장음표시 사용
161쪽
ficut amabile quod potest amari; objectum autem potest credi, & amaritum ratione potentiae, quae potest elicere actum Fidei, vel amoris, tum ratione objeeti, quod potest inducere potentiam ad hos actus, hia rimus nunc
An mysteria Fidei sint evidenter eredibilia ratione objecti moti,i3 3c An etiam evidenter credendi II. Dico i Mysteria Catholici Religioni, sunt prudenter credibilia, re quidem evidenter. R. . i. pars de prudenti ei edibilitate illud dicitue prudenter credibile, pro quo stant ea signa, &fundanae iniquae possunt movere virum prudentem ad redendum, atqui pro mysteriis nostra Fidei stant ejusmodi signa; ergo sim prudenter eredibilia Minor patet, enumerando signa, δc notas credibilitatis, quae stant pro Religione Catholica Prim,quidem est Sanctitas, integritas dochri. . nae. Secundb Sanctitas, apientia is auctoritas Christi Domini institutcisis Fidei, de ejusdem potestas ad miracula patranda in Fidei connrmationem. Terta sanctitas , de sapientia eorum , qui nostram Fidem amplexati sunt. rib perseverantia ejusdem doctrinae semper uni mis inter tot persecutiones, & haereses, qua de causa Augustinus contempsit Manichare rum errores. Quint,cohaerentia veteris, ac novi testamentici cum inim futura
nonitis a Deo praenunciari possint, apparet, rinnia, quae in veteri testamento a Prophetis praenunciabantiit , a Deo fuisse praenuntiata SextbMiracula pene innumera
Martyrum innumerorum cujusvis aetatis, ac sexus. O..ctavd modus mirabilis, quo per universum orbem Fidi propagata est per paucos piscatores,absque armis,absqualiteris, adverseis tot tyrannos, ac adversas uniuscujusquaconcupiscentiam, pr Ponendo ea, quae carui, & sanguini obluctantur,&auerendo, neminem posse in alia lege su
vari. Haec, de alia, quae sus expouit Beli. to a contr. r. 'LAE .rit porpensanon solum movere possitniad pruden-
162쪽
tem assensum iis praestandum, sed arguunt hominem aut summae impietatis,aut praecipitis ignorantiae reum, uti quitur Augustinus,si nolit acquieiuere. PROB., Pars de credibilitate evidenti. Tunc dicitur aliqui. Devidenter credibile quando evidens est , dari signa, ac fundamenta, quae possunt movere virum prudentema ccedendum;atqui evidens est, dari huiust nodi signa e nunderata,quae movere poliunt ad fidero prudentem de mysteriissdei;.rgo fidei mysteria non sel.ni sunt prii- denter credibilia,sed etiam evideliter.Minor patet ;de iis Gnim nemo dubitare potest nisi demens, cum evidentiam habeant saltetia moralem:Hinc Psalm.' a.dicitur ristimonia tua credis, finasunt mmis, Et sane ad divi nain bonitatem spectat, ad divinam providentiam uon permittere,quod toliae tantae notae credibilitatis confirment sectas,quae ducunt ad interitum,etiamsi possit Deusa liquod miraculum permittere in comprobationem falli: Alioquin possemus cum omni fiducia Deo dicere, ut inquit Richardus Vi*orinus lib., d Trinitate:Domine error est ite darenthumus: ista enim num sunt ianiis
IIL Dico a .eadem nostrae Fidei mysteria sint pariter edenda, quidem etiam evidenter. PROB. Prima pars,qubdimi credenda. Nam quilibet tenetur credere Deo loquenti,quando prudenter judicatur.ipsum loqiu,ade,ut dubitari non possit de prudentii, assensit,etiamsi non sit evidenslocutio divina Atqui ex dictis in prima conclusionemrtidenter ludicatui, Deum mysteria nostrae Fidei revelasse,adeo ut citra temeritatem id negari non possit ergo tenemur ea Deo credere; atque adeo mysteria nostrae fidei sunt credenda. Major patet,i nemur enim Supetiori creato obtemperare,quando pru--enter dubitari non potest de ejus lege , etiamsi non sit physice evidens,legem ab eo esse latam; sitatenemur obis tempe-
163쪽
temperare legi Pontificiae , quam conseialus omnium ostenditiesse latam, quamvis de non habeatur phvrica evidentia ergo adortiori tenemur credere Deo loquenti, quando prudenter dubitari non potest de ejus locutione,etiamsi phyllae non constet de illa. PROB. Secunua pars, quM eadem luit evidenter cre- ada.Nana lumine naturae notum est,teneri nos obtemperare Superiori, quando sine temeritate negari non potest,quod legem tulerit;eigo lumine naturae etiam notum
est,teneri nos Deo credere,quando sitie temeritate negari
non potest ejus locutio , quidem fortiori,ctim magis
veneantur morem gerere Deo immediate loquenti,quam
superioribus creati atqui ex dictis sine temeritate negari nequit Deum revelaile nostrae Fidei my steria; ergo evi. dens est lumine naturae ea est nobis credenda. IV.OBJ.I.Si mysteria fidei,v.gr. Trinitatis, ncarnatio- eis,essent evidenter credibilia,deberent esse etiam evidenter possibilia:atqui possibilitas v gr.Trinitatis,non est evia dens ergo nec est evidens ejus credibilitas. Prob.sequeiama Hi mysteria fidei essent evidenter impossibilia, essent etiam evidenter incredibilia,ergo e converso, si sunt
evidenter credibilia,sunt etiam evidenter possibilia; teneten m argumentatio ab opposito consequ*ntis ad oppositum antecedentis.
Confis. Si mysteria Fidei sunt evidenter credibilia, est evidenter possibilis fides divina de illis, sed fides divini stnecessariis connexa cum veritate mysterii crediti; ergo esteriain evidenter possibile , quod necesurio con 'ectitur cum veritate mysteriorum , atque adeo essent evidenter possibilia. vera ipsa mysteria. Resp. nego majorem, Adprobationem et Cos auentiam: umentatio ut procederet ab opposito con-1equmtisad oppositum antecedetis,sic deberet procedere si Trinitas ellet evidenter iliapossibilis,non esset evidenter
credibilis tergo ex opposito si est evidenter credibit s Winestqvidenter impossibilis , qua consequentia esti ver
164쪽
vera,'iun sit vera illa alia consequentia ergo si est exi dei iter credibilis, est evidenter po dibilis. Ad confirm. Qiramvis mysteria sint evidenter credia' bilia Fide divini, hoc est Fide nixa auctoritati divinae at non est evidens, quδd sint tedibilia Fide divina superna. turali, quae sola est estentialiter connexa cum veritate, ut optimὲ advertit,&distinguit hic Suar de ideo non est videns, qliba steria Fidei sint vera. v. Osyc. a. Si mysteria pidei essent evidenter reilubilia, ninio posteriis dissentire; unde nemo posset esse hae teticus, sedlioc est falsum, ergo ut stipra. Confirm. Nam quia evidenter credibile est, dari M. inam, ideo est etiam evidenter verum,qubddetur Roma, adeo ut nemo possit, etiam temere, illam negare,ergo P
riter nemo posset negare mysteria pides. RU . Disiqua sequelam: Si essem e didenter credi. bilia evidentia summa, meet evidentia morali inisi
summam, se sequelam, ta distinctapartur Aniuore nego conseqMntiam. Q iamvis enim cognoscatur evi denter credibile , seu aflirniabile aliquod objectum evidentia morali, saltem infra summam, potest tilianen negari, licet imprudentissimὲ, ac temerh
Nam, ut notatam contra Graia apud Platet. n. s 6.eum
dentia moralis da credibilitate mysteriorum Fidei non pertingit aderidentiam moralem silmmam, qualis habω turde credibilitate, quod existat Roma: etenim quamvis motiva credibilitatis Fidei sint de se long efficaciora, εο hiductiva ad assensim certiorem, quam testimonia mana de mustentia Romae; quia tamen continent multa a sensibus remotiora, & sunt de rebus eaptum humanum superantibus, non sunt proportionata ad iriduce uni statim assensum citra ullam des,itationem, etiam indeliberatam, in contrarium,4 citra possibilitatem moralea, dissensus, ut faciunt testimonia de Ronis existentia, quae
165쪽
excludunt potentiam saliem moralem ad distensum.Hinc est,qubd requiratur pia af H ad Fidem,inclinans ad ta- in actum , quin requiratur pia affectio ad credendami mae existentiam
VI. On est sermo de evidentia metaph sca, am ijhysica, sed morali Assirmant ran Luna
n. 6r. quia sicut evidens moraliter est, v.g. Romam exister adeo ut nemo possit de hoc prudenter dubitare ita pariter evidentia dicenda sunt nostrae fidei mysteria ob videntem eoriam credibilitatem.Ubi notandum, illud intercedere inter certum,&evidens,qubd certitudo oblectiva habeatur ei connexionem necessariam, &infallibilem motivi cum objecto, sicut revelatio Divina connectitur cum obiecto revelato:certitudo vero formalis , seu subjectiva, se tenens ex parte actus, habeatur perir-
mim adhaesionem objecto propter infallibilitatem moti-vi:Evidentia autem objectiva sit apparentia convincens intellectum de connexione necessariamotivi cum 'sisto; evidentia formalis se tenens ex parte actus sit , qua intellectus firmissim assentitur objecto ex evidenti appa..tentia connexionis motivi cum objecto.Hoc posito,quaeritur, Numisisteria Fidei, quae procul dubio sunt e tu a,sint etiam evidentia moraliter, evidentia scilicet objectiva, adeo ut evidenter appareat connexio motivi
eum objector HLDicendum cum communi Theologorum , Nostrae Fides mysteriaesse quidem certissimi, seu certissimὶ
vera, non tamen vera evidenter , evidentia simplicitet PROB. si essent evidenter vera evidentia morali sum. inamon daretur libertas saltem moralis ad ea neganda; sicut non datur libertas saltem moralis ad nefandam exi.
166쪽
stentiam Romae atqui-negandam Religioliem Catho licam. Fidei mysteria altem imprudentissime, datur libertas moralis,ut patet in tot haereticis;ergo labri sunt evindenter vera evidentia limpliciter dicta. Neque dica hanc libertatem dari soleam relase ad colusideranda motiva credibilitatis,seu in causis,non vero post considerationem eorum signorum. Nam contra est priamb,quia etiam post eam considerationem multi haeretici obstinantur secundo pia aliter non requireretur gratia ad credendum,nec haberetur meritum in actu fidei sed
totum meritum consummaretur in voluntate considerantesigna credibilitatis , ad id tant m requireretur gratia cum non requiratur gratia ad ponendo Uum
neces Iarium,qualis ellet achiis fidei relate ad mysteria eui. dentissime vera Hinc fit,ut diximus ara.superiore ex Arr. Platel.noo dari de veritate mysteriorum fidei evidentiam illam moralem,quae datur de existentia Romaeici impossit dari aliqua involuntaria dubitatio , imprudens cillensus de veritate mysteriorum fides, non tamen de Gxistentia Gare,ut proinde ad actum fidei requiratur pia
assectio, non vero ad credendam Romam.
VIII. I. i. q. tyllogismus constat ex praemissis evia dentibus Religio, quae est omniinu credibilior, est vera; hujusinodi est religio catholica;ergo haec est vera Posito autem,quod praemisia hujus syllogistrat sint evidentes, evidens etiam est consequens ergo mysteria nostrae fidei sunt evidenter vera MMDrρrobaiar: quidem quisa
prima praemissa sit evidentietiam metaphysice ostenditur quia evidens est, dari in universe aliquam religionem veram,qua possimus consequi ultimum finem. oppositum
enim lumini naturae, divinae providentiae adversatur hujusmodi autem religio vera debet esse omnium credibutiorialiter Deusnos deciperet in iis, quae spe stant ad nostri up finem ultimum,quod est minus digne de Deo kntire;ergo evideias metaphysice est, religionem , quae inter
167쪽
omnes est credibit:or,elle veram. Quod veris etiam secunda praemissa sit evidens evidentia morali summa,constat,nemo enim sana mentis dubital,religionem, catholicam esse omnimm rnaximh credibilina,eum pro nulla aliastent tot signa credibit rati, Ress.ciam Lumb.n. ψ9.kaliis nego majoremNon enim est evidenter vera licet sit certisiinia, prima illa prae missa,quaasseritur,evidensesse,qubd religio ominum credibilissima sit vera.-probat nego,esse evidens, dandam esse in Um,erse aliquam religionem veram,si nominet ligionis veniat religio,quae includat praecepta naturalia simul, supernaturalia,sectis vero si leniat religis,quae includat tantum praecepta naturalia; quia haec siniciunt, ut
possit homo consequi finem suum Vesum quidem est. quod religio omnium credibilior sit an lectenda;sed non
propterea illa est evidenter vera, quatengas includit praece pia supernathiralia si enim deberet esse evidenter vela,fi- des non esset Argumentum non apparentrum,sed esset scientia.Et ratio a priori,cur hujushaodi religio quoad pra cepta supernaturalia non possit esse evidenter vera est quia neq; potest esse evidenter vera ex principiis naturalis. bus,quia omnia naturalia stare possunt sine ut superna turali,utpote tot naturae indebito;neque ex principiis a.
pernaturalibus,videlicet ex revelationinus,quia curevelationes divinae nobis non inolescant evidenter,non possunt istae reddere nobis mysteria supernaturalia evideter vera. Instabis.Si non esset evidens , quod Deus non possit si dem falsam,etiam quoad ea,quae juris iupernaturalis sunt reddere credibiliorem vera , sequeretur, quod possemus dubitare,an ita de facto accidat, Unde possemus dubitarude mysteriis supernaturalibus nostrae Fidei. at Janconcussum debere elle, quod de mysteriis M. pernaturalibus seli imitetur fides certissima, obscura, . non evidentia,nisi tantum credibilitatis vi credenditatis. Est autem certissima , tum quia inititur Deo revelanti tum etiam quia Fi es attingens revelationem lumine si
168쪽
pernaturali,pro ut exigit tale objectum , non potest non est vera. Quod autem lumine supernaturali de facto a nobis attingatur revelatio mysteriorum Fidei, satin nobis esse debet,quod hoc iit evidenter credibile, bc quod fiam
Catholica prae reliquis sectis sit ereditabisima , ut pollimus cum Psalmista dicere:Narraverunt mihi iniqui fa bulationes sed n ut lex tuaIn forma distinguo θρη
lam possemus diibitare imprudentissinae,concedo , pruin
denter,negosequelam opscuritati, di certitudini fides consenat,quoa possit conuirgere dubium imprudens quod tamen teneam.ur deponere captivantes intellectum
in obsequium fidei;aliter fides non esset meritoria. IX.OBJIta a Religio vera debet esse reperibilis, timsi necetaria ad finem obtinendum;atqui non potest dister discerni religio vera,nisi per hoc, quod prae reliquis sit credibilior;ergo evidens est,qubdi lino credibilior qualis est Catholica, sit vera. Confirm. Nisi dat urevidentia moralis simpliciter, dicta de veritate religionis perducentis ad ultimum finem, daretur tatim probabilitas,sed hoc est falsum;ergo Prob. minor:Tuia i quia si solum let probabile, quod religio A perducat adfiiem,poterit etiam esse probabile, quodie ducatadfinem religio B.ciam possint duo opponia esse aruque comprobabilia,unde posset quis licite credere religi nem fatam:tum etiam quia est contra propositionem an damnatam ' Inn.XLquod fides supernatur dis stare pos si eum notitiassili im probabili revelationis. RU'Dist. rei 3:debetesse reperibilis, ita ut vi illa habeatur evidentia veritatis nig ο;credibilitatis, e redemiuitatiis,eoncedo majorem, minorem, ta nego Consequent. Satis est ad finem ultimum obtinendum, quod vera fides quoad ea, quae juris naturalis sunt, sit evidenter vera, quoad ea,quae sunt juris supernaturalis it maximὸ omni um credibilis, & idcirco credenda.
169쪽
. I I. Art.II. Numsint evidenter vera m r. Ad coninaem. Eosequelam.Praeter moralem eviden tiam simpliciter dietam,quae excitidit possibilitatem autem moralem dissensus, qualis habetur .gr. de existentia Romae, praeter probabilitatem,quae stat cum possibilitate prudentis diuensus ob motiva probabilia in contrari; um,datur evidentia moralis secundum quid ; qua scilicet stat cum possibilitate morali dissensus, licet imprudentis mi.Hanc evidentiam moralem praerequiri ad allelisum dei supernaturalis,dicemus articulo sequenti, constat ex propositione damnata , quod sufficiat bilim notitia probabilis de revelatione. Quare si alicui apparerent ae qa probabiles duae religiones A muna vera , inera salsa,teneretur hic confugere ad Deum, qui praesto nobis est,& facienti quod in se est,non dei;egat gratiam suam
post a autem illustratione Spiritus Sancti,quae veram religionem doceat,cum notitia moraliter evidenti revelationis,teneretur homo illim amplecti firmissime, quin pos set illam amplius prudenter epudiare. Quod si ex ignorantia invincibili crederetur religio aliqua speculisive fau se quoad quod mysterium supernaturivi, tunce esset practic vera,re ad finem tillimum perduceret:sicut enim
meretur gratia augmentum qui V.sementitur, putans it
vincibiliter , quod mendacium praecipiatur ad tuendam
vitam Innocentis cita meretur vitam aeternam Rusticus
credens Incarnationem spiritus Scincti propositam a P rocho,putans invincibiliter ad id teneri;noli quia fides ista possit me supernaturalis,sed quispotest este supernaturalis voluntas id credendi. X OfGUltiNisi essent evidenter vera mysteria 'strae fidei,non possemus nisi imprudenter illis assentiri a sessu firmissimo super omnia mprudenter eum quis ac sentitur assensia firmiori,quam exigant motiva ad allen- lana;atqui tenemur assentiri mysterii Fidei assensu irniis. simo super omnia; ergo simi evidenter vera. Rese nego majorem:tenetur voluntas inducere intelle-.L 3 . um
170쪽
rs Parim. D p. III. De Fidei, se fctum ad assensun firmissimum super omnia,qui selus est
consentaneus ainstoritati summae Dei loquentis tenemureniat Deo credere attensu magis firmo,quam propterea juscunque alterius personae loquentis auchoritatem , deqv m proptς quodcunque aliud motivum creatum ergo tenemur credere assensu appretiative summo, seu se, per ψmnia ziamvis autem non habeatur evidentia de eis xistentia revelationis,quia flamen imprudentissime negatur,positis ignis credibilitatis iideo prudenter asseritur exisistere, priidenter voluntas imperat assensum firmissi mum in obsequium Dei loquentis , sicuti qui selum imprudenter negare potest existentiam legis registi vel divi, nae,prudentissime vult tali legi obtemperare.
detredibilitate , tradoditate 3- XL ficultas est, Uiciun ad prudenter imperan--dum assensin fidei firmissimum , atque ad eredendum fide sue aturali, sussiciat judicium proba viede credibilitate naysterii, an vero requiratur judicium certum,& moraliter evidens)Et rursus, Utium judicium certum moraliter evidens eo praerequiritur,debeat esse evidens evidentia perfect , vi absoluta , qualis habetur in doctis post considerationem motivorum credibilitatis;an satis sit evidentia imperseista, de respectiva qualis habetur in pueris iusticis creden ibus Ub dictum
Dis i. Ad prudenterimperindum assensum fidei firmissimum praerequiritur judicium de credibilitate mysterior um certum in evidens evidentia saltem impersecu cespectiva, seu proportionata captui credentis, quin susticiat iudicium probabile taD.Thom. 1.2.quci ri.