장음표시 사용
281쪽
eipere solebant, semper miror hanc prudentiam. Controuersia laclle potest dirimi, si distinguatiar inter aeterniis ratem abiblute, et inter aeternitatem relative spectat . Aeternitas, absolute considerata, omni successione, sciaiicet annorum, mensium, etc. caret at relative specta. ta, seu pro ru stro concipiendi modo, fine dubio h tet successiorem. Nos enim aeternitatem in certa spatia describimus, variasque temporum in ea diuisio. mes Mngimus, et illas in ipsa esse aeterhitate puta- inus,' qqum tamen eae in animisi nostris tantum sint. i Ipsa sacra scriptura aeternitatem nobis sistit. Satis nobis si, dum hic vivimus Veritatem hane, cognoscere. Inuestigationem modi modice εppetamus, nec homines esse obliviscamuri ,
Vltimum attributum negativum Dei iesi: immutabilitas. Quam, quum Deo
tribuimus, significare volumus, Deum . semper in eodem statu manere, neque vel respectu naturae Vel respectu deia terminationum naturae stine Vllo modo mutari posse. Hane immutabilitatem reuelatio Deo elare tribuit, et quidem
Consi de hac controuersia RAD. Cunn ORTH Sast. intest. Tom. o. p. 78O - 783. ubi in notis pro tae hac de re agitur.
282쪽
immutabilitatem physicam Rom. I, 23.
I . Tmr.I, II: immutabilitatem Uero moraialem EbrΔΙΙΙ, 8. Rom. XI, 29. Dc. I, II. Eadem immutabilitas demonstratur ex notione aseitatis et independentiae diutinae. Omnis enim mutatio supponit denique fines et limites; quae quidem omnia a natura independente et necessatio exsistente remota sunt.
Postremum inter attributa negativa locum occupat , immutabilitas. Incipiamus ab explicatione notionum immutabilitatis et mutabilitatis. Mutabile est id, quod inon semper unum idemque manet, sed statum suum variat. Ergo mutabilitas est lacultas statum suum variandi. Ex hoc sequitur, quod immutabilitas sit impossibilitas statum suum variandi. Propositio ergo ninstra hunc habet senaum: Deus semper in uno eodemin
que modo manet. Mutationes autem non unius sunt generis, sed duplicis. Aliae sint Hlysicae, aliae morales. Mutationes phocae ad iplain naturam rerum pertinent. Hae iterum duplicis sunt generis; internae iunt aliae, aliae externae. Mutationes moratis sunt muta tiones determinationum animae, et pertinent vel ad intellectum, uel ad voluntatem. Omnes hae species mutationum a Deo remouentur, quando Deum immutabilem di-
283쪽
Bin, sunt sacrae scripturae dicta, in quibus om
nis mutatio phoca a Deo remouetur. ROM. I, 23. I. TIM. I, IT . lnxtroque dicto Deus dicitur immorta. lis seu incorruptibilis: Haec itaque est propositura
Natura . diuina nulla modo corrumpi polo. Corrumis puntur r*s, quum Vinculum partium dissoluitur. Quum
in homilae partes iis limiatur, tam oritur dissolutio partium, siue interitus; adeoque corruptio est mutatio physica, eaque vel interna, vel emerna. Quod nullo modo corrumpi p0test, id semper in uno statu manet. Ex hoc sequitur, Deum saysice mutari 'non posse. Λd generales de immutabilitate diuina morali locos refertur 1igiis. XIV, 8. Iesiis Chri ιs idem est heri et hodie, idem s.in saecula. Per vocabulum heri apud Ebraeos indicatar ieini us praeteritum et per reliqua suturum. P A vo. us hic figura illa rhetorica ,' distributione , utitur. Sensus est : lesus Cirristus nullo tempore muta-
tur et ilia muri illis est, Dictum hoc non quidem agit
de Deo reneratim, et praeterea de toto letu Christo
Deo et homine, sed tamen in uniuersum adhiberi pot-
est. i in sqd enim de toto lesu Christo verum, id mul
tu, magis de ipso, quatenus Deus, Verum e . Sum
tanten is orsetcs. qui hunc sensum assumunt, doctrinam lς u Christi haud cile mutabilem , nec ergo au-
diei s, qui aliud Evangelium docent. ROM. XI, 29. dici ur: Sive Bootarenetia enim dona et vocatio Dei i
Iuut. Ex hoc dicio moralis Dei immurabilitas ita de- 'monstratur: 9 emcumque non potest poenitere, is non
284쪽
potest mutare voluntatem suam. Iam PAVLLUs clare dieit: Deum non posse poenitere; adeoque non potes voluntatem mutare. Ergo Deus es moraliter iremtitabilis. Alterum cinum, quod immutabilitatem Dei moralem indicat, legitur Ine. I, II: Omnis donatis bona et omne donum perfectum desuper est, defendens a patre luminum, apud quem non est yransmutatio. At'bonuersonis umbra. Deus lucis pater hic nominatur more Orientalsum. Apud hunc nulla est mut tio, nulla obscuritas lucis. Compasatur Deus cum tam Sol admittit mutationes: m6X clarius, mox obscurius lucet. Negat uero IACOBVs, solis mutationes in Deum cade. re. Hoc pertinet ad immutabilitatem moralem et qui, dgm quoad intellectum. Apud homines sunt mutationes determinationum intellectus: neque enim nos veritates uno semper modo intelligimus. IIane mutabilitatemr mouet. IACOBus ab intellectu diuino.
riaeterea ratio immutabilitatem diuinain demonstrat. Α mutationibus phy sicis initium faciemus. Vae omnes I requirunt caussam ; nihil enim fieri potest sine
caussa. At ens a se, quod necessario exsistit, ex nulla causa pendet, et quema liuod a u e c nulla caussa ortum est, ita etiam nulla caussa in illud ens operatur. 2 Omnis mutatio physica supponit partes: aut euim parres adduntur aut detrahuntur. At Deus est simplex, quod-nullas partes habet adeoque nec compositum est; quum ergo omnis
mutatio playsica partes requirat, Deus autem thlinitus. Ra sit,
285쪽
sit, et idcireo nullas pasees habeat, sequitur, Deum omni mutatione physea carere. Transeamus iam ad deten- minationes morales. Omnis autem mutatio moralis quo ad intellectum supponit fines seu limites intellectus. Qua do intellectus mutatur, Vel augetur vel minuitur. Atqui Deus est spiritus infinitus; itaque in intellectum ei mutationes cadere non possunt. Par ratio est mut tionum voluntatis. si intellectus non mutatur, etiam voluntas non mutatur. Iam quum nulla mutatio moralis per determinationes intellectus in eum ea/ere 'possit, nec voluntas eius mutabilis est. Paucis: Quoniam exuatura diuina nulla ratio dari potest mutationum Dei; ergo etiam Deus non est mutabilis.
Altera series attributorum diuinorum, quaepositiva nominari solent, ex illo comceptu diuinae naturae oritur et sequitur, quem caussalitatem seu causseitatem Rho 1asties nominant. Quoniam enim nihil potiest in effectu esse, quod non etiam in caussa sit; ideo concludendum est, omnes veras perfectiones spirituum finitorum, seu realitates, ut Philosophi loquuntur, in eaussa et patre Omnium spirituum,Deo, .
ac primum inesse debere. Et quoniam Deus spiritus est inlinitus, concludendum
286쪽
porro est, Omnes realitates spirituum finitorum in patre omnium spirituum gradu eminentissimo et absolute summo inesse debere. Ex hoc principio statim conclu
ditur et sequitur j) Deum vivere seu vita
praeditum esse Dan. V, 26. I. Tim. VI.16. ΙΙ Deum intelligentiam habere ἐIIIJ Deum voluntate praeditum esse. DEMONSTRATIO.
Ex independentia tota teries attributorum Dei negativorum demonstrata est. Nunc adpotiua attributa progrediemur. Attributum positiuum est perfectio diuina. per quam naturae diuinae persectio quaedam spirituum adscribitur, sed gradu longe eminentissimo. Haee series attributorum Dei positivorum nascitur ex causseitate diuina. Quum nempe Deus illa natura fit, quae omnium rerum caussam continet, quae vere sunt, omnia realia in Deo inesse debent, quae in illis, maxime in spiritibus, i sunt. Praemonenda vero sunt nohis, quae partim ad principium, ex quo haee attributa derivantur, partim ad naturam horum attributorum pertinent. Principium horum attributorum in diuinis libris nusquam distincte profertur, Quum vero articulus de Deo mixtus
sit, licet nobis principium rationis adsciscere, quod nempe est canon metaphysicus: quidquid in effectu realitatis est, id etiam in caussa effectus illius inesse debet, quia mihil sine mussa esse potest. Vocabulum'. Rs . -
287쪽
quiores senapqr. adllibuerunt vocabulum persect is Disting iit. CORTEsiVs ea, quae in rei ηs insunt, in rea- lixates et phaenomena. Realitates iμn quae vere iti
e. quadam iuirunt; Phaenomena, cluae modo in rei quadam inesse videntur. Canon: Ouidquid est in esse
lectu, est etiam in eius causa, modo de realitatibus
intelligitur: qua de caussa hanc voceim statim adiecγ- mus. Ita concludunt Theologi ei. Eulolophit intilest illa naturai, quae caum ςst e iis oriae inanium spirituuata Quum itallue, quod Vere . inest in effectu, in caussa etiam inesse debeat, et Deus sit causa si iriteum ergo etiam in Deo realitates spirituum. ineste debent. Quoniam autem Deus est spiritus infinitus, omnes realitates spirituum gradu eminei issimo in Deo inesse debent. Haec est obseruatio nostra Prima. Pergo alteram, quae ad naturam attributorum positivorum Pertinet. Attributa positiva a negati uis ita disserunt, quod haec negative modo a nobis intelligi possint. illa autem affirmative et positive. Attributa negativa imperfecte tantum a nobis, cognosci possunt at attributorum postiuorum etiam habemus conceptum PQ stitium. Conueniunt enim cum persectionibus spirj-
tuum nostrorum, quas quidem positive nobis sistere possumus. Quidquid itaque persertionis in sinitis spiritibiis inest, inest etiam in spiritu infinito, sed gradu I ge myinentiori. IR spiritibus autem nostris I ii . in vita. i) liuellectu , IlI voluntaS, . Hae cie S
288쪽
as ctiones omnino sunt realitates spirituum finitorum. Ergo concludendum, Deum quoque I vitam, a intellectum , 3 voluntatem habere. De singulis nune agendum. Prima propositio nostra est: Deus visit. Hane, propositionem scriptura claris verbiis prodit, et hoc
etiam principium nostrum affirmat. Uita difficile definiri potest. Definitur tantum ex ellactu. Uita est vis activa, seu continua actuositas entis. Haec vis agendi, quae in spiritibus inest, est etiam in Deo. Vita diuina consistit in continua virtute agendi, quoniam Deus est spiritus infinitus. Propositio haec: Deus vivit, multis quidem in locis sacrae scripturae legitur. Sed duo in primis dicta Novi Testamenti a
Theologis adhibentur. ι Ipse vero lesus Christus IOAN. V, 26. ita loquitur: utiemadmodum enim pater habet,atam in se ipso, ita dedit etiam stio vitam fabere is seipso. . His verbis binae: eontinentur pxdpositiones: I, Deus vivit; ad vita diuina difflari a vita J reliquorum spirituum; hi enim. non habent vitam 'ini se ipsis: at vita divina est in ipso Deo , fontd omnis vitae. Habemus hoc loco verbis scripturae prolatam propO- ..
sitionem, quam Philosophi enuntiant: Deus est ens a se. Secundum dictum est I σ1M. VI, 16. IIoc dictum
per se clarum; PAVLLVs enim expresse . soli Deo
tribuit immortalitatem. Inimi sunt immoritates a Pata
it post, ut Scholastici loquuntur. Deus autem a par-
te me et Post est immortalis. Praeterea potest Deus
289쪽
per unum actum omnes spiritus annihilare. Habent ergo spiritus non absolutam immortalitatem, sed solus Deus. Altera propositio est: Deus habet inteluctum. Per intellerti m enim rei raetentantii seu cogitandi actum intelligimus. Quoniam Deus est spiritus infinitus. etiam intellectus Dei infinitus esse debet. Tertia denique propolitio est: Deus habet 6l-tatem. Quum omnes spiritus voluntatem habeant, con- eludendum est, etiam Deum Voluntatem babere. et qui
Quum Deus intellectu praeditus sit, eodemque infinito, necesse est, Vt is inteulectus diuinus easdem persectiones habeat, quarum finiti spiritus capaces sunt. Sine dubioergo est in intellectu diuino I sc
entia, IIJ sapientia, utraque Vero term norum expers, seu infinita et illimitata. Addunt alii etiam prudentiam. Sed quum prudentia Deo tribuitur, vocabulum hoc sensu ampliori et latiori sumi debet. ScientiaDei est actualis repraesentatio Omni-Um Omnino rerum, quae fieri possunt, quae fuerunt,quae sunt, quae futurae sunt. Talem interminatam scientiam non modo Iana ratio Deo tribuit, verum etiam reue-
290쪽
latio innumeris in locis, V. C. Dan. XXI, 17 1 Ioan. III, aQ. EM. LV, 13. Sc.
Persectiones, quae in intellectu spirituum finit rum sunt, etiam in intellectu diuino locum habent. Spiritus finitus I scientiam, a sapientiam , 3b pr dentiam acquirere sibi potest. Ergo etiam in intendi ..ctu diuino scientia et sapientia gradu eminentissimo in- .esse debent. Quod ad prudentiam spectat; hanc vesteres Philosophi et Theologi inter attributa diuina non ponunt : at recentiores tamen et Theologi et Philosophi intellectui diuino prudentigm tribuunt. .Haec di ferentia facile componi potest. Qui prudentiam intersersectiones intellectus diuini ponit, ille vocabulo pru'. dentiae aliter utitur, quam qui illud non sapit. Prudentia, stricte sumta, eontistit in circumspecto usu meliorum . quae ad finem aliquςm obtinendum necessaria sunt. Hoc sensti in Deum non eadit prudentia; hic enim
Providus usus mediorum , quae ad finem ducunt, est signum imbecellitatis intellectus nostri, et potestatis nostrae. Deus , infinita praeditus sapientia et poteutis. recta semper via fines suos consequi potest. At si per prudentiam tantum rectus usus optimorum mediorum intelligitur ad finem consequenduin necessarioriim; Deo prudentia adscribi potest. Haee quaestio itaque est verbi. Nos exemplo veterum Theologorum binas , R e urio-