelligit in ecntia sua: vi supra ostesus est :sed tame ecntia sua esimilitudo olum reru3Per hoc ergo sequitur in cri rio intellemis diuini prout seo

58쪽

Mum sit fimilitudo lassuo beJutrirecti m ratione novenarii una unitate subtracis .et

etia omni u quo*est diuina ecntia simili rudo. Sic igitur P unam s in intelligibilemque edunnae tiaret permani in tentionem intellectam que est vel bum di. ninum multa potant adeo uitelligi. CCtualiter diuina essentia rara et simpler

Edrursus'

fici

te vel impossibile alicui vide ri pol 9, mu3. et ide simpler lut diuina rentia sit .ppua r5 liue finiilitudo diuerso na cii diuero - sarus re* sit distinctio rcme.ppria* formarum et, alicui M. ua forma simile fuerit alteri necesse e ut dissile inuenias: sin Doet, diuersa aliqd c5e habet nihil xhibet ea vita si situdine hocsicut ho et asinus iussi

tum sut aialia er quo sequit qi deus de re hus propriam cognitione no habeat ' coismune. na sim modu quo silitudo cognitie in cognosccte sentur cognitiois opacio: si eut et calefactio sin modu caloris: ssitudoetii cogniti in emnosccte est ficut torma ungitur:os igit si deus de pti blapsa cognitione hab3.st, ipse si .ppria ro singulo* Φ qter Io liter sit in uestigandu est. Di.n. iis dicit. m.8.met ne et dissiniubes re* queu eas signat istit fises numeris na m numeris una unitate addita vel subtracta spes numeri variatur). vi p3 in binario et ternario sila aut est et in diffinitot ara una dis feretia addita vel subtracta variat specie subflatia .n. sensibilis absq3 ronali et irra tionali addito: spe differt. in his aut q in se multa otincimo sic se hab3 itellectus ut natura .na ea q ad re alicuius rei collincti requirutur illius res na diuisa reno paulano .ri. rem a nebit ala natura st a corpe aia subtrahatur in trilectus aeo ea que sunt messe coluncta interdu disiuncti,n accipere potest quado unum eorum in alterius r5 nomi5 cadit.et.ppter hoc in ternario cosi derare potest binarium latum et in anima similiter ut propriam ratione singuloruiit

numero* in*a inclusou. Similiter eis amet indole accipe p5t propnum ereptae animalis irrationalis inclicitum huiusmodi et singularum sperum eius: nis aliquas differoetias adderent positivas. Ibro ut res

Ner fuc quidam philosophus Clcmens seri tuo

nomine dicit . quod nobiliora in entibus nν. e. e. sunt murus nobilium eremplaria: dies' de di. na aute essentia vi se nobilitates omnium nomi

entium coprehediimon quide p modu c5 positionis.s3 p modum Psectionis sui suo cap. mpra ostesum est forma aut omnis tam P pria m comunis fini illud quod aliqd p nit pse creo queda inmo aut implactione includit nisi secundum q, deficit a Do ec: ure trilectus igitur diuinus id quod e proprius unicuim in essentia sua comprehendere potest intelli do in quo rius essentia imite/tur et intelligendo in quo a sua persectione deficit unumquodq3. utpote intelligendo inoitiam suam vi imitabilem per modu3vite: et non cognitionis accipit propuam formam planterii vero ut imitabilena per Q . modum cognitionis et non intellectus: propuam serinam animalis : et se de aliis. Sic igitur patet inessentia diuina inquantum est absolute perfecta potest accipi: ut propria ratio singulorum. Unde per eam deus propriam cognitionem de omnibus habere potest. ζ Quia Do propria ratio unius distinguitur a propria ratione alterius:distinctio autem est pluralitatis principium roportet in itellectu diuino distinctionem quandam et pluralitatem rationum intellectarum confiderare secundum ci id quod est in intellectu diuino est propria ratio diuersorum unde cum hoc. sit secundis in deus intelligit proprium respectum assimilationis quani habet unaquem creaurora ad ipsuin. Relinquitur quod rationes rerum in intellectu diuino non sunt pinseres. 'el distincte nisi secundum quod deus cognoscit res pluribus et diuersis modisti rationali id quod est sensibile latum: esse assinimabiles sibi. Et secundum hoe de intellectus id quod plura complectimr Augustinus dici qs deus alia ratione

potest accipere ut xpria ratione plurimo secit hominem et alia equu3. Et rationes rum appre dedo aliqua illo* abs. aliis.remm pliter in mente diuina esse dicit. με

'Motest enim acci re denarium vincta C 'quo etiam saluatur aliqualiterola

59쪽

'Liber

mantur olaum in rebus mali es mstunt. sideranti si possibile est re mam o an Eoa dres omnia simul intestigit. nem: .t .orati oes m obiret' disteranu oportebit diuosa ec OParione intellectus

α Dra dulci l, quaeδsiderabatur prunu et qua cosidera

multa intelligeren Iot qui' Nin 4- successio sine tepore intelligi inlectus in no potest nec icpuo fine motu: lepus G

lia: Iu numerus monis fim prius et posterius. in

tellectus fimul ect plura fim genus VRΠm bisulite i bila est remotum aliquem

li tur:simul mi intelligit rotu continuum Etam in in actu intelliges: nontio parte post parieri sint liter simul inici EI: Isin feo successive:0 oia simulti positione ii 5 prius subis v eqv- οῦ - bule in veritaδ'

pdicatumqr ρm una toreus spem oes partes cδprehendit. Er his igitur accipere possumus q= quccum plura una spe cognoscutis simul pos Iuni intelligi ola aute que deus cognoscit una specie: coinoscit que est sua essentia: vi er dictis p3 omnia igitur sua ut intelligere potest.2 Este vis cogitoscitiva no cognoscit ali. M aciu nisi adsit intereo: de et falasmatam organo coinuata interdit n5 actu ima furamur qr intctio no rcfertur ad exappetitus mi alias porcuas in actu3 mouet in agetibus p volutate; multa igitur ad que simul inretion5 fers no simul intuemur: qauro 3 sub una et eade ualetione cadere os

intelligit. in aut veritati 'testimoni uni sacra scripturaaffert. Qicis i Iac .L Spud deum non est transnvitano nec vi . cisiitudinis obumbratio . sic N i deo ti5 e habitualio cognitio. sg

ae t M autem

apparet g, in ideo non est habitualis cognitio. I' qui Q 1buscunm enim est habitualis cognitio non fimul omnia cognoloen nsed quedam cognoscuntur aciu et alia e scuntur habitu: deus autem simul actis omnia intelligit: ut probatus est m5 est auroP3 sub una et eade uitetione cadere o3 1νtur in eo babitualis oestitio.

60쪽

Dalmus

sideratio:ininlectui enim habitualiter coegnosceim de eli sua operatio. non aut eius visentia deesse ei potest: in deo aut sua ecn tia e sua opano supra on nue e n5 e igitur in eius intellectu habitualis cognitio. 6 gytein intellectus habitualiter im c gnoscens nocii in sua ultima persectione. Unde nec incitas que est optumina ponis sin diabitum sed sim actum. si igitur deus est babitualiter cognoscens per sua subsidtias: sim sui substantia o fideratus no erit

ierialia Gudican ostesum est autem in deus non considerat unum post aliud quasi succciive sed sint ut omnia: non ergo cognitio eius est rocinatiua vel discursu a et raommu discursum et romatoe cognoscat a C qtem Oinnis r5 ans alia cori sidera tione intuetur principia et alia conclusioneno. 3. 3 cd sideratis pncipiis ad oclusione

procedere fi er boc ipso in puncipia c5side

rantur conclusiones et considerarentur deus autes cognoscit omnia operatione ma

vster rfeci' cui' pirari u onsu3 e supra . que est sua essentia: ut supra probatu est et x CAmp.ostreum est in ipse deus est nitet non est igitur sua cognitio ratiocinatiua

ligens per essentiam sua. no aut P aliquas species itelligibiles essentie superadditas: omnis aut itellectus i habitu per aliquas 3 cses intelligit.i Ina habitus ves est habilitauo quedi ad recipitaum species intelligibiles quibus actii fiat uitelligcs: vel est ordinata aggregatio ipsarum specieru3mibotius in intellectu no ρ3 copletu actu: sed medio modo inter potetiam et a tum. non est igit in deo babitualis scietia. 6 C lPreterea babitus qdam qualitas ed

. deo autem non pol nec qualitas nec aliis

quod accides accitire: ut supra probatu no igitur deo competit babitualis covi. dicit Mitio. ciuia vero dispositio qua quis e inst c5 habitu tatus cosideras aut voles aut egesmen. h. assimilatu dispositioni dormietistinc est Φ L auid vinabituale dispositionet a deo' remoueret dicit. Ecce non dornutabit n3dor nitet qui custodit ista lo . R inc etia3 est q)Ecc. 23.dr. oculi diu multo sut lucidiores lup sole via sol sp e in actu luctat.)gcta cognitio dei no est discursua vel ra tiocina tua. 8.

Hucis 3 ga reterea omnis ratiocinatiua cognitio babet aliquid de potentia :et aliquid de actu ira 3 conclusiones in puncipiis sunt inpotentiaren diuino autem intellectu poreistia non habet locu ut supra ostensu era): non est igitur eius intellectus discursuus. - Amp.in omni sciana dic siua o3 aliud esse causatu3ma; principia sunt quoda modo causa effciens conclusionis. unde et demonstratio dicitur syllogismus faciens scire in diuina aut scima nihil causam po test ee cv ipa des scia sit ipe de': ut ex suriori biis p*: des igit scia no ire discursi ua. s C Adhuc ea q naturaliter cognosciitur absq3 rocinatione nobis sunt nota sicut deprimis principiis patet .sed in deo non eesse cognitio nisi naturalis: imo nisi Gnti lisuba .n .sciae sua eoitia: vi supra orisuse edes igitur cognitio non est rocinativa. 6 Capyreterea omnem motum necesse est reduci in primu mouens quod est mouens tantu et no morum: illud igitur a quo e prima ougo motus ros omnino essem Oucs et non motu: hoc aut est intestinus diuinus

uuiuue omnino esse mouentes non nlotum: Uterius , in diuna co fide ratio non est r5cinatiua debin Plinir sua. Tinicii. ratio cuiativa est nostra cosideratio: qii ab moconsiderato in aliud transimus: sicut in logis ado a principiis in coclusiones: no .ri. re si aliquis ratiocinarur discurrit in in Dicit qualiter ei clino ex premissis sequa timui virum cosideras. 5. n. contingit non argumetando: sed argumeta indicando si/tu nec comitio materialis est α 5st ina ratiocinatio aut est quidam motus intellectus transeuntis ab uno in aliud: n5 est igitur diuinus intellectus ratiocinativus. Item quod est supremum in nobis e inserius eo q6 est in deema inferius no attingit superius nisi in suo sumo:supremum alit in nostra cognitione no e ratio:sed ita lectus qui est rationis origo: dei igit cognitio n5 e rocinatiua: sue intellectualis tarim. 8 Sm p. a deo omnis desectus remouedus exeo qs ipse est simpliciter persectuo

SEARCH

MENU NAVIGATION